MỤC LỤC
1. MỞ ĐẦU...........................................................................................................2
1.1.Lí do chọn đề tài:.........................................................................................2
1.2.Mục đích nghiên cứu..................................................................................2
1.3.Đối tượng nghiên cứu.................................................................................3
1.4.Phương pháp nghiên cứu...........................................................................3
2.NỘI DUNG........................................................................................................3
2.1.Cơ sở lí luận-các căn cứ để xây dựng kế hoạch nâng cao chất lượng mũi
nhọn...................................................................................................................3
2.1.1.Căn cứ vào kế hoạch năm học của phòng giáo dục và đào tạo huyện.
.........................................................................................................................3
2.1.2.Kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi của nhà trường.............................3
2.2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm..................7
2.2.1.Cách bố trí các đội tuyển:......................................................................8
2.2.2.Cách bố trí chuyên môn:.......................................................................8
2.3.Các giải pháp đã sử dụng để bồi dưỡng học sinh giỏi của nhà trường....8
2.3.1.Về xây dựng kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi...................................8
2.3.2.Về vai trò trách nhiệm của các tổ trưởng:............................................9
2.3.3.Về vai trò trách nhiệm của giáo viên dạy bồi dưỡng:........................10
2.3.4.Về chương trình bồi dưỡng:................................................................11
2.3.5.Về tài liệu bồi dưỡng:..........................................................................11
2.2.6.Về thời gian bồi dưỡng:.......................................................................11
2.3.7.Về đối tượng bồi dưỡng:......................................................................12
2.3.8.Về vai trò trách nhiệm của phụ huynh:..............................................12
2.3.9.Về công tác xã hội hóa và thi đua khen thưởng ................................13
2.4.Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với
bản thân, đồng nghiệp và nhà trường............................................................13
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ............................................................................14
3.1.Kết luận......................................................................................................14
3.1.1.Đối với CBGV và học sinh..................................................................14
3.1.2.Đối với lãnh đạo nhà trường...............................................................14

học của nhà trường là “Nâng cao chất lượng mũi nhọn”. Nung nấu và ấp ủ, lấy
chính nội dung đổi mới của nhà trường trong năm học làm sáng kiến kinh
nghiệm cho mình. Vì vậy mà bản thân tôi quyết định chọn nội dung “Một số
giải pháp nâng cao chất lượng mũi nhọn ở trường THCS Định Hưng” làm đề
tài sáng kiến kinh nghiệm trong năm học 2017-2018.
1.2.Mục đích nghiên cứu.
Năm học 2015-2016 và 2016-2017 nhà trường đang được sữa chữa và
làm mới một số công trình để đảm bảo đủ điều kiện được công nhận trường
chuẩn Quốc gia và cũng là thời điểm huyện tổ chức sắp xếp lại đội ngũ CBGV
NV do đó phần nào ảnh hưởng đến tâm lí của giáo viên, học sinh và kết quả bồi
dưỡng học sinh giỏi của nhà trường. Mặt khác kế hoạch và các giải pháp quản lí
bồi dưỡng học sinh giỏi các năm học trước không còn phù hợp với tình hình bây
giờ.
2


Để nâng cao chất lượng hiệu quả công tác giáo dục của nhà trường nói
chung mà đặc biệt là giáo dục mũi nhọn nói riêng cần xây dựng lại kế hoạch và
các giải pháp mới phù hợp với điều kiện và tình hình thực tiễn của nhà trường
nhằm đáp ứng được yêu cầu, chỉ tiêu kế hoạch mà Đảng ủy và chính quyền địa
phương, ngành giáo dục huyện nhà giao cho cũng như sự tin tưởng gửi gắm của
các bậc phụ huynh.
1.3.Đối tượng nghiên cứu.
Đề tài tập trung nghiên cứu các giải pháp để nâng cao chất lượng mũi
nhọn trong nhà trường và áp dụng đề tài này vào công tác chỉ đạo chuyên môn
từ năm học 2017-2018 tại trường THCS Định Hưng.
Nghiên cứu xây dựng kế hoạch và các giải pháp về công tác quản lí hoạt
động bồi dưỡng HSG của lãnh đạo nhà trường và của giáo viên phù hợp với tình
tình hình thực tế của nhà trường.
Đề tài được đưa vào kế hoạch năm học và chỉ đạo các tổ chuyên môn và

