i
LỜI CAM ĐOAN
Tên tôi là: Nguyễn Thị Nga
Sinh ngày: 21/01/1989
Nơi sinh: Thanh Hoá
Học viên lớp: CH21B - Chuyên ngành kế toán
Khóa học: 2015-2017
Mã học viên: 15BM0301049
Tôi xin cam đoan:
- Luận văn là công trình nghiên cứu khoa học, độc lập của tôi
- Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ
ràng.
- Mọi số liệu trong đề tài được sự cho phép của Công ty mà tôi khảo sát.
Hà Nội, ngày … tháng … năm 2018
Học viên

Nguyễn Thị Nga


ii

LỜI CẢM ƠN
Sau một thời gian nghiên cứu nghiêm túc, đến nay tôi đã hoàn thành bản luận
văn bảo vệ tốt nghiệp tại trường Đại học Thương mại. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn
sâu sác đến:
Cô giáo - Tiến Sĩ Nguyễn Thị Thanh Phương đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ
trong suốt quá trình tác giả thực hiện Luận văn này.
Xin gửi lời cảm ơn đến các cô, chú lãnh đạo Công ty CP Kinh doanh Hưng
Việt và các đồng nghiệp đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn, giải thích và cung cấp số
liệu, nội dung liên quan đến các vấn đề nghiên cứu, giúp tác giả hoàn thành luận
văn đúng thời hạn, nội dung quy định.


18

1.1.3 Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh
doanh của doanh nghiệp.......................................................................................19
1.2 KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG
CÁC DOANH NGHIỆP.........................................................................................21
1.2.1 Kế toán doanh thu và thu nhập khác............................................................21
1.2.2 Kế toán chi phí...............................................................................................30
1.2.3 Kết quả kinh doanh.......................................................................................37
1.3 KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH THEO
THÔNG LỆ QUỐC TẾ VÀ KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM..........................43
1.3.1 Kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh theo chuẩn mực kế toán
quốc tế và quy định kế toán Mỹ..............................................................................43


iv
1.3.2 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam..............................................................50
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ
KINH DOANH TẠI CÔNG TY CP KINH DOANH HƯNG VIỆT.......................52
2.1 TỔNG QUAN CHUNG VỀ CÔNG TY CP KINH DOANH HƯNG VIỆT VÀ
CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ
KẾT QUẢ KINH DOANH.....................................................................................52
2.1.1 Tổng quan chung về công ty.........................................................................52
2.1.2 Tổ chức công tác kế toán tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt................60
2.1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh
doanh tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt.......................................................67
2.2. Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP
Kinh doanh Hưng Việt...........................................................................................67
2.2.1 Kế toán doanh thu và thu nhập khác tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt

là cơ hội vừa là thử thách đối với mỗi doanh nghiệp. Cơ chế thị trường cho phép
đánh giá hiệu quả kinh doanh của mỗi doanh nghiệp. Doanh nghiệp nào tổ chức
hoạt động kinh doanh tốt thì sẽ đảm bảo thu hồi vốn và có lãi. Ngược lại, doanh
nghiệp nào tỏ ra non kém trong tổ chức hoạt động kinh doanh thì sẽ đi đến bờ vực
phá sản.
Bài toán “Hoạt động kinh doanh có hiệu quả, doanh thu bù đắp được chi phí
và tối đa hóa lợi nhuận” của các doanh nghiệp luôn là bài toán khó, doanh nghiệp
phải đối mặt với không ít khó khăn thử thách. Một là, sự gia tăng ngày càng nhiều
của các doanh nghiệp với các loại hình kinh doanh đang làm cho sự cạnh tranh ngày
càng trở nên gay gắt. Cùng với chính sách mở cửa của nền kinh tế, các doanh
nghiệp Việt Nam còn phải đối mặt với sự cạnh tranh của các doanh nghiệp nước
ngoài. Hai là, cơ chế quản lý kinh tế còn nhiều bất cập gây không ít khó khăn trở
ngại cho các doanh nghiệp. Do vậy, Doanh nghiệp muốn phát triển cần có một kế
hoạch kinh doanh tốt, có tầm nhìn lâu dài và bền vững. Bất cứ doanh nghiệp nào
cũng phải tính toán đến kế hoạch và lộ trình phát triển để chủ động thích ứng với
môi trường, nắm bắt cơ hội, huy động hiệu quả nguồn lực hiện có và lâu dài để bảo
toàn phát triển vốn, nâng cao hiệu quả kinh doanh. Các thông tin kế toán là yếu tố
quan trọng trong việc giúp nhà quản trị đưa ra hoạt động hiệu quả và có phương án
kinh doanh tiếp theo. Công cụ hiệu quả để phản ánh thông tin đó chính là kế toán
về doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh.
Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt sử dụng kế toán như một công cụ đắc lực
cung cấp thông tin giúp nhà quản lý có thể có cái nhìn tổng quát về quá trình hoạt
động của doanh nghiệp trong quá khứ.
Sau quá trình thực tập, em thấy được tầm quan trọng của kế toán doanh thu,
chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty. Cùng với sự giúp đỡ của các Anh Chị
phòng kế toán, em nhận thấy kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại


2
Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt về cơ bản đã đáp ứng được yêu cầu của Ban



3
Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đã đạt được trong Luận văn thì vẫn còn tồn tại
một số hạn chế mà luận văn vẫn chưa khai thác và triển khai được toàn vẹn như về
mặt kế toán quản trị và một số giải pháp đang còn chung chung, chưa áp dụng thực
tế được. Giải pháp chủ yếu của Luận văn là giải pháp về hoàn thiện kế toán doanh
thu, hoàn thiện kế toán chi phí và hoàn thiện kế toán xác định kết quả kinh doanh.
 Đề tài: “ kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Thủ
Công Mỹ Nghệ vừa và nhỏ trên địa bàn tỉnh Nam Định” của tác giả Mai Thị
Thuyên tại Đại học Thương Mại năm 2016. Luận văn trên cơ sở lý luận để đánh giá
tình hình kế toán tại các công ty Thủ Công Mỹ Nghệ vừa và nhỏ trên địa bàn tỉnh
Nam Định. Luận văn đã đi sâu nghiên cứu đặc thù kế toán doanh thu, chi phí và kết
quả kinh doanh của các Công ty chuyên nghành về thủ công mỹ nghệ để từ đó đưa
ra các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh
tại các công ty chuyên ngành về thủ công mỹ nghệ đáp ứng yêu nhu thông tin của
nhà quản lý. Luận văn vẫn còn mang nhiều nội dung về tài chính mà chưa có kế
toán quản trị. Giải pháp chủ yếu là giải pháp về kế toán doanh thu. Tuy nhiên, giải
pháp vẫn chưa cụ thể và giải quyết được triệt để các vấn đề về doanh thu, chi phí và
kết quả kinh doanh tại Công ty.
 Đề tài: “Kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP
Đầu tư và Thương mại Dầu Khí Sông Đà” của tác giả Bùi Thị Như Loan tại Đại học
Thương Mại năm 2016. Luận văn đã khái quát được những vấn đề về lý luận về tổ
chức kế toán hạch toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh trong các doanh
nghiệp dầu khí. Từ đó, tìm hiểu về thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và kết quả
kinh doanh tại Công ty Cp Đầu tư và thương mại Dầu khí Sông Đà. Luận văn đã
làm rõ được kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cp Đầu tư
và Thương mại Dầu Khí Sông Đà. Các giải pháp trong Luận văn được chia làm 3
nhóm giải pháp chính: giải pháp về kế toán doanh thu và thu nhập khác, giải pháp
về các khoản chi phí, giải pháp về việc xác định kết quả kinh doanh. Tuy nhiên, các

hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty. Tuy nhiên
bên cạnh những mặt đạt được, Luận văn còn chưa nêu rõ thực trạng kế toán doanh
thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP May Sông Đà qua số liệu và
chứng từ. Các giải pháp luận văn đưa ra còn mang tính chất chung chung, chưa cụ
thể để vận dụng được trong thực tế…Giải pháp luận văn chia làm nhóm giải pháp
hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh dưới góc độ kế toán tài


