SỞ GD VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
TRƯỜNG THPT THIỆU HÓA
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
TÊN ĐỀ TÀI
Giáo dục giá trị sống bằng phương pháp "làm báo" cho học sinh
Người thực hiện:
GV: Thiều Thị Hà
Tổ TD-GDQP-GDCD
ThANH ho¸, th¸ng 5 n¨m 2013
A- ĐẶT VẤN ĐỀ
Giáo dục giá trị sống và kĩ năng sống đang là một vấn đề được đặt ra đối với
cả xã hội của chúng ta. Bộ giáo dục cũng đã tổ chức cho giáo viên được đi tập
huấn để lồng ghép vào các môn học trong đó có cả môn GDCD và trong công
tác chủ nhiệm. Các nhà trường và các thầy cô giáo cũng đã và đang thực hiện
1
việc này rất nhiêm túc và nhiều trăn trở. Tất cả những cố gắng của thầy cô giáo
cũng đều vì học sinh của mình.
Thực tiễn công tác giáo dục là tổng hợp của nhiều hoạt động của gia đình, nhà
trường và xã hội. Nhiệm vụ của hoạt động giáo dục là tạo ra con người – công
dân cho cộng đồng, đây là một sản phẩm rất đặc biệt. Sản phẩm này đòi hỏi phải
có sức khỏe, tri thức, biết sống phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
Tuy nhiên, trong quá trình tiếp nhận sự giáo dục của gia đình, nhà trường và xã
hội, cá nhân mỗi người không phải là một cục bột để nhào nặn, tô vẽ theo ý
muốn chủ quan của người dạy là bố mẹ, thầy cô và các hoạt động khác của cộng
đồng, hơn nữa mỗi cá nhân đều có cá tính, đặc điểm riêng của bản thân mình.
Chính vì vậy mà các sản phẩm giáo dục của chúng ta không bao giờ giống nhau.
Mỗi thầy cô giáo luôn muốn sản phẩm của mình đạt yêu cầu chung của xã
hội, song điều này không đơn giản và dễ dàng, đặc biệt là công việc của giáo
viên chủ nhiệm. Là một giáo viên GDCD, được phân công chủ nhiệm thường
xuyên nhưng tôi không dám khẳng định mình là một giáo viên chủ nhiệm biết
cách chủ nhiệm có hiệu quả, vì mỗi khóa học sinh đều khác nhau, có nhiều học

đẹp, sự thật, điều thiện của xã hội; tính chất quy ra được thành tiền của một vật
trong quan hệ buôn bán, đổi chác; độ lớn của một đại lượng, một lượng biến
thiên.
Theo nghĩa chung nhất, giá trị là cái đã làm cho một khách thể nào đó có ích,
có nghĩa, đáng quý với chủ thể, được mọi người thừa nhận.Tuy nhiên, khi xem
xét nó trên những góc độ khác nhau thì cũng đưa đến những quan niệm khác
nhau về giá trị, vì con người có nhiều điểm tương đồng trong định hướng giá trị
nên có những giá trị được số đông chấp nhận và những giá trị này sẽ trở thành
những giá trị chung của xã hội. Tuy nhiên giá trị cũng là một phạm trù có tính
lịch sử. Theo tác giả Phạm Minh Hạc thì giá trị là tính có nghĩa tích cực, đáng
quý, có ích của các đối tượng với các chủ thể.
Ngày nay Giá trị sống được đề cập đến ở nhiều quốc gia, trong đó có Việt
Nam, với 12 giá trị cơ bản, là tiêu chuẩn để chúng ta dễ dàng định hình chuẩn
mực sống của xã hội, 12 giá trị sống này cũng là chuẩn mực của đạo đức xã hội
mà con người đang hướng đến, bao gồm: Hòa bình, Tôn trọng, Yêu thương,
Khoan dung, Trung thực, Khiêm tốn, Hợp tác, Hạnh phúc, Trách nhiệm, Giản
dị, Tự do, Đoàn kết. Những giá trị sống phổ rộng và khái quát này đều chứa
đựng và thống nhất với các giá trị truyền thống của Việt Nam.
Trong xã hội hiện đại, chúng ta phải đối diện với việc khi xã hội có gì,
trong nhà trường có đó. Hệ quả là, những vụ án giết người dã man, cố ý gây
thương tích mà đối tượng gây án là học sinh và nạn nhân chính là bạn học và
thầy cô giáo của họ không còn hiếm. Việc bùng phát hiện tượng học sinh phổ
thông hút thuốc, uống rượu, tiêm chích ma tuý, quan hệ tình dục sớm , thậm
chí là tự sát khi gặp vướng mắc trong cuộc sống cũng khiến chúng ta phải suy
nghĩ. Nhiều em học giỏi, nhưng ngoài điểm số cao, khả năng tự chủ và kỹ năng
giao tiếp lại rất kém.
4
Bà Lê Thị Minh Châu -chuyên gia về phát triển thanh thiếu niên của
Unicef Việt Nam - Người đã tham gia dự án Thúc đẩy sự phát triển của Trẻ em
và Thanh thiếu niên (2006-2010) chia sẻ kinh nghiệm: Hiện có ít nhất 70 quốc

