ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

VŨ THỊ THU HẰNG

TỔ CHỨC BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC CHO CÁN BỘ
QUẢN LÝ CÁC TRƯỜNG THCS THÀNH PHỐ HẠ LONG
ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2019


ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

VŨ THỊ THU HẰNG

TỔ CHỨC BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC CHO CÁN BỘ
QUẢN LÝ CÁC TRƯỜNG THCS THÀNH PHỐ HẠ LONG
ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
Ngành: Quản lý Giáo dục
Mã số: 8.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Ngọc

THÁI NGUYÊN - 2019


Tác giả luận văn
Vũ Thị Thu Hằng


MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .................................................................................................i
LỜI CẢM ƠN......................................................................................................ii
MỤC LỤC ..........................................................................................................iii
DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT ...........................................................iv
DANH MỤC CÁC BẢNG ..................................................................................v
MỞ ĐẦU.............................................................................................................1
1. Lý do chọn đề tài .............................................................................................1
2. Mục đích nghiên cứu .......................................................................................2
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu.................................................................2
4. Nhiệm vụ nghiên cứu ......................................................................................2
5. Giả thuyết khoa học .........................................................................................3
6. Giới hạn đề tài..................................................................................................3
7. Phương pháp nghiên cứu .................................................................................3
8. Cấu trúc luận văn .............................................................................................4
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỔ CHỨC BỒI DƯỠNG NĂNG
LỰC CHO CÁN BỘ QUẢN LÝ TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ
SỞ ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC................................5
1.1.

Tổng quan về vấn đề nghiên cứu...............................................................5

1.1.1. Một số công trình về bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lí...................5
1.1.2. Những công trình nghiên cứu về bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản
lí giáo dục ..................................................................................................9
1.2.

ứng yêu cầu đổi mới giáo dục .................................................................32

1.4.1. Tổ chức lập kế hoạch bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lý trường
THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục ...............................................32
1.4.2. Triển khai thực hiện hoạt động bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản
lý trường THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục ...............................33
1.4.3. Chỉ đạo thực hiện hoạt động bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lí
trường THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục ...................................35
1.4.4. Tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng năng lực cho cán bộ
quản lí trường THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục .......................36
1.5.

Những yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ
quản lý trường trung học cơ sở đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục ........37

1.5.1. Yếu tố chủ quan.......................................................................................37
1.5.2. Yếu tố khách quan ...................................................................................38
Kết luận chương 1..............................................................................................40
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Chương 2. THỰC TRẠNG TỔ CHỨC BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC
CHO CÁN BỘ QUẢN LÝ TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
THÀNH PHỐ HẠ LONG TỈNH QUẢNG NINH ĐÁP ỨNG
YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC .......................................................41
2.1.

Một số nét cơ bản về giáo dục thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh....41

2.4.2. Thực trạng triển khai hoạt động bồi dưỡng năng lực cho đội ngũ cán
bộ quản lý trường THCS thành phố Hạ Long đáp ứng yêu cầu đổi
mới giáo dục. ...........................................................................................63
2.4.3. Chỉ đạo bồi dưỡng năng lực cho đội ngũ cán bộ quản lý trường
THCS thành phố Hạ Long đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục ...............68

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




2.4.4. Thực trạng đánh giá kết quả bồi dưỡng năng lực cho CBQL trường
THCS thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh..........................................69
2.5.

Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức bồi dưỡng năng lực
cho đội ngũ cán bộ quản lí trường THCS thành phố Hạ Long đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục.........................................................................72

2.5.1. Đánh giá của cán bộ phòng GD&ĐT về yếu tố ảnh hưởng đến tổ
chức bồi dưỡng năng lực cho CBQL trường THCS thành phố Hạ
Long, tỉnh Quảng Ninh............................................................................72
2.5.2. Đánh giá của CBQL về yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức bồi dưỡng năng
lực cho CBQL trường THCS thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
..........73
2.6.

Đánh giá chung về thực trạng tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ
quản lý các trường THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trên địa
bàn thành phố Hạ Long ...........................................................................74




3.2.1. Xác định nhu cầu bồi dưỡng của cán bộ quản lý trường trung học cơ
sở đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục......................................................80
3.2.2. Hoàn thiện quy trình tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lí
các trường THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục .............................83
3.2.3. Phối hợp đồng bộ các nguồn lực để tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán
bộ quản lý trường trung học cơ sở đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo
dục.........85
3.2.4. Đa dạng hóa phương pháp, hình thức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ
quản lý trường trung học cơ sở phù hợp với điều kiện thực tế ...............89
3.2.5. Chỉ đạo tăng cường hoạt động tự bồi dưỡng năng lực của cán bộ
quản lí đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục...............................................92
3.3.

Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp .......................95

3.3.1. Mục tiêu khảo nghiệm .............................................................................95
3.3.2. Đối tượng và nội dung khảo nghiệm.......................................................95
3.3.3. Phương pháp khảo nghiệm ......................................................................95
3.3.4. Kết quả khảo nghiệm...............................................................................96
Kết luận chương 3..............................................................................................98
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ .................................................................99
1. Kết luận..........................................................................................................99
2. Khuyến nghị.................................................................................................100
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .....................................................102
PHỤ LỤC

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN


: Giáo viên

NLQL

: Năng lực quản lý

NLTH

: Năng lực thực hiện

QLGD

: Quản lý giáo dục

QLNT

: Quản lý nhà trường

TBC

: Trung bình chung

THCS

: Trung học cơ sở

TP

: Thành phố

CBQL trường THCS TP Hạ Long ............................................ 57
Bảng 2.10. Thực trạng tổ chức lập kế hoạch bồi dưỡng năng lực cho
CBQL trường THCS TP Hạ Long ............................................ 62
Bảng 2.11. Thực trạng quy trình tổ chức bồi dưỡng năng lực cho CBQL
trường THCS TP Hạ Long theo đánh giá của CBQL ................ 65
Bảng 2.12. Thực trạng quy trình tổ chức bồi dưỡng năng lực cho CBQL
trường THCS TP Hạ Long theo đánh giá của chuyên viên

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




phòng GD&ĐT ....................................................................... .
65
Bảng 2.13. Đánh giá sự phù hợp của quy trình tổ chức bồi dưỡng năng
lực cho CBQL trường THCS TP Hạ Long................................ 66

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Bảng 2.14. Đánh giá của cán bộ quản lý Phòng GD&ĐT về công tác chỉ
đạo bồi dưỡng cán bộ quản lý đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.. 68
Bảng 2.15. Thực trạng đánh giá kết quả tổ chức bồi dưỡng năng lực cho
CBQL trường THCS TP Hạ Long theo ý kiến của CBQL......... 70
Bảng 2.16. Thực trạng đánh giá kết quả tổ chức bồi dưỡng năng lực cho
CBQL trường THCS TP Hạ Long theo ý kiến của chuyên
viên Phòng GD&ĐT ................................................................ 71

quản lí giáo dục là giải pháp mang tính đột phá và phát triển đội ngũ nhà giáo và
cán bộ quản lí giáo dục là giải pháp mang tính then chốt. Điều đó thể hiện rằng
công tác quản lí cần được đổi mới thì mới có thể tạo ra những bước chuyển mình
tích cực cho giáo dục. Để đổi mới giáo dục, đội ngũ cán bộ quản lí cần được nâng
cao chất lượng đội ngũ. Trên thực tế, nhiều cán bộ, viên chức được bổ nhiệm
làm quản lý lại chưa qua đào tạo chuyên sâu về công tác quản lý, do vậy để đáp
ứng yêu cầu đổi mới của xã hội hiện nay thì cần phải có giải pháp bồi dưỡng
năng lực cho cán bộ quản lý đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
Đội ngũ cán bộ quản lý nói chung và đội ngũ cán bộ quản lý các trường
Phổ thông bậc THCS nói riêng đã được quan tâm xây dựng và bồi dưỡng. Song,
trong bối cảnh mới, yêu cầu về năng lực của người cán bộ quản lí có sự dịch
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




chuyển mạnh mẽ. Chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý các trường THCS trên địa
bàn thành phố Hạ Long còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng được với các yêu cầu
mới đặt ra.
Với tư cách là một chuyên viên phụ trách mảng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ
quản lý và giáo viên của Phòng Phòng Giáo dục và Đào tạo, tác giả luôn dành
thời gian, công sức tìm kiếm các biện pháp tổ chức các hoạt động bồi dưỡng
nhằm phát huy tốt nhất năng lực của người cán bộ quản lí trong các cơ sở giáo
dục THCS đặc biệt trước bối cảnh đổi mới giáo dục đang diễn ra mạnh mẽ hiện
nay. Xuất phát từ lí do trên, tác giả chọn đề tài “Tổ chức bồi dưỡng năng lực
cho cán bộ quản lý các trường THCS thành phố Hạ Long đáp ứng yêu cầu
đổi mới giáo dục” để làm vấn đề nghiên cứu trong luận văn tốt nghiệp.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn về tổ chức bồi dưỡng năng lực
cho cán bộ quản lý trường trung học cơ sở đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục, đề

