i ph n trong Chinh ph 
 m gii T Th Thanh Huyn i hc Khoa h
Lu ThS.  c Vit Nam: 60 22 34
ng dn: PGS.TS. Tr
o v: 2010 Abstract. m chung v - n ng quan
nin nht c n ng ni dung cp cn
n gin c. Kh
v quan nim v n   hi
ch sng yu t 
  i chinh ph i cung n trong hai 
 thc s ng ca nhng quan ning v n 
ng thi, dng s kh nhi ph n trong
a mt s u v
v    n vi  t n 
 ra s tin b  thut c so v
c trong vii vt n: t m
cng nht
 v
n git n a mt n n gii trong vi
gi  nhng quan ni i m c 
mi cm k


Cung oán ngâm ca Nguyn Gia Thiu. C th u xem
i chinh ph (Chinh phụ ngâmi cung n (Cung oán ngâm) ph
quan nim v gii ca b  ng thi, 
ca mt n n gii.
S p cChinh phụ ngâm Cung oán ngâm
t  gii ca lu  n cc mi theo khuynh
 quyi vi i Vit Nam.
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
m Chinh phụ ngâm cng Trn dch hin hCung oán
ngâm ca Nguyn Gia Thiu t   a nhi
c hii.
Nhi
nhit lit khen ngng Tr
T     t s         
  thuc chia s m ng cm
v          M     n,

Mp cn hi
i vng Thai Mai vn Giảng văn Chinh phụ ngâm, g
vi Việt Nam thi văn giảng luận nh chung v s m nht v 
ca t chinh ph.
a Li Ngc Cang, Chinh phụ ngâm: Khảo thích và giới thiệu
li tip cn t  -n mn chin cng
i chinh ph.
Cung oán ngâm ca Nguyn Gia Thi  n ngh
thut cuc, Phan K ng ch nhi
c v ngh thu c
Nguyn L m giai cp, nhn m hin thc
 m. Phm LuVăn học Việt Nam nửa cuối thế kỉ
XVIII-nửa đầu thế kỉ XIXn v quan nic bi quan ym

ng cc cho quyng h
c thi ph n vn b t sut bao th k 
m ng chi cm quyi v
nng th phi sng na nhi ph n thuc
tng li.
4. Phƣơng pháp nghiên cứu




 
(criticismt c ph n c
s ng ph quyn. n nht c
 bng gii xu  hi 
Tuy nhp cn t   quyn
t ch 
lun vi h th nh. Trong phm vi lu quan
 n mt s p cc c quy
- n - n ging
-ng thi, c s ng dng ca nh
i vi mt s thc th c bic Trung Quc.
5. Cấu trúc luận văn
Lu
 t v quan ni- n n
n ging
 S  i ph n trong Chinh phụ ngâm Cung oán ngâm
  a mt n n gii

CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÍ THUYẾT VỀ QUAN NIỆM NAM TÍNH – NỮ TÍNH,


 

 c ph bin ri Jacques Lacan. 
cho rng  v  v
 m gi.  i ha, i ph n
kho c v  bm ng i, hoc th
ng m nh ct t
tt c nhng chi tiu nhc v bn s hu ci
 s hu.
Dt v , 












(male gaze) 





  


















  

(heterosexual), 











nhà nho
2.1.1. Quan niệm nữ tính trong văn học nhà nho
Quan nim v  c Trung Quc ht chu s phi ca
h thng quan nim trit hc d Kinh Dịch.
 hin nhng mi quan h , ph thuc ln nhau. 
c. V th ca  
 n nh theo trt t t
quan ni  
M Lễ kí nh r i vi nam gii  tng lp
c quan tri s nghii rng ln
i vi ph n  tng lc ln dn thu hp
phm vi hong ci, gii ht trong ph 
 
TQuan thư trong Kinh thi ca ngc hnh ci thc n nh bit
 i con chim trng ly m mu mc cho n 
ca mi ph n 
tho hn mt cun cc ph n: Nữ
giới  n d thng lm
c ci vi ph n.
Thế thuyết tân ngữ thi Ngy  Tn Hiền viện gm 32 mu truyn v nhng
i ph n.  ca cucoi   i ph n 
p ca s hi sinh, c h vai trò làm vợ và làm mẹ 
 
Sang thời kỳ Nam - Bắc triều, c c
i vi tr ng li c
h dn ra khc.
 cung thể thi, ch y
nhng gi hoTân đài
ngọc vịnh to ra ht nhng b
i ph n  i b m  , tn

ng v  ki - giai
  i h
nh dung th [35,tr.38].
t   k
Tây sương   khin lng lc lt
t vi
ng l u danh vc ra
khu truyn thng c
n cho tình trong kây sương ký
vi tình trong ch n Minh    i gi
cc c
 ra rng trong truyn Tây sương kí 
v nhc d   t m      t, trong vic
i Oanh Oanh.
N  a tình      i yu t dục. Trong tiu thuyt Minh 
Thanh, tình c hi bản tính đa cảm i vi mu trong cuc s
bao g i vi nhng thc th trong t ,
Nht u cho quan niGi Bo Ngc  i Ngc trong
Hồng Lâu Mộng,  L Mẫu đơn đình.
2.1.2. Miêu tả ngƣời phụ nữ trong Chinh phụ ngâm và Cung oán ngâm theo quan
niệm chính thống và phi chính thống về nữ tính trong văn học nhà nho
2.1.2.1. Miêu tả ngƣời phụ nữ theo quan niệm chính thống
Về ngoại hình
Dng ci ph n c mnh t 
gng ng v s i, ca dm, che ch ca ph n cuc
sng trong nhung ln d 
c Nguyn Gia Thi bng hu ht nh 
cung cm.
Đạo đức
 hng Tr vm qua m  bc

 b ng, ph thuc ci ph n ). N 
nguyca cht c bn phn cng ra trn.
2.1.2.2. Miêu tả ngƣời phụ nữ theo quan niệm phi chính thống
i Vic th k XVIII, ti
ti ng phu v 
 , ca  t ph
c sang th k XVII  XVIII, Nho o ln
khin ni m trm tr xut hin
nhng k h  n b kii dy.
S xut hin ca tng lp th t  i th 
mng kinh t -  truy
Nhng thc t ng ti quan nim ca nhic h i
v quan nii vi sp ci ph n. 
c. C a Trung Qut Nam t ng kt
 bao trii lng danh trong lch s i H 
 . Nguy L vn Răn sắc.
Cổ tâm bách vịnh coi c
ng Huyng. Nhn trong Truyền kì mạn lục  i ph
n  ly.
i Chinh phụ ngâm Cung oán ngâm li coi tri sc
p ci ph nng Tr  li chinh ph, 
nhn c v p  t Nguyn Gia Thi nhan sc c
cung n mu.
 ngi ca sp ci ph n i gn
lin vi   t nhn nhic tip
thu t a Trung Quc   ki ham
muc chim hu,  vt di nhn nhc ,
nhc ti chiếc giường trống, mng hp hoan, nhng c
   cp ti s thiu tha
. t chinh ph   bit so vi c

 i quan h gia hai anh em.
Richard C. Hessney, Robert E. Hegel khu nht cc Nam
triu Ngọc đài tân vịnh  cung thể thi, ch y
ng gi hobc chung nhi vi
ngh thu i ph n 
Thứ nhất c v ngot k a v xi ca nhi ph n c
  a h c v
tng lc
Thứ hai ii ph n c cp cho v ngoa tng lc
  c biu tài năng nghệ thuật,   tu
rm (10-16) bu bihoc   nhan s 25 -

Thứ ba ng ci ph n hn
c cung cm, vng m  chy nhng đồ vật xa hoa gi 
ct th gii di th git
t ph n m n ca  nhm
t, khng ci vi ph n trong th
gia h.
Những hoạt động ci ph n  chluôn có mối liên hệ
đặc biệt với người tình: m trang, 
thao th
Thứ tưt ra nhc v  i vi
i ph n b b nh v  s th 
vi ngong ci ph n ng ti
 thu cam kt v m ci ph
n  i vc ca ng Gn vi
c v s ph thum ni lo sợ sự già nua s khin h  i
.
y nguyên tắc là phụ nữ trở thành nạn nhân ca nhng tht v
n l ph n ni yi, b hn

Ngoa h ng nh vt xa hoa,
lng l ng  c,  lu hoa, cung qu , 
nguyn phong
y ng Trn Gia Thip thu quan ni cao
nhan sc  hp dn ca nhan sc khi t trong khung cnh xa hoa, lng
ly ci ph n.
Nhóm xã hội
C t u thuc v tng l a v 
pht trong nhi v ca vua 
th c xu ca v ci ch tui vn
t) n sng hong , gicc bi
tài năng nghệ thuật . H u  độ tuổi  c
c s. Ki nh c ch , h ng
c nm tri v ngt c  ng ca ng b b ng ni n
nh v tu.
Môi trường
t chinh ph   t trong nhng hn hp mang
 c c
y cha s tn ti ci ph n
  t ctrong nhc hoc hong ng nht,
thc t  khc hnh cg trong nh
m, uu, ngng l.
Qc v sự vắng mặt của người chồng hoặc người tình . Chn
 qunh vng, lnh lg lc nhi.
y nhng vt di ph n c, gn vi nhng k
nim v h    m, g   , di
ng M vu gt c v   trng vng, chia ly
trong hin ti. i ph n bị cầm tù trong môi trường khoái lạc đó, y
nh vt gi nh t.
Mi hong c   chi

nh cho t .

