1. Mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài
Trong một vài năm học gần đây, tình trạng vi phạm đạo đức trong thanh
thiếu niên học sinh đặc biệt là học sinh trung học phổ thông ngày càng có xu
hướng gia tăng, các hành vi vi phạm đạo đức của học sinh diễn ra ở nhiều góc
độ như: vi phạm pháp luật, đánh nhau bằng vũ khí, uống ruợu bia, cá độ bóng
đá, cờ bạc, lô đề, trộm cắp,...Một số hành vi " lệch chuẩn" về mặt đạo đức như
không vâng lời cha mẹ, người lớn, vô lễ với thầy cô giáo. Học sinh không hứng
thú trong học tập, đánh nhau trong nhà trường, bị xâm phạm, bị lợi dụng, ... là
do các em không có khả năng ứng phó với những áp lực căng thẳng trong cuộc
sống, không biết giải quyết xung đột, không tiết chế được cảm xúc bản thân…
Theo các chuyên gia giáo dục, nguyên nhân sâu xa là do các em thiếu kỹ năng
sống
Vấn đề học sinh thiếu kỹ năng sống, thiếu tính tự tin, thiếu tự lập, sống
thiếu trách nhiệm với bản thân và gia đình, ích kỉ, vô tâm… đang là những rào
cản lớn cho sự phát triển toàn diện của thanh thiếu niên khiến nhiều bậc phụ
huynh và giáo viên phiền lòng, trong khi xã hội thì phát triển ngày càng năng
động.
Mặt khác tình trạng bạo lực học đường ngày một gia tăng thì kỹ năng tự
bảo vệ mình, kỹ năng tiết chế cảm xúc bản thân, kỹ năng giải quyết mâu thuẫn
là rất cần thiết và phải được coi trọng để giúp các em cảm nhận những điều đang
diễn ra trong cuộc sống hàng ngày thật có ý nghĩa, các em có cảm giác thoải
mái, an toàn và vui vẻ.
Nhiều học sinh sống khép kín thu mình lại, thờ ơ lạnh nhạt với những
người sống xung quanh, đắm chìm trong thế giới ảo của game online, của
internet,… mà đánh mất chính mình, không quan hệ bạn bè, không thể hiện
được mình, rụt rè khi đứng trước đám đông, gặp người lớn thì không chào hỏi,
thiếu tôn trọng thầy cô giáo, sống thiếu niềm tin và hoài bão…
Việc lồng ghép giáo dục kỹ năng vào trong quá trình giảng dạy từng môn
học còn gặp khó khăn bởi vì thời gian trong mỗi tiết học có hạn mà lượng kiến
thức cần truyền đạt cho các em còn nhiều nên các thầy cô không thể giáo dục

qua đó giúp các em:
- Có khả năng giao tiếp, ứng xử một cách linh hoạt và đạt hiệu quả cao.
- Làm chủ được bản thân, sống tự tin, năng động.
- Biết cách ứng phó trước những tình huống khó khăn trong cuộc sống hằng
ngày, biết cách giải quyết những mâu thuẫn trong cuộc sống dễ dàng.
- Sống có trách nhiệm với bản thân, với gia đình và cộng đồng.
- Sống đoàn kết, có tình cảm hơn, mạnh dạn đưa ra ý kiến của mình.
- Luôn biết kiềm chế cảm xúc, làm chủ được các hành vi ứng xử của bản
thân.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu của đề tài: Học sinh lớp 10A4 năm học 2017- 2018
trường trung học phổ thông Lê Lợi, là lớp tôi chủ nhiệm .
1.4. Phương pháp nghiên cứu
+ Nghiên cứu các chính sách của Nhà nước về vấn đề văn hóa – xã hội –
Giáo dục và Đào tạo.
+ Nghiên cứu các tài liệu về giáo dục kĩ năng sống cho học sinh THPT.
+ Nghiên cứu điều lệ trường trung học - Bộ Giáo dục và Đào tạo và nội
quy của trường THPT Lê Lợi… Một số tài liệu tham khảo khác trên Internet…
+ Sử dụng phương pháp điều tra; phương pháp tổng hợp, phân tích, thống
kê, xử lý số liệu…
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.1.1. Khái niệm “kĩ năng sống”
Kĩ năng sống chính là năng lực của mỗi người giúp giải quyết những nhu
cầu và thách thức của cuộc sống một cách có hiệu quả.
(*) Theo UNICEF, giáo dục dựa trên kĩ năng sống cơ bản là sự thay đổi
trong hành vi hay một sự phát triển hành vi nhằm tạo sự cân bằng giữa kiến
thức, thái độ và hành vi…
(*) Theo WHO kĩ năng sống là khả năng thích nghi và hành vi tích cực
cho phép cá nhân có khả năng đối phó hiệu quả với nhu cầu và thách thức của

