THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG TRUNG DÀI HẠN CỦA
NGÂN HÀNG CÔNG THƯƠNG PHÚC YÊN TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM
2002
1. Giới thiệu khái quát hoạt động của NHCT Phúc Yên:
1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của NHCT Phúc Yên:
Chi nhánh Ngân hàng Công Thương Phúc Yên được thành lập từ năm 1994.
Ngân hàng Công thương Phúc Yên là chi nhánh ngân hàng cấp huyện nhưng lại
được thành lập trước ngân hàng cấp tỉnh do trước 1997, Chi nhánh trực thuộc Ngân
hàng Công thương Phú Thọ, sau khi tách tỉnh năm 1997, chi nhánh được chuyển
xuống trực thuộc và chịu trách nhiệm trước Ngân hàng công thương Vĩnh Phúc
(được thành lập từ năm 1997).
Mê Linh là địa bàn hoạt động chính của Ngân hàng Công thương Phúc Yên,
một huyện phía nam của tỉnh Vĩnh Phúc, là cửa ngõ phía bắc của thủ đô, tiếp giáp
với sân bay quốc tế Nội Bài, có trục đường cao tốc nối trực tiếp Hà Nội với Mê
Linh, giao thông cả thuỷ và bộ đều rất thuận lợi, có tiềm năng du lịch và tài nguyên
phong phú. Với dân số khoảng 25 vạn người, đây là một địa bàn có khối lượng vốn
nhàn rỗi tương đối dồi dào, nhu cầu vốn cho sản xuất kinh doanh, dịch vụ cả nội tệ
và ngoại tệ cao, nhu cầu về dịch vụ ngân hàng cũng khá phong phú.
Đến nay, địa bàn Mê Linh đã có 14 doanh nghiệp Nhà Nước hoạt động, có 9
doanh nghiệp liên doanh với nước ngoài, có tới hơn 200 doanh nghiệp ngoài quốc
doanh và hơn 5000 hộ tư nhân cá thể có đăng ký sản xuất kinh doanh dịch vụ và
hàng ngàn hộ kinh doanh dịch vụ không đăng ký kinh doanh tại các thị trấn thị tứ,
khu dân cư tập chung tại các xã trong huyện. Đặc biệt có hai khu công nghiệp lớn
là Quang Minh và Việt Phong có tổng cộng 24 dự án, trong đó đã có 5 dự án được
triển khai, sự phát triển của hai khu công nghiệp này sẽ kéo theo hàng loạt sự đổi
mới và phát triển kinh tế và xã hội cho các khu lân cận.
Địa bàn Mê Linh - Vĩnh Phúc được xác định: có tiềm năng, thế mạnh và
điều kiện cho sự phát triển kinh tế Vĩnh Phúc, do đó nhu cầu về đầu tư vốn để tăng
trưởng kinh tế là rất lớn tạo thời cơ để Ngân hàng Công thương Phúc Yên mở rộng
hoạt động kinh doanh đáp ứng vốn cho sự phát triển kinh tế.
Sự chuyển động về kinh tế xã hội ở Mê Linh vẫn liên tục và ngày càng mạnh
kiệm
Tổ nguồn
vốn
Tổ kiểm
tra
Quĩ tiết
kiệm
P.GIÁM ĐỐC
P.GIÁM ĐỐC
- Phòng tổ chức hành chính: Thực hiện các công tác về quản lý điều động
nhân sự, đảm bảo cơ sở vật chất cho mọi hoạt động của toàn cơ quan.
- Phòng kinh doanh: Thực hiện các nghiệp vụ cho vay đối với khách hàng là
tổ chức và cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế.
- Phòng ngân quỹ: Thực hiện quản lý tồn quỹ, thực hiện thu chi theo lệnh về
tiền mặt VNĐ và ngoại tệ , bảo quản và phân phối chứng từ có giá .
- Phòng kế toán: Thực hiện các chức năng chính là làm các dịch vụ thanh
toán như dịch vụ chuyển tiền, dịch vụ trả lương cho các công ty liên doanh, hạch
toán kế toán các nghiệp vụ cho vay, ...
- Tổ kinh doanh đối ngoại: Tổ này trực thuộc phòng kế toán thực hiện hạch
toán các nghiệp vụ ngoại tệ, làm đầu mối thanh toán séc du lịch, thẻ tín dụng quốc
tế.
- Tổ kiểm soát: Thực hiện kiểm soát nội bộ là nhiệm vụ trọng tâm của tổ.
Ngoài ra còn giao dịch với các cơ quan ngoại ngành như toà án, viện kiểm sát
trong các vụ án có liên quan, các thao tác nghiệp vụ nhằm ngăn chặn các rủi ro xảy
ra từ chính các cán bộ tín dụng.
- Tổ nguồn vốn: Tổ nguồn vốn trực thuộc phòng kinh doanh, thực hiện
nhiệm vụ khai thác khách hàng, quản lý các quỹ tiết kiệm trực thuộc,...
