<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>
UỶ BAN NHÂN DÂN QUẬN THANH XUÂN
<b>PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO</b>
<b>SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM</b>
<b>“MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC TRỊ CHƠI DÂN GIAN </b>
<b>TRONG CHƯƠNG TRÌNH THỂ DỤC TIỂU HỌC”</b>
- Môn: Thể dục
- Cấp học: Tiểu học
- Tên tác giả: Lê Thị Huyền
- Đơn vị công tác: Trường tiểu học Hạ Đình
- Chức vụ: Giáo viên
<b>PHẦN THỨ NHẤT: ĐẶT VẤN ĐỀ</b>
<b>I.</b> <b>LÝ DO ĐẶT VẤN ĐỀ</b>
Cuộc sống đối với trẻ em không thể thiếu những trị chơi. Việc gia đình; nhà
trường định hướng cho các em tham gia những trò chơi lành mạnh, bổ ích góp phần
tích cực hình thành nhân cách, tâm hồn trẻ thơ. Vì thế giúp các em hiểu và tìm về
cội nguồn với những trị chơi dân gian là một việc làm cần thiết.
Trong kho tàng trò chơi dân gian của dân tộc ta, là sản phẩm mang tính chất
vận động và tinh thần xuất phát từ lao động sản xuất và nhu cầu vui chơi giải trí của
con người, có giá trị lịch sử, văn hóa, dân tộc và được lưu truyền bằng miệng,
truyền tay, được trình diễn, thi đấu. Thơng qua các trị chơi dân gian, đã tốt lên
tính tập thể, tính cộng đồng, tinh thần đồn kết trong nhân dân nói chung, trong các
hoạt động thanh thiếu nhi nói riêng. Các trị chơi dân gian được lưu truyền tiêu biểu
cần thiết hơn nữa là việc tổ chức thường xuyên tạo thành nếp sinh hoạt của người
dân. Để mọi người có thể tham gia cùng nhau thi tài, cũng là cơ hội để truyền dạy
cho thế hệ trẻ và gìn giữ được nét văn hóa tốt đẹp trong đời sống.
Các trị chơi dân gian các dân tộc như: nu na nu nống, thả đỉa ba ba, trồng nụ,
bịt mắt bắt dê, chơi u, chắt chuyền, ô ăn quan... kèm theo các câu đồng dao khuyến
khích sự khéo léo, vui đùa tập thể. Ngồi ra cịn có các trị như: đánh khăng, trốn
tìm, cướp cờ, ống phóc, nhảy dây... thể hiện sự khéo léo, tính tập thể. Lớn dần lên
theo lứa tuổi lại có các trị chơi có tính chun mơn hơn như: bắn nỏ, đẩy gậy, đi cà
kheo, thi bơi, vật, ném còn... Các trị dân gian có vai trị vơ cùng quan trọng trong
sinh hoạt, góp phần giáo dục con người về tính tập thể, tinh thần kỷ luật, ý chí vươn
lên giành chiến thắng, rèn luyện thể chất, sức mạnh, dẻo dai, khôn khéo và sức chịu
đựng của con người, giúp con người ngày càng phát triển tồn diện về trí, đức,
thẩm, mỹ.
Nhưng với đời sống hiện nay, khi quá trình hội nhập và phát triển, sự ảnh
hưởng trực tiếp cũng như gián tiếp của nhiều trào lưu văn hóa mới, cùng với sự tác
động mạnh mẽ của cơ chế thị trường đã dẫn tới những sự thay đổi mang tính tiêu
cực của các trò chơi dân gian của các dân tộc. Đặc biệt, giá trị của các trị chơi đang
có nguy cơ mai một, biến mất hay biến tướng một cách bất thường. Thay thế vào đó
là các trị chơi mới được du nhập khơng phù hợp với văn hóa, thể chất của con
người Việt Nam. Chính vì thế mấy năm trở lại đây, ở một số địa phương việc bảo
tồn, lưu giữ và phát huy giá trị của các trị chơi văn hóa dân gian đã được quan tâm,
chú trọng.
Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hố truyền thống dân tộc nói chung,
trị chơi dân gian nói riêng cần được xác định là nhiệm vụ quan trọng của mọi cấp,
ngành và tồn xã hội. Thơng qua các trị chơi có thể nâng cao thể chất, ý chí phấn
đấu của con người; giáo dục ý thức cộng đồng, bản sắc và truyền thống văn hoá dân
tộc cho các thế hệ. Đồng thời, từng bước nâng tầm các trò chơi dân gian các dân tộc
“Xây dựng trường học thân thiện – học sinh tích cực”. Do đó tôi đi sâu vào nghiên
<b>cứu đề tài: “ Một số phương pháp tổ chức trò chơi dân gian trong chương trình</b>
<b>thể dục tiểu học ”</b>
<b>II.</b> <b>MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU</b>
Nhằm giúp cho học sinh trường tiểu học Hạ Đình nâng cao chất lượng giáo
dục thể chất và tạo hứng thú cho các em trong các giờ học thể dục, góp phần phát
triển con người theo hướng toàn diện.
Trang bị cho các em một số kiến thức và kĩ năng về trò chơi.
Giáo dục cho các em nề nếptập luyện TDTT, có ý thức giữ gìn vệ sinh và lối
sống lành mạnh, vui chơi giải trí có tính tổ chức kĩ luật, góp phần giáo dục đạo đức,
lối sống, hình thành nhân cách con người mới.
<b>III.</b> <b>ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU</b>
Đặc điểm tâm sinh lí của học sinh tiểu học là ham thích sự vui nhộn, thích
khám phá những điều mới lạ đặc biệt là các trò chơi. Các em muốn hịa mình vào
các trị chơi tìm sự thỏa mái thư giãn sau tiết học căng thẳng. Nhưng cũng mau
nhàm chán, nếu các trị chơi đơn điệu khơng hấp dẫn lôi cuốn.
Trong thực tế từ nhiều năm qua giờ giải lao học sinh chỉ hay chơi tự do chạy
nhảy đuổi nhau, có khi lại nghịch đất hoặc chơi trị chơi thường khơ khan, gị ép,
lặp đi, lặp lại nhiều lần khơng theo chủ đề. Do đó việc phát huy tốt trò chơi dân gian
vào nhà trường còn hạn chế.
Khi xây dựng đề tài này tơi đã tìm hiểu khả năng nhận biết của 240 học sinh
chơi, vật dụng dễ tìm, khơng tốn tiền, dễ tổ chức dù trong khơng gian hẹp như góc
sân, lớp học. Tất cả những trị chơi có chung một mục đích rèn luyện sức khỏe,
nhanh tay, tinh mắt, sáng tạo, khéo léo, vun đắp tình cảm hồn nhiên vơ tư cho trẻ
nhất là trẻ đang độ tuổi tiểu học.
<b>II.</b> <b> CƠ SỞ THỰC TIỄN:</b>
Trước những phát triển kinh tế thị trường, sự xâm nhập mạnh mẽ của công
nghệ thông tin vào cuộc sống, kéo theo là những trị chơi giải trí hiện đại đang xâm
nhập vào tầng lớp thanh thiếu niên nói chung và đặc biệt là lứa tuổi thiếu niên nhi
đồng. Đồ chơi cho trẻ em rất đa dạng, phong phú chủng loại. Trong đó có cả những
đồ chơi mang yếu tố bạo lực, kích động khi chơi. Đặc biệt các trị chơi trên game
online, trở thành vấn nạn mang tính bức xúc của xã hội. Các em không được làm
quen và chơi những trò chơi dân gian của thiếu nhi thuở trước – đang ngày càng bị
mai một và quên lãng, cả các vùng nông thôn, nơi mà đang dần bị đơ thị hóa mạnh
mẽ…Trước thực trạng đó, việc xác định khơi phục, đẩy mạnh các hoạt động trị
chơi dân gian, dưới các hình thức lồng ghép trong hoạt động, sinh hoạt của tổ chức
Đội, hoạt động ngoài giờ lên lớp… đã có tác động tích cực trong giới trẻ. Đặc biệt
là các em đội viên nhi đồng. Các hoạt động như: Hội trại truyền thống, ngày hội
thiếu nhi, đêm hội trăng rằm…đã thực sự là những ngày hội lớn của thiếu niên và
nhi đồng, trong đó các em đã thỏa thích tham gia các hoạt động trị chơi dân gian.
