VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
NGUYỄN THỊ BÍCH THỦY
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
TRONG DẠY HỌC TẠI CÁC TRƢỜNG TIỂU HỌC QUẬN
THANH XUÂN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Hà Nội, năm 2019
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
NGUYỄN THỊ BÍCH THỦY
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
TRONG DẠY HỌC TẠI CÁC TRƢỜNG TIỂU HỌC QUẬN
THANH XUÂN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8.14.01.14
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
GS.TS.VŨ DŨNG
Hà Nội, năm 2019
Xin chân thành cảm ơn!
Tác giả
Nguyễn Thị Bích Thủy
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU............................................................................................................................................... 1
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ỨNG
DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC Ở
TRƢỜNG TIỂU HỌC.............................................................................................................. 13
1.1. Hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học ở trường
Tiểu học........................................................................................................................................ 13
1.2. Quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin dạy học ở trường
Tiểu học........................................................................................................................................ 28
1.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ
thông tin trong dạy học ở trường Tiểu học................................................................ 36
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG
CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TẠI CÁC TRƢỜNG TIỂU HỌC QUẬN
THANH XUÂN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI...................................................................... 39
2.1. Thực trạng hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy
học tại các trường Tiểu học quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội...............39
2.2. Thực trạng quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin trong
dạy học tại các trường Tiểu học quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội....44
2.3. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động ứng dụng
công nghệ thông tin trong dạy học tại các trường Tiểu học quận Thanh
Xuân, thành phố Hà Nội...................................................................................................... 51
2.4. Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ thông
tin trong dạy học của các trường Tiểu học quận Thanh Xuân, thành
phố Hà Nội................................................................................................................................. 54
Chƣơng 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1.Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin vào chuẩn bị bài giảng..39
Bảng 2.2. Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin vào tổ chức giảng
dạy trên lớp......................................................................................................................... 41
Bảng 2.3. Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin vào việc kiểm tra, đánh
giá học sinh........................................................................................................................ 43
Bảng 2.4.Thực trạng quản lý việc ứng dụng công nghệ thông tin vào chuẩn
bị bài giảng......................................................................................................................... 44
Bảng 2.5. Thực trạng quản lý việc ứng dụng công nghệ thông tin vào tổ
chức giảng dạy trên lớp của giáo viên................................................................. 47
Bảng 2.6. Thực trạng quản lý việc ứng dụng công nghệ thông tin vào
