ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
NGUYỄN THỊ UYÊN
ĐỔI MỚI KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
KẾT QUẢ HỌC TẬP MÔN “NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN
CỦA CHỦ NGHĨA MÁC - LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH”
Ở TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH THÁI NGUYÊN
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THÁI NGUYÊN - 2019
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
NGUYỄN THỊ UYÊN
ĐỔI MỚI KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
KẾT QUẢ HỌC TẬP MÔN “NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN
CỦA CHỦ NGHĨA MÁC - LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH”
Ở TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH THÁI NGUYÊN
Ngành: Lý luận và Phương pháp dạy học bộ môn Lý luận Chính trị
Mã số: 8140111
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
dục chính trị, các thầy cô giáo Khoa Giáo dục chính trị - Trường Đại học Sư
phạm Thái Nguyên đã tận tình giảng dạy và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tác
giả trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện luận văn.
Tác giả xin được gửi lời cảm ơn tới BGH, các giảng viên và học viên
trường Chính trị tỉnh Thái Nguyên đã nhiệt tình giúp đỡ tạo mọi điều kiện thuận
lợi để luận văn được hoàn thành.
Cuối cùng, tác giả xin được gửi lời cảm ơn tới bạn bè, gia đình và đồng
nghiệp đã luôn động viên, giúp đỡ tác giả hoàn thành khóa học.
Thái Nguyên, tháng 6 năm 2019
Tác giả
Nguyễn Thị Uyên
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ....................................................................................................... ii
MỤC LỤC............................................................................................................iii
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.............................................................................. iv
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ .................................................................... v
MỞ ĐẦU .............................................................................................................. 1
1. Lý do chọn đề tài ............................................................................................. 1
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn ............................................. 2
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................................................................... 3
4. Phương pháp nghiên cứu ................................................................................. 3
Kết luận chương 1.............................................................................................. 43
Chương 2: QUY TRÌNH ĐỔI MỚI KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ
HỌC TẬP MÔN "NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA CHỦ NGHĨA MÁC LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH" THEO HƯỚNG ĐỔI MỚI Ở
TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH THÁI NGUYÊN................................................ 44
2.1. Quy trình chọn nội dung, phương pháp, hình thức kiểm tra, đánh giá
trong dạy học môn “Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh” ........................................................................... 44
2.1.1. Quy trình chung khi tiến hành kiểm tra, đánh giá ................................... 44
2.1.2. Những yêu cầu khi xây dựng nội dung, PP, hình thức kiểm tra, đánh
giá kết quả học tập môn “Những VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh” ........................................................................... 48
2.2. Quy trình đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn Những
VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh.................... 50
2.2.1. Quy trình xây dựng đề kiểm tra với câu hỏi tự luận, trắc nghiệm .......... 50
2.2.2. Quy trình xây dựng đề kiểm tra, đánh giá đối với câu hỏi TNKQ .......... 52
2.2.3. Quy trình xây dựng đề kiểm tra kết hợp trắc nghiệm khách quan với
câu hỏi tự luận ......................................................................................... 54
2.2.4. Quy trình xây dựng đề đan xen kết hợp nhiều phương pháp .................. 55
2.2.5. Quy trình xây dựng đề kiểm tra dưới dạng bài tập tình huống và bài
tập kinh tế ................................................................................................ 57
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
2.3. Điều kiện thực hiện đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn
“Những VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh”
ở trường Chính trị tỉnh Thái Nguyên....................................................... 59
2.3.1. Đối với các cấp quản lý ........................................................................... 59
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
CNDVBC
: Chủ nghĩa duy vật biện chứng
CNXHKH
: Chủ nghĩa xã hội khoa học
CSLL
: Cơ sở lý luận
ĐC
: Đối chứng
HC
: Hành chính
HH
: Hàng hóa
: Trung ương
TV
: Thường vụ
VĐCB
: Vấn đề cơ bản
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ
Bảng
Bảng 3.1. Kết quả thực câu hỏi trắc nghiệm và tự luận .................................. 90
Bảng 3.2. Kết quả thực nghiệm dạng đề câu hỏi trắc nghiệm khách quan ..... 91
Bảng 3.3. Kết quả thực nghiệm dạng đề bài toán kinh tế và bài tập tình huống ........ 94
Bảng 3.4. Kết quả đề thực nghiệm kiểm tra, đánh giá bằng phương pháp
TNKQ và phương pháp tự luận ....................................................... 95
Bảng 3.5. Kết quả thực nghiệm đề kiểm tra, đánh giá kết hợp các hình thức ...... 96
Biểu đồ
Biểu đồ 3.1.