phát huy tinh thần sáng tạo và tự học, tự rèn luyện của các em học sinh.
- Đẩy mạnh hoạt động dạy, tăng tỷ lệ học sinh giỏi của trường, góp phần
nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong nhà trường, phấn đấu đạt chỉ tiêu
đề ra.
- Việc bồi dưỡng HSG là trách nhiệm của mỗi một giáo viên khi tham gia
giảng dạy.
-Trong quá trình giảng dạy, giáo viên phải phát hiện, lựa chọn, bồi dưỡng
học sinh để các em có cơ hội phát huy hết khả năng của mình.
- Các thầy cô giảng dạy nhiệt tình có trách nhiệm; học sinh nghiêm túc học
tập, cố gắng phấn đấu để nâng cao tỷ lệ học sinh giỏi của bộ môn, của nhà
trường.
- Giáo viên được phân bồi dưỡng phải có kế hoạch giảng dạy, bài soạn, sách
tham khảo, đảm bảo chất lượng dạy và học.
- Việc bồi dưỡng học sinh giỏi trong nhà trường cần phải mang tính lâu dài,
tính kế thừa để đạt kết quả cao.
- Giáo viên và học sinh tham gia bồi dưỡng mỗi đội tuyển dạy ít nhất 25
buổi mỗi buổi học 3 tiết thực hiện theo đúng thời khóa biểu chuyên môn đã
phân.
2.1.2.2.Chỉ tiêu:
-HSG cấp cụm phấn đấu xếp thứ Nhất-Nhì.
-HSG Vòng 1 đội tuyển tỉnh ít nhất mỗi môn 1 em đạt.(năm học 2016-2017
đạt 17 em).
-HSG các môn văn hóa khối 9 phấn đấu xếp trong tốp 5 trường đứng đầu
trong huyện.
-HSG môn TDTT, phấn đấu duy trì xếp trong tốp 3 trường đứng đầu huyện.
-HSG cấp tỉnh có từ 3 đến 5 em đạt giải VH và từ 2-4 em đạt giải TDTT…
2.1.2.3.Thời gian thực hiện:
Đổi tuyển HSG TDTT thực hiện bồi dưỡng vào các buổi chiều trong tuần,
nếu buổi chiều nào học sinh học thêm các môn văn hóa thì giáo viên bồi dưỡng
sau các buổi học từ 6/9/2017 đến khi phòng GD&ĐT tổ chức thi HSG cấp

8

2

Lưu Việt Thu

Toán

9

3

Lưu Thị Xuân

Toán

7

4

Bùi Thị Nga

Toán

6

5

Trịnh Thị Hường


Lê Văn Niên

Hóa học

8 và 9

10

Lê Thị Dung

Sinh học

8 và 9

GV dạy liên trường
Bồi dưỡng 2 đội tuyển

11

Trịnh Thị Tình

Vật lí

8 và 9

Bồi dưỡng 2 đội tuyển

12

Nguyễn Thị Duyên

8 và 9

Ghi chú

Bồi dưỡng 2 đội tuyển

6,8 và 9 Bồi dưỡng 3 đội tuyển
7

GV dạy liên trường,bồi
dưỡng 3 đội tuyển

2.1.2.5.Kinh phí.
Nhà trường thực hiện khoán chất lượng các đội tuyển HSG cho mỗi giáo
viên phụ trách các đội tuyển đồng thời đưa vào tiêu chí đánh giá thi đua và giáo
5