sinh THPT tôi nhận thấy cần phải giáo dục những kĩ năng cần thiết:
- Kỹ năng tự nhận thức( xác định được giá trị bản thân, tự tin, tự trọng);
- Kỹ năng giao tiếp;
- Kỹ năng suy nghĩ, sáng tạo;
- Kỹ năng ra quyết định:(xác định tìm kiếm các lựa chọn, giải quyết vấn
đề, ứng phó, thương lượng)" [3]…
Nhiệm vụ của giáo viên thông qua một vấn đề thực tiễn, định hướng thái độ
và hành vi đúng đắn, giáo dục các kĩ năng sống cho các em.
Bước sang thế kỷ thứ XXI, nền kinh tế Việt Nam tiếp tục có những bước đột
phá, tạo sự chuyển biến nhanh về mọi mặt trong đời sống của người Việt Nam.
Với sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, nhiều học sinh sa đà vào
Internet như nghiện gameonline, nghiện Facebooker khiến các em dễ rơi vào
trạng thái tiêu cực ảnh hưởng tới sức khoẻ, tinh thần.
Ở độ tuổi 15 - 16, các em chưa phải là người lớn nhưng cũng không còn là trẻ
con, còn thiếu nhiều kĩ năng sống, có khả năng nhận thức nhưng những nhận
thức của các em chưa thật sự chín chắn và có thể sẽ sai lệch nếu không được
định hướng. Vì vậy giáo viên chủ nhiệm lớp 10 cần phải định hướng và hình
thành kĩ năng sống cho các em.
3


2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
2.2.1. Thuận lợi
- Bộ giáo dục và đào tạo đã tổ chức nhiều lớp tập huấn, cho cán bộ quản lý,
giáo viên về giáo dục kỹ năng sống cho học sinh phổ thông,
- Trường THPT Lê Lợi đã thực hiện việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
theo quy định với phong trào" xây dựng truờng học thân thiện học sinh tích
cực" do Bộ giáo dục và đào tạo phát động.
- Việc triển khai áp dụng giáo dục kỹ năng sống cho học sinh được thực hiện
bằng nhiều nội dung và nhiều hình thức như: Dạy học tích hợp giáo dục kỹ năng

Kĩ năng sống rất đa dạng về nội dung và việc giáo dục kĩ năng sống cho các
em cũng có rất nhiều hình thức, thông qua nhiều hoạt động khác nhau. Tuy
nhiên, trong sáng kiến kinh nghiệm của mình tôi chỉ thông qua các tiết sinh hoạt
cuối tuần để giáo dục kĩ năng sống cho các em học sinh lớp mình chủ nhiệm.
Nội dung mà tôi muốn giáo dục cho các em đó là:
- Nhóm kĩ năng học tập, làm việc, vui chơi giải trí:
4


+ Các kĩ năng nghe đọc, nói, viết, quan sát, đưa ra ý kiến trong nhóm.
+ Kĩ năng giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh chung.
+ Kĩ năng làm việc theo nhóm.
+ Các kĩ năng tư duy logic, suy nghĩ nhiều chiều.
- Nhóm kĩ năng giao tiếp, hòa nhập, ứng phó với các tình huống trong cuộc
sống:
+ Biết chào hỏi lễ phép trong nhà trường, ở nhà và ở nơi công cộng.
+ Kĩ năng kiểm soát tình cảm, kìm chế thói hư tật xấu, sở thích cá nhân.
+ Biết phân biệt hành vi đúng sai, phòng tránh tai nạn.
+ Kĩ năng trình bày ý kiến, diễn đạt, thuyết trình trước đám đông.
+ Kĩ năng về giới tính, chống lại sự cám dỗ từ các tệ nạn xã hội, chống xâm
phạm tình dục.
+ Kĩ năng ứng phó với tình huống bạo lực học đường.
2.3.1 Cách tổ chức sinh hoạt lớp chủ nhiệm theo lối cũ.
Giáo viên chủ nhiệm tổng kết hoạt động tuần qua, xem xét qua các lỗi
vi phạm của học sinh, chấn chỉnh những sai phạm, khiển trách những trường
hợp sai phạm của học sinh. Giáo viên chủ nhiệm la mắng học sinh vi phạm một
cách gay gắt.
Sau đó là thông báo kế hoạch hoạt động trong tuần sắp tới, nhắc nhở học
sinh thực hiện kế hoạch. Giáo viên chủ nhiệm còn làm nhiệm vụ “tài chính” (thu
tiền học phí và các khoản thu khác) trong giờ sinh hoạt lớp. Giáo viên chủ

