Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do thực hiện đề tài
“Phi thương bất phú” là câu nói quen thuộc xưa nay của ông cha ta, để làm
giàu thì phải biết kinh doanh nhưng kinh doanh như thế nào là tốt, kinh doanh như
thế nào để doanh nghiệp tồn tại và phát triển, kinh doanh như thế nào để đạt hiệu
quả cao đó là một vấn đề hết sức khó khăn cho nhiều nhà kinh doanh. Có nhiều
nhà kinh doanh vì lợi nhuận mà bất chấp tất cả, họ sản xuất sản phẩm kém chất
lượng để giảm chi phí và mong muốn đạt lợi nhuận cao, việc làm này dẫn đến việc
chỉ trích của xã hội và cuối cùng là dẫn đến sự thất bại của một doanh nghiệp.
Ngày nay với sự phát triển vượt bậc của khoa học kĩ thuật thì đời sống của người
dân ngày một nâng cao, nhu cầu của xã hội cũng ngày một đi lên, đòi hỏi các
doanh nghiệp phải không ngừng phát triển, cải tiến mẫu mã, chất lượng sản phẩm
của mình để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng, nhu cầu của xã hội. Bên cạnh
đó vấn đề đạo đức trong kinh doanh cũng được mọi người ngày một quan tâm, từ
phong cách phục vụ, giá cả, chất lượng sản phẩm đến các hoạt động hướng đến
cộng đồng luôn được người tiêu dùng đánh giá cao. Nó thể hiện vai trò, trách
nhiệm của một doanh nghiệp đối với xã hội, nó thể hiện đạo đức, trách nhiệm xã
hội của một doanh nghiệp, góp phần xây dựng thương hiệu của doanh nghiệp đó.
Để tìm hiểu thêm đạo đức kinh doanh của một doanh nghiệp trong việc thực hiện
trách nhiệm của mình trong xã hội, tôi xin trình bày đề tài:
“Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo trong
hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói
riêng”.
2. Mục tiêu
Qua việc phân tích những chỉ trích từ cộng đồng đối với sản phẩm PepsiCo
và việc thực hiện Trách nhiệm xã hội của công ty PepsiCo trong việc sản xuất và
cung ứng sản phẩm phục vụ nhu cầu xã hội chúng ta sẽ thấy được tầm quan trong
của việc thực hiện trách nhiệm xã hội của công ty và từ đó đề ra những giải pháp


Vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh

1.1.1. Đạo đức kinh doanh
Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tổng hợp các qui tắc, nguyên tắc,
chuẩn mực xã hội nhờ nó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình sao cho
phù hợp với lợi ích và hạnh phúc của con người, với tiến bộ xã hội trong quan hệ
con người với con người, con người với cộng đồng xã hội, với tự nhiên và với cả
bản thân mình.
Đạo đức kinh doanh là những nguyên tắc và chuẩn mực có tác dụng hướng
dẫn hành vi trong quan hệ kinh doanh, được các bên hữu quan (nhà đầu tư, khách
hàng, nhà quản lý, người lao động, cơ quan pháp luật, cộng đồng dân cư, đối tác,
đối thủ…) sử dụng để phán xét một hành động cụ thể 1.
1.1.2. Vai trò của đạo đức trong kinh doanh
Lợi nhuận là một trong những yếu tố cần thiết cho sự tồn tại của một doanh
nghiệp và là cơ sở đánh giá khả năng duy trì hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp. Tuy nhiên, nếu người quản lý doanh nghiệp hiểu sai bản chất của lợi
nhuận và coi đấy là mục tiêu chính và duy nhất của hoạt động kinh doanh mà bất
chấp tất cả thì vấn đề lợi nhuận sẽ đối nghịch với vấn đề đạo đức trong kinh
doanh.
Vai trò của đạo đức trong kinh doanh thể hiện ở các khía cạnh sau:
(1) Đạo đức kinh doanh góp phần vào sự vững mạnh của nền kinh tế
quốc dân
Các thể chế xã hội, đặc biệt là các thể chế thúc đẩy tính trung thực, là yếu tố
vô cùng quan trọng để phát triển sự phồn vinh về kinh tế của một xã hội. Các nước
phát triển ngày càng trở nên giàu có hơn vì có một hệ thống các thể chế, bao gồm
đạo đức kinh doanh, để khuyến khích năng suất. Trong khi đó, tại các nước đang
phát triển, cơ hội phát triển kinh tế và xã hội bị hạn chế bởi độc quyền, tham
nhũng, hạn chế tiến bộ cá nhân cũng như phúc lợi xã hội. Các quốc gia có các thể
1