viên bồi dưỡng các đội tuyển HSG phải xác định bồi dưỡng HSG là thương
hiệu, là trách nhiệm, là công tác thi đua của mình trong năm học và lấy phần
thưởng kết quả học sinh đạt giải, xếp thứ của đội tuyển theo chỉ tiêu được giao
khoán và đăng ký làm kinh phí bồi dưỡng, mặt khác nhà trường cũng sẽ hỗ trợ
kinh phí theo quy chế chi tiêu nội bộ và vận động kêu gọi thêm các tổ chức, cá
nhân, các nhà hảo tâm hỗ trợ thêm nhằm động viên giáo viên trong công tác bồi
dưỡng học sinh giỏi.
2.1.2.6.Tổ chức thực hiện..
-Đối với giáo viên:
+Cùng với GVCN rà soát, lựa chọn học sinh tham gia đội tuyển, lập danh
sách những học sinh được chọn theo yêu cầu về số lượng mỗi đội tuyển báo cáo
chuyên môn nhà trường

+Kiểm tra công tác bồi dưỡng học sinh giỏi.
+Tổ chức cho học sinh tham gia các kỳ thi HSG các cấp.
+Lãnh đạo nhà trường đề nghị các tổ trưởng chuyên môn; giáo viên được phân
công; giáo viên chủ nhiệm và học sinh thực hiện nghiêm túc kế hoạch này.
Trong quá trình thực hiện, nếu có vướng mắc hoặc đề xuất liên hệ với lãnh đạo
nhà trường để được xem xét, giải quyết kịp thời.
2.2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Những năm trước đây khi chưa sắp xếp lại đội ngũ cán bộ giáo viên của
huyện, tổng số CBGV NV nhà trường là 43 đồng chí. Đến tháng 8 năm 2016
UBND huyện thực hiện sắp xếp lại đội ngũ CBGV NV thì số CBGV NV nhà
trường hiện tại chỉ còn 18 đồng chí do vậy việc bố trí sắp xếp chuyên môn cũng
phải xem xét điều chỉnh lại cho phù hợp, mặt khác căn cứ vào kế hoạch tổ chức
các kỳ thi học sinh giỏi của ngành để nhà trường xây dựng kế hoạch cho phù
hợp. Việc bồi dưỡng học sinh giỏi không thể bố trí mỗi giáo viên 1 đội tuyển
như trước đây được nữa mà phải sắp xếp chuyên môn cho phù hợp để có thể
giáo viên có thể bồi dưỡng từ 1 đến 4 đội tuyển (như số giáo viên liên trường
dạy các môn GDCD, Tiếng anh, Vật lí, Hóa học…) và thời gian bồi dưỡng cũng
cần điều chỉnh cho phù hợp với tình hình thực tế.
VD: Một số môn giáo viên phải bồi dưỡng từ 2 đến 4 đội tuyển học sinh giỏi.
Số đội
Môn,khối bồi
TT
Họ và tên
tuyển
Ghi chú
dưỡng
BD
1 Trịnh Thị Hà
4
GDCD, khối 8,9


Sinh học khối 8,9
Tiếng anh khối 8,9

Hưng và Định Hải
2 đội tuyển
Dạy liên trường Định

Hưng và Định Tân
5 Nguyễn Thị Duyên
2
Địa lí khối 8,9
2 đội tuyển
6 Lưu Thị Ngà
2
Văn 9, Lịch sử 8
2 đội tuyển
7 Trịnh Thị Hường
2
Sử 9 và Văn khối 8 2 đội tuyển
2.2.1.Cách bố trí các đội tuyển:
Các năm học trước đây số giáo viên nhiều bố trí được mỗi giáo viên 1 đội
tuyển nên các đội tuyển từ khối 6 đến khối 9 bắt đầu bồi dưỡng từ tháng 9 nên
công tác quản lí sắp xếp không được chặt chẽ, chưa thật khoa học. Mặt khác thời
gian khối 6,7,8 thi là cuối tháng 4 nên thời gian các em học bồi dưỡng quá dài,
giáo viên và học sinh đều uể oải có phần chán ngán không tập trung.
Từ năm học 2017-2018 lịch bồi dưỡng các đội tuyển được sắp xếp lại:
Khối 9 bồi dưỡng từ tháng 9/2017 đến tháng 1/2018 các em thi. Còn khối 6,7 và
8 sẽ bồi dưỡng từ bắt đầu học kỳ 2 (tháng 1/2018) đến tháng 4 các em thi như
vậy thời gian bồi dưỡng cũng vừa phải và bố trí giáo viên cũng không bị chồng