- Tăng cường những nội dung sinh hoạt có liên quan đến các công việc
chung của lớp, phù hợp với nhu cầu, sở thích của học sinh.
- Đảm bảo giao lưu dưới hình thức đối thoại.
- Xác định hình thức, phương pháp tổ chức giờ sinh hoạt lớp .
Tổng kết, đánh giá thi đua và xây dựng kế hoạch.
Hình thức hỗn hợp: tổng kết thi đua và sinh hoạt theo chủ đề
Thảo luận chuyên đề/ chủ điểm
Giao lưu- đối thoại với người trong cuộc.
Tổ chức các hội thi (văn nghệ, hiểu biết khoa học, HS thanh lịch…)
2.3.3 Nội dung – cách thức thực hiện giờ sinh hoạt lớp.
Thực hiện tốt tiết sinh hoạt sẽ tác động tích cực đến các tiết học khác trong
toàn tuần học của lớp và là cơ sở để theo dõi, đánh giá quá trình rèn luyện và
tiến bộ của mỗi học sinh xuyên suốt cả năm học. Trong tiết sinh hoạt giáo viên
chủ nhiệm đóng vai trò vừa là nhà viết kịch bản vừa là đạo diễn và cũng là cá
nhân tác động tích cực trong giáo dục hoàn thiện nhân cách cho học sinh và
hoàn thành nhiệm vụ tiết học. Để hoàn thành tốt tiết sinh hoạt chúng ta thực hiện
theo các theo các bước:
Bước 1 : Thu thập thông tin- Điều khiển gián tiếp
Giải pháp :
Giáo viên chủ nhiệm cần:
- Rà soát nhiệm vụ giáo dục của tháng, của tuần theo chủ đề.
- Nắm bắt tình hình hoạt động và học tập của toàn lớp trong tuần thông qua các
nguồn: Sổ đầu bài, thầy cô bộ môn và cán bộ lớp. Cần nắm và phân loại các
thông tin trong giờ học và ngoài giờ học: Tiến bộ, sa sút, yếu có cố gắng, thiếu
tập trung… và việc thực hiện nội quy của tập thể lớp cũng như cá nhân học sinh
trong lớp
- Trao đổi, định hướng trước với cán bộ lớp về nhiệm vụ của tiết sinh hoạt
chuẩn bị thực hiện và kế hoạch tuần tiếp theo (dựa trên chủ đề hoạt động và các
công tác đột xuất của nhà trường và ban thi đua đoàn trường )
Bước 2: Tiến hành giờ sinh hoạt : Có thể chia thành 4 hoạt động lớn