- Phòng giao dịch Xuân Hoà: Như một tiểu ban của NHCT Phúc Yên, phòng
giao dịch Xuân Hoà cũng có đầy đủ các phòng cơ bản như: kế toán, kinh doanh,
tiết kiệm, ngân quỹ, kinh doanh ngoại tệ.
Đơn vị: Triệu
đồng
Chỉ tiêu Năm 2000 Năm 2001 Năm 2002
Số tiền Số tiền %Số tiền %
Tổng n.vốn huy động 115.738 100 147.941 100 193.795 100
1.Tiền gửi tcktế 40.868 35% 60.607 41% 78.326 40%
VNĐ 35.001 85% 50.200 83% 61.170 78%
Ngoại tệ quy đổi VNĐ 5.867 15% 10.407 17% 17.156 22%
2.Tiền gửi tiết kiệm 72.215 62% 83133 56% 106.456
59,8
VNĐ 22.205 31% 29.212 35% 44.983 42%
Ngoại tệ quy đổi VN 50.010 69% 53.621 65% 61.473 58%
3. Tiền gửi kỳ phiếu 2.655 3% 4.101 3% 9.013 0.2
Nguồn: Báo cáo tổng hợp NHCT Phúc yên (2000 - 2002)
Tổng nguồn vốn huy động (bao gồm cả VNĐ và ngoại tệ quy đổi VNĐ) đến
hết tháng 12/2002 là 193.795 triệu đồng, tăng gấp 1,3 lần so với năm 2001 và tăng
gấp 1,68 lần so với năm 2000. Riêng năm 2000, tuy tổng nguồn vốn huy động tăng
13.614 triệu đồng (tương đương 13,3%) so với năm 1999 nhưng tiền gửi tiết kiệm
giảm hơn 700 triệu (giảm 1,3%) và tiền gửi kỳ phiếu cũng giảm 527 triệu (giảm
52,1%) so với năm 1999.
Hai năm tiếp theo 2001và 2002 , tổng nguồn vốn huy động tiếp tục tăng và
các hình thức huy động cũng tăng khá mạnh mẽ. Năm 2001, tiền gửi tiết kiệm đạt
83.133 triệu đồng tăng 22.720 triệu đồng (tăng 42%) so với năm 2000; tiền thu
được từ kỳ phiếu tăng vọt lên 4.101 triệu đồng là những thành công rất đáng kể của
đơn vị. Nhờ có nhiều đổi mới trong cơ chế, chính sách khuyến khích khách hàng
gửi tiền và bằng uy tín của mình, đến 31/12/2002, tổng nguồn vốn huy động đạt
193.795 triệu đồng tăng 45.854 triệu đồng so cùng kỳ năm 2001, tỷ lệ tăng đạt
31% là tỷ lệ tăng trưởng cao nhất từ trước đến nay. Theo đánh giá năm 2002 và
công tác nguồn vốn cho thấy, tỷ lệ tăng trưởng tiền gửi tiết kiệm là 28% so với
cùng kỳ năm 2001, đây là nguồn tiền gửi có mức tăng trưởng cao và ổn định trong
C. Dư nợ cuối kỳ 94.720 +26,82 139.688 +47,47 163.854 +17,3
1. Phân loại cho
vay:
- Nợ ngắn hạn 74.637 +22,60 88.031 +30,15 103.056 +17,1
- Nợ trung và dài
hạn
27.083 +38,76 51.657 +90,70 60.798 +17,7
2. Phân theo TPK
-DN Quốc doanh 72.952 +32,22 107.781 +47,7 133.177 +23,5
- DN NQD 2.243 +4,13 9.459 +321,7 4.121 -56,4
- Tư nhân cá thể 19.523 +16,55 22.448 +15,0 26.166 +16,5
Nguồn: Báo cáo tín dụng NHCT Phúc Yên (2000-2002)
Chi nhánh NHCT Phúc yên là chi nhánh ngân hàng cấp hai, hoạt động của
chi nhánh chịu sự chỉ đạo và quản lý chặt chẽ của NHCT tỉnh. Mọi hoạt động đều
được thực hiện theo sự hướng dẫn và chỉ đạo của NHCT Việt Nam và NHCT tỉnh
Vĩnh phúc. Do đó nguồn cho vay của chi nhánh cũng được điều chuyển từ trên
xuống.
Qua 3 năm 2000, 2001 và 2002 công tác tín dụng của chi nhánh có những
thay đổi tích cực, đặc biệt trong năm 2001. Cụ thể:
Năm 2000, tính đến 31/12, tổng doanh số cho vay đạt 99 tỷ đồng tăng 19 tỷ
đồng so với cùng kỳ năm 1999 (tăng 24,25%); doanh số thu nợ đạt 54 tỷ đồng tăng
17 tỷ so cùng kỳ năm 1999 (tăng 44,43%).
Năm 2001, tổng doanh số cho vay đạt 136,7 tỷ đồng tăng 37,7 tỷ đồng so
với cung kỳ năm 2000 (tăng 37,52%); doanh số thu nợ đạt 112 tỷ đồng tăng 58 tỷ
so cùng kỳ năm 2000 (tăng 106%).
