ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH

TIỀU LUẬN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
Trình bày và phân tích kinh nghiệm ứng dụng thương mại
điện tử doanh nghiệp bán lẻ Alibaba - Trung Quốc

Họ tên: Trần Thị Thanh Xuân
Lớp tín chỉ: TMA 306(2-1617).1_LT
Mã SV: 1512210265
Lớp hành chính: A4-QTKDQT-K54
Giảng viên hướng dẫn: Ths. Nguyễn Thị Hồng Vân

Hà Nội, 3/2017

1


A/ GIỚI THIỆU VỀ TẬP ĐOÀN, DOANH NGHIỆP (TẬP
ĐOÀN) ALIBABA
I.

Những nét cơ bản về Alibaba

Alibaba (A Lý Ba Ba) với khẩu hiệu "Global Trade starts here..." là một tập
đoàn thương mại điện tử / đấu giá trực tuyến được Jack Ma thành lập vào năm 1999,
có trụ sở đặt tại Hàng Châu, Chiết Giang, Trung Quốc.
Năm 1999, Jack Ma cùng 17 người khác đã lên kế hoạch thành lập Alibaba. Họ thành
lập trang web Alibaba.com, một cổng thông tin doanh nghiệp với doanh nghiệp để kết
nối các nhà sản xuất Trung Quốc với người mua ở nước ngoài.
Năm 2002, công ty này bắt đầu có lợi nhuận lần đầu tiên.

đăng kí trên các sàn giao dịch B2B, các doanh nghiệp có thể chào hàng, tìm kiếm bạn
hàng, đặt hàng, ký kết hợp đồng, thanh toán qua hệ thống này.
III.

Phạm vi hoạt động

Hiện nay, Alibaba.com kết nối hơn 79 triệu doanh nghiệp trên 240 quốc gia và vùng
lãnh thổ. Alibaba chính là nơi để những công ty trên khắp thế giới gặp gỡ nhau, tìm
đối tác mua hoặc bán sản phẩm khá hiệu quả. Hiện nay, có hơn 4.830.000 doanh
nghiệp thành viên đăng kí tài khoản trên Alibaba, có thể xem Alibaba.com cũng
là điểm đến đầu tiên và cũng là điểm tới cuối cùng cho các nhà xuất nhập khẩu muốn
nắm bắt cơ hội và xúc tiến kinh doanh trên mạng.
Nhận thấy rõ thế mạnh của Trung Quốc là một quốc gia chuyên sản xuất hàng hóa với
lượng hàng hóa khổng lồ, giá rẻ, Jack Ma đã biến Alibaba.com trở thành cầu nối giúp
các công ty lớn trên toàn cầu có cơ hội được tiếp cận với nguồn hàng hóa phong phú
tại quốc gia này.
Các sản phẩm trên Alibaba là không giới hạn, đây là nơi mà bạn có thể tìm thấy bất kì
món hàng nào, kể cả những mặt hàng hiếm không thể tìm thấy bên ngoài. Alibaba sẽ
giúp các công ty tìm thấy loại sản phẩm mình cần và đơn vị cung cấp. Sau khi hai bên
đạt được những thỏa thuận nhất định, Alibaba sẽ cung cấp các dịch vụ giúp các công ty
giao dịch “offline” với nhau.
Có thể xem Alibaba là một đơn vị trung gian đầy tiện ích giúp cả bên bán và bên mua
không cần gặp nhau, không cần mất nhiều thời gian và công sức mà vẫn đạt được
những hợp đồng mua bán dễ dàng.
IV.

Số lượng nhân viên

Tính đến thời điểm tháng 9 năm 2014, tập đoàn Alibaba có quy mô 20.000 nhân viên
và 90 văn phòng trên toàn thế giới.

Công cụ tiếp thị và thanh toán trực tuyến

I.

Để thiết lập vị trí bá chủ của mình, Jack Ma không quên việc xây dựng cho mình một
hệ thống phân phối và công cụ tính sổ đặc thù trong đó có công cụ tiếp thị thị liên kết
và tính sổ trực tuyến của Alibaba.
1. Thuật ngữ Affiliate Marketing (tiếp thị kết liên)