cộng đồng. Hình ảnh doanh nghiệp được nâng cao hơn, tạo dựng được sự tín
nhiệm lâu dài đối với mọi người. Điều này không phải doanh nghiệp nào cũng làm
được và cũng không phải có tiền là tạo dựng được.
(4) Đạo đức kinh doanh góp phần vào sự cam kết và tận tâm của nhân
viên
Doanh nghiệp càng quan tâm tới nhân viên thì nhân viên càng tận tâm với
doanh nghiệp. Hơn nữa, bất cứ ai cũng muốn làm việc cho những doanh nghiệp có
hoạt động kinh doanh minh bạch, trong sáng. Họ tin tưởng hơn vào sự phát triển
bền vững của công ty. Khi làm việc trong một doanh nghiệp hướng tới cộng đồng,
4


Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

hướng tới lợi ích của xã hội, bản thân mỗi nhân viên cũng thấy công việc của mình
có giá trị hơn. Họ làm việc tận tâm hơn và sẽ trung thành với doanh nghiệp hơn.
(5) Đạo đức kinh doanh làm tăng sự tin tưởng, thỏa mãn của đối tác và
khách hàng
Tôn trọng luân lý xã hội và thực hiện đạo đức trong kinh doanh chính là
cách tăng niềm tin của doanh nghiệp đối với khách hàng và đối tác làm ăn. Đối với
những doanh nghiệp luôn gắn lợi ích của mình với lợi ích của khách hàng và xã
hội, thì sự tin tưởng và thỏa mãn của khách hàng cũng sẽ ngày càng tăng lên. Mối
quan hệ giữa doanh nghiệp và khách hàng là mối quan hệ tôn trọng, hiểu biết lẫn
nhau. Một khách hàng vừa lòng, sẽ quay lại với doanh nghiệp và kéo tới cho
doanh nghiệp những khách hàng khác. Ngược lại, một khách hàng không vừa lòng
sẽ không bao giờ trở lại và cũng kéo đi những khách hàng khác.
1.2 Vấn đề trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate social
responsibility - CRS)
1.2.1 Khái niệm trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

- Bình đẳng và an toàn: dùng người phù hợp năng lực, không phân biệt đối
xử, sa thải tùy tiện, bảo đảm điều kiện làm việc;
- Khuyến khích phát hiện và ngăn chặn hành vi sai trái, bảo vệ người tố
giác.
(3) Trách nhiệm đạo đức: làm cái mà các bên hữu quan dự kiến.
Doanh nghiệp đáp ứng những điều xã hội mong đợi (không bị luật pháp
ràng buộc phải thực hiện). Thể hiện quan điểm về giá trị được tôn trọng trong sứ
mệnh, tầm nhìn, chiến lược của doanh nghiệp. Tạo nên hình ảnh, giá trị của công
ty, từ đó làm tăng niệm tin và sự trung thành của khách hàng, gián tiếp giúp gia
tăng lợi nhuận.
(4) Trách nhiệm nhân đạo: làm cái mà các bên hữu quan mong muốn.
Doanh nghiệp tự giác đóng góp cho cộng đồng, nâng cao chất lượng cuộc
sống và các hoạt động từ thiện; đóng góp cho giáo dục, giảm gánh nặng cho Chính
phủ; đào tạo, phát triển nhân cách người lao động…

CHƯƠNG 2.
6


Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

VIỆC THỰC HIỆN TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI
CỦA CÔNG TY PEPSICO