hoạt động kiểm tra, đánh giá học sinh................................................................. 49
Bảng 2.7. Ảnh hưởng của các yếu tố khách quan.......................................................... 51
Bảng 2.8. Ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan............................................................... 53
Bảng 3.1. Tính cần thiết của các biện pháp....................................................................... 71
Bảng 3.2. Tính khả thi của các biện pháp.......................................................................... 73
DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1. Mối quan hệ giữa tính cần thiết và tính khả thi của các
biện pháp............................................................................................................................. 75
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sự bùng nổ của công nghệ thông tin nói riêng và khoa học công nghệ nói
chung đang có tác động mạnh mẽ vào sự phát triển của mọi ngành nghề trong đời
sống xã hội, thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Cuộc cách
mạng công nghiệp lần thứ tư đã tạo ra những cơ hội thách thức cho ngành giáo dục
trong việc đào tạo nguồn nhân lực theo yêu cầu mới của thời đại. Trong bối cảnh
giáo dục Việt Nam đang có những bước đổi mới căn bản và toàn diện, ứng dụng
quan tâm của Ủy ban nhân dân quận, các trường học trên địa bàn đã được đầu tư,
nâng cấp về cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học hiện đại, tạo thuận lợi cho việc
ứng dụng công nghệ thông tin nhằm giúp các trường thực hiện tốt nhiệm vụ chiến
lược của toàn ngành. Bản thân mỗi cơ sở giáo dục đều đẩy mạnh việc triển khai ứng
dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy và học tập. Đến nay, phong trào ứng dụng
công nghệ thông tin trong giảng dạy ở các trường trên địa bàn quận đã trở thành một
xu thế mạnh mẽ, rất nhiều những thành tựu của CNTT đã được ứng dụng trong các
hoạt động dạy học. Đội ngũ giáo viên có nhiều cố gắng ứng dụng CNTT trong dạy
học. Tuy nhiên, việc ứng dụng CNTT trong dạy học không chỉ là việc trang bị
những chiếc máy tính bảng thay cho sách giáo khoa, hay máy chiếu thay cho bảng
đen, mà còn đảm bảo sự thống nhất và tính bền vững. Khai thác và sử dụng những
thành tựu về CNTT như thế nào, mức độ sử dụng ra sao để đem lại hiệu quả cao cho
quá trình giảng dạy và phục vụ tốt cho nhu cầu người học vẫn là điều băn khoăn của
những người thầy tâm huyết với nghề. Trên thực tế, việc ứng dụng công nghệ thông
tin trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học là có song ở một số nơi hoặc một
số tiết học vẫn chưa được nghiên cứu kĩ nên việc ứng dụng vẫn chưa được đúng
chỗ, đúng lúc dẫn đến tình trạng lạm dụng hoặc ngẫu hứng, tự phát. Trong quá trình
ứng dụng CNTT còn nảy sinh một số vấn đề hạn chế như: Sự thiếu đồng bộ trong
các biện pháp quản lý của nhà trường, nhận thức, trình độ, kĩ năng CNTT của đội
ngũ giáo viên, năng lực, kinh nghiệm quản lý của Ban giám hiệu.
Có nhiều yếu tố tác động đến việc nâng cao hiệu quả ứng dụng CNTT trong
dạy học ở trường Tiểu học tuy nhiên, quản lý hoạt động ứng dụng CNTT cũng là
một yếu tố tác động đến nội dung, hình thức, phương pháp ứng dụng CNTT trong
dạy học. Chính vì vậy cần có nghiên cứu chuyên sâu về vấn đề này nhằm đưa ra
2
những biện pháp chỉ đạo phù hợp thực tế nhà trường để các hoạt động ứng dụng
công nghệ thông tin trong giảng dạy được thực hiện một cách có kế hoạch, đồng bộ,
quản lý nhà trường”, đăng trên tạp chí Đại học và Giáo dục chuyên nghiệp, đã nêu
được quan điểm dạy học theo hướng ứng dụng CNTT. Đề tài cũng trình bày được
kết quả thử nghiệm bước đầu việc sử dụng CNTT trong dạy học được thực hiện tại
trung tâm CNTT Bộ GD&ĐT [dẫn theo 19, tr10-15]
-
Đào Thái Lai cùng nhóm nghiên cứu (2006), “Ứng dụng CNTT trong dạy
học ở trường phổ thông Việt Nam”, đề tài nghiên cứu khoa học. Nghiên cứu được