- Căn cứ vào năng lực và thành tích mà giáo viên đã thực hiện bồi dưỡng các
đội tuyển các năm học trước.
-Căn cứ vào ý kiến tham mưu của các tổ trưởng và quá trình giảng dạy của
các giáo viên bộ môn năm học trước để bố trí giáo viên bồi dưỡng theo lớp và
theo học sinh.
-Xây dựng kế hoạch về thời gian bắt đầu bồi dưỡng mỗi đội tuyển:

Các môn

Thời gian
bắt đầu bồi
dưỡng

Thời gian kết
thúc bồi
dưỡng

Số buổi bồi
dưỡng mỗi
môn

Thời gian thi

Khối 9

9/2017

01/2018

25

Hóa học, Vật lí chọn nguồn vào đầu năm lớp 8 để các em tham gia ôn thi chọn
đội tuyển vòng 1 làm nguồn cho học sinh giỏi khối 9. Bởi nguồn học sinh giỏi
khối 8 được vào vòng 1 đội tuyển học sinh giỏi là quyết định cho chất lượng đội
tuyển khối 9 năm học tiếp theo. Nhà trường khoán chỉ tiêu cho giáo viên bồi
dưỡng đội tuyển học sinh giỏi khối 8 ít nhất mỗi môn phải có 1 học sinh đậu
vòng 1 đội tuyển học sinh giỏi tỉnh.
*Lưu ý:
-Các môn Lịch sử, Đia lí, Giáo dục công dân, phụ huynh ít định hướng cho
con học và học sinh cũng không thật sự hứng thú nên khi chọn đội tuyển ưu tiên
mỗi môn được chọn 1 em theo nguyện vọng của học sinh và lựa chọn của giáo
viên, số em còn lại cho học sinh và giáo viên tùy ý lựa chọn miễn đảm bảo các
đội tuyển đủ số lượng tối thiểu theo quy định.
-Thông qua giáo viên chủ nhiệm định hướng, sự thỏa thuận của giáo viên bồi
dưỡng ở các đội tuyển để tránh tình trạng chồng chéo giữa môn này với môn kia
- Cần phải phân công chuyên môn một cách hợp lý, lựa chọn giáo viên có
năng lực chuyên môn giỏi, có kinh nghiệm, tinh thần trách nhiệm, cố gắng phân
công theo hướng ổn định (theo môn,theo lớp và theo học sinh) để phát huy kinh
nghiệm và trách nhiệm của giáo viên.
- Cần tạo mọi điều kiện cho giáo viên tham gia các lớp học tập nâng cao
trình độ chuyên môn nghiệp vụ.
- Động viên, khuyến khích và đề xuất khen thưởng đối với giáo viên và học
sinh tham gia bồi dưỡng học sinh giỏi.
2.3.3.Về vai trò trách nhiệm của giáo viên dạy bồi dưỡng:
10


Rút kinh nghiệm những năm đã thực hiện công tác bồi dưỡng học sinh giỏi
tôi nhận thấy để nâng cao chất lượng trong công tác này giáo viên cần thực hiện
tốt những công việc sau đây:
- Muốn có trò giỏi phải có Thầy giỏi vì thế người thầy phải luôn luôn có ý