2.1. Khái quát lịch sử hình thành và phát triển của công ty PepsiCo
PepsiCo là nhà sản xuất nước giải khát và thực phẩm hàng đầu thế giới có
doanh thu thuần hơn 65 tỷ Đô la Mỹ và một dãy các sản phẩm bao gồm 22 nhãn
hàng, trong đó mỗi nhãn hàng mang về doanh thu hằng năm hơn 1 tỷ USD. Những
mảng kinh doanh chính của PepsiCo là Quaker, Tropicana, Gatorade, Frito-Lay và

dứa.
Năm 2010, đánh dấu một cột mốc quan trọng đối với PepsiCo Việt Nam
thông qua việc PepsiCo tuyên bố tiếp tục đầu tư vào Việt Nam 250 triệu USD cho
ba năm tiếp theo. Tháng 2/2010, nhà máy mới tại Cần Thơ chính thức đi vào hoạt
động.
Năm 2012, sáp nhập nhà máy San Miguel tại Đồng Nai và nhà máy
PepsiCo có quy mô lớn nhất khu vực Đông Nam Á đã được khánh thành tại Bắc
Ninh vào tháng 10 năm 2012.
Tháng 4/2013, liên minh nước giải khát chiến lược Suntory PepsiCo Việt
Nam đã được thành lập giữa Suntory Holdings Limited và PepsiCo, Inc, trong đó
Suntory chiếm 51% và PepsiCo chiếm 49% với sự ra mắt của các sản phẩm mới
trà Olong Tea Plus và Moutain Dew.
2.2. Việc thực hiện trách nhiệm xã hội của công ty PepsiCo
2.2.1. Những chỉ trích từ cộng đồng trong việc sản xuất và tiêu dùng sản
phẩm PepsiCo
Trước đây PepsiCo phải đối mặt với những lời chỉ trích nặng nề đối với sản
phẩm của mình, phần lớn là các chỉ trích về sản phẩm không lành mạnh và có bao
bì tạo nên số lượng lớn chất thải.
Tại Ấn Độ, sản phẩm PepsiCo được Trung tâm Khoa học và Môi trường
(CSE) cho rằng các loại nước mà PepsiCo và các công ty nước giải khát khác ở
Ấn Độ đã sử dụng chứa độc tố: Những độc tố này bao gồm thuốc trừ sâu có thể
gây nên ung thư và gây nên sự tan vỡ tổng thể của hệ thống miễn dịch. Mặc dù
trong thời gian này ở Ấn Độ chưa có một quy định cụ thể nào về mức độ gây hại
của thức uống có nồng độ thuốc trừ sâu cao hơn quy định, nhưng nó cũng làm cho
người dân hoang mang và gây ảnh hưởng đến việc bán sản phẩm của công ty.
Ngoài ra người dân Ấn Độ còn phản ánh sản phẩm của công ty PepsiCo gây ô
nhiễm môi trường, việc sản xuất sản phẩm của nhà máy PepsiCo gây mất độ màu

8


trích vì gây bệnh béo phì.
- Thực hiện nhiều thay đổi cho dòng sản phẩm của mình, kết hợp với
nguyên liệu lành mạnh hơn và giảm chất béo, đường, và các thành phần không
lành mạnh khác. Hành động vì lợi ích của người tiêu dùng, PepsiCo tham gia vào

9


Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

nghiên cứu phát triển sản phẩm cho sức khỏe và giảm các sản phẩm không cần
thiết.
Thứ hai, đặt mục tiêu giảm tác động môi trường không chỉ là trách nhiệm
xã hội, mà còn vì lợi ích tốt nhất của các bên liên quan:
PepsiCo làm giảm tác động đối với môi trường thông qua các sáng kiến về
nguồn nước, năng lượng, và đóng gói khác nhau:
- Đối với việc phát triển các sản phẩm sử dụng là nước và thực hiện bán
nước đóng chai của công ty PepsiCo, PepsiCo đã tích cực triển khai các chương
trình giảm thiểu chất thải và bảo tồn tài nguyên góp phần trong việc tái chế và xử
lý nguồn nước.
- PepsiCo cũng đầu tư vào các nguồn năng lượng sạch, chẳng hạn như dự án
tuabin gió ở Ấn Độ, trong đó cung cấp hơn hai phần ba năng lượng sử dụng trong
một năm của nhà máy nước giải khát tại Mamandur.
- PepsiCo đã làm giảm lượng nhựa được sử dụng trong các thùng chứa đồ
uống của mình, góp phần giảm đáng kể lượng chất thải được gửi đến các bãi chôn
lấp.
- Tích cực tạo ra quan hệ đối tác với các tổ chức cộng đồng hướng tới việc
bảo vệ môi trường qua hành động nỗ lực gia tăng tái chế.
Thứ ba, nghiên cứu và phát triển sản phẩm theo hướng lành mạnh hóa,