đối tượng bị phê bình. Bên cạnh đó giáo viên chủ nhiệm cũng phải giảng giải
cho tập thể lớp hiểu đó là công việc phải làm với mục tiêu xây dựng tập thể,
đoàn kết giúp đỡ nhau tiến bộ. Mọi người trong tập thể lớp bình đẳng, việc phê
bình chỉ giúp hoàn thiện chứ không mang tính chất chỉ trích, trù dập hay cô lập
một thành viên nào đó trong tập thể.
Hoạt động 2: Sinh hoạt, thảo luận theo chuyên đề / chủ điểm hoặc tổ chức các
trò chơi.
- Sinh hoạt theo chủ đề nội dung sinh hoạt nên gắn với các hoạt động chủ
điểm tháng, gắn với những ngày kỉ niệm lớn, gắn với các sự kiện chính trị, kinh
tế, văn hóa, xã hội diễn ra ở địa phương, trong nước và trên thế giới, Hình thức
sinh họat cũng đa dạng: có thể là thi văn nghệ giữa các tổ, có thể chỉ là đố vui
khoa học, có thể là sự giao lưu với người trong cuộc, tổ chức các trò chơi.
Giải pháp:
Nên giao lần lượt cho các tổ học sinh chủ trì, các tổ khác hỗ trợ, tham gia.
Mỗi tổ sẽ chịu trách nhiệm tổ chức sinh hoạt lớp một tuần. Kế hoạch sinh hoạt
lớp sẽ được giáo viên chủ nhiệm thông qua và thực hiện. Khi các em tự tổ chức
các em sẽ cảm thấy vai trò của mình quan trọng hơn. Các em có khả năng sáng
tạo theo cách các em mong muốn. Chính các em đã biến giờ sinh hoạt lớp đơn
thuần và nhạt nhẽo thành thú vị, sôi động. Khi tiến hành thảo luận chuyên đề cần
lưu ý:
+ Vấn đề hay chủ đề thảo luận phải phù hợp với hứng thú, nhu cầu và trình
độ nhận thức chung của học sinh
+ Vấn đề đưa ra thảo luận đòi hỏi sử dụng nhiều kiến thức và kinh nghiệm
để đánh giá, kết luận, hay sáng tạo ý tưởng mới.
+ Môi trường thảo luận phải thuận lợi, an toàn, thoải mái để tất cả học sinh
đều có cơ hội bày tỏ những ý kiến, quan điểm và chính kiến của mình.
+ Người dẫn chuơng trình phải khéo léo đẫn dắt, khêu gợi sự mạnh dạn, tự
tin, tích cực của mọi học sinh trong lớp thảo luận sôi nổi và hiệu quả. Cần tôn
trọng ý kiến của các thành viên trong thảo luận.
7

bằng cử điệu mà không được nói, cũng như không được nhép miệng. Đội nào
nhận đuợc bản tin và thực hiện thao bản tin trước là thắng
Mục đích: Gây bầu không khí sôi động
Lưu ý: Không nên nói những lời khó hiểu và khó thực hiện.
Ý nghĩa: Đây là trò chơi nhằm rèn luyện kỹ năng lắng nghe, một trong những
kỹ năng quan trọng nhất để làm việc nhóm hiệu quả, phản ánh sự tôn trọng ý
kiến lẫn nhau. Khi biết lắng nghe sẽ có nhiều thông tin để giải quyết vấn đề hiệu
quả hơn.
Các kỹ năng được hình thành và củng cố:
+ Kỹ năng nghe: Khi giáo viên thông báo trò chơi, học sinh lắng nghe tích
cực; hoạt động học sinh lắng nghe những tiếng động xung quanh …
+ Kỹ năng giao tiếp và ứng xử: Giao tiếp giữa học sinh với nhau, giữa giáo
viên và học sinh.
+ Kỹ năng lãnh đạo: Được hình thành khi đội trưởng điều khiển mọi hoạt
động
Chiếu video “Quà tặng cuộc sống”[4].
* Những lưu ý khi chiếu video “Quà tặng cuộc sống” cho học sinh:
8


- Giáo viên chủ nhiệm cũng có thể sử dụng các đoạn video “Quà tặng cuộc
sống” của chương trình VTV liên quan đến giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
để trình chiếu. Sau đó cho học sinh thảo luận, phát biểu suy nghĩ, chính kiến của
bản thân mình và rút ra bài học.
- Phương pháp này theo tôi đem lại hiệu quả giáo dục rất lớn mà gáo viên chủ
nhiệm không phải “giáo huấn nhiều”. Nên lựa chọn sử dụng những phim liên
quan với những kỹ năng sống mà giáo viên đang lựa chọn giáo dục cho học
sinh. Mỗi giờ sinh hoạt, giáo viên chủ nhiêm chỉ cần chiếu một đến hai đoạn
video và giành thời gian cho học sinh suy nghĩ, thảo luận.
- Có rất nhiều video liên quan đến việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh .

chúng ta trở nên thú vị và làm chúng ta thỏa mãn. Chúng ta phải chấp nhận cá
tính của từng người trong cuộc sống và tìm cho ra cái tốt trong họ.
- Các kỹ năng được hình thành và củng cố:
+ Kỹ năng lắng nghe, kỹ năng quan sát: Xem phim, nghe thuyết minh của
phim.
9