tiến hành đối với các trường phổ thông tại Việt Nam. Đề tài đã thu được một số kết
quả quan trọng về cơ sở lý luận và thực tiễn ứng dụng CNTT trong trường phổ
thông. Trên cơ sở phân tích thực trạng ứng dụng CNTT ở một số trường phổ thông,
nhóm nghiên cứu đã xây dựng được một số nguyên tắc, phương pháp ứng dụng
CNTT và yêu cầu về CNTT đối với giáo viên [dẫn theo 18]
-
Lê Văn Tiến (2009), “Ứng dụng CNTT góp phần đổi mới phương pháp dạy
học toán ở trường phổ thông”, Tạp chí khoa học Đại học Sư Phạm thành phố Hồ
Chí Minh số 16. Nghiên cứu đã xác định được một số yêu cầu và giải pháp ứng
dụng CNTT trong dạy học Toán ở trường phổ thông như: Thiết kế các ứng dụng
CNTT trên cơ sở đảm bảo yêu cầu đặc trưng của phương pháp dạy học; khai thác
CNTT theo hướng tăng cường hoạt động thực nghiệm; Thiết kế bài giảng theo
hướng phát triển khả năng khai thác CNTT của người học [dẫn theo 29, tr.125-133]
2.2. Tình hình nghiên cứu về quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin
trong dạy học
Nghiên cứu về thực trạng và đề xuất biện pháp quản lý ứng dụng CNTT trong
dạy học ở một số cơ sở giáo dục như: Trường trung học phổ thông, Tiểu học, mầm
non... có các tác giả như:
-
khâu lập kế hoạch. Nghiên cứu cũng xác định nguyên nhân thực trạng chủ yếu là
các nguyên nhân khách quan từ cơ chế tài chính, kinh phí hạn hẹp của các trường,
trình độ CNTT của giáo viên, khả năng sử dụng các phương pháp dạy học mới phù
hợp với ứng dụng CNTT...Từ việc đánh giá thực trạng, tác giả cũng đã đề xuất được
một số biện pháp trong đó nhấn mạnh biện pháp xây dựng kế hoạch CNTT một
cách cụ thể đồng bộ với việc nâng cao chế độ khen thưởng, động viên giáo viên[21]
-
Nguyễn Hương Giang (2016), nghiên cứu “Quản lý hoạt động ứng dụng
CNTT trong dạy học ở các trường Tiểu học công lập quận Cầu Giấy, Hà Nội”, với 2
đối tượng khách thể nghiên cứu là cán bộ quản lý, giáo viên (141 người) tại 3
trường Tiểu học công lập thuộc địa bàn quận Cầu Giấy, Hà Nội. Với cánh tiếp cận
nghiên cứu theo chức năng quản lý, đề tài đã xác định nội dung quản lý hoạt động
ứng dụng CNTT trong dạy học tại trường Tiểu học bao gồm: lập kế hoạch ứng dụng
CNTT trong dạy học, tổ chức hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học; kiểm tra
5
đánh giá hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học. Kết quả nghiên cứu cho thấy
việc thực hiện ứng dụng CNTT trong dạy học tại các trường Tiểu học công lập quận
Cầu Giấy có hướng tích cực song việc thực hiện chưa thường xuyên, hiệu quả chưa
cao. Từ việc đánh giá thực trạng, phân tích các yếu tố ảnh hưởng, tác giả cũng đề
xuất 5 biện pháp đẩy mạnh quản lý hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học tại các
trường Tiểu học công lập quận Cầu Giấy, Hà Nội nhằm góp phần nâng cao chất
lượng giảng dạy ở các nhà trường [dẫn theo 12]
Các nghiên cứu đều khẳng định ý nghĩa, hiệu quả của việc ứng dụng CNTT
vào dạy học và vai trò quan trọng của các biện pháp quản lý. Qua đó các tác giả
cũng đề xuất một số kiến nghị với các cấp quản lý như Phòng GD&ĐT, Sở GD&ĐT
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý hoạt động ứng dụng
CNTT trong dạy học tại các trường Tiểu học quận Thanh Xuân, luận văn đề xuất
các biện pháp nhằm nâng cao năng lực quản lý tại trường Tiểu học.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
1)
Xây dựng cơ sở lý luận liên quan đến quản lý hoạt động ứng dụng CNTT
trong dạy học.
2)
Đánh giá thực trạng quản lý ứng dụng CNTT của Hiệu trưởng trong dạy
học ở các trường Tiểu học quận Thanh Xuân thành phố Hà Nội. Chỉ ra những tồn tại
và xác định nguyên nhân của tồn tại trong việc quản lý hoạt động ứng dụng CNTT ở
các trường Tiểu học quận Thanh Xuân.
3)
Đề xuất biện pháp quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học tại các trường
Tiểu học quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội.
4.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học ở các trường Tiểu
học quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội.