Foundation, dự án Pepsi Refresh, dự án Dream Machine…):
* PEPSICO FOUNDATION : Quỹ Pepsico
PepsiCo Foundation được thành lập vào năm 1962 và cung cấp các khoản
đóng góp từ thiện cho một loạt các phi lợi nhuận, với tôn chỉ “Thúc đẩy cộng đồng
lành mạnh, sôi động và tự túc trên toàn thế giới thông qua quan hệ đối tác toàn
cầu để cải thiện chất lượng cuộc sống qua các cộng đồng trong lĩnh vực cần
thiết”.
Cách thức hoạt động:
- Cung cấp, hỗ trợ những người khó khăn thông qua các khoản tài trợ và
cứu trợ nạn thiên tai.
- Khuyến khích nhân viên của mình để được tham gia, trong đó công ty sẽ
ghi nhận với những đóng góp của nhân viên đối với tổ chức phi lợi nhuận được coi
là đủ điều kiện. Bằng cách làm như vậy, PepsiCo tạo ra một môi trường đạo đức
và từ thiện cho người lao động.
- Hỗ trợ giáo dục sau trung học cho trẻ em của nhân viên thông qua các giải
thưởng EXCEL của mình, và nắm giữ toàn cầu Community Service ngày để

11


Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

khuyến khích nhân viên của PepsiCo trên toàn thế giới để thực hiện các hoạt động
phục vụ cộng đồng.
* DREAM MACHINE: GIẤC MƠ SX NHÀ MÁY TÁI CHẾ
- Ý tưởng hình thành:
+ Ngày 22/4/2010 (Ngày Trái Đất), PepsiCo công bố quan hệ đối tác nhiều
năm với quản lý chất thải Inc hỗ trợ các sáng kiến tái chế.
+ Sáng kiến nhà máy Dream nhận ra rằng nhiều lon nhựa và chai không cần

Trong khi một số thách thức quá khứ của công ty là có khả năng không thể
tránh khỏi, một số là do không hiểu biết về nhu cầu của các bên liên quan hoặc do
sai sót về đạo đức trên một bộ phận của công ty. Từ một thiếu nhạy cảm văn hóa
đến vấn đề sức khỏe suy thoái môi trường, PepsiCo đã phải đối mặt với chia sẻ
của các tình huống khó xử đạo đức. Tuy nhiên, nó cũng đã trở thành một nhà lãnh
đạo chính trong phong trào phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội Mặc dù nó
có một chặng đường dài để đi trước khi đồ ăn nhẹ của nó có thể được coi là khoẻ
mạnh hoặc quá trình sản xuất thực sự bền vững, PepsiCo đã chứng tỏ sự sẵn sàng
để đầu tư vào các giải pháp sáng tạo cho các các vấn đề. Nếu PepsiCo có thể tiếp
tục học hỏi từ những sai lầm của nó, nó có thể tiến bộ trong việc củng cố danh
tiếng như là một công ty trách nhiệm xã hội. Tương lai của PepsiCo phụ thuộc vào
việc tiếp tục phát triển một văn hóa doanh nghiệp có đạo đức được xây dựng trên
những giá trị đó giúp nhân viên liên quan đến các nhu cầu và mong muốn của tất
cả các bên liên quan.

13


Phân tích việc thực hiện trách nhiệm xã hội của Công ty PepsiCo
trong hoạt động kinh doanh trên thế giới nói chung và ở thị trường Việt Nam nói riêng

TÀI LIỆU THAM KHẢO
 GS. TSKH Trần Ngọc Thêm, Bài giảng môn Đạo đức kinh doanh - Năm
2018
 PGS. TSKH Nguyễn Mạnh Quân, Giáo trình Đạo đức kinh doanh và văn
hóa công ty - Năm 2012

14