tiếp xúc làm quen với các dạng đề, luôn tìm đọc, tham khảo các tài liệu hay định
hướng cho học sinh.
- Giáo viên hướng dẫn học sinh cách sử dụng các tài liệu, sách vở, phù hợp
với trình độ của các em để tự rèn luyện thêm ở nhà. Đồng thời cung cấp hoặc
giới thiệu các địa chỉ trên mạng để học sinh có thể tự học, tự nghiên cứu, bổ
sung kiến thức.
2.2.6.Về thời gian bồi dưỡng:
- Bắt đầu từ năm học 2017-2018 thời gian bồi dưỡng các đội tuyển học sinh
giỏi sẽ thực hiện như sau:
*Đối với khối 9: Động viên giáo viên và học sinh tự bồi dưỡng trong hè đặc
biệt là những em đậu vòng 1 động viên các em tham gia bồi dưỡng tập trung tại
trường Lê Định Kiên theo lịch của phòng GD&ĐT đồng thời nhà trường hỗ trợ
về kinh phí để các em tham gia học tập và nhà trường bố trí lịch bồi dưỡng cho
giáo viên các đội tuyển từ đầu năm học cho đến khi các em thi.
*Đối với các khối 6,7 và 8. Do phần lớn giáo viên phải bồi dưỡng 2 đội
tuyển trở lên nên nhà trường bố trí lịch bồi dưỡng sau khi kết thúc học kỳ 1 (từ
tháng 1/2018 đến khi thi cuối tháng 4/2018). Một số giáo viên dạy liên trường
nên nhà trường phải phối hợp với trường giáo viên đó dạy chính thức để bố trí
lịch sao cho phù hợp để giáo viên có thể bồi dưỡng 2 đội tuyển trường này và 2
đội tuyển trường kia. Do vậy học sinh phải học bồi dưỡng liên trường.
VD: Cô Hà (giáo viên dạy liên trường) bồi dưỡng học sinh giỏi môn Giáo
dục công dân bồi dưỡng 2 đội tuyển CD khối 8 và khối 9 ở THCS Định Hải và 2
đội tuyển CD khối 8, khối 9 ở THCS Định Hưng mà ở mỗi trường bố trí 2 buổi
bồi dưỡng học sinh giỏi vào thứ 3 và thứ 5 nên ngày thứ 3 cô bồi dưỡng khối 9 ở
Định Hải thì học sinh đội tuyển khối 9 ở Định Hưng sang Định Hải học và thứ 5
cô Hà bồi dưỡng khối 9 tại Định Hưng thì các em học sinh đôị tuyển khối 9 ở
Định Hải lại về Định Hưng học. Sau khi đội tuyển khối 9 thi học sinh giỏi
(tháng 1/2018) thì mới sắp lịch cho cô bồi dưỡng đội tuyển khối 8 ở ửa hai
trường được.

khen thưởng sẽ tạo động lực rất mạnh mẽ để thầy và trò thi đua lập nhiều thành
tích trong giảng dạy và trong học tập.
Ví dụ: Giảm bớt tiết dạy, bớt công tác kiêm nhiệm, có chế độ bồi dưỡng,
động viên, khuyến khích kịp thời cho giáo viên và học sinh đạt giải; tuyên
truyền, kêu gọi các tổ chức, cá nhân, các nhà hảo tâm ủng hộ kinh phí thưởng
nóng cho giáo viên và học sinh. Năm học 2017-2018 nhà trường đã kêu gọi
được các tập thể, cá nhân, các nhà hảo tâm ủng hộ khen thưởng cho giáo viên và
học sinh như: Tập đoàn dầu khí Việt Nam thưởng nóng 10 triệu, Công ty sơn
13