Kết quả thực nghiệm dạng đề câu hỏi vấn đáp và tự luận ........ 91
Biểu đồ 3.2.
phát huy tính tích cực, chủ động, tư duy sáng tạo của người học.
Trong sự nghiệp đổi mới giáo dục, đào tạo nói chung và đổi mới chương
trình, phương pháp dạy học nói riêng thì việc đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả
học tập của người học được coi là một trong những vấn đề bức thiết, là động lực
thúc đẩy đổi mới quá trình dạy và học.
Kiểm tra, đánh giá là một khâu quan trọng trong quá trình dạy học, là mấu
chốt tác động mạnh mẽ đến quá trình nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo.
Kiểm tra, đánh giá đúng cách, đúng hướng, khách quan, nghiêm túc sẽ là động
lực mạnh mẽ khích lệ người học vươn lên đạt kết quả tốt trong quá trình học.
Kiểm tra, đánh giá cung cấp cho giáo viên về tình hình lĩnh hội kiến thức của
người học, việc hình thành kỹ năng, kỹ xảo, góp phần phát huy tính tích cực, tính
chủ động, tự giác trong mỗi người học trong quá trình học tập.
Tuy nhiên, thực trạng giáo dục ở nước ta trong những năm gần đây cho
thấy kết quả kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của người học còn chưa hợp lý,
chưa phản ánh đúng thực chất năng lực của người học. Đặc biệt trong kì thi Trung
học phổ thông Quốc gia năm 2018 vừa qua đã xuất hiện hiện tượng gian lận trong
thi cử, chạy điểm, nâng điểm không chỉ ở một số cá nhân mà nó còn trở thành
một tổ chức tiêu cực ở một số tỉnh gây bức xúc trong dư luận xã hội. Từ đó, cũng
đặt ra nhiều câu hỏi làm thế nào để có sự công bằng, chính xác và minh bạch
trong thi cử. Đây thực sự là một thách thức nó làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến
nền giáo dục nói riêng và đến cả sự nghiệp của đất nước nói chung, vì vậy cần
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
phải có biện pháp giải quyết triệt để trong khâu kiểm tra, đánh giá kết quả học
tập.
Nghị quyết 29 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo cũng chỉ
rõ: “Việc thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo cần từng bước theo
- Đề xuất quy trình đổi mới KT, ĐG kết quả học tập môn “Những vấn đề
cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh” ở trường Chính trị
tỉnh Thái Nguyên.
- Thực nghiệm đổi mới KT, ĐG kết quả học tập môn “Những vấn đề cơ
bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh” ở trường Chính trị tỉnh
Thái Nguyên.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu việc thực hiện đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả học
tập môn “Những VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh” ở
trường Chính trị tỉnh Thái Nguyên qua một số bài học cụ thể của môn này (phần
I: Những NLCB của chủ nghĩa Mác - Lênin).
3.2. Phạm vi nghiên cứu
Môn Những VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh
bao gồm bốn học phần: Triết học, Kinh tế chính trị, CNXHKH, Tư tưởng Hồ
Chí Minh. Vì thời gian có hạn, luận văn chỉ tiến hành điều tra và khảo sát
hướng đổi mới kiểm tra, đánh giá trong giảng dạy học phần Kinh tế chính trị
của môn “Những VĐCB của chủ nghĩa Mác - Lênin” cho học viên các lớp
Trung cấp LLCT - HC K37, K38, K43, K44 ở Trường Chính trị tỉnh Thái
Nguyên.
4. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp chung là PP luận của CNDVBC và chủ nghĩa duy vật lịch
sử. Ngoài ra luận văn còn sử dụng những PP nghiên cứu sau:
+ PP lịch sử - lô gíc.
+ PP trừu tượng hóa, khái quát hóa
+ PP phân tích - tổng hợp.
+ PP so sánh - thống kê.
+ PP điều tra xã hội học, phỏng vấn, quan sát, thực nghiệm sư phạm.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
CHỦ NGHĨA MÁC - LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH” Ở
TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH THÁI NGUYÊN
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Việc nghiên cứu vấn đề kiểm tra, đánh giá trên thế giới
Trong mọi lĩnh vực của cuộc sống, các nhà khoa học luôn lấy mệnh đề
“bất cứ cái gì đang thực sự tồn tại đều có thể đo được” làm điểm xuất phát cho
việc nghiên cứu. Cũng như vậy trong khoa học giáo dục, để đánh giá một cách
chính xác quá trình học tập của người học, nhà giáo dục Peter W. Airasian đã
nghiên cứu, tìm hiểu cách thức đánh giá bằng phương pháp đo lường. Đối với
phương pháp này người thầy có thể sử dụng những kỹ thuật như: phiếu quan sát,
bảng hỏi, phiếu phỏng vấn, bảng liệt kê, bảng trắc nghiệm để lượng hóa khối
kiến thức, kỹ năng của người học trong quá trình lĩnh hội tri thức ứng với các
con số cụ thể.
Một số nhà nghiên cứu lại đi tìm công cụ khác để đánh giá kết quả học tập
của người học như: Nitoko Brookhart đã có những nghiên cứu về việc sử dụng
phương pháp trắc nghiệm (test) như một công cụ trong kiểm tra, đánh giá tri thức.
Theo đó, nhà giáo dục có thể xử dụng những tình huống có vấn đề, đưa ra những
phương án để người học phải lựa chọn để đi đến sự cô đọng, sự thống nhất cho
một kiến thức nào đó. Thủ pháp này đòi hỏi mỗi câu trả lời ứng với một hệ số
điểm thống nhất và có tính hệ thống logic. Chính Nitko Brookhart đã chỉ ra cụ
thể hơn về việc đánh giá trong giáo dục là “quá trình thu thập thông tin và sử
dụng các thông tin này để ra quyết định về học sinh, về chương trình, về nhà
trường và đưa ra các chính sách giáo dục” [9, tr.33] cho phù hợp (bao gồm từng
hoạt động cụ thể từ hoạt động giảng dạy đến xếp chỗ ngồi cho học sinh vào các
chương trình học khác nhau).
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
Nhà nghiên cứu K.Ulbrich khi tìm hiểu về đánh giá đã chỉ ra rằng: “Đánh
giá là hệ thống hoạt động nhằm thu thập số liệu, sản phẩm, báo cáo có giá trị
thực về sự hiểu biết và nắm vững những mục tiêu đã đề ra” [9, tr.31].
Theo nhà giáo dục R.F Marger (1993), đánh giá cũng giống như nghệ thuật nó
miêu tả chi tiết tình hình học tập của học sinh và việc giảng dạy của giáo viên để từ
đó đưa ra những công việc cần phải tiếp tục và phải làm cho học sinh tiến bộ hơn [9,
tr.32].
Nhà giáo dục Savin trong cuốn Giáo dục học đã nêu những thang bậc khác
nhau của mình về kiểm tra đánh giá kết quả học tập: “Đánh giá được thực hiện trên
cơ sở kiểm tra và đánh giá theo hệ thống 5 bậc: Xuất sắc (điểm 5), Tốt (4 điểm),
Trung bình (3 điểm), Xấu (điểm 2), Rất xấu (điểm 1)” [16, tr.246].
1.1.2. Việc nghiên cứu vấn đề kiểm tra, đánh giá ở Việt Nam
Vấn đề phương pháp kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của người học đã
và đang được các nhà khoa học, nhà giáo dục quan tâm.
Giáo trình “phương pháp kiểm tra đánh giá trong dạy học Sinh học” của
PGS.TS Nguyễn Đình Nhâm và TS.Vũ Đình Luận (Nhà xuất bản Đại học Vinh)
nói về phương pháp KT, ĐG trong dạy học môn Sinh học; quá trình dạy học môn
Sinh học bao gồm sáu yếu tố cơ bản: mục tiêu dạy học, nội dung dạy học, phương
pháp dạy học, hình thức tổ chức dạy học, phương tiện dạy học và KT, ĐG trong
dạy học.