4.2. Phạm vi nghiên cứu.
4.2.1. Giới hạn phạm vi về nội dung nghiên cứu
5.1. Phƣơng pháp luận nghiên cứu
5.1.1. Tiếp cận hệ thống
Ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động dạy học đòi hỏi phái kết hợp
đồng bộ nhiều yếu tố. Đó là các yếu tố thuộc về giáo viên - chủ thể ứng dụng công
nghệ thông tin vào hoạt động dạy học và yếu tố công nghệ thông tin (phần mềm,
máy tính, máy chiếu…). Các yếu tố này cần được phối hợp đồng bộ, theo một qui
trình chặt chẽ, hỗ trợ lẫn nhau.
5.1.2. Tiếp cận quá trình dạy học
Hoạt động dạy học gồm quá trình với các bước sau: Giáo viên chuẩn bị bài
giảng; giáo viên tổ chức giảng trên lớp; Tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả học tập
của học sinh. Vì vậy, quản lý hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học cũng gồm
8
một quá trình tương ứng với các bước trên. Cụ thể là: Quản lý ứng dụng CNTT vào
việc chuẩn bị bài giảng; Quản lý ứng dụng CNTT vào việc tổ chức giảng dạy trên
lớp; Quản lý ứng dụng CNTT vào kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh.
5.2. Phƣơng pháp nghiên cứu
5.2.1. Phương pháp nghiên cứu văn bản, tài liệu
a. Mục đích của phương pháp
Phương pháp nghiên cứu văn bản, tài liệu được sử dụng để thu thập tư liệu,
thông tin có liên quan đến việc nghiên cứu lý luận quản lý hoạt động ứng dụng
CNTT trong dạy học, các yếu tố ảnh hưởng đến việc quản lý hoạt động ứng dụng
CNTT trong dạy học làm cơ sở để xây dựng khung lí thuyết của đề tài.
b. Nội dung của phương pháp
Tổng quan tình hình nghiên cứu từ các văn bản, tài liệu như: sách, tài liệu về
giáo dục, về quản lí giáo dục, về CNTT và ứng dụng CNTT; chủ trương đường lối,
nghị quyết, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước, các văn bản của Bộ
GD&ĐT, của Sở GD&ĐT Hà Nội về CNTT và quản lý việc ứng dụng CNTT để xây
sinh.
-
Các yếu tố ảnh hưởng đến thực trạng quản lý.
c. Cách tiến hành phương pháp
Chúng tôi tiến hành khảo sát bằng bảng hỏi 120 người trong đó cán bộ quản lí
là 30 người, giáo viên trực tiếp giảng dạy là 90 người.
Địa bàn khảo sát thực trạng gồm 6 trường Tiểu học thuộc quận Thanh Xuân
gồm: Trường Tiểu học Khương Mai; Trường Tiểu học Đặng Trần Côn; Trường Tiểu
học Nguyễn Trãi; Trường Tiểu học Kim Giang; Trường Tiểu học Hạ Đình; Trường
Tiểu học Thanh Xuân Nam;
Tổng số khách thể điều tra: 120 người trong đó, cán bộ quản lý 30 người (gồm
Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Tổ trưởng chuyên môn), giáo viên Tiểu học 90
người (trực tiếp đứng lớp, chủ nhiệm). Số phiếu trưng cầu ý kiến: 120 phiếu.
5.2.3. Phương pháp phỏng vấn sâu
a. Mục đích của phương pháp
Làm rõ những nguyên nhân, biểu hiện của các nội dung nghiên cứu. Qua đó có
cái nhìn đầy đủ và chính xác hơn việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học
ở
trường Tiểu học quận Thanh Xuân.
b. Nội dung của phương pháp
Làm rõ nguyên nhân và biểu hiện của các nội dung sau: Quản lý ứng dụng
CNTT vào việc chuẩn bị bài giảng; Quản lý ứng dụng CNTT vào việc tổ chức giảng
dạy trên lớp; Quản lý ứng dụng CNTT vào kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của
học sinh; Các yếu tố ảnh hưởng đến thực trạng quản lý. c. Cách tiến hành phương
pháp
6.1. Ý nghĩa lí luận
Luận văn đã xác định được khung lí thuyết nghiên cứu quản lý hoạt động ứng
dụng CNTT trong dạy học ở các trường Tiểu học gồm các khái niệm công cụ như:
11
Hoạt động dạy học, ứng dụng, CNTT, ứng dụng CNTT, quản lý, quản lý hoạt động
ứng dụng CNTT trong dạy học ở trường Tiểu học.