+ Kỹ năng xác định giá trị: Học sinh xác định được khuyết điểm ở bản thân
mỗi người chỉ là một yếu tố làm cho cuộc sống thêm phần thú vị, đa dạng.
Không nên buồn và tự ti về khuyết điểm của bản thân mình.
+ Kỹ năng nhận thức: Học sinh nhận thức được rằng những khuyết điểm chỉ
là những thiếu khuyết nhỏ so với những ưu điểm bản thân có.
+ Kỹ năng đàm phán, thuyết trình: Thảo luận, trình bày suy nghĩ để trả lời
câu hỏi.
* Đoạn video 2: Cái kén bướm
- Nội dung: Một chàng trai nọ tìm thấy 1 cái kén bướm. Một hôm anh thấy cái
kén hé một lỗ nhỏ. Anh ta ngồi hàng giờ nhìn chú bướm cố thoát mình khỏi cái
lỗ nhỏ xíu. Hình như chú bướm không thể cố hơn được. Anh quyết định lấy kéo
rạch cho cái lỗ to thêm. Chú bướm dễ dàng thoát ra khỏi cái kén nhưng thân
mình sưng phồng lên, đôi cánh thì nhăn nhúm. Còn chàng thanh niên cứ ngồi
quan sát với hi vọng thân hình chú bướm sẽ xẹp lại và đôi cánh có thể nâng đỡ
thân hình chú. Chú bướm đã phải bò loanh quanh suốt quãng đời còn lại, chẳng
bao giờ có thể bay được. Sự thật là: cái kén chật chội khiến chú bướm phải nỗ
lực mới chui qua được cái lỗ nhỏ xíu kia là quy luật tự nhiên, giúp chú có thể
bay ngay khi thoát ra ngoài.
- Câu hỏi suy nghĩ, thảo luận về đoạn video 2:
1. Trong cuộc sống đã khi nào bạn đóng vai trò nhân vật chàng trai như trong
đoạn phim chưa? Bạn có mong muốn được giúp đỡ như chú bướm nhỏ không?
2. Bạn có suy nghĩ gì về giá trị của sự đấu tranh?

thế nào và tờ giấy dán tường đắt ra sao! Càng mắng mỏ con, bà càng thấy bực
mình, bà ra khỏi phòng con, cảm thấy cáu đến phát điên! Người mẹ chạy vào
phòng làm việc để xác minh nỗi lo lắng của mình. Nhưng khi nhìn bức tường,
đôi mắt bà tràn ngập nước mắt. Những gì bà đọc được như một mũi tên xuyên
qua tâm hồn người mẹ. Dòng chữ viết: “Con yêu mẹ” được viền bằng một trái
tim! Và giờ đây bao thời gian trôi qua, tờ giấy dán tường vẫn ở đó, y như lúc
người mẹ nhìn thấy.
- Câu hỏi suy nghĩ, thảo luận về đoạn video 3:
1. Bạn đã bao giờ thể hiện tình cảm của mình với mẹ như cậu bé Tom chưa?
2. Bạn có suy nghĩ gì về những hành động và lời nói của người mẹ ngay sau
khi
về nhà? Bạn có hoàn toàn trách bà mẹ không?
3. Vai trò của sự lắng nghe và nhìn nhận toàn diện vấn đề là gì?
4. Người mẹ có trân trọng những gì mà con mình đã dành cho không?
Học sinh suy nghĩ, thảo luận và trả lời các câu hỏi. Giáo viên phân tích
thêm, từ đó học sinh rút ra bài học cho bản thân và vận dụng vào cuộc sống.
- Bài học: Trước khi phán xét một điều gì đó thì hãy xem xét và suy nghĩ thật
kĩ sự việc đó. Hãy biết lắng nghe và thấu hiểu mọi chuyện rồi hãy kết luận. Nên
giữ bình tĩnh trong mọi tình huống để sáng suốt giải quyết mọi việc.
- Các kỹ năng được hình thành và củng cố:
+ Kỹ năng lắng nghe, kỹ năng quan sát: Xem phim, nghe thuyết minh của
phim.
+ Kỹ năng thuyết trình: Học sinh trình bày suy nghĩ của mình.
+ Kỹ năng làm chủ cảm xúc: học được từ đoạn video.
* Đoạn video 4: Cà rốt, trứng và cà phê
- Nội dung: Một cô gái trẻ nói với mẹ của mình rằng cuộc sống thật khó
khăn. Cô muốn buông xuôi vì đã quá mệt mỏi. Bà đưa cô vào bếp và đổ đầy
nước vào ba cái bình và đun sôi. Chiếc bình đầu tiên, bà đặt vào những củ cà rốt,
chiếc thứ hai bà đặt những quả trứng và chiếc cuối cùng bà đặt những hạt cà phê
nghiền. Sau đó bà nấu sôi ba chiếc bình khoảng 20 phút. Bà vớt những củ cà rốt

