ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
_____________
______________
ĐẶNG LAN ANH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN ĐỐI VỚI CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN HOÀNG MAI,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU
ĐỔI MỚI HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2016
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
_____________
______________
ĐẶNG LAN ANH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN ĐỐI VỚI CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN HOÀNG MAI,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU
ĐỔI MỚI HIỆN NAY
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
BGH:
Ban Giám hiệu
CBQL:
Cán bộ quản lý
CNTT:
Công nghệ thông tin
GD&ĐT:
Giáo dục và Đào tạo
GV:
Giáo viên
HS:
Học sinh
KT - XH:
Danh mục sơ đồ, biểu đồ .......................................................................................... vii
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
Chƣơng 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
MÔN TOÁN TẠI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ...................................5
1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu ..............................................................................5
1.1.1. Các nghiên cứu ở ngoài nước ............................................................................5
1.1.2. Các nghiên cứu ở trong nước ............................................................................6
1.2. Một số khái niệm cơ bản ......................................................................................8
1.2.1. Quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trường .................................................8
1.2.2. Hoạt động dạy học, quản lý hoạt động dạy học ..............................................12
1.2.3. Quản lý hoạt động dạy học môn Toán ............................................................13
1.3. Hoạt động dạy học môn Toán trong nhà trường trung học cơ sở trong bối cảnh
đổi mới giáo dục ........................................................................................................14
1.3.1. Trường trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân ............................14
1.3.2. Đặc điểm hoạt động dạy học môn Toán trong trường trung học cơ sở ...................19
1.4. Quản lý hoạt động dạy học môn Toán các trường trung học cơ sở của Phòng
Giáo dục và Đào tạo ..................................................................................................27
1.4.1. Phòng Giáo dục và Đào tạo trong việc quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở
trường trung học cơ sở ..............................................................................................27
1.4.2. Quản lý hoạt động dạy học môn Toán các trường trung học cơ sở của Phòng
Giáo dục và Đào tạo trong bối cảnh đổi mới giáo dục..............................................29
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý hoạt động dạy học môn Toán các trường trung
học cơ sở của Phòng Giáo dục và Đào tạo trong bối cảnh đổi mới giáo dục ................36
1.5.1. Hoàn cảnh lịch sử, kinh tế - xã hội..................................................................36
1.5.2. Đặc điểm tâm sinh lý học sinh trường trung học cơ sở ..................................37
1.5.3. Đội ngũ giáo viên ............................................................................................38
1.5.4. Đặc thù môn Toán ...........................................................................................40
Kết luận chương 1 .....................................................................................................41
iii
trường trung học cơ sở quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội ....................................81
2.5.1. Điểm mạnh ......................................................................................................81
2.5.2. Những tồn tại, hạn chế ....................................................................................81
2.5.3. Nguyên nhân của những mặt tồn tại, hạn chế .................................................82
Kết luận chương 2 .....................................................................................................84
iv
Chƣơng 3. BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN
TẠI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN HOÀNG MAI, THÀNH
PHỐ HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY........85
3.1. Nguyên tắc xây dựng các biện pháp ..................................................................85
3.1.1. Đảm bảo tính hiệu quả ....................................................................................85
3.1.2. Đảm bảo tính hệ thống, đồng bộ .....................................................................85
3.1.3. Đảm bảo tính thực tiễn, khả thi .......................................................................85
3.1.4. Đảm bảo đặc trưng của bộ môn ......................................................................86
3.2. Biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Toán tại các trường trung học cơ sở
quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay ...86
3.2.1. Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý về quản lý hoạt động dạy học môn
Toán tại các trường trung học cơ sở quận Hoàng Mai ..............................................86
3.2.2. Đổi mới công tác chỉ đạo thực hiện chương trình, kế hoạch dạy học bộ môn Toán
trong các trường trung học cơ sở ..................................................................................89
3.2.3. Quản lý đổi mới sinh hoạt chuyên môn nhằm đẩy mạnh đổi mới phương pháp
dạy học định hướng phát triển năng lực học sinh .....................................................92
3.2.4. Tăng cường quản lý cơ sở vật chất, nâng cao hiệu quả sử dụng các phương
tiện dạy học hiện đại .................................................................................................98
3.2.5. Quản lý đổi mới kiểm tra-đánh giá kết quả học tập bộ môn Toán trong trường
trung học cơ sở ........................................................................................................101
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp ......................................................................104
Bảng 2.12. Kết quả thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của quản lý hoạt động
dạy học môn Toán .....................................................................................................62
Bảng 2.13. Kết quả thực trạng quản lý thực hiện mục tiêu, chương trình dạy học
môn Toán...................................................................................................................65
Bảng 2.14. Kết quả thực trạng quản lý đổi mới phương pháp dạy học môn Toán ...69
Bảng 2.15. Kết quả thực trạng quản lý đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên môn
Toán ...........................................................................................................................71
Bảng 2.16. Kết quả thực trạng quản lý việc sử dụng các phương tiện dạy học ........74
Bảng 2.17. Kết quả thực trạng quản lý kiểm tra-đánh giá và kết quả dạy học bộ môn
Toán ...........................................................................................................................77
Bảng 3.1. Kết quả khảo sát tính cần thiết của các biện pháp quản lý hoạt động dạy
học môn Toán ở trường trung học cơ sở quận Hoàng Mai .....................................107
Bảng 3.2. Kết quả khảo sát tính khả thi của các biện pháp quản lý hoạt động dạy
học môn Toán ở trường trung học cơ sở quận Hoàng Mai .....................................109
Bảng 3.3. Tổng hợp khảo nghiệm về tính cần thiết và tính khả thi ........................111
vi
DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
Sơ đồ 1.1. Mối quan hệ giữa Toán học và cuộc sống ...............................................18
Biểu đồ 3.1. Kết quả khảo sát tính cần thiết và khả thi của các biện pháp đã đề xuất
.................................................................................................................................113
vii
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Giáo dục nước ta đang phát triển trong hoàn cảnh thế giới có nhiều thay đổi rất nhanh
cảnh hội nhập quốc tế, yêu cầu đổi mới giáo dục nói chung và yêu cầu đổi mới quản
lý giáo dục trở nên bức thiết hơn bao giờ hết.
Trong nhà trường, hoạt động dạy học là hoạt động cơ bản nhất, trọng tâm nhất, là
con đường chủ yếu để hình thành và phát triển nhân cách HS. Hoạt động dạy học cũng là
hoạt động chủ đạo chi phối các hoạt động khác trong nhà trường. Mặt khác môn Toán
trong nhà trường THCS là công cụ để học tập những môn học và vận dụng vào trong đời
sống thực tế. Cùng với tri thức, môn Toán ở trường THCS còn cung cấp cho HS những
kĩ năng Toán học. Học tốt môn Toán sẽ giúp HS có khả năng tư duy một vấn đề tốt hơn,
khúc triết, mạch lạc hơn, tính lôgic, chặt chẽ khả năng sáng tạo luôn được phát huy ở
môn Toán. Ngoài ra, nó còn góp phần phát triển nhân cách, năng lực trí tuệ, rèn luyện
những đức tính, phẩm chất của người lao động mới cho HS trường THCS.
Tuy nhiên, trong thực tế hiện nay nhiều người xác định được vai trò quan
trọng của môn Toán nhưng việc dạy toán và học toán ở các trường THCS giúp các
em HS có một tư duy sắc bén về tự nhiên và xã hội vẫn chưa được phát huy. Chất
lượng môn học này còn còn nhiều hạn chế bởi các yếu tố khác nhau. Về phía HS
còn nhiều em chưa hứng thú học môn Toán, khả năng tự học còn nhiều hạn chế,
chất lượng học tập chưa cao bởi vì Toán học là môn được đánh giá là khó. Việc
quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở các trường THCS chưa đồng bộ, việc đầu tư
chưa đúng mức và hiệu quả quản lý đối với môn Toán chưa mang lại tác dụng lớn.
Từ những lý do trên, với những trăn trở trong quá trình quản lý hoạt động dạy
học môn Toán làm thế nào để môn Toán phát huy hết tác dụng, giúp GV và các em
HS có thể dạy tốt, học tốt môn Toán tôi chọn đề tài: “Quản lý hoạt động dạy học
môn Toán đối với các trường THCS quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội đáp ứng
yêu cầu đổi mới hiện nay” với mục đích để nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng dạy
học môn học này trong nhà trường THCS, với mong muốn góp sức mình trong việc
đáp ứng được mục tiêu giáo dục trong giai đoạn hiện nay, giai đoạn mà Đảng và nhà
nước ta đã chỉ rõ phải đổi mới giáo dục để hội nhập với các nước tiên tiến trong khu
vực và trên thế giới góp phần thực hiện công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá của
đất nước.
Hà Nội những năm gần đây đã thu được nhiều kết quả tốt. Tuy nhiên bên cạnh đó
vẫn còn những vướng mắc và bất cập trong quản lý hoạt này với nhiều nguyên nhân
khác nhau. Nếu xây dựng và áp dụng một cách linh hoạt, sáng tạo và đồng bộ các
biện pháp quản lý mang tính hệ thống, có tính khả thi thì hiệu quả hoạt động dạy
3
học môn Toán sẽ được nâng cao, đáp ứng mục tiêu dạy học môn Toán các trường
THCS trong giai đoạn hiện nay.
7. Phạm vi nghiên cứu
Luận văn chủ yếu nghiên cứu hoạt động dạy học môn Toán ở các trường
THCS trong quận Hoàng Mai và một số biện pháp quản lý cơ bản của Phòng
GD&ĐT quận Hoàng Mai đối với hoạt động dạy học môn Toán ở các trường
THCS.
Các nghiên cứu khảo sát được tiến hành trong các trường THCS đại diện của
quận Hoàng Mai với số liệu khảo sát từ năm học 2012 - 2013 trở lại đây.
Đối tượng khảo sát: CBQL, GV.
8. Phƣơng pháp nghiên cứu
8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Phân tích, tổng hợp các tài liệu lý luận (các văn bản, nghị quyết của Đảng, các
văn bản pháp quỹ về GD&ĐT) của nhà nước, các công trình nghiên cứu…). Nhằm
thu thập các thông tin khoa học làm cơ sở cho việc nghiên cứu đề tài.
8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực hiện
- Phương pháp quan sát, phỏng vấn.
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi.
- Phương pháp nghiên cứu các hoạt động của CBQL.
- Phương pháp xin ý kiến chuyên gia.
6.3. Nhóm các phương pháp thống kê sử lý số liệu
9. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận - khuyến nghị và tài liệu tham khảo thì nội dung
J.A.Cômenxki (1592-1670) đã đưa ra những quan điểm về hoạt động dạy học
mà chúng ta có thể vận dụng trong hoạt động dạy học môn Toán. Theo ông quá
trình dạy học để truyền thụ và tiếp nhận tri thức là phải dựa vào sự vật hiện tượng
do HS tự quan sát, tự suy nghĩ mà hiểu biết, không nên áp đặt, gò ép người ta chấp
nhận bất kì một điều gì và ông đã nêu ra một số nguyên tắc dạy học có giá trị rất
lớn: nguyên tắc trực quan; nguyên tắc phát huy tính tự giác tích cực của HS; nguyên
tắc hệ thống và liên tục; nguyên tắc củng cố kiến thức; nguyên tắc dạy học theo khả
năng tiếp thu của HS (vừa sức); dạy học phải thiết thực và dạy học theo nguyên tắc
cá biệt. [33]
5
Trong quản lý hoạt động dạy học nói chung và quản lý hoạt động dạy học
môn Toán nói riêng cũng có không ít tác giả đề cập tới vấn đề này, như:
IvanPôlônôp với công trình “Quản lý hoạt động dạy học trong các nhà trường phổ
thông” xuất bản tại Mátxít-cơ-va, trong đó tác giả nhấn mạnh hoạt động dạy học là
hoạt động trung tâm của mỗi nhà trường, vì thế muốn hay không người đứng đầu
trường học cần phải hiểu rõ quy luật của dạy và học, hiểu rõ cách GV dạy ra sao và
HS học như thế nào để có những tác động quản lý sư phạm hiệu quả. [20]
Tác giả JojepCloming, bằng kinh nghiệm quản trị tại các nhà trường phổ
thông Mỹ đã viết cuốn “Cẩm nang quản lý nhà trường Mỹ” cho rằng môn Toán hay
bất cứ một môn học nào khác đều có một vị trí quan trọng trong cấu trúc chương
trình dạy học ở nhà trường, nhà quản trị trường học cần tận dụng triệt để các lợi thế
môn học, các đặc tính riêng cùng sự hỗ trợ của các công cụ quản lý để phát huy
được năng lực người dạy và người học, như thế mới thành công trong công tác quản
trị nhà trường. [22]
1.1.2. Các nghiên cứu ở trong nước
Ở trong nước, hoạt động dạy học môn Toán được tổ chức trên lớp, đồng thời
có thể tổ chức những hoạt động thực hành Toán ngoài nhà trường như ở nhà máy,
nghiên cứu một cách toàn diện về quản lý dạy học môn Toán ở các trường THCS.
Bên cạnh đó,đứng trước yêu cầu bức xúc của thực tiễn ở các trường THCS là
đổi mới công tác quản lý hoạt động dạy học, trong đó có quản lý hoạt động dạy học
môn Toán, nhiều học viên cao học, nghiên cứu sinh quản lý giáo dục đã đi vào
nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở các trường phổ thông và đề xuất
những biện pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả trong công tác quản lý hoạt
động dạy học như:
Tác giả Nguyễn Như Thắng với luận văn: “Một số biện pháp quản lý hoạt
động dạy học của các Hiệu trưởng các trường THCS quận Hai Bà Trưng thành phố
Hà Nội”.
Tác giả Nguyễn Thị Phương với luận văn: “Biện pháp quản lý hoạt động dạy
học theo hướng đổi mới phương pháp dạy học ở các trường THCS huyện Ninh
Giang – tỉnh Hải Dương”.
Tác giả Nguyễn Như Minh với luận văn: “Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy và
học môn Toán đối với các trường THPT của Sở GD&ĐT tỉnh Bắc Ninh”.
7
Tác giả Phạm Đàm Thục Hạnh với luận văn: “Quản lý hoạt động dạy học ở
trường THCS trên địa bàn quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội trong bối cảnh đổi
mới giáo dục”.
Từ sự khái quát những nghiên cứu liên quan trực tiếp đến quản lý hoạt động
dạy học môn Toán ở trường THCS chúng tôi rút ra một số kết luận như sau:
+ Một là, những tư tưởng, những nghiên cứu đều cho rằng hoạt động dạy học
môn Toán ở trường THCS và quản lý hoạt động dạy học môn Toán giữ vai trò quan
trọng, là giải pháp có hiệu quả nhất để nâng cao chất lượng giáo dục bộ môn nói riêng
trong nhà trường THCS, phát huy vai trò điều khiển, tổ chức hoạt động dạy học của
người giáo viên gắn với vị trí trung tâm của người học trong quá trình dạy - học hiện
nay.
rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất”. [25]
Còn tác giả Harold Koontz cho rằng: “Quản lý là một dạng thiết yếu, nó đảm
bảo phối hợp nỗ lực cá nhân nhằm đạt được mục tiêu của nhóm. Mục tiêu của nhà
quản lý là nhằm hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được
các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, và sự bất mãn cá nhân ít nhất. Với
tư cách thực hành thì quản lý là một nghệ thuật, còn kiến thức có tổ chức về quản lý
là một khoa học” [25]
Theo tác giả Trần Kiểm cho rằng: “Quản lý là những tác hoạch định của chủ
thể quản lý trong việc huy động, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn
lực trong và ngoài tổ chức một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu
quả cao nhất”. [25]
Còn theo Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc: “Hoạt động quản lý là
tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách
thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và
đạt mục đích của tổ chức”. [2]
Mặc dù có nhiều quan niệm khác nhau về quản lý như đã dẫn ở trên, nhưng chúng ta
có thể nhận thấy điểm chung của quản lý mà các khái niệm đó đã đề cập là:
- Quản lý bao giờ cũng có mục tiêu. Hoạt động quản lý được thực hiện với
một tổ chức hay một nhóm xã hội. Đây là điểm hội tụ cho những hoạt động cùng
nhau của nhiều người.
9
- Quản lý là thực hiện những tác động hướng đích từ chủ thể đến đối tượng.
Yếu tố con người, trong đó người quản lý và người bị quản lý, giữ vai trò trung tâm
trong hoạt động quản lý.
- Quản lý không chỉ thể hiện ý chí của chủ thể mà còn là sự nhận thức và
thực hiện hoạt động theo quy luật khách quan. Lao động quản lý là điều kiện quan
trọng để làm cho xã hội loài người tồn tại, vận hành và phát triển.
làm cho quá trình này hoạt động để đạt những mục tiêu dự định, nhằm điều
hành phối hợp các lực lượng xã hội thúc đẩy mạnh mẽ công tác giáo dục thế hệ
trẻ, theo yêu cầu phát triển xã hội. Trong quản lý giáo dục, quan hệ cơ bản là quan
hệ giữa người quản lý với người dạy và người học, ngoài ra còn các mối quan hệ
khác như quan hệ giữa các cấp bậc khác, giữa GV với HS, giữa nhân viên phục vụ
với công việc liên quan đến hoạt động giảng dạy và học tập.
1.2.1.3. Quản lý nhà trường
Vấn đề cơ bản của QLGD là quản lý nhà trường vì nhà trường là cơ sở giáo
dục, nơi tổ chức thực hiện mục tiêu giáo dục. Khi nghiên cứu về nội dung khái niệm
QLGD thì khái niệm trường học được hiểu là tổ chức cơ sở mang tính Nhà nước - xã
hội, trực tiếp làm công tác giáo dục - đào tạo thế hệ trẻ cho tương lai của đất nước.
Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý nhà trường là tập hợp những
tác động tối ưu của chủ thể quản lý đến tập thể GV, HS và cán bộ khác, nhằm tận
dụng các nguồn dự trữ do nhà nước đầu tư, lực lượng xã hội đóng góp và do lao
động xây dựng vốn tự có. Hướng vào việc đẩy mạnh mọi hoạt động của nhà trường
mà điểm hội tụ là quá trình đào tạo thế hệ trẻ. Thực hiện có chất lượng mục tiêu và
kế hoạch đào tạo, đưa nhà trường tiến lên trạng thái mới”. [30]
Còn theo tác giả Phạm Viết Vượng thì “Quản lý trường học là lao động của
các cơ quan quản lý nhằm tập hợp và tổ chức lao động của GV, HS và các lực
lượng giáo dục khác, cũng như huy động tối đa các nguồn lực giáo dục để nâng cao
chất lượng GD&ĐT trong nhà trường”. [36]
Mặc dù mỗi tác giả nêu lên những định nghĩa khác nhau nhưng vẫn nổi bật lên
cái chung, cái bản chất của quản lý trường học. Vì thế, có thể hiểu: Quản lý nhà
trường là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý
nhằm làm cho trường học vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của
Đảng để thực hiện thắng lợi mục tiêu đào tạo của ngành giáo dục giao phó cho
nhà trường.
11
12
và đời sống. Hoạt động này làm phát triển tư duy độc lập sáng tạo, hình thành
những năng lực cơ bản về nhận thức và hành động của HS, hình thành ở HS thế giới
quan khoa học, lòng yêu tổ quốc, yêu CNXH, đó chính là động cơ học tập trong nhà
trường và định hướng hoạt động của HS. Theo tác giả Phạm Viết Vượng “Nói đến
dạy học là nói đến hoạt động dạy và học của thầy và trò trong nhà trường, với mục
tiêu là giúp HS nắm vững”hệ thống kiến thức khoa học, hình thành hệ thống kỹ
năng, kỹ xảo và thái độ tích cực đối với học tập và cuộc sống”.[36]
Quản lý hoạt động dạy học còn là quản lý một quá trình xã hội, một quá trình
sư phạm đặc thù, nó tồn tại như là một hệ thống, bao gồm nhiều thành tố như: Mục
đích và nhiệm vụ dạy học, nội dung dạy học, phương pháp và hình thức dạy học,
phương tiện và điều kiện dạy học, thầy với hoạt động dạy, trò với hoạt động học tập
và kiểm tra - đánh giá kết quả dạy học để điều chỉnh cho hiệu quả ngày càng tốt hơn.
Từ những phân tích trên có thể khẳng định: Quản lý hoạt động dạy học là hệ
thống những tác động có mục đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý
trong nhà trường, nhằm khai thác và tận dụng tốt nhất năng lực và các điều
kiện, làm cho hoạt động dạy học trong nhà trường hướng tới việc đạt mục tiêu
giáo dục.
Quản lý hoạt động dạy học thực chất phải quản lý tốt hoạt động dạy của GV
thể hiện ở việc như: Thực hiện chương trình, các loạt hồ sơ, bài soạn, giảng bài, dự
giờ thăm lớp, rút kinh nghiệm, đánh giá kết quả dạy học thông qua việc chấm, chữa
bài, cho điểm theo các văn bản hướng dẫn của Bộ GD&ĐT. Đồng thời quản lý tốt
hoạt động học của HS là tạo ra ý thức tốt trong học tập để lĩnh hội kiến thức, hình
thành kĩ năng, kỹ xảo trên cơ sở đó xây dựng nền nếp học tập và phương pháp học
tập đúng đắn nhằm đạt chất lượng và hiệu quả cao nhất.
1.2.3. Quản lý hoạt động dạy học môn Toán
Hoạt động dạy học môn Toán là hoạt động thống nhất giữa GV dạy môn Toán và HS.
Trong đó dưới tác động chủ đạo của GV, HS tự giác, tích cực, tự tổ chức, tự điều khiển hoạt
cảnh đổi mới giáo dục
1.3.1. Trường trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân
1.3.1.1. Vị trí và chức năng
Giáo dục THCS là cấp học cơ sở của bậc trung học, là cầu nối giữa bậc tiểu học
với giáo dục THPT, trung học chuyên nghiệp, trung học nghề, chuẩn bị cho HS khả
năng thích ứng với sự phân hoá: hoặc tiếp tục học lên cấp THPT, hoặc học nghề để
14
bước vào cuộc sống lao động. THCS là bậc học phổ cập nhằm nâng cao mặt bằng dân
trí, chuẩn bị đào tạo nguồn nhân lực cho công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.
Chính vì thế, tại điều 2 - Điều lệ trường THCS, THPT và trường phổ thông có
nhiều cấp học quy định vị trí của trường THCS như sau: “Trường THCS là cơ sở
giáo dục phổ thông của hệ thống giáo dục quốc dân. Trường có tư cách pháp nhân
và có con dấu riêng”. [8]
Từ vị trí và chức năng của trường THCS trong hệ thống giáo dục quốc dân,
chúng ta thấy rõ những yêu cầu đạt ra đối với việc quản lý trường THCS. Có thể nói
quản lý trường THCS, trước hết là quản lý các hoạt động dạy và học của thầy và trò,
giữa người dạy và người học có mối quan hệ hữu cơ với nhau. Trong đó, người thầy
đóng vai trò hết sức quan trọng, không có thầy giỏi thì không thể có trò giỏi, không
có trò giỏi thì không thể hoàn thành được mục tiêu của cấp học nói riêng và của
ngành giáo dục nói chung.
1.3.1.2. Nhiệm vụ và quyền hạn
Theo điều 58 luật giáo dục và điều 3 của điều lệ trường THCS, và trường phổ thông có
nhiều cấp học nêu rõ. Trường trung học có nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
a) Tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục khác của chương
trình giáo dục phổ thông;
b) Quản lý GV, cán bộ, nhân viên; tham gia tuyển dụng và điều động GV, cán
bộ, nhân viên;
c) Tuyển sinh và tiếp nhận HS, vận động HS đến trường, quản lý HS theo quy
Để thực hiện được quan điểm đổi mới đó, trong mỗi cơ sở giáo dục nói chung và
trong các trường THCS nói riêng phải có đội ngũ GV có đủ trình độ chuyên môn và
nghiệp vụ sư phạm để triển khai hoạt động dạy học và giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến
thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất HS.
* Đổi mới chương trình và sách giáo khoa giáo dục phổ thông từ sau năm
2015 theo định hướng phát triển năng lực học sinh
Đổi mới chương trình và sách giáo khoa giáo dục phổ thông (trong đó có giáo
dục THCS) từ sau năm 2015 theo định hướng phát triển năng lực HS là giải pháp để
thực hiện quan điểm chuyển mạnh quá trình giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức
sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học. Điều này thể hiện ở
quan điểm, mục tiêu, nhiệm và giải pháp đổi mới chương trình, nội dung và phương
pháp giáo dục theo định hướng phát triển năng lực người học được ghi rõ trong
16