Đã cung cấp cho độc giả lý thuyết về kiểm tra đánh giá trong dạy học nói
chung và dạy học Sinh học nói riêng. Đồng thời, giáo trình còn mang lại những
tri thức về phương pháp xây dựng công cụ kiểm tra đánh giá, phương pháp kiểm
tra đánh giá trong dạy học môn Sinh học.
Qua đó tác giả còn giúp cho người học có thể tự xây dựng được bài kiểm
tra, áp dụng các phương pháp đánh giá năng lực sau khi được học các bài học.
Tác giả Đặng Vũ Hoạt với bài viết “Một số vấn đề kiểm tra, đánh giá tri
thức học sinh” (Lý luận dạy học Đại học, NXB Đại học Sư phạm, Hà Nội 2004)
tâm và nghiên cứu dưới những góc độ khác nhau như: có tác giả trình bày về ý
nghĩa, vị trí của kiểm tra, đánh giá đối với người học; đề xuất các phương hướng
đổi mới kiểm tra đánh giá thông qua những hình thức và cách tổ chức khác
nhau,… Những kết quả nghiên cứu trên làm cơ sở cho tác giả kế thừa và tiếp tục
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
có những phương hướng để đi vào nghiên cứu đề tài: “Đổi mới kiểm tra, đánh
giá kết quả học tập môn “Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh” ở trường Chính trị tỉnh Thái Nguyên”.
1.2. Cơ sở lý luận của đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn
“Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh”
ở trường Chính trị tỉnh Thái Nguyên
1.2.1. Quan niệm về kiểm tra, đánh giá
1.2.1.1 Kiểm tra, đánh giá nói chung
Kiểm tra, đánh giá là một thuật ngữ được dùng khá phổ biến trong đời
sống hàng ngày cũng như các ngành khoa học. Nó là một mắt xích quan trọng
trong sự nghiệp giáo dục, nó tồn tại khách quan và có tác động trực tiếp đến việc
nâng chất lượng dạy và học của giảng viên, sinh viên. Kiểm tra, đánh giá với
mục đích trước hết là để đo kết quả giáo dục đã đạt được.
Kiểm tra là một thuật ngữ dùng để chỉ sự đo lường, thu thập thông tin, so
sánh với những tiêu chuẩn, mục tiêu đã đề ra nhằm phán đoán, xác định xem
người học đã lĩnh hội được những kiến thức, kỹ năng và thái độ như thế nào
trong quá trình học.
Trong cuốn “Từ điển Bách khoa toàn thư Việt Nam”, kiểm tra được hiểu
là việc đánh giá kết quả giáo dục của học sinh so với mục tiêu đề ra sau một giai
đoạn nhất định: “kiểm tra là hoạt động đo, xem xét, thử nghiệm hoặc định cỡ một
hay nhiều đặc tính của sản phẩm và so sánh kết quả với yêu cầu quy định nhằm
tiêu chuẩn đã đề ra trước đó.
- Đánh giá là quá trình hình thành những nhận định, phán đoán giá trị về
kết quả của công việc đã đặt ra trước đó.
- Kiểm tra, đánh giá là quá trình hình thành những phán xét, nhận định và
kết quả của công việc dựa vào sự thu thập, phân tích, xử lý thông tin, đối chiếu
với những mục tiêu, tiêu chuẩn đã đề ra nhằm xác định giá trị của một sản phẩm,
một tiến trình, một chương trình,… từ đó, đề xuất những quyết định phù hợp để
điều chỉnh, cải thiện thực trạng, nâng cao chất lượng công việc cũng như hiệu
quả của nó.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
Như vậy, kiểm tra bao giờ cũng hướng tới thực hiện mục đích được tính
bằng chất lượng và hiệu quả công việc, kiểm tra là một trong các bước cần tiến
hành của quá trình đánh giá. Đánh giá nhằm đo chất lượng và hiệu quả công việc,
cho nên đánh giá có mục đích. Hơn nữa, đánh giá phải đi đến sự phán quyết,
nhận định về giá trị, vì vậy cần phải thu thập những dạng thông tin khác nhau và
việc xử lí những thông tin này dựa trên nhiều tiêu chuẩn, đối chiều với nhiều mục
tiêu từ đó mới đưa ra những phán đoán, quyết định phù hợp. Xét ở góc độ này
thì giữa kiểm tra và đánh giá có những điểm chung: kiểm tra gắn liền với đánh
giá, đánh giá được hiểu theo nghĩa là kiểm tra. KT, ĐG có mối quan hệ mật thiết
với nhau.
1.2.1.2. Kiểm tra, đánh giá trong dạy học
Trong giáo dục, kiểm tra là quá trình đo lường học tập thực tế của người
học so với các tiêu chuẩn, mục tiêu đã đề ra với mục đích phát hiện những gì đã
đạt được, chưa đạt được, nguyên nhân cùng các nhân tố chi phối tới quá trình
ấy,… để từ đó đưa ra những biện pháp khắc phục. Hay cũng có thể hiểu, kiểm
tra là sự thu thập những thông tin, dữ liệu để làm cơ sở cho đánh giá.
Trong cuốn “Một số vấn đề chung về đánh giá chất lượng giáo dục phổ
thông” của Dự án Phát triển Giáo dục Trung học cơ sở năm 2006 đã dựa trên
bình diện chức năng, mục đích, đối tượng đánh giá mà khẳng định: đánh giá “là
quá trình thu thập và lí giải kịp thời, có hệ thống các thông tin về hiện trạng, khả
năng hay nguyên nhân về chất lượng và hiệu quả giáo dục, căn cứ vào mục tiêu
giáo dục, làm cơ sở cho việc điều chỉnh, bổ sung, hoàn thiện những chủ trương,
biện pháp và hành động giáo dục tiếp theo” [1].
Từ các ý kiến trên Nguyễn Công Khanh và Đào Thị Oanh trong “Giáo trình
kiểm tra đánh giá trong giáo dục” đã khẳng định: “đánh giá trong giáo dục là một
quá trình thu thập, tổng hợp, diễn giải thông tin về đối tượng cần đánh giá (hiểu
biết về năng lực của học sinh, chương trình giáo dục, điều kiện nhà trường,…) một
cách có hệ thống nhằm mục đích hiểu biết sâu và sử dụng các thông tin này để
quyết định về học sinh, về chương trình, về nhà trường hay đưa ra các chính sách
giáo dục” [9, tr.33].
Trong giáo dục, có rất nhiều những khái niệm khác nhau về đánh giá, tuy
nhiên tùy theo mục đích, cấp độ, đối tượng đánh giá mà mỗi quan niệm lại nhấn
mạnh vào một khía cạnh nào đó của đánh giá.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
Tóm lại, từ những quan niệm trên về đánh giá kết quả học tập tác giả khái
quát lại như sau: Đánh giá là quá trình thu thập, tổng hợp, diễn giải và xử lý
những thông tin về khả năng và mức độ thực hiện các mục tiêu học tập của người
học, về nguyên nhân cũng như các nhân tố tác động đến quá trình thực hiện mục
tiêu đã đề ra, từ đó tạo cơ sở cho những quyết định sư phạm của người giáo viên
và nhà trường giúp cho người học ngày càng tiến bộ hơn. Qua đây, tác giả thấy
khái niệm đánh giá trong giáo dục được các nhà nghiên cứu khai thác ở những
khía cạnh khác nhau từ mục đích, yêu cầu đến nội dung cụ thể, có khi lại được
sức khỏe,…
Thứ tư, đánh giá phải phản ánh được một cách chính xác kết quả học tập
của người học như thế nào. Đồng thời, thúc đẩy được việc học tập của người học
và nâng cao chất lượng học tập, hạn chế mặt tiêu cực. Do đó, giảng viên cần phải
chọn phương pháp kiểm tra, hình thức, công cụ kiểm tra, đánh giá phù hợp.