Năm 2002, doanh số cho vay đạt 181 tỷ đồng, so với năm 2001 doanh số
cho vay tăng 32,58% (tăng 45 tỷ), doanh số thu nợ đạt 166,57 tỷ đồng tăng so với
năm trước là 48,52% (tăng 54 tỷ).
Công tác cho vay qua 3 năm gần đây cũng có những tăng trưởng khá. Tổng
dư nợ tăng nhanh và khá đều đặn qua các năm, đặc biệt nổi trội là năm 2001, tăng
hút được rất nhiều khách hàng đến giao dịch. Khách hàng đến mở tài khoản giao
dịch ngày càng đông với lượng khách giao dịch hiện tại là 7.825 khách hàng (trong
đó riêng tài khoản cá nhân là công nhân các công ty liên doanh là khoảng trên
4.800 tài khoản).
Doanh số thanh toán năm 2002 đạt 16.052.270 triệu đồng với tổng số
115.172 món. Trong đó thanh toán không dùng tiền mặt là 13.296.229 triệu đồng
với tổng số 97.712 món, chiếm tỷ trọng 83% tổng doanh số thanh toán- thanh toán
được đảm bảo nhanh, chính xác, đúng chế độ, kịp thời cho khách hàng.
Ngân hàng công thương Phúc Yên là chi nhánh trực thuộc NHCT Vĩnh Phúc
chưa được trực tiếp làm thanh toán quốc tế nhưng NHCT Phúc Yên trong những
năm qua đã là nơi nhận chứng từ để chuyển tiếp các thanh toán như: chuyển tiền,
mở và thanh toán L/C cho các công ty xuất nhập khẩu như công ty HONDA, công
ty TOYOTA, công ty TAKANICHI, công ty Xuân Hoà, ...Chi nhánh còn mở rộng
các dịch vụ thanh toán quốc tế khác như: thanh toán thẻ VISA, thẻ
MASTERCARD, séc du lịch, nhận và chi trả kiều hối....
Mặc dù thời gian gần đây ngoại tệ khan hiếm song tại chi nhánh vẫn đảm
bảo cân đối đủ ngoại tệ để đáp ứng nhu cầu thanh toán của khách hàng. Kinh
doanh ngoại tệ có lãi, chủ động khai thác ngoại tệ của các đơn vị xuất khẩu, kinh
doanh đa dạng các loại ngoại tệ : USD, DEM, EUR, AUD, JPY, HKD, CHF,...
3. Thực trạng chất lượng tín dụng trung, dài hạn của
NHCT Phúc Yên:
Trước xu thế hội nhập kinh tế khu vực và kinh tế thế giới, Nhà nước ta
khuyến khích và ngày càng nới rộng các điều kiện cho các hoạt động thành lập và
tổ chức kinh doanh. Địa bàn Mê Linh được coi là địa bàn được khuyến khích đầu
tư khá lớn đối với cả trong và ngoài nước. Do đó có thể thấy xu hướng đầu tư trung
và dài hạn ngày càng phát triển.
Điều đó có thể cho thấy đây là thị trường giàu tiềm năng cho hoạt động kinh
doanh ngân hàng nói chung và tín dụng trung dài hạn nói riêng. Tuy nhiên, địa bàn
Mê Linh là địa bàn còn mới phát triển, đi lên từ thuần nông nên còn rất nặng nề về
phong tục tập quán, phong cách làm việc và trình độ người dân ở đây còn thấp là
đáo, tận tình, ngoài ra còn được cán bộ tín dụng tư vấn cho hoạt động kinh doanh
của khách hàng. Quá trình thẩm định một món vay diễn ra chặt chẽ hơn. Ví dụ, với
mỗi món vay đều có từ hai cán bộ tín dụng trở lên thẩm định. Với những khoản
vay lớn có tài sản thế chấp thì có cả lãnh đạo (giám đốc, phó giám đốc) cùng tham
gia thẩm định, do đó công tác thẩm định mang tính khách quan hơn.
Việc thẩm định món vay không còn chỉ dựa trên tài sản thế chấp nữa mà còn
dựa vào rất nhiều các chỉ tiêu: tính khả thi của dự án, tính chất pháp lý và năng lực
pháp lý của khách hàng, tình hình tài chính của khách hàng, uy tín của khách hàng,
tình hình thị trường và dự báo tương lai của sản phẩm dự án...Mọi món vay dù lớn
hay nhỏ, ngắn hay dài hạn đều có hợp đồng tín dụng ký kết theo sự thoả thuận giữa
ngân hàng và khách hàng.
Sau khi cho vay, các cán bộ tín dụng rất có trách nhiệm trong công tác giám
sát sử dụng vốn vay đúng mục đích và thường xuyên đôn đốc thực hiện tốt nghĩa
vụ trả nợ. Từng bước như vậy, đến nay chi nhánh đã thu nợ được hầu hết những
khoản nợ tồn đọng giai đoạn trước chuyển sang. Kết quả đó đã chứng minh tính
thiết thực và hiệu quả trong công tác thực hiện quy chế cho vay mới của đội ngũ
cán bộ tín dụng chi nhánh NHCT Phúc yên.