Ra đời từ vài chục năm trước nhưng chỉ đến năm 1996 mới gây được tiếng vang khi
Amazon, Ebay đưa vào ứng dụng trong chiến lựơc kết nối đa chiều, kiếm tiền cho cả
những đối tượng không mua, không bán trên toàn cầu.
Lúc sơ khai, tiếp thị liên kết chú trọng vào việc truyền bá sản phẩm nên hình thức Pay
Per Click ( PPC- trả tiền người quảng cáo ưng chuẩn số lần click chuột của người
xem) được ưa thích. dụng cụ của Alibaba ra đời muộn hơn nhưng Jack Ma đã nhận
thấy hình thức CPA (Cost Per Action – trả tiền theo từng hành động cụ thể, đẵn là đăng
ký thành viên mới và mua hàng) là phù hợp và minh bạch hơn cả.Giờ hình thức CPA
được áp dụng phổ quát và công bằng nhất cho cả ba bên: “Người bán hàng – Alibaba
– Người tiếp thị.”
2. Ứng dụng Alipay – thanh toán trực tuyến

Tốc độ người truy cập vào các trang web của Alibaba không chỉ dựa vào các nhà tiếp
thị kết liên mà còn nhờ việc tính sổ online hay việc bảo đảm tuyệt mật và an toàn các
giao tế trực tuyến khiến Alipay đang được ưa thích rộng rãi..
-

Alipay đang thống lĩnh thị trường thanh toán qua điện thoại di động tại Trung
Quốc

Cũng giống như Paypal, hay gần gụi hơn là Ngân Lượng, Alipay là một ví điện tử,

gây hoang phí.Hơn hết, công ty nào sở hữu phương tiện thanh toán trực tuyến mạnh
mẽ hơn sẽ có nhiều dịp tiếp xúc với đa dạng khách hàng hơn. Rõ ràng, việc bán dữ liệu
khách hàng chỉ là một phần thu nhâp, trong khi đó việc phân loại được đặc điểm khách
hàng mới là nhân tố tiên quyết để việc bán hàng hiệu quả hơn.
II.

Công cụ mua sắm, tìm kiếm, trao đổi hàng hóa trực tuyến
1. Công cụ tìm kiếm

Những người sử dụng công cụ này là những người ghé thăm website của alibaba.com,
họ có thể là những khách hàng, những người đăng ký thành viên trên alibaba.com hoặc

6


cũng có thể là những người chỉ muốn ghé thăm website của alibaba để tìm hiểu về sản
phẩm.
* Những trường hợp cần sử dụng công cụ tìm kiếm:
- Khi người sử dụng cần tìm kiếm thông tin về sản phẩm, về nhà cung cấp hay người
mua, người sử dụng có thể tìm kiếm thông tin mà mình cần theo quốc gia hoặc vùng
lãnh thổ khác nhau
- Khi muốn tìm kiếm thông tin về một vấn đề nào đó
- Khi muốn tìm câu trả lời cho câu hỏi của mình
- Bên cạnh đó website còn hỗ trợ khách hàng có thể tìm kiếm nâng cao. Cũng giống
như trong tìm kiếm nâng cao của google, khách hàng có thể tìm kiếm chính xác hơn
đến từng cụm từ và qua đó có thể tìm kiếm được thông tin mà mình cần một cách
chính xác nhất.
* Công cụ cá nhân hóa thông tin người dùng
- Những người sử dụng công cụ này là những người đã đăng ký thành viên trên
alibaba.com. Họ sử dụng các công cụ này để cá nhân hóa thông tin như chỉnh sửa

Sử dụng công cụ các thành viên còn có thể gửi hình ảnh, sản phẩm hoặc các tập tin có
kích thước bất kỳ ngay lập tức cho các đối tác thương mại của mình
* Đối với người mua:
Alibaba.com cung cấp một loạt các dịch vụ giúp đỡ người mua có thể tìm được nguồn
cung ứng dễ dàng hơn. Dưới đây là các dịch vụ của alibaba cung cấp cho người sử
dụng là người mua:
Cung cấp danh mục sản phẩm: alibaba.com cung cấp danh mục sản phẩm trực tuyến
lớn nhất thế giới với các sản phẩm từ hơn 34 ngành công nghiệp khác nhau. Với việc
phân rõ từng loại sản phẩm website alibaba.com dễ dàng hơn trong việc kiểm duyệt và
thông qua sản phẩm
Cung cấp hồ sơ công ty: Có thể bạn muốn tìm kiếm một nhà cung cấp xử lý các đơn
đặt hàng OEM? năng suất hàng tháng của họ ra sao? Tìm câu trả lời cho nhiều câu hỏi
quan trọng về một nhà cung cấp từ hồ sơ công ty của họ. Mỗi hồ sơ có chứa những
thông tin quan trọng liên quan đến quản lý, R & D, kiểm soát chất lượng và nhiều hơn
nữa, điều này làm cho việc tìm kiếm các nhà cung cấp của bạn trở nên dễ dàng hơn
nhiều.
Xác minh kinh doanh: Tìm nguồn cung ứng trực tuyến có những rủi ro của nó, dù rất
thuận tiện để sử dụng, Internet cũng làm cho nó dễ dàng hơn cho các cá nhân để thực
hiện hành vi gian lận. Alibaba.com bảo vệ bạn khỏi những rủi ro này với việc xác
minh nhà cung cấp cũng như các biện pháp bảo đảm tài khoản để giữ cho thông tin của
bạn an toàn. Bằng cách đó, bạn có thể tận hưởng tất cả các lợi ích của việc tìm nguồn
cung ứng trực tuyến.
Chào mua: Tại sao phải tìm kiếm các nhà cung cấp khi bạn có thể có một loạt các danh
sách các nhà cung ứng có thể đáp ứng yêu cầu của bạn ? Là một người mua, bạn có
thể post mua dẫn trên trang web của alibaba.com, mô tả những gì bạn đang tìm
8


