1 BÀI LUẬN

Đề Tài:Phong cách lãnh đạo độc đoán
của Tào Tháo

2. ỨNG DỤNG ĐỀ TÀI 41
3. PHỤ LỤC 42
4. TÀI LIỆU THAM KHẢO 47

3

LỜI MỞ ĐẦU
rong một tổ chức, người lãnh đạo bao giờ cũng đóng một vai trò hết sức
quan trọng, một tổ chức không thể tồn tại nếu không có người lãnh đạo.Vậy
như thế nào để trở thành một nhà quản trị thành công? Có rất nhiếu yếu tố
tác động nhưng “tâm lý lãnh đạo” chính là nên tảng cho việc đạt được mục tiêu ấy.
Đây là một mảng nội dung rất thú vị củ
a “tâm lý nghệ thuật lãnh đạo” mà nhóm
chúng tôi muốn đi sâu tìm hiểu để có cái nhìn tổng quát hơn, sâu sắc hơn vế chân
dung của một nhà lãnh đạo.
Có rất nhiều nhà lãnh đạo nổi tiếng được cả thế giới ghi nhận, và có lẽ trong đó
nhiều nhất là Trung Hoa, một quốc gia nổi tiếng với bề dày lịch sử hào hùng. Nhắc
đến Trung Hoa, chúng ta không thể không nhắc đến Tào Tháo, một vị mãnh tướng
trong lịch sử, ngườ
i đã thống nhất bảy phần mười lãnh thổ Trung Quốc và đặt nền
móng cho nhà Hán thống nhất đất nước sau tnày. Thế nhưng, Tào Tháo lại là nhân
vật đã gây bao tranh cãi cho người đời xưa và nay khi một trường phái cho rằng ông
là một người mưu mô và xảo quyệt, không đáng tôn trọng, một trường phái khác phản
bác điều đó. Vậy đâu mới là Tào Tháo – một nhà lãnh đạo nổi tiếng của lịch sử? và
chúng ta học được gì từ vị tướng này?
Và đó chính là lý do mà nhóm quyết định chọn nhân vật này để làm sáng tỏ phần
nào đề tài về tâm lý của nhà lãnh đạo mà nhóm đang tiến hành nghiên cứu nhằm
mang đến một giá trị nào đó cho tất cả những ai đang trong quá trình phát triển mục
tiêu lãnh đạo của mình nói chung và các bạn đang nghiên cứu môn “tâm lý nghệ
thuật lãnh đạo” nói riêng.


5

CHƯƠNG 1:
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TÍNH KHÍ, TÍNH CÁCH VÀ
NĂNG LỰC
Các thuộc tính tâm lý là những hiện tượng tương đối ổn định, khó hình thành và
mất đi, tạo thành những nét riêng biệt của nhân cách cho phối các quá trình và trạng
thái tâm lý của người ấy.Thuộc tính tâm lý bao gồm ba phần chính, đó chính là khí
chất, tính cách và năng lực.
1.1 Tính khí
Tính khí là sự biểu hiện về mặt cường độ, tốc độ và nhịp độ cảu các hoạt động
tâm lý trong những hành vi cử chỉ cách nói năng của con người
Tính khí là thuộc tính tâm lý cá nhân,gắn liền với kiểu hoạt động thần kinh
tương đối bền vững của con người,là động lực của toàn bộ hoạt động tâm lý của con
người và được biểu hiện thông qua các hành vi, cử chỉ, hành động c
ủa họ hằng ngày.
Hoạt động tâm lý cá nhân biểu hiện ra bên ngoài rất khác nhau: có người hăng

sắc. Họ nhận thức hơi chậm.Tình cảm thường đáo.kìm hãm sự xúc cảm, bề ngoài
tưởng chừng như thiếu nhiệt tình, ít chan hòa với mọi người, thiếu cởi mở, dễ bị đánh
giá là khinh người. Họ thường bình tỉnh và chính chắn trong hoạt động, ít nói cười, ba
hoa, kiên trung thận trọng trong hành động. Năng lực kiềm chế và tự chủ cao, làm
việc đều đặn, có mức độ
và có phương pháp không tiêu phí sức vô ích.
Loại này có nhược điểm là chậm chạp, ít biểu lộ sự hăng hái, xung phong hay
do dự nên bỏ lỡ thời cơ,có độ ỳ cao thích nghi với môi trường chậm.
1.1.3 Tính khí nóng nảy
Loại tính khí này thường tương ứng với loại thần kinh mạnh và không cân
bằng. Tâm lý họ thường biểu hiện một cách mạnh mẽ. Ở họ nhận thức tương đối mạnh
nhưng không sâu s
ắc. Họ vội vàng hấp tấp, nóng vội khi đánh giá sự việc.
Đặc biệt họ dễ bị kích thích và khi bị kích thích thì thường phản ứng nhanh và
mạnh. Tình cảm của họ bộc lộ mãnh liệt, nhưng dễ thiếu tế nhị. Họ rất thẳng thắng,
trung thực quả quyết.
Trong công tác họ dũng cảm. Can đảm, hăng hái, sôi nổi.Họ thường là những
người thật lòng nói thẳ
ng.
Nhược điểm của họ là tính kiềm chế kém, dễ bị xúc động thất thường.Họ nóng
nảy, bộp chộp nên phung phí nhiều sức lực mà rất dễ bị kiệt sức.trong việc làm thì họ
tỏ ra quả quyết nhưng dễ đi đến chỗ liều mạng.Với loại người này nên cư xử tế nhị,
nhẹ nhàng tránh phê bình trực diện.
1.1.4 Tính khí ưu tư
.
Loại người này tương ứng kiểu thần kinh yếu nên loại người này ít hành động.
Họ thường có biểu hiện lo lắng, thiếu tự tin. Nhận thức của họ khá sâu sắc, tế nhị có
sự suy nghĩ sâu sắc, chin chắn, năng lực tưởng tượng dồi dào, lường trước được hậu
quả của hành động.
Tình cảm của họ bền vững và thắm thiết.cở

ủa con
người là mặt bên trong, mặt quan trọng ta thường gọi là tư tưởng của con người.
Mặt hình thức của tính cách là sự biểu hiện ra bên ngoài của thái độ. Đây là hệ
thống hành vi, cử chỉ, cách nói năng…của con người, là sự cư sử của con người đối
với người khác.
Nội dung và hình thức của tính cách có quan hệ phức tạp, vai trò của con người
thể hiện ở hành vi ứng xử
của họ ví dụ như một người tôn trọng người khác ta có thể
dễ dàng nhận ra qua cách họ chào hỏi.Trong trường hợp này từ hành vi ta có thể suy
ra được thay độ, nói chung một thái độ tốt thường thể hiện ra được hành vi tốt.
8

Ta cần chú ý đến 4 kiểu người sau đây:
Kiểu Tên gọi Biểu hiện
Kiểu 1 Nội dung tốt hình
thức tốt
Là kiểu người toàn diện, có thái độ tốt, hành vi cử chỉ
cũng tốt, đối xử vơi mọi người tốt. Người có thể tin
tưởng được.
Kiểu 2 Nội dung xấu hình
thức xấu
Là kiểu người xấu toàn diện, con người có bản chất
xấu và hành vi cử chỉ cũng xấu. Trong hoạt động
quản ta cần có biện pháp cương quyết đối với loại
người này.
Kiểu 3 Nội dung xấu hình
thức tốt
Là kiểu người giả dối, thiếu trung thực, là con người
thủ đoạn nham hiểm “ Bề ngoài thơn thớt nói cười mà
trong nham hiểm giết người không dao”. Hiểu đời

với các nhu cầu và đòi hỏi của môi trường.
1.3 Năng lự
c
Là những thuộc tính tâm lý của cá nhân giúp cho việc con người lĩnh hội một
lĩnh vực kiến thức nào đó được dễ dàng và nếu họ tiến hành hoạt động trong lĩnh vực
đó thì sẽ có kết quả cao.
Năng lực là một tổng hợp nhiều phẩm chất như: vốn tri thức, khả năng tư duy
và hoạt đông trí tuệ, những kĩ xảo, nhưng đặc
điểm thuận lợi của cơ thể…và những
đặc điểm khác. Kinh nghiệm chỉ là những cái con người đã trải qua hoặc đã tích lũy
qua hoạt động.Nó là một trong những yếu tố tạo thành năng lực. Có trường hợp kinh
nghiệm không phải năng lực.
Năng lực được hình thành chủ yếu qua quá trình sống và rèn luyện của cá nhân,
trong hoạt động của cá nhân.
Có nhiều loại n
ăng lực như năng lực tái tạo, năng lực sáng tạo, năng lực chung
và năng lực riêng, năng lực nghiên cứu học tập. năng lực quản lý, tổ chức là năng lực
cần thiết, quan trọng đối với nhà lãnh đạo.
Khi đánh giá năng lực của con người cần chú ý đến những đặc điểm sau đây:
- Sự nhạy bén tinh tế khi nhận thức( phát hiệ
n vấn đề có nhanh chóng hay
không).
- Khả năng quan sát nhanh chóng và chính xác.
Khả năng tư duy và giải quyết vấn đề(có sâu sắc, linh hoạt, sáng tạo, độc đáo
không…)
- Trình độ nhận thức của con người( trình độ kiến thức, trình độ văn hóa xã hội,
trình độ kinh nghiệm sống, trình độ tư duy…)

trọng dụng nhân tài, Tào Tháo lần lượt tiêu diệ
t các quân phiệt miền Bắc Trung Quốc
như Lữ Bố, Viên Thuật, Trương Tú
Đặc biệt, trong trận chiến Quan Độ, bằng sự khôn ngoan mưu lược, ông đã lật
ngược tình thế, chiến thắng được đội quân của Viên Thiệu vốn hùng mạnh hơn rất
nhiều, xoay chuyển cục diện, Tào Tháo chẳng những thừa hưởng được một số binh
lực hùng hậu của Viên Thiệu mà còn tạ
o thế lực thống nhất Hà Bắc.
Sau khi thống nhất Trung Nguyên, Tào Tháo kéo xuống phía nam. Tuy nhiên, do
11

chủ quan khinh địch và thiếu kinh nghiệm thủy chiến nên trong trận chiến Xích Bích,
đội quân Tào Tháo bị thất bại trước liên quân của 2 quân phiệt khác là Lưu Bị và Tôn
Quyền, đổ vỡ kế hoạch thống nhất Trung Quốc. Từ đó, Tào Tháo quyết định tập trung
xây dựng nền tảng chính trị ở phía Bắc và chờ đợi thời cơ.
Sau trận Xích Bích, về cơ bản thế đứng của ba họ Tào, Tôn và Lư
u khá vững, lực
lượng khá cân bằng nên Tào Tháo không còn thời cơ nam tiến thuận lợi để thống nhất
Trung Hoa nữa. Thế chân vạc hình thành.
Năm 211, Tào Tháo tiêu diệt thế lực họ Mã ở Tây Lương, thống nhất hoàn toàn
Trung Nguyên. Năm 215, quân Tào đánh chiếm Hán Trung của Trương Lỗ, nhưng
đến năm 219 lại bị quân Thục chiếm mất.
Với chiêu bài "Mượn tiếng thiên tử để ra lệnh cho chư hầu", Tào Tháo đưa Hán
Hi
ến đế để làm bình phong thực hiện các quyết định chính trị, quân sự. Táo Tháo đã
lập đô ở Hứa Xương, khống chế triều đình, tự xưng Thừa tướng (năm 208), thăng dần
đến tước Ngụy công rồi Nguỵ vương.
Năm 220, ông mất, thọ 66 tuổi. Người con cả kế vị là Tào Phi ép vua Hán Hiến
Đế nhường ngôi, lập ra nhà Nguỵ, đóng đô ở Lạc Dươ
ng. Đó là vua Nguỵ Văn đế.

ngày đêm lẫn trốn về quê nhà. Trên đường đi luôn bị lùng sục
1.2.2 Yếu tố chủ quan:
Từ nhỏ Tào Tháo đã thích chơi bời, chống lại suy nghĩ, nền nếp gia giáo chính
thống.
Tào Tháo sớm mang trong mình ý chí muốn làm đất nước được cường thịnh,
khôi ph
ục quốc gia. Bằng chứng là khi Đổng Trác dùng binh quyền khống chế triều
đình, ức hiếp nhà vua, Tào Tháo không màng an nguy lẫn suy tính cho bản thân, liều
mạng mang dao đi hành thích Đổng Trác.
Tâm trạng lo lắng bất an khi bị truy đuổi mà sinh ra nghi ngờ moi việc. Thêm
sự việc giết nhằm gia đình người bạn là Lã Bá Sa khiến tào Tháo trải qua biến đổi tâm
lý vô cùng lớn
.
Bảng phân tích các yếu tố chủ quan, khách quan và sự tác động
đến tính cách.
(trang tiếp theo)
13

STT Khách quan Chủ quan Tính cách hình thành
1 Hoàn cảnh kiềm kẹp của
gia đình, rất chú trọng
việc học nho giáo truyền
thống.
Thích chơi bời, ghét
khuôn khổ.
Đột phá, mưu mẹo, linh
hoạt để mà trốn học. Cho
nên mới có chuyện Tào
Tháo diễn kịch khiến
người chú bị mất uy tín

truy nã, phải trốn về quê.
Trên đường trốn chạy
lúc nào cũng bị truy lùng
Mang theo lo lắng bên
mình. Tâm lý trải qua
biến đổi khi giết nhằm
gia đình Lã Bá Sa.
Đa nghi cực độ.
4 Được triều đình cử đi
đánh giặc Khăn Vàng
đang làm loạn. Sau đó
lại thăng chức làm quan
trong triều tiếp cận với
xảo kế chính trị.
Tào Tháo ham học hỏi.
Tào Tháo thường nói
rằng: “Sự học phải coi
trọng từ nhỏ, lớn lên đầu
óc kém, công việc
nhiều, học không tốt
nữa”
Năng lực về quân sự và
chính trị.

2. Phân tích thực trạng
Hàng nghìn năm nay, người đời vẫn có cái nhìn miệt thị đối với Tào Tháo.
Thật là oan cho ông quá, nhưng trên đời, ông là được người thanh minh. Cái thế
“được làm vua, thua làm giặc” khiến Tào Tháo nhiều khi tàn nhẫn. Thế nhưng, nếu
bụng dạ độc ác thì làm sao Tháo có thể thu phục được rất nhiều tướng giỏi như vậy?
Tính khí, tính cách và năng lực của ông chính là nguyên nhân giúp ông có được thành

không nghe thì sẽ phát động chiến tranh. Thực ra các nơi chư hầu chỉ hư trương thanh
thế chứ quân đến giúp thì không có bao nhiêu, nhưng ngày lúc ấy Tào Tháo nhận
được tin Lữ Bố đang thống lĩnh một đội quân lớn công kích căn cứ của mình. Tháo
thấy thế nguy bèn viết thư nói rằng nể mặt Lưu Bị nên mới chịu hòa đồng thời nhanh
chóng rút quân về căn cứ, sự việc này thể hiện Tào Tháo không bị cuốn theo mục tiêu
đã định trước, luôn tỉnh táo sẵn sàng thay đổi chiến lược một cách linh hoạt. Nếu tính
khí không nổi trội ở mảng linh hoạt, chắc chắn không có ai có thể chuyển hướng chiến
15

lược như thế này.
 Không những thế, Tào Tháo còn rất nhanh trí khi xử lý những tình
huống không lường trước.
Khi còn là thuộc hạ của Đổng Trác, vì Trác là người dối Vua lộng quyền nên ai
cũng muốn giết. Một hôm, Tào Tháo mang theo con dao quý để hành thích Đổng
Trác. Tháo và Trác nói chuyện trong phủ thừa tướng, vì Trác quá mập nên không ngồi
được lâu, khi Trác nằm quay lưng, Tháo rút dao định đâm thì Trác quay lại. Tháo liền
giả vờ đưa dao lên cao, cuối đầu xuống và nói là có vật quí muốn dâng
lên Trác. Trác
chưa biết tính sao thì Tháo đã tìm cớ cáo từ. Từ sự việc này ta thấy ở Tào Tháo có tính
linh hoạt ở những hành động nhỏ, những suy nghĩ, hành động cá nhân, biết tùy cơ ứng
biến.
Tháo luôn biết tự đặt mình trong mọi hoàn cảnh và đều có những cách giải
quyết rất hợp lý và hiệu quả.Tháo xử lý tình huống rất linh hoạt, ông biết khi nào nên
nhu, khi nào cương để có đạt được những lợi thế
nhất định. Điều đó thể hiện một đầu
óc biết tổ chức, một trí tuệ rất đáng ngưỡng mộ của một nhà lãnh đạo.
Tào Tháo lại biết lợi dụng những sự kiện xảy ra bất ngờ, linh hoạt biến thành
những điều kiện có lợi. Ta lại xem xét tiếp sự kiện tiêu biểu sau: Tào Tháo quay về
cứu căn cứ thì rơi vào th
ế giằng co với Lữ Bố ở Bộc Dương. Nhà họ Điền- một gia tộc

2.2.1. Nhóm tính cách tình cảm:
Ít ai biết, Tháo cũng là một ng
ười rất tình cảm. Ở ông hiện rõ những tính
cách thuộc nhóm tính cách tình cảm.
 Tính nhã nhặn và thành thật:
Tào Tháo vốn bị người đời chê cười bởi tính cách dối trá nhưng trong Tam
quốc chí đã chứng minh Tào Tháo nhiều khi rất thực thà, không hề giấu giếm ngay cả
chuyện riêng tư. Tào Tháo chỉ nói dối khi dùng binh (binh bất yếm trá).
Năm Tào Tháo ốm nặng, khi đó ông ta 66 tuổi – cái tuổi đã gần đất xa trời.
Ông ta viết “Di lệ
nh” (“Di lệnh” này chép trong Tam quốc toàn văn. Quyển 3. Ngụy
Võ đế). Một nhà chính trị quân sự kiệt xuất như Tào Tháo, mà trong “Di lệnh” không
hề có màu sắc chính trị, lời lẽ không đao to búa lớn như các chính khách thường làm.
Về công tội được mất của đời mình, Tào Tháo chi ghi mỗi câu: “Ta cầm quân nói
chung là được, ít sai lầm lớn”.
Tiếp theo, Tào Tháo dặn dò những việc rất đời thường, tỉ như “đám tì thiếp,
nàng hầu và đám con hát suố
t đời lao động vất vả, sau khi ta chết, cho họ ở lại đài
Đồng Tước, không được ngược đãi họ” .
Sau đó, Tào còn dặn “phân phát hương quí cho họ, để tránh lãng phí”, dạy họ
đan giày cỏ để kiếm thêm ít tiền Đó chính là những tâm sự thật lòng của Tào Tháo –
một tính cách rất đáng quý của một nhà lãnh đạo.
 Ông thường quan tâm đến vấn đề tình cảm, quan hệ người với người
Tháo tuy giao chi
ến nhưng vẫn không quên dân, vẫn tỏ rõ uy đức quân vương.
17

Sau khi giải phóng Bạch Mã, Tào Tháo sợ Viên Thiệu trút giận lên đầu dân
chúng, nên dẫn họ men theo sông Hoàng đi về phía tây. Xưa nay ta chỉ biết chuyện
Lưu Bị khi rút lui đem theo dân Kinh, Tương, không biết Tào Tháo cũng từng như

Trong trận đánh Trương Tú, Tào Tháo vì mê sắc đẹp người thiếm trẻ của
Trương Tú mà bị phục kích.
Ở đây có thể nói vui, Tháo bị rung động trước cái đẹp.
Mãnh tướng của Tào Tháo là Điển Vi ở lại cản đường cho Tháo chạy mà bị giết, cháu
18

của Tháo là Tào An Dân chạy không kịp bị chém nát thây. Ngựa Tháo bị trúng tên
chạy không được, con trưởng Tào Tháo là Tào Ngang (người được Tháo cố công bồi
dưỡng làm người kế thừa) nhường ngựa cho cha mà bị địch đuổi kịp, giết chết. Mấy
năm sau, khi lại cất quân đánh Trương Tú, đi ngang qua Nam Dương, bỗng đang ngồi
trên lưng ngựa mà khóc hu hu, rồi lại sai quân bày cỗ to tế quân tướng ngày nào vì
Tháo mà bỏ mình. Sự việc này cho thấ
y trong Tào Tháo có phần cá tính thiên về
nhóm tính cách tình cảm, cho nên mới xúc động mà khóc trên lưng ngựa như thế.
2.2.2 Nhóm tính cách xã hội:
 Tào Tháo lại là người có tính hài hước.
Trong điếu văn Tháo đích thân viết để khóc Kiều lão- tức Thái thú Kiều
Huyền, bạn vong niên của Tào Tháo, có một đoạn vui như sau: “Khi sinh thời Kiều
công có giao ước với tôi rằng nếu sau này đi ngang mộ lão mà không cúng một con
gà, một đấu rượu thì đi không quá mộ ba bước sẽ bị
đau bụng, xin đừng có trách”.
Với bạn bè, Tháo luôn có những cử chỉ làm ta ngạc nhiên và thích thú. Không
ngờ trong điếu văn mà lại có những câu dân dã đến vậy, không màu mè quan cách,
tình cảm rất chân thực.
Tuy hài hước nhưng Tào Mạnh Đức vẫn thể hiện được cái uy của một nhà cầm
quân. Tam quốc diễn nghĩa thường không dẫn khía cạnh hài hước của Tào Tháo. Thật
ra, Tào Tháo rất thích đùa. Ra trận mà ông ta vẫn đùa được. N
ăm Kiến An thứ mười
sáu, Tào Tháo đem quân đánh Mã Siêu, Hàn Toại phía tây. Quân lính Hàn Toại nghe
tin Tào Tháo đích thân ra trận liền tranh nhau xem mặt. Thấy vậy, Tào Tháo lớn tiếng

Cũng chính nhờ sự khoan dung mà Tháo thoát chết như chuyện Quan Công tha
cho Tào Tháo ở
Hoa Dung đạo khi nhớ ơn cũ của Tháo.
Tuy nhiên tính cách này cũng để lại cho Tào Tháo nhiều mối họa sau này như
việc Tào Tháo không giết Lưu Bị khi Lưu Bị đang là thuộc tướng trong quân của Tào
Tháo, mặc dù lúc đó các mưu sĩ của Tháo đều khuyên nên giết nhưng Tào Tháo không
làm. Kết quả sau này Lưu Bị chiếm cứ một vùng lớn tạo nên thế chân vạc cản trở giấc
mơ thống nhất Trung Hoa củ
a Tào Tháo.
 Tháo là một người đầy tinh thần trách nhiệm
Tính cách này không chỉ thể hiện việc ông nhận trách nhiệm nuôi hết gia đình
người cai quản kho lương thực mà còn thể hiện trong nhiều tình huống khác.
Ngay từ khi mới ra làm quan, Tào Tháo nổi bật tính thanh liêm và luôn tôn
trọng luật pháp với phương châm "luật pháp bất vị thân" nên rất được dân nể sợ. Là
người hết sức coi trọng tài năng, bất kể "quý - tiện", Tào Tháo tỏ ra có quan đi
ểm tiến
bộ nhất trong đám quan lại hồi đó.
Trong một lần hành quân ngang qua ruộng lúa của dân, Tháo phát quân lệnh
nếu ai dẫm lúa của dân thì chém. Chợt có bấy chim lúa ào ra làm con ngựa Tháo giật
mình, dẫm nát một vùng lúa. Tháo rút gươm ra định tự sát, các tướng xúm lại can
ngăn, Tháo vẫn không nghe đến khi Trình Dục viện dẫn sự việc thời Xuân Thu ra thì
Tháo mới chịu, rồi cắt tóc mình thay thế. Tuy có nhiều góc độ để xem xét sự việc này,
20

có thể nói việc cắt tóc này là một xảo kế chính trị, nhưng dù sao Tào Tháo cũng rất
thẳng thắn, rất thật lòng ở chỗ không đổ lỗi cho con ngựa và các sự việc khách quan
mà tự nhận trách nhiệm về mình.
Tinh thần này còn được thể hiện ở việc ông viết “Di lệnh”, ông nhận thấy rõ vì
đất nước chưa yên nên phải tiếp tục cầm quân.
Với thuộc cấp, ông luôn quy chiến tích cho họ và nhận trách nhi

một “cương lĩnh chính trị”. Vậy mà nó
được viết bằng bạch thoại - một thứ ngôn ngữ
21

bình dân và rất thực.
Mở đầu bài văn, Tào Tháo viết đại ý rằng: “Ta vốn không có mưu đồ to lớn gì,
vì ta biết mình xuất thân không tốt, không thuộc loại con dòng cháu giống, sợ người
đời coi thường. Vì vậy, ta chỉ muốn làm một viên quận thú, giữ gìn chính giáo, tạo lập
đôi chút uy tín, để người đời biết đến mình.
Sau vì đất nước loạn lạc, ta thấy làm trai phải xả thân vì nước, phải kiến công
lập nghiệp, nên t
ự đảm đương nhiệm vụ cầm quân đánh giặc. Lúc này yêu cầu của ta
không cao, chỉ mong được làm Chinh tây tướng quân, sau khi chết, trên mộ được khắc
dòng chữ “Hán Chinh tây tướng quân Tào hầu chi mộ”, là thỏa nguyện lắm rồi.
Giờ đây tham vọng của ta đã lớn hơn. Ta muốn trở thành Tề Hoàn công, Tấn
Văn công. Vì rằng hiện thời thiên hạ đại loạn, chư hầu cát cứ. Ta chỉ muốn xư
ng Bá,
không muốn xưng Đế”.
Ông công báo Từ bỏ trang ấp, không từ bỏ binh quyền vì “ đất nước chưa yên
thì chức vị này không thể nhường; còn như trang ấp thì có thể từ bỏ. Ta không thể vì
hư danh mà quên cái hại nhỡn tiền! ”
Thiết thấy không còn gì minh bạch hơn. Những ý kiến Tào Tháo đưa ra cho
thấy ông rất bản lĩnh, rất thẳng thắn. Một nhà lãnh đạo mà có tính cách ấy sẽ gặt hái
được nhiều thành công. N
ếu nói Tào Tháo là gian hùng, thì đó là phong độ hơn người
của kẻ gian hùng.
 Tuy nhiên, đặc điểm nổi bật trong tính cách của Tào Tháo là tính đa nghi.
Đây chính là khuyết điểm lớn nhất trong con người ông.
Ông có quan niệm: "Thà giết lầm còn hơn tha lầm", "Ta thà phụ thiên hạ chứ
không để thiên hạ phụ ta".

nhà lãnh đạo giỏi, nhà quân sự có tài. Ông là người luôn hoạt động, dám nói dám làm.
Nhà lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc Mao Trạch Đông khâm phục Tào Tháo
nhất trong các đế vương Trung Quốc và gọi ông là "vua của các vua".
2.3.1 Tháo là một nhà chính trị đại tài.
Khách quan nhìn nhận, Tào Tháo là một chính trị gia có tài. Kể từ khi là người
đầu tiên thành lập nghĩa binh đến khi thực thi chính sách đồn điền, Tào Tháo từ một
tướng trẻ trở thành nhà chính trị t
ừng trải, hoạch định kế sách đâu ra đấy.
Thành công chính trị lớn nhất của Tào Tháo chính là thực hiện chiêu bài “bắt
thiên tử sai khiến chiêu hầu”. Trong bối cảnh các chiêu hầu đóng quân cát cứ khắp nơi
chính quyền trung ương không còn sức mạnh thực của nó nữa. Vua ở trung ương bị
hai tướng Lý Thôi, Quách Dĩ cậy thế nắm binh quyền ức hiếp, bèn viết mật chiếu mời
Tào Tháo về giúp Vua. Tào Tháo nhận
được chiếu mời các tướng sĩ lại bàn bạc về
việc có nên thực hiện chiêu bài: “bắt thiên tử sai khiến chiêu hầu” hay không? Hầu hết
đều cho rằng làm như vậy sẽ là trung tâm chú ý, hứng chịu sự công kích của các chiêu
hầu, khó bảo toàn lực lượng. Nhưng Tào Tháo nhận thấy Vua là công cụ tốt nhất để
tập hợp, mở rộng lực lượng, là đại diện chính đáng nhất để thống nh
ất Trung Hoa. Vì
thế tuy chỉ có một mình mưu sĩ Tuân Úc có cùng ý kiến nhưng Tào Tháo vẫn thực
23

hiện ý đồ của mình. Chính vì thành công của chiêu bài này đã giúp Tào Tháo tập hợp
được một lực lượng lớn mạnh chiếm cứ hơn hai phần ba Trung Hoa.
Tài năng về phương diện chính trị của Tào Tháo còn bộc lộ ở việc Tháo nhìn
ra kẽ hở trong liên minh Tôn Quyền – Lưu Bị để liên minh với Tôn Quyền, giết mãnh
tướng của Lưu Bị là Quan Vũ, cứu nguy cho Tương Dương, Phàn Thành, đồng thời bẻ
gãy liên minh Tôn – Lưu.
Nhờ có tính khí và tính cách như đã phân tích ở trên, Tháo có những kỹ xảo,
những chiến thuật, những cách tạo hình tượng chính trị của mình với thủ cấp mà

Chính việc đề cao tài trí, năng lực nên Tháo thiếu quan tâm về mặt phẩm chất,
đạo đức.
Đánh giá về tài năng chính trị của Tào Tháo, nhà nghiên cứu Tào Hồng Toại
viết: “Tào Tháo là nhà chính trị kiệt xuất thời phong kiến, xứng đáng được gọi bằng
hai chữ "anh hùng", mà tính cách nhiều mặt thể hiện ra bằng sự tàn nhẫn thiếu tính
nhân ái, đó chính là sự bổ sung hiệu quả cho thu
ộc tính gian hùng của ông."
2.3.2 Năng lực quân sự:
Tào Tháo đã vận dụng linh hoạt các phép tắc quân sự của Trung Hoa cổ đại.
Trong thời gian 25 năm (196-220), Tào Tháo đã bình định hết các lộ chư hầu
phương bắc, xây dựng chính quyền Tào Ngụy. Bên cạnh đó, ông còn có một trí tuệ
tinh thông, những mưu mẹo đáng nể và những quyết định vô cùng sáng suốt.
Nếu mở "Hư thực thiên", chúng ta sẽ đọc đượ
c “chiến thuật quân sự” của Tháo: "Đi
ngàn dặm không mỏi mệt, là khi đi giữa chốn không người" (Tào Tháo chú vào đoạn
này rằng: xuất binh nơi trống vắng, tránh chỗ phòng thủ, đánh vào chỗ không ngờ) .
Đối với tài quân sự của ông, Mao Tôn Cương, nhà phê bình tác phẩm Tam Quốc Diễn
Nghĩa, dù có thành kiến không tốt với Tào Tháo cũng thừa nhận rằng:
"Việc binh của Tôn Quyền do Đại đô đốc quyết đoán. Vi
ệc quân của Lưu Huyền
Đức do quân sư quyết đoán. Chỉ có Tào Tháo là tự tay nắm quyền hành quân, một
mình quyết đoán. Tuy rằng có các mưu sĩ giúp mưu, nhưng phần quyết định cuối cùng
bao giờ cũng do Tháo. Tháo rỏ ra xuất sắc hơn hẳn bề tôi. Thế thì Lưu Bị, Tôn Quyền
không thể ví được với Tháo vậy. Cứ xem mỗi lần Tháo dự định mật kế, ban đầu các
tướ
ng đều không hiểu, sau khi thành công, các tướng mới thán phục. Đường Thái
Tông có đề trên mộ Tháo rằng: "Nhất tướng chi trí hữu dư. Lương nhiên! Lương
nhiên" Khen như thế thật đúng".
Ông sáng suốt đã đành, nhưng cũng là người duy nhất ở Tam Quốc không bao
giờ kết thúc trận đánh ngay sau khi còn có thể, dù chỉ là một hy vọng nhỏ, để chuyển

Theo nhận xét từ Tuân Úc, một mưu sĩ của Tào Tháo: “ chủ công có tính quyết
đoán, có kế hay là dùng ngay, Viên Thiệu thích mưu kế nhưng lại hay do dự.”
Vì vậy, Tháo lợi dụng tối đa những lợi thế và những tài mà mình sẵn có, cộng thêm
thời cơ bởi sự lưỡng lự
của Viên Thiệu rtồi lần lượt đánh chiếm các thành trì quan
trọng. Do đó, con số 83 vạn quân Tào hùng hậu ở trận Xích Bích hầu hết do Tào Tháo
thừa hưởng từ quân Viên Thiệu mà ra.

 Biết nhìn xa trông rộng, biết dự báo trước tình hình quân sự.
Lữ Bố thua Tào Tháo ở Bộc Dương, rút chạy qua Định Đào. Tào kéo quân đuổi
theo đến gần Định Đào cho hạ trại. Lữ Bố nhân lúc quân Tào còn mệt kéo quân ra
đánh. Khi
đi ngang qua khu rừng ở gần trại quân Tào thì dừng lại một lúc rồi kéo quân
đi về. Tào Tháo cho rằng Lữ Bố nghi ngờ có quân mai phục ở
trong rừng, ra lệnh cho
quân sĩ vào rừng cắm thật nhiều cờ, còn bao nhiêu thì kéo ra phía bờ đê gần đó mai