3. Khi gặp hoàn cảnh bất lợi trong cuộc sống, bạn sẽ phản ứng như thế nào?
Bạn
sẽ giống như cà rốt, trứng hay cà phê? Bạn muốn mình là cà rốt, trứng hay cà
phê?
4. Những khó khăn trong cuộc sống có phải lúc nào cũng gây bất lợi không?
Học sinh đã thảo luận, đưa ra câu trả lời. Giáo viên phân tích thêm nội
dung, ý nghĩa của từng đáp án để các em hiểu rõ hơn từ đó rút ra được bài học
cho bản thân và vận dụng vào cuộc sống.
- Bài học: Trước những ngày tháng đen tối nhất và trước những thử thách
cam go nhất, mỗi người sẽ nâng bản thân mình lên một tầm cao mới. Khi gặp
hoàn cảnh bất lợi không nên nản chí mềm lòng, hãy tin rằng những khó khăn
trước mắt là những thử thách và trải nghiệm tốt nhất cho cuộc sống sau này.
- Các kỹ năng được hình thành và củng cố:
+ Kỹ năng lắng nghe, kỹ năng quan sát: Xem phim, nghe thuyết minh của
phim.
+ Kỹ năng xác định giá trị: Học sinh xác định được những khó khăn trước
mắt là những thử thách và trải nghiệm tốt nhất cho cuộc sống sau này.
+ Kỹ năng ứng phó với căng thẳng: Học sinh rút ra từ đoạn phim…
Ngoài những đoạn video tôi vừa giới thiệu trên, tôi cũng đã trình chiếu
cho học sinh xem nhiều đoạn video khác mang tính chất giáo dục kỹ năng sống
khác nữa để giáo dục các em vào một số buổi sinh hoạt đầu giờ. Sau khi trình
chiếu, tôi cũng đặt ra một số câu hỏi thảo luận theo nội dung từng đoạn video
vừa chiếu xong. Học sinh phát biểu cảm nghĩ và rút ra bài học cho bản thân và
rèn luyện được một số kỹ năng sống cần thiết.
Hoạt động 3.
Lập kế hoạch tuần tiếp theo: thông báo các nhiệm vụ phải làm trong tuần tới:
Để mỗi học sinh đều có thể tham gia làm cán sự lớp từ lớp trưởng đến thành
12



+ Tiếp tục rút kinh nghiệm với những kết quả đạt được đồng thời góp ý bổ sung
kế hoạch hoạt động theo định hướng giáo dục đã có.
NỘI DUNG CHI TIẾT GIỜ SINH HOẠT LỚP THEO CHỦ ĐỀ

" Xây dựng tình bạn đẹp, nói không với bạo lực học đuờng"
Mục tiêu:
a. Mục tiêu:
* Về kiến thức:
- Bạo lực học đường là gì? Bạn suy nghĩ gì về bạo lực học đường hiện nay?
- Nguyên nhân chính dẫn tới tình trạng bạo lực học đường?
- Để hạn chế hành vi bạo lực học đường chúng ta cần có giải pháp gì?
- Để xây dựng tình bạn đẹp chúng ta cần làm gì?
* Về kĩ năng :
Giúp rèn luyện phương pháp tư duy phân tích, so sánh, thảo luận, thu
thập và xử lí thông tin, hình thành các kĩ năng sống: kĩ năng giao tiếp, ứng xử; kĩ
13


năng suy nghĩ sáng tạo và kĩ năng ra quyết định trong mọi công việc; trải
nghiệm; làm việc nhóm…
* Thái độ :
Nhận thức hạn chế tiêu cực, lên án nạn bạo lực học đường đang diễn ra và
ngày càng gia tăng, với thông điệp" nói không với bạo lực học đường".
b. Phương pháp
+ Thảo luận nhóm, làm việc nhóm, chia sẻ kinh nghiệm…
+ Các hoạt động kích thích trí tưởng tượng và động não.
+ Phân tích tình huống.
+ Các loại hình nghệ thuật: vẽ, múa, đóng kịch…
c. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
Bước 1: Giáo viên chủ nhiệm chuẩn bị :