dưỡng chưa phù hợp và khoa học. Nếu đề xuất được các biện pháp tổ chức bồi
dưỡng năng lực phù hợp sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản
lý trường THCS thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh đáp được yêu cầu đổi
mới giáo dục trong bối cảnh hiện nay.
6. Giới hạn đề tài
6.1. Giới hạn nội dung nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu trong phạm vi tm hiểu thực trạng và đề xuất một số
biện pháp bồi dưỡng năng lực đội ngũ cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu
trưởng) các trường THCS của Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Hạ
Long, tỉnh Quảng Ninh, của trưởng phòng giáo dục và đào tạo.
6.2.Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Đề tài được triển khai, nghiên cứu tại 20 trường THCS trên địa bàn thành
phố Hạ Long.
Giới hạn khách thể điều tra: Tổng số 54 người (14 cán bộ Phòng GD&ĐT TP
Hạ Long và 40 CBQL ở các trường THCS tại Thành phố Hạ Long).
7. Phương pháp nghiên cứu
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Đề tài dựa trên cơ sở nghiên cứu các tài liệu về bồi dưỡng, bồi dưỡng đội
ngũ cán bộ quản lí ở các trường phổ thông, nghiên cứu chương trình giáo dục
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




phổ thông mới, chuẩn hiệu trưởng để xây dựng cơ sở lí luận cho vấn
đề nghiên cứu.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN


Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỔ CHỨC BỒI DƯỠNG
NĂNG LỰC CHO CÁN BỘ QUẢN LÝ TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ĐÁP ỨNG
YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
1.1.1. Một số công trình về bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lí
Năng lực là một khái niệm có nhiều thuật ngữ gần nghĩa và được định
nghĩa khá đa dạng. Hơn nữa, do sự phát triển của khoa học và sự phong phú
của thuật ngữ trong nghiên cứu khoa học, khái niệm năng lực cần gắn với các
khía cạnh hoặc lĩnh vực cụ thể để xác định, nghiên cứu và vận dụng, trong đó có
năng lực của hiệu trưởng được kết nối qua nhiều khái niệm khác nhau nhằm chỉ
ra những năng lực cơ bản của người hiệu trưởng.
Những công trình nghiên cứu về bồi dưỡng năng lực khá đa dạng về đối
tượng như bồi dưỡng giáo viên, học sinh, nhân viên, cán bộ quản lí trong các cơ
sở giáo dục. Một số công trình nghiên cứu phổ biến như sau:
Ngay từ thế kỉ 18, một số nhà nghiên cứu cũng đã đề cập đến các công
trình theo xu hướng phát triển năng lực của người cán bộ quản lí chẳng hạn như
tác giả Henri Faylor với công trình “Tổng quát về quản lý - hay Thuyết quản trị”
[8] (Adiministration Industriell or Generale) xuất bản năm 1916 trong đó ông đã
đưa ra những chức năng và quy tắc làm việc người quản lí. Ông cho rằng người
quản lý cần hội tụ đủ cả phẩm chất và năng lực, kết hợp nhuần nhuyễn với các
chức năng, các quy tắc và nguyên tắc quản lý thì thực hiện được mục têu quản
lý, từ đó dẫn đến thực hiện thành công mục têu của tổ chức. Henri cũng chỉ ra
rằng chỉ có giáo dục mới có thể hình thành nên cấu trúc tổng thể ấy một cách có
hệ thống để người cán bộ quản lí vận hành hoàn hảo trong thực tễn làm việc

công việc, xây dựng cơ cấu tổ chức tương ứng, tuyển chọn nhân viên; khích
lệ cán bộ, công nhân viên, liên kết công việc, liên kết mọi người với nhau;
phân tch kết quả của đơn vị theo mục têu vạch ra; làm cho các thành viên đều
trưởng thành. Công trình nghiên cứu và các ý tưởng về quản lý của ông được
xếp là 155 tinh hoa quản lý thế giới trong thế kỷ XX. Thuật ngữ năng lực gắn
với lịch sử ra đời của xu hướng năng lực bắt nguồn từ sự thay đổi bối cảnh
kinh tế và chính trị vào cuối những năm 60, với khái niệm “NLQL - managerial
competency” được sử dụng nhiều theo tác phẩm của McClelland (1973) và
nhóm tư vấn McBer (thập kỷ
1970 - xem Horton, 2002). Boyatzis đã xác định 19 năng lực gắn với việc thực
hiện quản lý ở mức trung bình, chia thành năm nhóm: Mục tiêu, hành động
quản lý, lãnh đạo, quản lý nguồn nhân lực và hướng dẫn nhân viên. Những ý
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




tưởng này phổ biến rộng ở Anh nhờ chính phủ, ban đầu là báo cáo đánh giá
Chứng nhận Nghề nghiệp (De Ville, 1986), sau đó là phát triển và thực hiện
trong tiêu

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




chuẩn Nghề Quốc gia (NOS) trong quản lý (Sáng tạo, Chức năng, Quản lý,
1987, 1997). Cách tiếp cận năng lực này phát triển nhanh trở thành một
trong các mô hình chủ đạo trong phát triển và đánh giá quản lý và lãnh đạo ở
Anh (Miller, 2001; Rankin, 2002) (dẫn theo [21]).

bốn lĩnh vực lớn:

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN