Vai trò của công tác đào tạo trong doanh nghiệp
I. Khái niệm đào tạo và phát triển
1. Khái niệm đào tạo và phát triển nguồn nhân lực
Ngày nay mỗi xã hội, mỗi tổ chức muốn tồn tại và phát triển đều cần đến các nguồn lực
khác nhau. Các nguồn lực như nguồn lực tài chính, khoa học công nghệ, nguồn lực con
người… đều cần được huy động và sử dụng có hiệu quả nếu như muốn thúc đẩy xã hội
hay tổ chức đó phát triển. Trong các nguồn lực đó, nguồn lực con người hay nguồn
nhân lực đóng vai trò quan trọng hàng đầu, đầy là nguồn lực đóng vai trò quyết định
trong việc khai thác có hiệu quả các nguồn lực còn lại. Đặc biệt là trong thời đại ngày
nay, với sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ thì nguồn nhân lực đóng vai
trò không thể thiếu trong tất cả các họat động của xã hội. Không nằm ngoài quy luật đó,
trong các doanh nghiệp thì nguồn lực con người cũng ngày càng đóng vai trò to lớn.
Với các doanh nghiệp, thế mạnh về nguồn nhân lực chính là thế mạnh rất lớn trong
cạnh tranh, vì con người sẽ quyết định tới việc doanh nghiệp đó có sử dụng hiệu quả
nguồn lực tài chính hay máy móc công nghệ không. Đặc biệt là nguồn lực con người
ảnh hưởng rất lớn tới những sản phẩm và dịch vụ của doanh nghiệp đó. Tuy nhiên,
nguồn nhân lực để đáp ứng các nhu cầu đó của doanh nghiệp không thể tự nhiên xuất
hiện mà phải qua quá trình dài học tập lao động mới có thể đáp ứng các nhu cầu của
doanh nghiệp. Quá trình học tập của những người lao động phải trải qua nhiều quá
trình, một trong những quá trình đào tạo của người lao động chính là quá trình đào tạo
trong doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần phải đào tạo người lao động vì rất nhiều lý do:
Người lao động mới cần có sự đào tạo để có thể quen với công việc trong một môi
trường lao động hòan toàn mới, qua đó họ mới có thể hòa nhập nhanh chóng và có hiệu
quả trong công việc. Còn với những lao động đang làm việc trong doanh nghiệp thì việc
học tập của họ nhằm nâng cao khả năng cần thiết để hoàn thành ngày càng tốt công việc
mà họ đang đảm nhiệm hoặc công việc đòi hỏi kỹ năng cao hơn trong tương lai.
“Đào tạo là các hoạt động học tập nhằm giúp cho người lao động có thể thực hiện có
hiệu quả hơn chức năng, nhiệm vụ của mình. Đó chính là quá trình học tập làm cho
người lao động nắm vững hơn về công việc của mình, là những hoạt động học tập để
nâng cao trình độ, kỹ năng của người lao động để thưc hiện nhiệm vụ lao động có hiệu
quả hơn.