Ngồi ra, tại các buổi ngoại khóa, sinh hoạt hè…các anh chị cán bộ Đoàn, anh chị
tổng phụ trách Đội tổ chức hướng dẫn cho các em tham gia các trị chơi.
mỹ. Khơng chỉ nâng cánh cho tâm hồn trẻ, mà giúp trẻ em phát triển khả năng tư
duy, sáng tạo, sự khéo léo mà còn giúp các em hiểu về tình bạn, tình yêu gia đình,
quê hương, đất nước.
Một số thuận lợi và khó khăn khi thực hiện việc sử dụng công nghệ thông tin
vào đổi mới phương pháp giảng dạy bộ dục ở trường môn Thể Tiểu học Hạ Đình:
<b>III.</b> <b>PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH:</b>
<b>1.</b> <b>Phương pháp 1: Sưu tầm và chọn lọc các trò chơi phù hợp với học sinh.</b>
Như chúng ta đã biết trò chơi dân gian Việt Nam rất phong phú, đa dạng
nhưng khơng phải trị chơi nào cũng phù hợp với học sinh. Vì thế, giáo viên nên có
sự cân nhắc lựa chọn cho phù hợp nếu không sẽ không đạt hiệu quả, phản tác dụng
giáo dục. Ngoài vốn hiểu biết sẵn có tơi tìm hiểu thêm trên mạng. Trong sách báo,
cẩm nang 100 trò chơi dân gian Việt Nam Sau khi sưu tầm các trị chơi, tơi phân
loại và giới hạn một số trò chơi cụ thể như sau:
Ví dụ: Nhẩy lị cị
Ví dụ: nhảy dây
Ví dụ: Bắn bi
Ví dụ : Ơ ăn quan
Trị chơi phát hiện sự nhanh nhẹn, khéo léo phát huy tinh thần tập thể Kéo co,
rồng rắn lên mây, cướp cờ …..
Trị chơi rèn lun sự phán đốn, thính tai Bịt mắt bắt dê, bỏ khăn……
Ví dụ: Bịt mắt bắt dê
Trị chơi phù hợp khơng gian, tổ chức mới phát huy được tác dụng của nó:
Tận dụng khơng gian rộng, thống cho học sinh chơi các trị chơi như: Rồng
rắn lên mây, bịt mắt bắt dê, nhảy dây, nhảy lò cò….. Nhằm rèn luyện và phát triển
thể lực.
<b>3.1.</b> <b>Nguyên tắc 1: Bảo đảm cho học sinh hiểu rõ yêu cầu nội dung và cách thức</b>
tổ chức trò chơi.
Yêu cầu đối với trị chơi có tác dụng định hướng đối với q trình tổ chức trị
chơi , nhằm đáp ứng u cầu giáo dục đạo đức tương ứng.
Nội dung trò chơi giúp cho học sinh biết cần làm gì và cách thức tổ chức trò
chơi giúp cho học sinh cần phải làm thế nào trong khi chơi : Từ đó học sinh sẽ thực
hiện trò chơi được đúng hướng, với nội dung đầy đủ với cách thức hoạt động phù
hợp. Vì vậy trước khi chơi tơi cần giải thích rõ ràng những yêu cầu cần đạt, nội
dung và cách thức hoạt động cần thực hiện . Bởi nếu khơng thì các em sẽ tiến hành
chơi một cách tự phát, tùy tiện và không thu được kết quả mong muốn.
<b>3.2</b> <b>Nguyên tắc 2 : Bảo đảm phát huy tính tích cực, độc lập sáng tạo của học sinh</b>
trong quá trình tổ chức chơi.
Học sinh không những là đối tượng của hoạt động dạy cũng như của hoạt
động giáo dục mà điều quan trọng hơn, các em là chủ thể nhận thức vì vậy trong
q trình tổ chức trị chơi, tơi thường quan tâm đến các mức độ tham gia của học
sinh từ thấp đến cao.
+ Giáo viên chọn, hướng dẫn và tổ chức trò chơi.
+ Giáo viên chọn và hướng dẫn trò chơi, còn học sinh tự tổ chức trò chơi.
+ Giáo viên chọn trò chơi, còn học sinh tự nghiên cứu và tự tổ chức trò chơi.
+ Học sinh tự chọn, tự hướng dẫn và tổ chức trò chơi.
- Chuẩn bị các phương tiện phục vụ cho việc tổ chức trò chơi (tùy thuộc vào
trò chơi) nêu lên những phương tiện vật chất.
- Các giải thưởng (nếu có).
- Nội dung trò chơi, các hoạt động cụ thể với cách tiến hành cụ thể.
- Chuẩn và thang đánh giá, nếu cần. ví dụ: đối với trị chơi chuẩn đánh giá là
phần hát đúng bài đồng dao, rõ ràng mạch lạc và thang đánh giá từ 1điểm đến 10
điểm ( Mục đích để đánh giá thứ hạng của các đội).
- Chuẩn bị đầy đủ và có chất lượng các phương tiện dạy học.
Tổ chức trò chơi Cho học sinh
- Nêu tên trị chơi và giải thích ngắn gọn ý nghĩa của trò chơi.
- Nêu yêu cầu của trò chơi.
- Phổ biến luật chơi.
+ Nêu rõ cách chơi, hiệu lệnh, phần việc cách thức làm việc.
+ Cơng bố trọng tài (có thể là giáo viên cùng với học sinh trong lớp) Tiến hành
trị chơi.
+ Hơ hiệu lệnh dứt khốt cho các nhóm đồng loạt tiến hành. Trọng tài chú ý
quan sát, điều chỉnh, giúp đỡ các thành viên về cách chơi, kịp thời uốn nắn những
lệch lạc.
<b>6.</b> <b>Phương pháp 6 : Thi đua tìm hiểu các trị chơi dân gian.</b>
Để làm giàu cho kiến thức trị chơi dân gian ,ngồi các trị chơi phổ biến, tơi
cịn tổ chức cho các em thi tìm hiểu thêm các trị chơi đân gian khác. Tổ chức cho
các em thi đua tìm xem tổ nào biết thêm nhiều trị chơi hơn qua hình thức tổ chức
<b>cho các em chơi “ Tiếp sức ”, “Quản trò giỏi ”</b>
Hình thức trị chơi: Phát động cho học sinh tìm hiểu trao đổi các trò chơi
trong tổ Mỗi tổ cử một bạn làm quản trò.
Trò chơi được chơi 2 vòng:
Vòng 2 : “Quản trò giỏi “ Chọn một trị chơi mới tìm hiểu tổ chức cho tổ chơi một
em làm quản trị (Cả lớp bình chọn tổ nào làm quản trị hay nhất 10 điểm, nhì 9
điểm, ba 8 điểm )
Qua 2 vịng thi tổ nào có số điểm cao nhất là thắng cuộc.
Giáo viên tổng kết tuyên dương tổ thắng cuộc.
Qua trò chơi này giúp học sinh biết thêm nhiều trò chơi mới, phát huy được
kĩ năng nhanh nhẹn, tinh thần tập thể, bởi trò chơi dân gian rất đa dạng, phong phú
nếu chúng ta biết phát huy tốt.