Dẫn chương trình: " Diễn đàn xây
dựng tình bạn đẹp, nói không với bạo
lực học đường" nhằm tuyên truyền,
định hướng cho những giá trị đạo đức
tốt đẹp, nêu gương người tốt, đẩy lùi
bạo lực học đuờng. Bạo lực học đuờng

Thời
gian
2
phút

14


luôn được toàn xã hội quan tâm bởi
người gây ra chính là học sinh. Một bộ
phận chưa nhận thức đúng đắn, thích
thể hiện bản thân thái quá, thiếu khả
năng kiềm chế và ứng xử không đúng
với những mâu thuẫn nhỏ đã gây nên
hậu quả đáng tiếc.
Tình trạng bạo lực học đường có xu
hướng gia tăng.
- Trước khi đến với nội dung chính
thức của buổi sinh hoạt, xin trân trọng
cô chủ nhiệm và các bạn em tiểu phẩm
với chủ đề " tình bạn với bạo lực học
đường".
- Buổi sinh hoạt sẽ tập trung thảo luận


Học sinh lắng nghe và thể hiện
nội dung.( các em trong đã
đuợc phân công để thể hiện nội
dung).

- Nhóm 1: Bạo lực học đường
là gì? Bạn suy nghĩ gì về bạo
lực học đường hiện nay?
- Nhóm 2: Hãy cho biết
nguyên nhân chính dẫn tới tình
trạng bạo lực học đường?
- Nhóm 3: để hạn chế hành vi
bạo lực học đường chúng ta
cần có giải pháp gì?
- Nhóm 4: Thông qua các
phương tiện truyền thông, có
nhiều vụ việc các bạn học sinh
bị bắt nạt, đánh đập. Trong một
số video clip thậm chí có khi
đánh nhau, các bạn học sinh
khác không can ngăn mà còn
đứng xung quanh cổ vũ rồi
chụp ảnh, quay phim...Theo
bạn nếu gặp nếu gặp phải
trường đó bạn sẽ làm gì?
- Nhóm 5: Khi các bạn học
sinh trong lớp có những hành
vi tẩy chay một bạn trong lớp
hay thường xuyên có những lời

bạo lực học đường [4]: Các hình ảnh
sau đây các bạn có suy nghĩ gì?
Hình ảnh 1:
Chú ý theo dõi, thấy đuợc
thông điệp qua đoạn video.

5
phút

- Nữ sinh đánh nhau
- Hình ảnh các bạn học sinh
đánh nhau, các bạn học sinh
khác không can ngăn mà còn
đứng xung quanh cổ vũ rồi
quay video, clip.
- Nữ sinh đánh nhau
- Hình ảnh các bạn học sinh đánh nhau,
các bạn học sinh khác không can ngăn
mà còn đứng xung quanh cổ vũ rồi
quay video, clip.

16


Lên án nạn bao lực học đường với
thông điệp " nói không với bạo lực học
đường"
- Chiếu video quà tặng cuộc sống:
"Đôi bạn".
- Tổ chức trò chơi “Truyền tin”


7
phút

2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với
bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
2.4.1. Bảng đối chứng kết quả vận dụng giáo dục kỹ năng sống cho học
sinh lớp chủ nhiệm
Đề tài này, tôi áp dụng ở lớp chủ nhiệm 10A4 năm học 2017 – 2018. Lớp
10A9, tôi chủ nhiệm năm học 2016 - 2017 được chọn làm lớp đối chứng. Tôi đã
thống kê số liệu 2 lớp chủ nhiệm qua 2 năm học về hạnh kiểm và học lực, kết
quả thu được cụ thể như sau:
Về học lực:
Lớp
Loại giỏi
Loại khá
Loại TB
10A9
không có
18 em = 40%
26 em =
2016- 2017
57,8%
10A4
7 em = 15,6% 36 em = 75,6% 2em = 8,8%
2017- 2018

Loại yếu
1 em = 2,2%
không có

- Học sinh lớp 10A4 tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ,
thể dục - thể thao do Đoàn trường tổ chức.Thu được nhiều thành tích cao trong
học tập và rèn luyện.
- Học sinh lớp 10A4 có tính kỉ luật cao, tình trạng bạo lực học đường, bắt
nạt bạn khác không có ở lớp 10A4. Học sinh sống có trách nhiệm hơn với bản
thân, gia đình và tập thể lớp. Tình trạng học sinh bỏ học đi điện tử, chat, ... giảm
đáng kể.
2.4.2 Phạm vi ảnh hưởng.
a. Tới các cấp quản lí
- Giúp các cấp quản lí có thêm tài liệu tham khảo về phương pháp, cách lồng
ghép, tổ chức giáo dục kỹ năng sống cho các em học sinh THPT.
- Giúp Ban giám hiệu nhà trường có cái nhìn chính xác hơn, sâu sắc hơn và
thực tế hơn trong việc quản lí, chỉ đạo, định hướng và tổ chức giáo dục kỹ năng
sống cho các em học sinh THPT.
- Từ đề tài cho thấy, muốn công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh đạt
hiệu quả cao đòi hỏi các cấp quản lí cần làm tốt một số nhiệm vụ sau:
+ Luôn bám sát, đôn đốc, kiểm tra, đánh giá việc thực hiện giáo dục kỹ năng
sống cho học sinh.
+ Luôn có sự khen chê, thưởng phạt rõ ràng đối với công tác giáo dục kỹ
năng sống cho học sinh.
+ Chủ động xây dựng kế hoặch, tổ chức các chương trình mang tính giáo dục
kỹ năng sống cho học sinh cao.
b. Tới giáo viên
- Giúp cho các giáo viên chủ nhiệm vận dụng linh hoạt trong quá trình thực
hiện giáo dục kỹ năng sống cho học sinh cho học sinh lớp mình chủ nhiệm.
- Giúp cho các giáo viên chủ nhiệm thấy được sự cần thiết và tính cấp bách
của việc giáo dục kỹ năng sống cho các em học sinh lớp chủ nhiệm. Muốn thực
18



trường học có cùng điều kiện với trường THPT Lê Lợi trên toàn quốc.
+ Đề tài là tài liệu rất cần thiết đối với các giáo viên chủ nhiệm, đặc biệt là
các giáo viên chủ nhiệm còn ít kinh nghiệm, chưa có phương pháp giáo dục kỹ
năng sống cho các em học sinh lớp mình.
+ Đề tài cũng có thể sử dụng để giáo dục kỹ năng sống cho các em học sinh ở
các cấp học dưới hoặc cũng có thể vận dụng để giáo dục kỹ năng sống cho con
người hiện đại thông qua các buổi sinh hoạt tập thể ở nhà văn hóa thôn, nhà văn
hóa bản; ở các trung tâm văn hóa của xã, thị trấn, thị xã và của thành phố.
- Vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh là đề tài vô cùng rộng lớn, vì vậy,
đề tài này của tôi còn có thể mở rộng hơn nữa cả về nội dung và phương pháp
giáo dục. Do đó tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu để mở rộng phạm vi của đề tài, và tôi
cũng mong các bạn đồng nghiệp cùng nghiên cứu để phát triển đề tài này.
3.2. Kiến nghị, đề xuất:
Phối hợp giữa Gia đình - Nhà trường - Xã hội trong việc giáo dục học
sinh. Quản lí chặt chẽ học sinh trong giờ học chính khoá cũng như học ngoại
19


khoá, thường xuyên liên hệ chặt chẽ với gia đình để quản lí học sinh và thông
báo kịp thời kết quả học tập rèn luyện, tu đưỡng đạo đức cũng như các biểu hiện
lệch lạc trong suy nghĩ, hành vi lối sống của học sinh để phối hợp giáo dục.
Nhà trường, Đoàn trường giúp gia đình tư vấn giáo dục học sinh, tổ chức
hoạt động ngoại khoá, hoạt động vui chơi bổ ích, hoạt động ngoài giờ lên lớp…
hình thành các kĩ năng sống giúp các em giải quyết tốt các vấn đề thực tiễn trong
cuộc sống.
Gia đình cũng không kém phần quan trọng trong quá trình “thu phục và
cảm hóa” các em. Bởi gia đình cũng là một trường học thu nhỏ, là nơi các em
tiếp tục “học ăn, học nói, học gói học mở” và hoàn thiện nhân cách sống nơi
chính gia đình của các em. Chính vì thế mỗi bậc phụ huynh hãy là tấm gương
cho con em mình noi theo. Hãy dành thời gian bên con cái cùng với nhà trường

[4]. Tham khảo một số tài liệu trên mạng internet
- Nguồn: http://tuoitre.vn
- Nguồn: http://vietnammoi.vn

21