kiếm. Các nhà cung cấp sau đó sẽ liên lạc với bạn dựa trên thông số kỹ thuật của
bạn. Và khi bạn đang tìm nguồn cung ứng nhiều sản phẩm từ các loại khác nhau, mua

- Bên cạnh đó, website alibaba.com còn hướng dẫn dùng sử dụng website một cách dễ
dàng như làm thế nào để tham gia bán hàng, làm thế nào để nâng cao hiệu quả bán

9


hàng, website còn cung cấp cho họ biết những yếu cầu mới nhất của người mua và có
cả những câu chuyện thành công để doanh nghiệp có thể học tập.
- Ngoài những dịch vụ dành riêng cho người mua và người bán, alibaba.com còn cung
cấp những dịch vụ dành cho cộng đồng như
- Price watch: dịch vụ này cập nhật những thông tin và các chỉ số mới nhất từ giá cả thị
trường
- Ngoài việc cung cấp các chỉ số giá alibaba.com còn cung cấp cho người sử dụng
những thông tin thương mại, những xu hướng mới nhất trên thế giới.
Chính sách bảo mật tài khoản

III.

Những kẻ lừa đảo cố sử dụng nhiều phương pháp như: giả mạo email website để có
quyền truy cập thông tin cá nhân thành viên Alibaba.com. Vì vậy Alibaba có các biện
pháp để bảo mật, giữ cho thông tin khách hàng an toàn như sau:
-

Thiết lập bảo mật trên tài khoản của bạn.
Xác lập mật khẩu mạnh.
Đăng nhập đều đặn tài khoản của bạn để đảm bảo thông tin tài khoản của bạn

-

cập nhập liên tục.

Lượng hàng hoá, dịch vụ trên Alibaba vô cùng phong phú. Hiện tại, người ta
giao dịch hơn 400.000 mặt hàng, được phân loại trong 27 danh mục. Mỗi danh mục lại
được chia nhỏ thêm thành các tiểu mục rồi mới đến thụng tin về hàng hoá.
- Cung cấp thông tin về các công ty có mặt trên chợ:

Tương tự như hàng hoá, thông tin về các công ty cũng được phân loại trong 27
danh mục và các tiểu mục nhỏ. Giảm được các chi phí về thời gian đi lại cũng như là
công sức của khách hàng và doanh nghiệp
- Tạo cơ hội cho người bán, người mua tìm đối tác kinh doanh mới:

Alibaba.com là một trong những sàn giao dịch thương mại Thế giới lớn nhất và
nơi cung cấp các dịch vụ Marketing trên mạng hàng đầu cho những nhà xuất khẩu và
nhập khẩu. Alibaba.com cũng là điểm đến đầu tiên và cũng là cuối cùng cho những
công ty xuất nhập khẩu muốn tìm cơ hội kinh doanh và xúc tiến việc kinh doanh trên
mạng.
Trang web Alibaba cho phép người sử dụng tìm kiếm thông tin và hướng dẫn
kinh doanh thông qua các danh mục của hơn 27 lĩnh vực và hơn 1300 loại sản phẩm từ
những sản phẩm may mặc cho đến những đồ điện tử. Cũng chính vì vậy nên Alibaba
mới chính là cổng thông tin, sàn giao dịch điện tử để kết nối người mua, người bán tìm
đối tác kinh doanh mới cho mình.
- Cắt giảm chi phí quản lý liên quan đến đặt hàng MRO, đẩy nhanh quá trình giao

dịch:

11


Alibaba thực hiện các giao dịch cung ứng, mua bán nguyên, nhiên vật liệu
chính cho sản xuất, cung ứng sản phẩm từ người sản xuất tới các đại lý tiêu thụ và
người bán buôn thuộc lĩnh vực hoạt động của mạng EDI. Vì tất cả các giao dịch đều

Với sự bùng nổ internet ngày càng cao thì số lượng xuất hiện các sàn giao dịch lớn là
rất nhiều. Vì vậy nên Alibaba không thể không tránh khỏi sự cạnh tranh gay gắt từ các
đối thủ như eBay… Khi có sự biến động của thị trường thì Alibaba sẽ phải đối mặt với
rủi ro về tài chính như mất thời gian và công sức đi tìm các đối tác mới, cũng như là
lấy lại niểm tin của khách hàng.

13


C/ BÀI HỌC KINH NGHIỆM
I.

Sự thành công của mô hình B2B của Alibaba

Yếu tố chính khiến mô hình kinh doanh B2B của Alibaba.com thành công đó là trang
thương mại điện tử này có thể đáp ứng được mọi nhu cầu của nhà cung cấp và người
mua. Việc đăng kí gian hàng nhanh chóng, dễ dàng đã giúp Alibaba thu hút được
lượng nhà cung cấp lớn. Nhờ vậy, kho hàng hóa tại đây cũng vô cùng phong phú với
hơn hơn 400.000 mặt hàng được phân loại trong 27 danh mục. Các nhà máy sản xuất ở
bất kì quốc gia nào khác nếu muốn tìm kiếm nguyên liệu, trang thiết bị... đều có thể
đặt mua hàng với số lượng lớn và giá rẻ tại Alibaba.com.Alibaba cũng rất khôn ngoan
khi cung cấp miễn phí hầu hết các công cụ cho người dùng. Ngoài ra, Alibaba cũng
luôn có sự chọn lọc kĩ các nhà cung cấp và đưa ra các chức năng đánh giá shop, đánh
giá sản phẩm đáng tin cậy để làm tăng sự tin tưởng với khách hàng.
II.

Bước đi đúng đắn của Jack Ma

Sự bùng nổ của Internet và các công ty dot.com những năm cuối của thập kỉ 90 đó
đem lại hướng suy nghĩ mới cho các công ty Trung Quốc thời kỳ này. Internet đem lại

hạng cao. Trong 4 năm liền công ty vinh dự nhận được giải thưởng “Best of the Web:
B2B” do tạp chí Forbe bình chọn. Công ty cũng được các độc giả của tạp chí Far
Eastern Economic Review bỡnh chọn là trang webB2B thụng dụng nhất.
Jack Ma, chủ tịch tập đoàn, đưa ra tầm nhìn chiến lược cho Alibaba.com là “Trợ giúp
các doanh nghiệp vừa và nhỏ thực hiện giao dịch thông qua Alibaba.com” .
Để thực hiện chiến lược này Alibaba đi từng bước vững chắc dựa trên nhu cầu thị
trường. Sự phát triển của mô hình Alibaba.com sẽ đi theo ba giai đoạn:
- Giai đoạn thứ nhất, Alibaba.com sẽ hoạt động như một trung tâm trao đổi thông tin
(information exchange platform). Các doanh nghiệp đến với Alibaba để tìm kiếm
thông tin về hàng hoá, công ty,…
- Giai đoạn thứ hai, Alibaba sẽ hỗ trợ việc trao đổi các chứng từ (document exchange).
Ở giai đoạn này Alibaba.com sẽ hỗ trợ thêm các dịch vụ như: chứng thực, kớ kết hợp
đồng điện tử, …
- Giai đoạn cuối cựng Alibaba.com sẽ hoạt động như sàn giao dịch của châu Âu, châu
Mỹ, tức là hỗ trợ và thực hiện tất cả các giao dịch trực tuyến (money exchange of
actual transaction ).
Hiện nay Alibaba.com đang phát triển ở giữa hai giai đoạn 1 và 2.

15


D/ TÀI LIỆU THAM KHẢO
Giáo trình Thương mại điện tử căn bản
Bài tập và hướng dẫn thực hành Thương mại điện tử
Cafebiz.vn
Ting.vn
Trang web: Alibaba.com
Alibaba wikipedia.com

16