Thứ năm, việc kiểm tra, đánh giá người học phải tiến hành thường xuyên,
liên tục và có hệ thống. Số lần kiểm tra, đánh giá phải đảm bảo đủ theo quy định
để có thể đánh giá chính xác. Khi đánh giá nên đặt người học trước những thử
thách đòi hỏi họ phải tư duy, sáng tạo và biết cách giải quyết vẫn đề theo hướng
tích cực, phương pháp giải quyết đa dạng để thúc đẩy người học phát triển. Đồng
thờ, giảng viên nên tạo cơ hội cho người học tham gia vào quá trình đánh giá để
hình thành và phát huy năng lực tự đánh giá của người học.
Thứ sáu, khi kiểm tra, đánh giá phải đảm bảo tính toàn diện cả về kiến
thức, kỹ năng và thái độ của người học. Đánh giá phải đảm bảo tính công bằng,
phải tạo cơ hội cho tất cả người học có cơ hội như nhau để thể hiện năng lực của
mình. Tránh tình trạng đánh giá phiến diện, không có sự thiên vị bất kỳ cá nhân
nào khi đánh giá như: chủng tộc, địa vị kinh tế - xã hội, giới tính,… Cần cung
cấp cho tất cả người học biết về phạm vi đánh giá để họ có thể chủ động trong
việc ôn tập.Tuy nhiên đó không phải là một nội dung cụ thể. Tiêu chí đánh giá
và kết quả đánh giá cần phải được công bố công khai cho tất cả người học biết.
Tuy nhiên, tùy vào mục tiêu học tập lại có những mức độ yêu cầu khác
nhau. Do vậy, việc vận dụng các mức độ đánh giá phải phù hợp với mục tiêu và
đối tượng người học mới nâng cao được chất lượng dạy học.
- Mục đích của kiểm tra, đánh giá trong giáo dục
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN
Thứ nhất, là để xác định năng lực thực hiện bao gồm cả kiến thức, kỹ năng,
Chức năng hướng dẫn: kiểm tra, đánh giá nhằm giải thích những hoạt động
giáo dục đã phù hợp hay chưa phù hợp với mục tiêu đã đề ra, dự báo đúng sai và
chỉ dẫn cho đối tượng tự điều chỉnh cho đúng.
Chức năng điều chỉnh: kiểm tra, đánh giá giúp điều chỉnh hoạt động của nhà
quản lý; hoạt động dạy và giáo dục của giáo viên; điều chỉnh hoạt động của người
học.
Chức năng kích thích - động viên: kiểm tra, đánh giá còn kích lệ tinh thần,
ý thức trách nhiệm hoàn thành nhiệm vụ đối với các cấp quản lý giáo dục, người
giáo viên và cả bản thân người học tập, rèn luyện; giúp người học khắc phục
những khó khăn, hình thành và phát triển những phẩm chất tốt đẹp, giáo dục tinh
thần tập thể, tính tích cực, tự lực cho cán bộ giáo viên và người học.
Chức năng giáo dục: kiểm tra, đánh giá tác động mạnh mẽ đến tâm lý
người học, giúp người học có ý thức trách nhiệm, tính kỷ luật, tính nguyên tắc,
tự lập, ý chí vượt qua khó khăn để đạt kết quả tốt. Giáo viên đánh giá khách quan
sẽ giáo dục cho người học tính trung thực, năng lực tự đánh giá.
Chức năng thông tin và báo cáo: không chỉ riêng người học thông qua
điểm kiểm tra để biết tình hình học tập của bản thân, mà nó còn là thông tin cho
cha mẹ biết về thành tích học tập của con cái họ. Từ đó cha mẹ có thể phối hợp
với nhà trường định hướng, hỗ trợ con cái họ trên con đường học tập.
Chức năng so sánh: Thông qua các bài kiểm tra, đánh giá giáo viên có thể
so sánh trình độ học sinh giữa các lớp, giữa học sinh trong cùng một lớp để có
những biện pháp đảm bảo chất lượng giáo dục.
Chức năng dự báo: Đánh giá xác định được thực trạng quản lý, dạy và học,
dự báo kết quả trong tương lai, từ đó giúp nhà trường có thể xây dựng kế hoạch
chiến lược và đề ra các giải pháp phát triển.
Chức năng xã hội: Kiểm tra, đánh giá có chức năng xác định chất lượng
và số lượng sản phẩm của nền giáo dục, đây cũng là một trong những cơ sở để