5
chính và nhóm giải pháp hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh
doanh dưới góc độ kế toán quản trị.
Nhìn chung, các Đề tài đã khái quát hệ thống được những nội dung về mặt lý
luận liên quan đến doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh. Đề tài đã chỉ ra được
đặc thù công tác kế toán tại các đơn vị nghiên cứu. Từ đó đã bước đầu đánh giá
được công tác kế toán doanh thu chi phí tại các đơn vị được nghiên cứu và đưa ra
các giải pháp để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh
doanh tại các đơn vị nghiên cứu.
Những luận văn trên đã phần nào cho thấy được những tồn tại, khó khăn liên
quan đến kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh cũng như những ý kiến,
giải pháp của các tác giả đối với những vấn đề đó.
Trong quá trình thực tập kế toán tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt,
ngành nghề chủ yếu của Công ty là dịch vụ khám chữa bệnh. Việc xác định chi phí
doanh thu và kết quả kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh rất phức tạp. Kế toán
doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty đã có nhiều ưu điểm nhưng
cũng đang có sự hạn chế nhất định. Tuy nhiên cho đến này chưa có đề tài nào đề
cập đến việc nghiên cứu, phân tích, đánh giá và hoàn thiện kế toán doanh thu, chi
phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt. Do vậy, tôi lựa
chọn đề tài: “Kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP Kinh
doanh Hưng Việt” nhằm đánh giá công tác kế toán doanh thu, chi phí và kết quả
kinh doạnh tại Công ty. Từ đó đưa ra những giải pháp nhằm giúp Công ty hoàn

nguyên lý cơ bản của khoa học kinh tế để nghiên cứu các vấn đề liên quan đến kế
toán doanh thu, chi phí và kết quả hoạt động kinh doanh tại Công ty CP Kinh doanh
Hưng Việt.
Đồng thời luận văn cũng sử dụng phương pháp điều tra, khảo sát, phân tích
so sánh và tổng hợp các dữ liệu để phục vụ cho công tác nghiên cứu.
Thông tin thu thập được chia ra là thông tin sơ cấp và thông tin thứ cấp.
* Thông tin sơ cấp:
Thông tin sơ cấp được thu thập thông qua phương pháp phỏng vấn và điều tra.
- Phương pháp điều tra – phỏng vấn:
Là việc trao đổi trực tiếp với kế toán của Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt
về các vấn đề xoay quanh nội dung nghiên cứu của đề tài, đặc biệt là kế toán doanh
thu – chi phí và kết quả kinh doanh;
- Đối tượng phỏng vấn: Kế toán trưởng và kế toán viên của phòng kế toán.
- Thời gian phỏng vấn: hẹn trước theo lịch.
- Nội dung phỏng vấn: Các vấn đề về tổ chức bộ máy kế toán, đội ngũ kế
toán của công ty, thực tế công tác kế toán doanh thu – chi phí và kết quả kinh doanh


7
tại Công ty. Các câu hỏi xoay quanh việc công ty thực hiện công tác kế toán thế
nào, có những thuận lợi và gặp khó khăn gì trong quá trình thực hiện.
* Thông tin sơ cấp:
- Trong công ty: Nghiên cứu các tài liệu kế toán tại phòng kế toán của Công
ty: báo cáo tài chính tại Công ty, chứng từ, sổ kế toán...
- Tìm kiếm nghiên cứu các tài kiệu kế toán như: chế độ kế toán doanh nghiệp
Việt Nam, chuẩn mực kế toán, các quyết định, thông tư hướng dẫn, chuẩn mực kế
toán quốc tế, giáo trình kế toán …
Sưu tầm, nghiên cứu các bài viết, các ý kiến trao đổi của các chuyên gia trên sách,
báo, tạp chí, internet… thông qua các bài viết để thu thập được các thông tin, các
nhận xét, đánh giá cùng các đề xuất, kiến nghị về kế toán doanh thu, chi phí, kết quả

triển của công ty thì chất lượng của kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh
doanh cũng sẽ phát triển và hoàn thiện hơn.
7. Kết cấu của luận văn
Đề tài được trình bày gồm những nội dung sau:
Chương I: Cơ sở lý luận chung về kế toán doanh thu, chi phí và kết quả
hoạt động kinh doanh trong doanh nghiệp.
Chương II: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh
tại Công ty CP Kinh doanh Hưng Việt
Chương III: Một số nhận xét và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế
toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty CP Kinh doanh
Hưng Việt

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI
PHÍ VÀ KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
1.1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH
KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
1.1.1

Khái niệm về doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh trong doanh

nghiệp
1.1.1.1 Khái niệm và phân loại doanh thu, thu nhập khác
Bất kỳ một doanh nghiệp nào đều phải có một kế hoạch và lộ trình phát triển
và quan trọng là phải tạo ra khoản lợi ích nhất định. Khoản lợi ích đó chính là
doanh thu hoặc thu nhập khác.