Trường Nga thưởng 10 triệu, Gia đình ông Đại Dũng thưởng 5 triệu, Hội khuyến
học xã thưởng 1,6 triệu, gia đình bà Khuyên thưởng 1 triệu…
Tôi nghĩ rằng người thầy giáo có vai trò quan trọng nhất đối với kết quả
HSG, các em HS có vai trò quyết định trực tiếp đối với kết quả của mình; Kết
quả công tác bồi dưỡng học sinh giỏi có đạt hay không, điều đó còn phụ thuộc
rất lớn ở các em học HS. Việc bồi dưỡng học sinh giỏi giống như chúng ta ươm
một mầm non. Nếu chúng ta biết rào, biết thường xuyên chăm sóc, vun xới thì
mầm non sẽ xanh tốt, phát triển, nếu lơ là, thiếu quan tâm thì mầm non có thể bị
khô hạn hoặc ngập úng… không thể phát triển được.
2.4.Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với
bản thân, đồng nghiệp và nhà trường.
-Lần đầu tiên áp dụng sáng kiến kinh nghiệm “Một số giải pháp nâng cao
chất lượng mũi nhọn ở trường THCS Định Hưng” nhưng hiệu quả rất khả
quan. Đặc biệt sáng kiến kinh nghiệm này chính là nội dung đăng ký đổi mới
đầu năm học của nhà trường, là trải nghiệm thực tế và là một phần kế hoạch năm
học 2017-2018.
-Các tổ chuyên môn và giáo viên rất thoải mái và hăng hái thi đua khi thực
hiện bồi dưỡng các đội tuyển.
-Hiệu quả công tác bồi dưỡng các đội tuyển học sinh giỏi môn nào cũng

-Việc quản lí, kiểm tra đánh giá công tác bồi dưỡng học sinh giỏi dễ dàng
khoa học, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho giáo viên bồi dưỡng các đội tuyển.
-Tạo được “thương hiệu” cho nhà trường đặc biệt là phụ huynh học sinh tin
tưởng, phấn khởi gửi con em theo học tại trường nhà.
3.1.3.Một số kết quả cụ thể qua các năm học.
3.1.3.1.Số học sinh lớp 9 đạt giải HSG cấp huyện, cấp tỉnh các năm:
Năm học
2015-2016
2016-2017
2017-2018

Số giải cấp huyện
Nhất Nhì Ba KK Tổng
0
1
1
4
6
1
0
1
2
4
2
0
3
11
16

Nhất

Văn
Sử
CD
Địa
Anh
Điểm TB
Xếp thứ toàn
trường

2016
GV BD Xếp thứ
Cô Xuân
11
Cô Lương
21
Cô Nhung
28
Cô Dung
14
Cô Hường
6
Cô Quyên
29
Cô Hiền
7
Cô Hồng
16
Thầy Luật
11
77,41

Cô Hường
7
Cô Hà
3
Cô Hà
1
Cô Duyên
9
Cô Duyên
1
Thầy Loan
16
Cô Thủy
4
77,5
153.64
22/29

1/29

3.1.4.Bài học kinh nghiệm.
Qua thực tế nhiều năm công tác kể từ khi còn là giáo viên đến khi làm công
tác quản lí bản thân tôi nhận thấy muốn có được chất lượng mũi nhọn (kết quả
học sinh giỏi) đạt được như mong muốn phụ thuộc rất nhiều yếu tố:
-Đội ngũ giáo viên đóng vai trò quan trọng, học sinh đóng vai trò quyết
định-muốn có trò giỏi phải có thầy giỏi.
-Tố chất của học sinh-nếu có nguồn học sinh khá, giỏi việc bồi dưỡng sẽ rất
thuận lợi, nếu nguồn không dồi dào thì việc bồi dưỡng sẽ vất vả và khó khăn,
nguồn phụ thuộc vào từng “lứa” học sinh.
-Xây dựng kế hoạch của nhà trường, của mỗi giáo viên cho công tác bồi

hợp lí ngay từ đầu mỗi năm học để các nhà trường làm căn cứ xây dựng kế
hoạch và bố trí sắp xếp chuyên môn cho phù hợp.
Quản lí chặt chẽ khâu ra đề thi học sinh giỏi, chấm thi và xếp giải một cách
phù hợp tránh tình trạng lộ đề hoặc tỉ lệ xếp giải, chọn giải không hợp lí giữa các
môn.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG Tôi cam đoan SKKN này là do tôi tự
ĐƠN VỊ
viết tuyệt đối không sao chép của người
khác.
Yên Định, ngày 15 tháng 4 năm 2018
Người thực hiện

Nguyễn Văn Tài

17