CHƢƠNG 3
VẤN ĐỀ CÁI NHÌN ĐÀN ÔNG CỦA TÁC GIẢ
VÀ VAI TRÒ CỦA MẶT NẠ NỮ GIỚI
3.1. Biểu hiện của cái nhìn đàn ông của tác giả và sự chi phối của nó tới cách miêu tả
nhân vật chinh phụ và cung nữ trong hai khúc ngâm
Biu hi  ca h
v ngo chu b ct n.
Xu   
vt n c m g c t v u, dung mo ci ph
n. c gi  nhn th b  ng l
n
ng son trng
b ng ly. Nhng chi ti c phim quay cn cnh
nh ca mi ph n
m th c gi nam gi ng
m m i c  p. Trong nh   
 nhn th c gi
c, c u xut hit
c gi.
     t hin trong nhng ph   bi cnh sang trng,
nhng vt d gn v p ci ph n, nhng cnh
gic  cm th  i
 ng Trn Gia Thic gi nam
gii.
  tp trung khc
ho n mnh ci ph n i vi  vng
m.
 hin qua s c t mn mnh v tu

qua mt n th hai nm  sự khác lạ ca
i cung n; n sự quyến rũ về tình dục của các cung nữ, s
Nam trii vi dung mo ca h ng gn v
b   sự
sùng bái tình cảm sướt mướt cu, sự tự buông thả để tình cảm phát
triển đến mức thái quá của nhân vật nữ bị bỏ rơi hp dm trong h.
ng hp ci n li nhng
 nam gii mun gii ph n b b  m
 . Thứ nhất, i ph n b b  ng v
c b i r  trong h ng trit h
b âm-dương; thứ hai mt kho
phm c ; thứ ba    kho         mt
c v i s t
biu hii vi thi (theo quan nim thi ngôn chí 
 nh v m kc
i. Vin ging mt n  t trc tip
m tr o ra khogim
c i lo ln nhng hu qu  xy ra nu h trc
ti n ging n gim k c
nam gii.
V v th nht, ngụ ý chính trị  c h  cn trong
nhit.
Nhic kia u cho rng Chinh phụ ngâm   
chi m cn
ng.i chinh phu qua s ng c.  ct
 ngng g ng cuc
chi lt ra nh trong mt
 cNgự chế Lạo hoàn dịch Quốc âm thi i
n d v).
Vng Trng cuc ni chin gi

chng nhng du n v m gii ca nn nay,
i vi nhng ging ph n  lng
 quyn tip cng ca quan nim
- n n s m u hin gii cm; kh
hin gic chi cm k v gi
i kh u hin t i sng n bt
ng gii dt v  c gi nam gii
t n  ng ham
mun c n d 
n v quan nim ging ci vi i chinh
ph i cung n m Chinh phụ ngâm Cung oán ngâm.
2. D  i ph
n trong Chinh phụ ngâm Cung oán ngâm theo quan ning
v n  ti i ph n
c. Qua s t lun
rng: m l ca s tip thu di s
t l o ct
  o trong mt th 
i trong bi cnh cc Vit Nam th k XVIII-XIX.
3. Dt v hin gia mt n n
gii ci vi s bit nhng s , quan nim
  trc tip c. Tii chinh ph 
ng Tr  ng vi nhng cuc chi hnh
i. L v
s khi b tht sng ca Nguyn Gia thing li tr t ca hai
t n  th hii vi nhng nhu cu b
ci. Tia ni chinh ph i cung n
ng tic Vit Nam tht quyn
ng nhng h
thc chng tr.

Quc, Nguyễn Khắc Phi tuyển tậpn chi.
15Việt Nam văn học giảng minh (từ khởi thuỷ đến Nguyễn sơ), Nxb

16ng, (2010), Vit Nam 1918-1945, gii: s tri dy nhng nhn
thi nghim mi, Thời đại mới – Tạp chí Nghiên cứu và thảo luận, s i.
17. Nguy  c,       c (8): N quyn lun

18 c Hiu, (2005), Lịch sử văn học Pháp Trung cổ - thế kỉ XVI và thế kỉ
XVIIi.
19. Trn Huyn  Si    n gii, Hn Vit Quc hc,
www.honvietquochoc.com.vn 
20. Nguyn H, Huyn Giang, Trn Ng
Th  (1997), Về con người cá nhân trong văn học cổ Việt Nam
Ni.
21. NguyNhững xu hướng của Nho học Việt Nam nửa cuối thế kỉ XVIII -
nửa đầu thế kỉ XIX và sự tác động của nó tới văn học, Luc ng ,
i.
22. S c thuc vin khoa hi Trung Quc, (1995), Lịch sử văn học
Trung Quốc, ti.
23. Tr, (1999), Mấy vấn đề thi pháp văn học trung đại Việt Nam, Nc,
i.
24. TrVăn học trung đại Việt Nam dưới góc nhìn văn hoá
di.
25. Tr, (2003), - mt v a thi Nguyn Du, Tạp chí
Văn học, s i.
26. Phan Vit Thu, Gi  c,
27. Khng T, (2007), Kinh thi, quyn 1, T  dch, i.
28. Khng T, (2007), Kinh thi, quyn 2, T  dchi.
29. Trang T, (2000), Nam Hoa Kinhng Tng d
 i.