9
Theo quan điểm Giáo trình kế toán doanh nghiệp tài chính của GS.TS.NGND
Ngô Thế Chi & TS Trương Thị Thủy biên soạn năm 2013: “doanh thu và thu nhập

Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 quy định về doanh thu và thu nhập
khác ban hành và công bố theo quyết định số 149/2001/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12
năm 2001 của Bộ Tài Chính như sau:
“Doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ
kế toán, phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh
nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu”.
“Doanh thu chỉ bao gồm tổng giá trị của các lợi ích kinh tế doanh nghiệp đã
thu được hoặc sẽ thu được. Các khoản thu hộ bên thứ 3 không phải là nguồn lợi ích
kinh tế, không làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp sẽ không được coi là
doanh thu. Các khoản góp vốn của cổ đông hoặc chủ sở hữu làm tăng vốn chủ sở
hữu nhưng không phải doanh thu”.
Có rất nhiều phương thức phân loại doanh thu. Nếu căn cứ vào nghiệp vụ tạo
ra doanh thu, có thể phân loại doanh thu làm 4 loại:
- Doanh thu bán hàng hóa dịch vụ là lợi ích thu được từ hoạt động bán hàng
hóa dịch vụ.
- Doanh thu cung cấp dịch vụ là lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được khi
cung cấp dịch vụ cho khách hàng.
- Doanh thu từ tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia: đây là
khoản lợi ích thu được khi đầu tư vốn, bán bản quyền ...
Ngoài ra, doanh thu còn được phân loại theo các cách khác nhau như theo mức
độ thường xuyên gồm doanh thu thường xuyên và doanh thu bất thường. Hoặc theo
hình thức thanh toán gồm doanh thu chưa thanh toán và doanh thu đã thanh toán....
Để tạo ra nguồn doanh thu thì doanh nghiệp cần phải bỏ ra lượng chi phí nhất
định. Do đó việc hạch toán đúng và đầy đủ doanh thu và chi phí sẽ là cơ sở để
doanh nghiệp lên kế hoạch và đưa ra quyết định kinh tế hợp lý.
- Thu nhập khác: “là lợi ích các khoản thu được từ hoạt động xảy ra không
thường xuyên, ngoài các hoạt động tạo ra doanh thu như thu về thanh lý nhượng
bán tài sản, thu tiền phạt, thu xóa nợ....và các khoản thu khác”.
Các khoản giảm trừ vào doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ phát sinh trong
kỳ gồm: Chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại. Trong đó:

tâm đến bài toán để tạo ra một đồng doanh thu thì phải bỏ ra bao nhiêu chi phí. Bài
toán doanh thu, chi phí luôn là bài toán khó và liên tục. Doanh thu tạo ra phải trang
trải được các chi phí đã đầu tư để sản xuất kinh doanh, ít nhất là duy trì hoạt động
của doanh nghiệp. Sau đó, trên đà phát triển sẽ bù đắp hết chi phí và tạo ra lợi
nhuận.
Theo Giáo trình kế toán doanh nghiệp tài chính của GS.TS.NGND Ngô Thế
Chi & TS Trương Thị Thủy biên soạn năm 2013, “chi phí là tổng giá trị các khoản
làm giảm lợi ích trong kỳ kế toán dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản
khấu trừ tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm nguồn vốn chủ sở
hữu, không bao gồm khoản phân phối cho cổ đông hoặc chủ sở hữu. Chi phí sản
xuất kinh doanh và chi phí khác được ghi nhận để xác định lãi lỗ trong kỳ khi các
khoản chi phí này làm giảm bớt lợi ích kinh tế trong tương lai có liên quan tới việc
giảm bớt tài sản hoặc tăng nợ phải trả và chi phí này được xác định một cách đáng
tin cậy”.
Chi phí là các hao phí về nguồn lực để doanh nghiệp đạt được một hoặc những
mục tiêu cụ thể. Chi phí được xác định là “tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích
kinh tế trong kỳ kế toán, dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ
tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm vốn chủ sở hữu”.
Chi phí được hiểu một cách trừu tượng là biểu hiện bằng tiền của những hao
phí lao động sống và lao động vật hóa phát sinh trong quá trình hoạt động sản xuất
kinh doanh được tính trong một kỳ nhất định. Hoặc chi phí là những phí tổn về
nguồn lực, tài sản được sử dụng trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh
nghiệp.
Theo điều 82 của thông tư 200/2014/TT-BTC: “Chi phí là những khoản làm
giảm lợi ích kinh tế, được ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh hoặc khi có khả
năng tương đối chắc chắn sẽ phát sinh trong tương lai không phân biệt đã chi tiền
hay chưa”.


13



14
- “Chi phí bán hàng: là toàn bộ chi phí có liên quan đến việc tiêu thụ sản
phẩm, hàng hóa của doanh nghiệp”.
- “Chi phí quản lý doanh nghiệp: là các chi phí liên quan tới toàn bộ hoạt động
quản lý điều hành chung của doanh nghiệp, bao gồm: các chi phí về lương nhân
viên bộ phận quản lý doanh nghiệp (tiền lương, tiền công, các khoản phụ cấp...) bảo
hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp ...”
- “Chi phí tài chính: là toàn bộ các khoản chi phí trong kỳ hạch toán liên quan
đến hoạt động về vốn, hoạt động đầu tư tài chính và các nghiệp vụ mang tính chất
tài chính của doanh nghiệp như chi phí đi vay và cho vay vốn, chi phí, khoản lỗ liên
quan đến hoạt động tài chính, chi phí góp vốn ....”
- “Chi phí khác: là các khoản chi phí phát sinh không thườn xuyên và riêng
biệt với các hoạt động thông thường của doanh nghiệp như chi phí liên quan đến
bán tài sản cố định, chênh lệch lãi lỗ do đánh giá lại vật tư hàng hóa TSCĐ đưa đi
góp vốn, liên doanh liên kết, chi phí phạt và các chi phí khác.”
-> Phân loại theo tiêu này giúp cho kế toán có thể phản ánh và theo dõi từng
khoản mục chi phí. Giúp cho nhà quản lý có cái nhìn tổng quát về từng loại chi phí
để có kế hoạch điều chỉnh phù hợp.
Phân loại chi phí theo chức năng hoạt động:
Căn cứ vào mục đích của từng loại hoạt động trong doanh nghiệp và công cụ
kinh tế của các loại chi phí thì chi phí được chia ra thành: chi phí sản xuất kinh
doanh, chi phí hoạt động tài chính và chi phí khác.
Chi phí sản xuất kinh doanh gồm chi phí sản xuất và chi phí ngoài sản xuất
Chi phí sản xuất kinh doanh bao gồm:
- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: gồm toàn bộ giá trị, vật liệu liên quan trực
tiếp tới việc sản xuất, chế tạo sản phẩm.
- Chi phí nhân công trực tiếp: gồm tiền lương, phụ cấp lương và các khoản
trích BHXH, BHYT, KPCĐ của công nhân sản xuất.

các tài sản cố định tham gia hoạt động sản xuất kinh doanh.
- Chi phí về dịch vụ mua ngoài phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh
- Chi phí bằng tiền khác phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh mà chưa được
phản ánh trong các loại chi phí trên.


16
-> Phân loại chi phí theo cách này giúp chúng ta biết được tỷ trọng của từng
loại chi phí so với tổn số mà doanh nghiệp đã chi ra trong quá trình sản xuất, làm cơ
sở cho việc xây dựng các kế hoạch định mức về vốn lưu động trong kỳ kinh doanh.
Phân loại chi phí theo mối quan hệ với mức độ hoạt động
- Biến phí (chi phí biến đối): là những chi phí có sự thay đổi về lượng tương
quan tỷ lệ thuận với sự thay đổi của khối lượng sản phẩm sản xuất trong kỳ như chi
phí NVL trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp...
- Định phí (chi phí cố định): là những chi phí không thay đổi về tổng số khi có
sự thay đổi khối lượng sản phẩm trong mức độ nhất định gồm chi phí phí khấu hao
TSCĐ theo phương pháp bình quân, chi phí văn phòng, chi phí nhân viên quản lý...
- Chi phí hỗn hợp: là những khoản chi phí có cả thành phần biến phí và định
phí. Một phần chi phí thay đổi theo khối lượng hoạt động.
-> Cách phân loại này giúp cho công tác quản trị kinh doanh, nhà quản trị có
thể phân tích được điểm hòa vốn và có những quyết định đúng đắn để hạ giá thành
sản phẩm, tăng hiệu quả kinh doanh.
Tóm lại, chi phí là giúp doanh nghiệp xác định được khoản giá trị cần để duy
trì và phát triển hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Kế toán chi phí
sẽ ảnh hưởng đến tính trung thực, hợp lý của các thông tin trên BCTC, cũng như
tính đúng đắn của các quyết định trong quản trị doanh nghiệp. Quản lý tốt chi phí
là vấn đề cốt lõi để giúp cho doanh nghiệp bảo toàn vốn, tăng lợi nhuận và phát
triển doanh nghiệp.
1.1.1.2 Khái niệm và phân loại kết quả kinh doanh
a)