Dựa trên cách tiếp cận quá trình, luận văn đã xác định được nội dung quản lý
hoạt động CNTT trong các khâu: Chuẩn bị bài giảng, tổ chức giảng dạy trên lớp,
kiểm tra, đánh giá học sinh.
Kết quả nghiên cứu lí luận này góp phần bổ sung và làm phong phú hơn lí luận
về ứng dụng CNTT và quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học ở trường Tiểu học từ
góc độ quản lý giáo dục.
6.2. Ý nghĩa thực tiễn
Luận văn đã khảo sát, đánh giá thực trạng ứng dụng CNTT trong dạy học và
quản lý hoạt động ứng dụng CNTT trong dạy học tại các trường Tiểu học quận
Thanh Xuân, thành phố Hà Nội, các yếu tố ảnh hưởng tới hoạt động này, chỉ ra
những ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân của hạn chế.
Trên cơ sở đó, luận văn đã đề xuất được biện pháp quản lý hoạt động ứng
dụng CNTT trong dạy học tại các trường Tiểu học quận Thanh Xuân, Hà Nội.
Các biện pháp được khảo nghiệm tính cần thiết, khả thi. Kết quả khảo nghiệm
cho thấy các biện pháp đều có thể áp dụng tại các trường Tiểu học quận Thanh
Xuân, thành phố Hà Nội.
7. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, các phụ lục,
luận văn còn được trình bày trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lí luận về quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin
trong dạy học tại các trường Tiểu học;
khiển tối ưu quá trình tiếp thu một cách tự giác tích cực, tự lực nội dung hệ thống tri
thức, kỹ năng, kỹ xảo mà giáo viên truyền đạt nhằm phát triển và hình thành nhân
cách học sinh. Hoạt động học do học sinh làm chủ thể và tác động vào đối tượng là
nội dung kiến thức mới chứa đựng trong tài liệu học tập.
Hai hoạt động dạy và học đều hướng đến thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ dạy học.
Các nhà nghiên cứu giáo dục cho rằng: Dạy học là toàn bộ thao tác có mục
đích nhằm chuyển các giá trị tinh thần, các hiểu biết, các giá trị văn hóa mà nhân
loại đã đạt được hoặc cộng đồng đã đạt được vào bên trong một con người.
13
Tiếp cận theo quan điểm phát triển, nhất là phát triển về khoa học và công
nghệ cho rằng; Dạy học là một quá trình gồm toàn bộ các thao tác có tổ chức và có
định hướng giúp người học từng bước có năng lực tư duy và năng lực hành động
với mục đích chiếm lĩnh giá trị tinh thần, các hiểu biết, các kỹ năng, các giá trị văn
hóa mà nhân loại đã đạt được để trên cơ sở đó có khả năng giải quyết được các bài
toán thực tế đặt ra trong toàn bộ cuộc sống của mỗi người học.
Dưới góc độ tâm lí dạy học được hiểu là sự biến đổi hợp lí hoạt động và hành
vi
của người học trên cơ sở cộng tác của người dạy và người học.
Với chủ trương đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, nói đến vấn đề
hoạt động của giáo viên không có nghĩa là chỉ tập trung đề cao vai trò của giáo viên
trong hoạt động dạy và học. Hoạt động của người thầy trong dạy học là một mặt của
hoạt động sư phạm nói chung. Hoạt động dạy học của người thầy là một hệ thống
các hoạt động để tổ chức, điều khiển hoạt động của học sinh nhằm hình thành, phát
và yêu cầu về thái độ trong chương trình. Mục tiêu vừa là cái đích hướng tới, vừa là
yêu cầu cần đạt của giờ học; hay nói khác đi đó là thước đo kết quả quá trình dạy
học, giúp giáo viên xác định rõ các nhiệm vụ sẽ phải làm.
- Bước 2: Nghiên cứu sách giáo khoa và các tài liệu liên quan để: hiểu chính
xác, đầy đủ những nội dung của bài học; xác định những kiến thức, kĩ năng, thái độ,
năng lực cần hình thành, phát triển ở học sinh; xác định trình tự logic của bài học.
Bước này được đặt ra bởi nội dung bài học ngoài phần được trình bày trong
sách giáo khoa còn có thể đã được trình bày trong các tài liệu khác. Mỗi giáo viên
không chỉ có kĩ năng tìm đúng, tìm trúng tư liệu cần đọc mà cần có kĩ năng định
hướng cách chọn, đọc tư liệu cho học sinh. Giáo viên nên chọn những tư liệu đã qua
thẩm định, được đông đảo các nhà chuyên môn và giáo viên tin cậy.
- Bước 3: Xác định khả năng đáp ứng các nhiệm vụ, nhận thức của học sinh,
gồm: xác định những kiến thức, kĩ năng mà học sinh đã có và cần có; dự kiến những
khó khăn, những tình huống có thể nảy sinh và các phương án giải quyết. Bước này
được đặt ra bởi trong giờ học theo định hướng đổi mới phương pháp dạy học, giáo
viên không những phải nắm vững nội dung bài học mà còn phải hiểu học sinh để
lựa chọn phương pháp dạy học, phương tiện dạy học, các hình thức tổ chức dạy học
và đánh giá cho phù hợp.
- Bước 4: Lựa chọn phương pháp dạy học, phương tiện dạy học, hình thức tổ
chức dạy học và cách thức đánh giá thích hợp nhằm giúp học sinh học tập tích cực,
tự giác, chủ động, sáng tạo.
Giáo viên cần quan tâm tới việc phát huy tích cực, chủ động, sáng tạo, rèn
luyện thói quen và khả năng tự học, tinh thần hợp tác, kĩ năng vận dụng kiến thức
15
vào những tình huống khác nhau trong học tập và trong thực tiễn; tác động đến tư
tưởng và tình cảm để đem lại niềm vui, hứng thú trong học tập cho học sinh.
- Bước 5: Thiết kế giáo án.
+
Mục tiêu của hoạt động;
+
Cách tiến hành hoạt động;
+
Thời lượng để thực hiện hoạt động;
Kết luận của giáo viên về: Những kiến thức, kĩ năng, thái độ đã học để giải
quyết những tình huống thực tế, bám sát mục tiêu từng hoạt động.
Hướng dẫn các hoạt động tiếp nối: Xác định những việc học sinh cần phải tiếp
tục thực hiện sau giờ học hoặc để chuẩn bị cho việc học bài mới.
2) Tổ chức dạy trên lớp
Một giờ học trên lớp thường được thực hiện theo các bước cơ bản sau:
16
a.
Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh
- Kiểm tra việc nắm bài cũ và kiến thức, kĩ năng đã có liên quan đến bài mới.
- Giáo viên hướng dẫn học sinh luyện tập, củng cố bài cũ
- Giáo viên hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài học mới.
Tùy theo đặc trưng môn học, nội dung dạy học, đối tượng học sinh, điều kiện
cơ sở vật chất... Giáo viên có thể vận dụng các bước thực hiện một giờ dạy học như
trên một cách linh hoạt và sáng tạo, tránh đơn điệu, cứng nhắc.
Sự thành công của một giờ dạy phụ thuộc rất nhiều yếu tố trong đó quan trọng
nhất là sự chủ động, sáng tạo của cả người dạy và người học. Dù ở điều kiện nào sự
chuẩn bị chu đáo theo quy trình trên đều đem lại những giờ học có hiệu quả, bổ ích
và hứng thú với cả người dạy và người học.
3)
-
Kiểm tra, đánh giá
Kiểm tra là cách thức giáo viên sử dụng để thu thập thông tin về biểu hiện
kiến thức, kĩ năng, thái độ của học sinh nhằm cung cấp dữ liệu làm cơ sở cho việc
17