ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ THANH NHÀN

QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN THEO HƢỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH Ở
CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
HUYỆN ĐÔNG ANH – HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI- NĂM 2020


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ THANH NHÀN

QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN THEO HƢỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH Ở
CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
HUYỆN ĐÔNG ANH – HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8 14 01 14
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN THỊ TUYẾT HẠNH

HÀ NỘI- NĂM 2020

Cán bộ quản lý

CNH

Công nghiệp hóa

CSVC

Cơ sở vật chất

GD

Giáo dục

GD&ĐT

Giáo dục và đào tạo

GV

Giáo viên

HĐH

Hiện đại hóa

HS

Học sinh



MỤC LỤC
MỞ ĐẦU................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài................................................................................. 1
2. Mục đích nghiên cứu ........................................................................... 3
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu ...................................................... 3
4. Câu hỏi nghiên cứu ............................................................................. 3
5. Giả thuyết khoa học ............................................................................ 4
6. Nhiệm vụ nghiên cứu .......................................................................... 4
7. Giới hạn phạm vi nghiên cứu ............................................................... 4
8. Phương pháp nghiên cứu ..................................................................... 5
9. Những đóng góp của đề tài .................................................................. 6
10. Cấu trúc luận văn .............................................................................. 6
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN NGỮ
VĂN THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH Ở
CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ .................................................... 8
1.1. Tổng quan nghiên cứu về dạy học và quản lý dạy học theo hướng phát
triển năng lực học sinh ................................................................................ 8
111 C cn

n c u về dạy học phát triển năn lực học sinh.............. 8

112 C cn

n c u về quản lý dạy học phát triển năn lực học sinh 12

1.2. Một số khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài................................... 15
1 2 1 Năn lực.................................................................................. 15
1.2.2. Dạy học................................................................................... 15
1.2.3. Hoạt động dạy học................................................................... 17

CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN
THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH Ở CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN ĐÔNG ANH, HÀ NỘI ........ 35
2.1. Khái quát về tình hình giáo dục huyện Đông Anh, Hà Nội ............... 35
2.2. Khái quát về các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh thuộc phạm
vi khảo sát ................................................................................................ 35
2.3. Tổ chức hoạt động khảo sát............................................................. 37
2.3.1. Mục đíc k ảo sát.................................................................... 37
2.3.2. Nội dung khảo sát .................................................................... 38
2.3.3. Khách thể khảo sát................................................................... 38
2 3 4 P ươn p p k ảo sát ............................................................. 39
2.3.5. Xử lý kết quả ........................................................................... 39
iv


2.4. Thực trạng hoạt động dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát triển
năng lực học sinh ở các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh, Hà Nội
............................................................................................................ 40
2.4.1. Thực trạng nhận th c về hoạt động dạy học môn Ngữ văn t eo
ướng phát triển năn lực học sinh ở c c trường Trung học cơ sở huyện
Đôn An , Hà Nội............................................................................. 40
2.4.2. Thực trạng hoạt động dạy của giáo viên ................................... 46
2.4.3. Thực trạng hoạt động học của học sinh .................................... 59
2.5. Thực trạng quản lý dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát triển năng
lực học sinh ở các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh, Hà Nội...... 62
2.5.1. Thực trạng xây dựng kế hoạch dạy học môn Ngữ văn t eo định
ướng phát triển năn lực học sinh của tổ trưởng chuyên môn............ 62
2.5.2. Thực trạng quản lý hoạt động dạy môn Ngữ văn ....................... 64
2.5.3. Thực trạng quản lý hoạt động học môn Ngữ văn ....................... 69
2.5.4. Thực trạng quản lý p ươn t ện dạy học môn Ngữ văn t eo định

p ươn p p dạy học t eo ướng phát triển năn lực cho học sinh..... 85
3.2.3. Chỉ đạo giáo viên sử dụng hình th c tổ ch c dạy học dưới dạng
trải nghiệm để phát triển năn lực học sinh........................................ 87
3.2.4. Tổ ch c thực hiện tốt công tác kiểm tra, đ n

