Khi nào cần thận trọng với việc sa
thải nhân viên?

Đôi lúc, mặc dù bạn nghĩ rằng mình đã thực hiện tất cả những yêu cầu khắt khe
của quy trình tuyển dụng, bạn vẫn có thể để “lọt lưới” một số nhân viên làm việc
không hiệu quả. Lúc này bạn sẽ phải nghĩ đến việc mà hầu như không ai muốn làm -
sa thải nhân viên đó.
Khi một nhân viên không đáp ứng được những yêu cầu công việc như bạn
mong đợi (hoặc như anh ta hứa hẹn trong buổi phỏng vấn tuyển dụng), hay tồi tệ hơn,
anh ta có những hành động sai trái, bạn có thể buộc phải cho anh ta thôi việc. Đây là
điều không dễ chịu chút nào. Tuy nhiên, bộ luật lao động ở bất kể quốc gia nào cũng
đều có những quy định chặt chẽ, kèm theo các hình phạt dành cho người sử dụng lao
động trong trường hợp sa thải nhân viên mà không có lý do chính đáng. Do đó, để
tránh các vụ kiện tụng và những khoản bồi thường không cần thiết, bạn cần đặc biệt
thận trọng khi sa thải nhân viên trong một số trường hợp dưới đây:
1. Nhân viên đã có những phàn nàn trước đó: Một nhân viên trước đó từng
buông ra những lời phàn nàn, khiếu nại về sự quấy nhiễu nơi công sở, về việc công ty
làm một điều gì đó bất hợp pháp hoặc thiếu công bằng, hay về điều kiện làm việc
không an toàn và lành mạnh… Nếu nhân viên mà bạn đang muốn sai thải đã có “tiền
sự” liên quan đến những lời phàn nàn và kiến nghị như thế, việc sa thải anh ta có thể
sẽ dẫn tới những sự hậu quả không đáng có.
Đối với những nhân viên này, bạn không nên trả lời bất cứ câu hỏi nào về quyết
định sa thải hoặc chất lượng công việc của họ. Thời điểm dành cho những việc đó đã
qua mất rồi. Dù sao thì những câu trả lời của bạn cũng sẽ không được họ lắng nghe.
Hãy sử dụng ngôn từ đơn giản, trực tiếp, không mang tính cách buộc tội và nói đại ý:
“Tôi rất tiếc phải thông báo rằng hôm nay là ngày làm việc cuối cùng của anh ở công
ty”, thay vì nói: “Anh đã không thực hiện được công việc của mình”, càng không nên
bóng gió rằng họ bị sa thải bởi vì đã “dám” phàn nàn, khiếu nại.

2. Nhân viên trên 40 tuổi: Hầu như ở bất kỳ quốc gia nào, nhân viên ở độ tuổi
40 trở lên đều được các quy định trong luật lao động bảo vệ khỏi hành vi phân biệt đối

cả nhân viên. Nếu bạn không ban hành một số chính sách đối với các hành vi (như đi
muộn hay nghỉ việc không có lý do chính đáng…), bạn có thể đương đầu với một vài
vấn đề pháp lý bảo vệ các nhân viên khỏi bị sa thải bởi những lý do không được quy
định thành văn đã có hiệu lực trước đó. Bồi thẩm đoàn hay thẩm phán có thể xem điều
này như một biểu hiện của hành vi phân biệt đối xử bất hợp pháp.
Tóm lại, trước khi sa thải một nhân viên, bạn hãy chuẩn bị tất cả mọi lý lẽ để
bảo vệ cho quyết định sa thải đó. Và trong những tình huống nhạy cảm hay khó khăn,
tốt hơn cả là bạn nên tham khảo ý kiến của các luật sư có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh
vực lao động để giúp công ty tránh khỏi những rắc rối có thể xảy ra.