doanh gồm:
+ Kết quả kinh doanh từ hoạt động sản xuất kinh doanh thông thường: được
tính bằng số chênh lệch giữa doanh thu thuần về bán hàng, cung cấp dịch vụ ... với
trị giá vốn của hàng hóa, chi phí bán hàng, chi phí quản lý ...
+ Kết quả kinh doanh từ hoạt động đầu tư tài chính: là số lãi hay lỗ từ hoạt
động đầu tư tài chính ngắn hạn và dài hạn mà doanh nghiệp tiến hành trong kỳ.
+ Kết quả hoạt động khác: Là số lãi hay lỗ, chênh lệch giữa các khoản thu
nhập khác và các khoản chi phí khác ngoài dự tính của doanh nghiệp, hay những
khoản thu không mang tính chất thường xuyên hoặc những khoản thu có dự tính
nhưng ít có khả năng xảy ra do nguyên nhân chủ quan hay khách quan mang lại.


18
1.1.2

Mối quan hệ giữa doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại

Doanh nghiệp
Kết quả hoạt động kinh doanh phụ thuộc vào doanh thu và chi phí của doanh
nghiệp. Nếu doanh thu thu được nhiều hơn chi phí bỏ ra thì doanh nghiệp sẽ có kết
quả kinh doanh dương tức là có lãi. Doanh nghiệp đang phát triển. Còn nếu doanh
nghiệp có kết quả kinh doanh lỗ tức là doanh thu không bù đắp được chi phí bỏ ra.
Thì doanh nghiệp cần xem xét để có hướng giải quyết trong ngắn hạn và dài hạn.
Mục tiêu của doanh nghiệp là đạt được lợi nhuận kinh doanh cao. Lợi nhuận
của doanh nghiệp thì thay đổi theo sự thay đổi của doanh thu và chi phí. Doanh thu
cao, chi phí thấp thì lợi nhuận càng cao. Nếu doanh thu tăng lên một lượng nhất
định và chi phí cũng tăng lên tương ứng thì lợi nhuận không thay đổi.
Mỗi một doanh nghiệp sẽ có một lộ trình phát triển nhất định. Cùng một kết
quả kinh doanh nhưng tỷ lệ giữa doanh thu và chi phí giữa các doanh nghiệp sẽ

toán của doanh nghiệp chi tiết theo từng hoạt động sản xuất kinh doanh (bán hàng
và cung cấp dịch vụ; hoạt động tài chính và hoạt động khác).
Thông qua các chỉ tiêu doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh của Báo cáo
kết quả kinh doanh, các đối tượng sử dụng thông tin kiểm tra, phân tích và đánh giá
tình hình thực hiện kế hoạch, dự toán chi phí sản xuất, giá vốn, doanh thu tiêu thụ
sản phẩm, hàng hoá, tình hình chi phí thu nhập của các hoạt động khác cũng như kết
quả tương ứng của từng hoạt động.
Thông qua số liệu báo cáo kết quả kinh doanh mà đánh giá xu hướng phát
triển của doanh nghiệp, từ đó có biện pháp khai thác tiềm năng của doanh nghiệp
cũng như hạn chế khắc phục những tồn tại của tương lai.
1.1.3

Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ kế toán doanh thu, chi phí và kết quả

kinh doanh của doanh nghiệp
1.1.3.1 Yêu cầu quản lý kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh của
doanh nghiệp
Từ mối quan hệ giữa doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh cho thấy thông
tin kế toán cung cấp về chỉ tiêu doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh là rất quan
trọng và phục vụ thông tin cho nhiều bộ phận khác nhau với yêu cầu khác nhau. Do
đó, đối với từng đối tượng quản lý thì cần yêu cầu thông tin về doanh thu, chi phí và
kết quả kinh doanh khác nhau.
Các đối tượng cần thông tin kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh:


20
+ Nhà quản lý, các cổ đông
+ Các cơ quan nhà nước
+ Các nhà đầu tư ...
Kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh là nguồn dữ liệu tổng quát