kết quả học tập

của học sinh trong quá trình dạy học môn Ngữ văn t eo ướng phát
triển năn lực cho học sinh................................................................ 89
3.2.5. Quản lý chặt chẽ nề nếp, kỷ cươn tron dạy và học ................. 91
3.2.6. Hỗ trợ Ban giám hiệu quản lí cơ sở vật chất phục vụ dạy học môn
Ngữ văn t eo ướng phát triển năn lực cho học sinh ........................ 93
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp ...................................................... 94
3.4. Khảo nghiệm mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp ...... 94
3.4.1. Mục đíc k ảo nghiệm ............................................................. 94
3.4.2. Khách thể khảo nghiệm............................................................ 95
3 4 4 P ươn p p k ảo nghiệm....................................................... 95
3.4.5. Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết ........................................... 96
3.4.6. Tính khả thi của các biện p p đề xuất ..................................... 97
TIỂU KẾT CHƢƠNG 3 ......................................................................... 99
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ........................................................ 100
TÀI LIỆU THAM KHẢO..................................................................... 103
PHỤ LỤC
vi


DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1. So sánh dạy học định hướng nội dung và dạy học phát triển
năng lực phẩm chất người học [4] ............................................. 10
Bảng 2.1. Tổng hợp về các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh

Bảng 2.15. Đánh giá của HS về mức độ sử dụng phương pháp dạy học
môn Ngữ văn của giáo viên....................................................... 50
Bảng 2.16. Đánh giá của CBQL và GV về kết quả sử dụng phương pháp
dạy học môn Ngữ văn của giáo viên .......................................... 52
Bảng 2.17. Đánh giá của CBQL và GV về mức độ sử dụng phương tiện
dạy học môn Ngữ văn của giáo viên .......................................... 53
Bảng 2.18. Đánh giá của HS về mức độ sử dụng phương tiện dạy học
môn Ngữ văn của giáo viên....................................................... 54
Bảng 2.19. Đánh giá của CBQL và GV về kết quả sử dụng phương tiện
dạy học môn Ngữ văn của giáo viên .......................................... 55
Bảng 2.20. Đánh giá của CBQL và GV về mức độ thực hiện kiểm tra,
đánh giá dạy học môn Ngữ văn của giáo viên ............................ 56
Bảng 2.21. Ý kiến của HS về mức độ thực hiện kiểm tra, đánh giá dạy
học môn Ngữ văn của giáo viên ................................................ 57
Bảng 2.22. Đánh giá của CBQL và GV về kết quả thực hiện kiểm tra,
đánh giá dạy học môn Ngữ văn của giáo viên ............................ 58
Bảng 2.23. Đánh giá của CBQL và GV về hoạt động học môn Ngữ văn
của học sinh ............................................................................. 59
Bảng 2.24. Đánh giá của HS về hoạt động học môn Ngữ văn của học sinh .. 61
Bảng 2.25. Đánh giá của CBQL và GV về quản lý hoạt động lên lớp của
GV dạy môn Ngữ văn của tổ trưởng chuyên môn....................... 64
Bảng 2.26. Đánh giá của CBQL và GV về hoạt động sinh hoạt tổ chuyên
môn, bồi dưỡng chuyên môn của GV dạy môn Ngữ văn theo

viii


định hướng phát triển năng lực học sinh của tổ trưởng chuyên
môn ......................................................................................... 65
Bảng 2.27. Đánh giá của CBQL và GV về hoạt động kiểm tra đánh giá

Ngữ văn của giáo viên ........................................................... 51
Biểu đồ 2.4. Ý kiến của HS về mức độ thực hiện kiểm tra, đánh giá dạy
học môn Ngữ văn của giáo viên ............................................. 57
Biểu đồ 2.5. Đánh giá của CBQL về việc xây dựng kế hoạch dạy học môn
Ngữ văn theo định hướng phát triển năng lực học sinh của tổ
trưởng chuyên môn ............................................................... 62
Biểu đồ 2.6. Đánh giá của GV về việc xây dựng kế hoạch dạy học môn
Ngữ văn theo định hướng phát triển năng lực học sinh của tổ
trưởng chuyên môn ............................................................... 63
Biểu đồ 2.7. Đánh giá của CBQL và GV về các yếu tố ảnh hưởng đến
quản lý dạy học môn Ngữ văn................................................ 76

x


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Bước sang thế kỷ XXI, thế giới biến động không ngừng bởi sự ra đời
và phát triển mạnh mẽ của cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ Tư. Để đáp
ứng những yêu cầu của tình hình mới, mỗi quốc gia phải chuẩn bị thật tốt
nguồn lực cho mình. Vậy làm thế nào để hội nhập toàn cầu, vững vàng bước
vào một thế giới với những biến động của cuộc cách mạng Công nghiệp 4.0?
Thực tế trên đòi hỏi mỗi công dân cần phải chuẩn bị cho mình đầy đủ những
“hành trang” thiết yếu như sức khỏe, tri thức, phẩm chất, năng lực, ... Và đào
tạo nên những công dân toàn cầu ấy là nhiệm vụ then chốt của ngành Giáo
dục.
Nhận thức được tình hình phát triển chung của thế giới, Đảng và Nhà
nước ta đã chỉ đạo định hướng chiến lược phát triển giáo dục – đào tạo, coi
“Giáo dục là quốc sách hàng đầu”. Hội nghị Trung ương 8 khóa XI đã ra Nghị
quyết số 29 ngày 4/11/2013 “về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào

thời kỳ hội nhập. Đó cũng là tâm lý chung của nhiều giáo viên, phụ huynh,
học sinh vùng nông thôn như Đông Anh – Hà Nội.
Ở các trường THCS của huyện Đông Anh- Hà Nội, việc dạy học môn
Ngữ văn theo định hướng phát triển năng lực góp phần phát hiện, bồi dưỡng
tài năng cho HS; giúp HS phát triển toàn diện phần nào đáp ứng nhiệm vụ đặt
ra. Trong những năm qua ở các trường THCS thuộc huyện Đông Anh- Hà
Nội, các cán bộ quản lý đã thực hiện nhiệm vụ quản lý dạy học trong đó có
quản lý dạy học môn Ngữ văn, và đã có những thành công nhất định. Tuy
nhiên, quản lý dạy học vẫn còn những hạn chế trong chỉ đạo tổ chức đa dạng
hoá các hình thức dạy học. Trước yêu cầu triển khai chương trình giáo dục
phổ thông 2018, với yêu cầu được nhấn mạnh là thực hiện dạy học tích hợp
kết hợp với dạy học phân hoá, định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS,
đòi hỏi quản lý dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh cần có
những đổi mới nhất định.
Thời gian gần đây đã có một số nghiên cứu về quản lý dạy học theo
hướng phát triển năng lực học sinh. Tuy nhiên, những nghiên cứu quản lý dạy
học môn Ngữ văn nhằm phát triển năng lực học sinh chưa nhiều, hơn nữa

2


chưa có công trình nào nghiên cứu về vấn đề này gắn với cấp THCS trên địa
bàn huyện Đông Anh.
Xuất phát từ những yêu cầu cả về mặt lý luận và thực tiễn trên, cùng
với những trăn trở về chất lượng dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát triển
năng lực cho học sinh, tác giả chọn nghiên cứu đề tài “Quản lý dạy học môn
Ngữ văn theo hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường Trung học
cơ sở huyện Đông Anh - Hà Nội” làm luận văn tốt nghiệp.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý hoạt động dạy học

hợp với yêu cầu đổi mới, điều kiện cụ thể của nhà trường và địa phương, triển
khai đồng bộ sẽ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động dạy học môn Ngữ
văn theo hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường THCS huyện
Đông Anh, Hà Nội, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
6. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận của quản lý dạy học môn Ngữ văn theo
hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường THCS.
- Tiến hành điều tra khảo sát thực trạng dạy học và quản lý dạy học môn
Ngữ văn theo hướng phát triển năng lực cho học sinh ở một số trường THCS
huyện Đông Anh, Hà Nội: phân tích các số liệu thu thập được, từ đó đánh giá thực
trạng dạy học và quản lý dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát triển năng lực
cho học sinh ở các trường thuộc phạm vi khảo sát.
- Đề xuất các biện pháp quản lý dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát
triển năng lực cho học sinh ở các trường THCS huyện Đông Anh, Hà Nội.
7. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Để đảm bảo tính khả thi trong khuôn khổ luận văn và thời gian nghiên
cứu, tác giả tập trung nghiên cứu biện pháp quản lý dạy học môn Ngữ văn
theo hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường THCS huyện Đông

4


Anh- Hà Nội của chủ thể quản lý chính là Tổ trưởng chuyên môn trong mối
quan hệ với các chủ thể quản lý khác.
Các dữ liệu khảo sát thực trạng lấy trong năm học: 2018-2019.
Phạm vi lấy ý kiến khảo sát qua phiếu hỏi đối với Cán bộ quản lý và
Giáo viên giảng dạy môn Ngữ văn ở 4 trường THCS huyện Đông Anh – Hà
Nội: trường THCS Võng La, trường THCS Hải Bối, trường THCS Bùi Quang
Mại, trường THCS Vĩnh Ngọc, cụ thể:
+ Cán bộ quản lý: 8 người (gồm 4 hiệu trưởng, 4 phó hiệu trưởng)

8.3. Phương pháp xử lý số liệu
Sử dụng phương pháp thống kê toán học để phân tích, xử lý các số liệu
thu được từ khảo sát thực tế, từ đó rút ra kết luận khoa học.
9. Những đóng góp của đề tài
9.1. Đóng góp về mặt lý luận
Góp phần làm rõ cơ sở lý luận về quản lý dạy học Ngữ văn theo hướng
phát triển năng lực cho học sinh ở trường Trung học cơ sở.
9.2. Đóng góp về mặt thực tiễn
Cung cấp những dữ liệu cụ thể về thực trạng dạy học và quản lý dạy
học môn Ngữ văn ở các trường THCS huyện Đông Anh, TP. Hà Nội trong
năm học 2018-2019; Đề xuất những biện pháp quản lý dạy học Ngữ văn theo
hướng phát triển năng lực cho học sinh ở một số trường Trung học cơ sở
huyện Đông Anh.
Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo trong đào tạo, bồi
dưỡng CBQL trường học giai đoạn hiện nay.
10. Cấu trúc luận văn
Chương 1: Cơ sở lý luận của quản lí dạy học môn Ngữ văn theo hướng
phát triển năng lực cho học sinh ở các trường Trung học cơ sở
Chương 2: Thực trạng quản lý dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát
triển năng lực cho học sinh ở các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh,
Hà Nội.
6


Chương 3: Biện pháp quản lý dạy học môn Ngữ văn theo hướng phát
triển năng lực cho học sinh ở các trường Trung học cơ sở huyện Đông Anh,
Hà Nội.

7


8


Dạy học hướng vào người học, chú ý khai thác tiềm năng của mỗi cá
nhân người học là quan điểm của nhiều nhà giáo dục có tư tưởng tiến bộ,
trong đó có nhà giáo, nhà triết gia, nhà cải cách và nhà tư tưởng lớn của Mỹ
thế kỷ XX, John Dewey (1859 - 1952). Theo Dewey, giáo dục và dạy học là
sự chỉ dẫn phát triển tiềm năng, năng lực vốn có của học sinh; quá trình dạy
học phải hướng vào người học, đảm bảo cho họ học bằng sự phân tích kinh
nghiệm của mình. Những giá trị trải nghiệm học tập cần được là trải nghiệm,
được học thật, sống thật và tôn trọng những giá trị nhân bản của con người
thật.[26; tr.37]
Từ khi nước nhà còn non trẻ, đang gặp rất nhiều khó khăn, Hồ chủ tịch đã
ra lời kêu gọi Thi đua ái quốc, nêu lên nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân: diệt
giặc đói, diệt giặc dốt và diệt giặc ngoại xâm. Diệt giặc dốt có tầm quan trọng
chỉ đứng sau diệt giặc đói để giữ sinh mạng con người, còn cần thiết hơn cả diệt
giặc ngoại xâm. Lời kêu gọi của Người thể hiện quan điểm về vai trò quyết định
của quần chúng nhân dân trong sự nghiệp cách mạng, là điều kiện tiên quyết để
kháng chiến và kiến quốc thành công.
Đã có nhiều nhà sư phạm nước ta nghiên cứu về dạy học và dạy học theo
hướng phát triển năng lực người học, trong đó phải kể đến nghiên cứu “Đổi mới
giáo dục và tổ chức các hoạt động dạy học để phát triển năng lực, phẩm chất
người học” của tác giả Trịnh Văn Biều và Trần Thị Ngọc Hà đăng trên “Tạp chí
Khoa học Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh số 10 (88) năm 2016.
Trịnh Văn Biều đã chỉ rõ sự khác biệt giữa dạy học định hướng nội dung và dạy
học phát triển năng lực phẩm chất người học ở 6 phương diện: mục đích, nội
dung, phương pháp, tổ chức, kiểm tra đánh giá và sản phẩm. Cụ thể như sau:

9


người học hình thành, phát triển
phẩm chất và năng lực.
Tổ
chức

- Chủ yếu dạy trên lớp theo hình
thức lớp – bài
- Hoạt động của thầy chiếm hầu
hết khoảng thời gian

- Kết hợp dạy trên lớp và ngoài
lớp, các hoạt động thực tế, dã
ngoại
- Dùng nhiều thời gian cho hoạt
động của người học