<b>IV.</b> <b>KẾT QUẢ THỰC HIỆN.</b>
Qua một quá trình tổ chức thực hiện với nhiều biện pháp và sự nổ lực của bản
Trong q trình hồn thiện SKKN này, tôi rút ra được 1 số bài học cho bản thân :
- Thường xuyên nghiên cứu, cải tiến phương pháp dạy học cho phù hợp với từng
học sinh để không ngừng nâng cao chất lượng giảng dạy môn Thể dục.
- Áp dụng một số biện pháp để uốn nắn, sửa sai cho học sinh khi thực hiện
động tác thể dục.
- Chuẩn bị đầy đủ về tranh ảnh trực quan, đồ dung dạy học như: cịi, bóng ,
cầu, cờ, sân bãi v.v.. Dạy học kiến thức mới, ôn lại kiến thức cũ, phối hợp
hài hòa các phương pháp.
- Trong giảng dạy giáo viên sử dụng cán sự lớp một cách linh hoạt, hiệu quả.
- Nắm được đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, sức khỏe của học sinh, giáo viên
trực tiếp uốn nắn, sửa sai, điều chỉnh sai sót kịp thời, để tổ chức cho các em
luyện tập đạt hiệu quả cao nhất.
- Hướng dẫn các em tập ở nhà dần dần hình thành thói quen luyện tập để bảo
vệ và nâng cao sức khỏe, phát triển thể lực, phẩm chất đạo đức cho các em,
để đất nước ta có một thế hệ trẻ mạnh về thể chất nhưng trong sáng về tâm
hồn có đủ sức khỏe để tham gia lao động sáng tạo trong các hoạt động
khác.
- Sau mỗi tiết dạy giáo viên cần rút kinh nghiệm bổ sung những thiếu sót để
tiết sau được hồn thiện hơn.
- Trong giờ học thể dục, học sinh thể hiện được tính tích cực, tính tự giác,
luyện tập sơi nổi, hào hứng khi tham gia thi đua các bài tập thể dục, các em
tập rất nhiệt tình, tính đồng đội của học sinh cũng được nâng lên.
- Cẩm nang 100 trò chơi dân gian. Tác giã: Đội thiếu niên tiền phong hồ Chí Minh
Hội đồng trùng trung uơng. Nhà xuất bản: Kim Đồng. - Bộ siêu tầm 100 trò chơi
dân gian. Tác giả: Nguyễn Hùng.
- Bộ siêu tầm 100 trò chơi dân gian. Tác giả: Đặng Thanh Nghị. Giáo viên: Hoàng
Văn Thành Trang 20.
- Tham khảo tài liệu hướng dẫn thực hiện chuẩn kiến thức,kĩ năng môn thể dục ở
tiểu học.
- Nghiên cứu và áp dụng thông tư 32 thể dục thể thao nhà xuất bản 1995.
- Tham khảo sáng kiến kinh nghiệm môn thể dục lớp 4 năm học 2009-2010 ( Tên
đề tài: Một số giải pháp nâng cao chất lượng dạy học môn thể dục lớp 4) “người
soạn Thạch Sà Rên”
- Quyết định số 51/2007/ QĐ - BGDĐT của Bộ Giáo Dục và ĐàoTạo.
- Quyết định số 16/2006/QĐ - BGD và ĐT, ngày 5/5/2006 của Bộ Giáo Dục và
Đào Tạo
...
...
...
...
...
...
...
<i><b>II.</b></i> Mục đích nghiên cứu 4
<i><b>III.</b></i> Đối tượng nghiên cứu 5
<i><b>IV.</b></i> Phạm vi nghiên cứu 5
<b>Phần thứ hai : Giải quyết vấn đề</b> 6
I. Cơ sở lý luận 6
II. Cơ sở thực tiễn 6
I. Thuận lợi 7
II. Khó khăn 7
II. Phương pháp tiến hành 7
<b>III.</b> Kết quả thực tiễn 13
<b>Phần thứ ba : Kết luận và khuyến nghị</b> 14
I. Kết luận 14
Copyright: Tài liệu đại học ©