bộ của khoa học công nghệ vào trong doanh nghiệp. Việc áp dụng khoa học công nghệ
vào trong sản xuất kinh doanh là đòi hỏi tất yếu đối với các doanh nghiệp ngày nay, và
việc áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất kinh doanh chỉ có thể được thực hiện khi
có đội ngũ nhân lực đủ trình độ thực hiện. Đội ngũ lao động đó chỉ có thể có được
thông qua quá trình đào tạo và phát triển, không chỉ trong trường lớp mà còn cả ở trong
doanh nghiệp thì những người lao động đó mới có thể đáp ứng nhu cầu được đặt ra.
- Đào tạo và phát triển giúp nâng cao năng suất lao động, nâng cao khả năng thực hiện
công việc. Người lao động được học tập đào tạo sẽ tạo điều kiện cho họ có thể thực
hiện công việc nhanh chóng với nhiều sáng kiến hơn, như vậy là đồng nghĩa với việc
năng suất lao động tăng và hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp ngày càng
được nâng cao.
- Nâng cao hiệu quả thực hiện công việc sẽ góp phần làm giảm bớt sự giám sát của
doanh nghiệp, như vậy cũng làm giảm bớt áp lực với người lao động. Cả người lao
động và doanh nghiệp đều có lợi, người lao động được tự chủ hơn trong công việc còn
doanh nghiệp có điều kiện để giảm bớt nhân lực ở bộ máy giám sát và đưa vào thực
hiện những công việc đang đòi hỏi nhiều nhân lực hơn.
- Đào tạo và phát triển giúp cho doanh nghiệp có cơ hội nâng cao tính ổn định và sự
năng động của mình. Sự ổn định của doanh nghiệp được quyết định bởi nhiều nhân tố,
trong đó nguồn nhân lực là nhân tố có ảnh hưởng rất lớn tới sự ổn định của toàn bộ
doanh nghiệp. Vì nguồn nhân lực chính là nhân tố giúp các nhân tố khác có thể hoạt
động một cách nhịp nhàng, thông suốt qua đó làm cho hoạt động của doanh nghiệp
không gặp cản trở đồng thời tạo nên tình ổn định trong hoạt động của doanh nghiệp.
- Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực không những nâng cao hiệu quả hoạt động của
doanh nghiệp mà còn đáp ứng nhu cầu của người lao động đó là nhu cầu được học tập
và nâng cao trình độ bản thân. Đây là nhu cầu tất yếu của người lao động nhằm nâng
cao giá trị cũng như vị thế của họ trong doanh nghiệp cũng như trong xã hội. Qua đó cải
thiện được đời sống vật chất và tinh thần của người lao động trong doanh nghiệp.
Vậy có thể thấy rằng đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong doanh nghiệp là nhu
cầu tất yếu khách quan của cả doanh nghiệp và người lao động, do vậy đào tạo và phát
triển nguồn nhân lực trong doanh nghiệp cần phải được chú trọng đầu tư một cách thích

thấy được điểm mạnh và yếu và từ đây xác định được kế hoạch cho đội ngũ lao động
- Phân tích công việc: là sự phân tích những yêu cầu để thực hiện công việc trong tổ
chức, phân tích công việc phải chú trọng đến những công việc có tính chất quan trọng
và trọng tâm. Công việc được phân tích phải chỉ ra được những kỹ năng và kiến thức gì
mà người lao động chưa làm được từ đó xác định được những gì cần phải đào tạo.
- Phân tích người lao động: đây là quá trình gắn liền với việc phân tích cộng việc, sau
khi phân tích công việc thì phải phân tích người lao động đang làm hoặc sẽ có thể làm
công việc đó trong tương lai hiện đang có trình độ như thế nào. Từ đây mới có thể xác
định được cần phải đào tạo gì, và cần chú trọng đào tạo chọ người lao động hơn vào
những kỹ năng và kiến thức nào trong quá trình thực hiện công việc.
Để xác định nhu cầu đào tạo và phát triển có thể sử dụng nhiều phương pháp khác nhau
như:
+ Phương pháp tính toán căn cứ vào tổng hao phí thời gian lao động kỹ thuật cần thiết
cho từng loại sản phẩm và quỹ thời gian lao động của loại cán bộ công nhân viên tương
ứng.
+ Phương pháp tính toán căn cứ vào số máy móc, thiết bị kỹ thuật cần thiết cho quá
trình sản xuất, mức đảm nhiệm của một cán bộ công nhân viên kỹ thuật và hệ số ca làm
việc của máy móc thiết bị
+ Phương pháp chỉ số: dựa vào số tăng sản phẩm, số tăng công nhân viên, chỉ số tăng
năng suất của kỳ kế hoạch
1.2. Xác định mục tiêu đào tạo
Mục tiêu đào tạo là kết quả cần đạt được của chương trình đào tạo. Mục tiêu đào tạo
được xác định thông qua nhu cầu đào tạo, trước khi đào tạo một loại lao động nào đó
thì cần biết được quá trình đào tạo sẽ trang bị được những gì cho người lao động và
doanh nghiệp thu được gì qua quá trình đào tạo đó như: kỹ năng cần đạt được là gì, số
lượng đào tạo là bao nhiêu, thời gian đào tạo trong bao lâu…
1.3. Lựa chọn đối tượng đào tạo
Lựa chọn đối tượng đào tạo cũng là một bước rất quan trọng. Bước này có sự liên quan
chặt chẽ đến việc xác định nhu cầu đào tạo. Thông qua nghiên cứu động cơ và nhu cầu,
khả năng của người được đào tạo mà doanh nghiệp có thể biết được quá trình đào tạo

1.6. Lựa chọn giáo viên