Kiểm
tra

- Nặng về đánh giá kiến thức mà
người học thu được theo yêu cầu
của môn học
- Người học biết nhiều hơn là làm

- Chú trọng đánh giá phẩm chất
và năng lực (kiến thức, kỹ năng,
thái độ) người học
- Người học biết và làm tốt

Sản

hướng dẫn học sinh tự trải nghiệm - đánh giá để hình thành năng lực cá nhân.
Năng lực không thể có được khi chỉ thông qua hoạt động giảng dạy của giáo
viên, mà phải thông qua hoạt động học tập của học sinh. [20;tr.16]
Bài viết “Đổi mới căn bản, toàn diện chương trình Ngữ văn” của tác giả
Đỗ Ngọc Thống đề cập đến việc đổi mới căn bản, toàn diện chương trình Ngữ
văn. Tác giả đã phân tích tổng quát một số vấn đề liên quan đến sự khác nhau
giữa chương trình hiện hành và chương trình mới, cụ thể: chương trình hiện
hành tiếp cận theo hướng nội dung, chương trình mới hướng tới cách tiếp cận
theo năng lực; chương trình Ngữ văn hiện hành nêu lên 03 mục tiêu; được
thiết kế cắt khúc theo 03 cấp; chương trình hiện hành chủ yếu là một văn bản
11


liệt kê các danh mục nội dung cần dạy (dạy cái gì?), Sách giáo khoa hiện hành
có 02 bộ theo 02 chương trình cơ bản và nâng cao nhưng do tính phân hoá
quá thấp nên thực chất là vẫn chỉ có một bộ... [27; tr.1]
Theo Nguyễn Thị Hồng Vân, năng lực đọc hiểu văn bản của học sinh
được thể hiện ở khả năng vận dụng các kiến thức tiếng Việt, các kĩ năng,
phương pháp đọc, khả năng thu thập thông tin, cảm thụ cái đẹp và các giá trị
của văn bản tác phẩm. Vì vậy, việc xây dựng cấu trúc và chuẩn đánh giá năng
lực đọc hiểu của học sinh phổ thông để lập kế hoạch giảng dạy, thiết kế công
cụ đo lường đánh giá năng lực học sinh là điều cần thiết. [32; tr.19]
Theo thời gian, các công trình nghiên cứu, các bài báo khoa học ngày
càng nhiều thêm. Rất nhiều vấn đề và góc độ của dạy học nói chung và dạy
học Ngữ văn theo hướng phát triển năng lực người học đã được các tác giả
quan tâm nghiên cứu.
1.1.2. Các nghiên cứu về quản

d


cụ thể. Về vấn đề Quản lý dạy học môn Ngữ văn ở các trường Trung học
cũng có một số luận văn đề cập đến như:
Theo tác giả Hoàng Thị Kim Hoạt, quản lý hoạt động dạy học môn
Ngữ văn gồm hệ thống các hoạt động quản lý đối với giáo viên, đối với học
sinh, và với cơ sở vật chất nhà trường, như: tăng cường giáo dục chính trị, tư
tưởng, phẩm chất đạo đức, lối sống cho đội ngũ giáo viên; quản lý kế hoạch
giảng dạy, thực hiện chương trình giảng dạy của giáo viên; quản lý nhiệm vụ
soạn bài và chuẩn bị bài lên lớp của giáo viên; quản lý việc cải tiến nội dung,
phương pháp, hình thức tổ chức dạy học và đánh giá giờ dạy; cải tiến công tác
kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh; tăng cường giáo dục ý thức,
động cơ thái độ học tập môn Ngữ văn cho học sinh; bồi dưỡng phương pháp
học tập tích cực sáng tạo, phối kết hợp với các lực lượng giáo dục khác, …
Các biện pháp rất đa dạng và đã bao quát hầu hết các hoạt động giáo dục cơ
bản của nhà trường. [21]
Phan Thị Bích Huệ đã nghiên cứu đề tài “Quản lý hoạt động dạy học
môn Ngữ văn ở các trường THCS Thành phố Uông Bí – Quảng Ninh”. Tác
giả Phan Thị Bích Huệ cho rằng quản lý dạy học môn Ngữ văn tập trung vào
các hoạt động sau: tăng cường quản lý việc thực hiện nội dung chương trình
đáp ứng mục tiêu môn học và nhiệm vụ từng năm học, thường xuyên chỉ đạo
việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học đối với giáo viên và bồi dưỡng
phương pháp học tập cho học sinh, quản lý sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất,
13