thuyết, chưa có kiểm tra đánh giá năng lực của HS sau khi học.
Khi quyết định giáo dục giá trị sống ở một hình thức khác trong nhà
trường với vai trò là giáo viên chủ nhiệm tôi hiểu là không dễ dàng nhưng tôi
nghĩ nếu cố gắng làm chắc chắn sẽ có kết quả.
2-THỰC TRẠNG XÃ HỘI VÀ THỰC TRẠNG LỚP 11 I (2012-2013)
a-Thực trạng xã hội ảnh hưởng tới môi trường giáo dục
Sau nhiều năm thực hiện công cuộc đổi mới, cải cách , mở cửa, hội nhập
với thế giới Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả tốt, kinh tế phát triển hơn, đời
sống nhân dân ngày càng cải thiện, tiếp nhận nhiều giá trị tích cực của nhiều
nền văn hóa. Các giá trị đạo đức xã hội theo đó cũng được bồi đắp thường
6
xuyên, cùng với thời gian giá trị này trở nên ổn định và được lưu truyền từ thế
hệ này sang thế hệ khác và trở thành động lực, sức mạnh, bản sắc của nhân cách
con người Việt Nam. Những giá trị đạo đức của chúng ta đó là: tinh thần yêu
nước, lòng thương người sâu sắc, tinh thần đoàn kết, tinh thần lao động cần cù,
tiết kiệm. Tuy nhiên, trong quá trình đó chúng ta cũng phải đối mặt với mặt trái
của cơ chế thị trường là mọi hoạt động đều phải hướng tới lợi ích lợi nhuận nên
ít nhiều giá trị sống của chúng ta đã bị không rõ ràng, khó định hình, tâm lí chạy
theo đám đông, sống vội vàng… Điều này đã ảnh hưởng rất lớn đến ý thức,
hành vi của nhiều thế hệ, thói vị kỉ, làm dối, phạm pháp… Chính vì vậy mà
những người làm công tác giáo dục đã rất vất vả, họ phải đảm bảo cả dạy kiến
thức, dạy làm người,( dạy làm người trong cơ chế thị trường) để sản phẩm của
họ ghi dấu ấn bản sắc văn hóa của dân tộc.
Sự phát triển kinh tế không đều, khu vực nông thôn vẫn là sản xuất nông
nghiệp là chính, mà giá trị đem lại không cao, công nghiệp tập trung chủ yếu ở
các Thành phố lớn, vì cuộc sống buộc nhiều bố mẹ gửi con cái của mình cho
người thân để đi lao động xa nhà. Những học sinh này khi học THPT lại còn
phải đi ở trọ vì trường học ở xa ( 8 đến 10 km ), nghĩa là còn phải xa người thân
nữa. Trong khi đó, ngoài trường học có nhiều quán Internet, cho vay cầm đồ,
dịch vụ chơi đề, bi-a…Học sinh THPT Huyện Thiệu Hóa -Thanh Hóa phải đối

bố mẹ đi làm xa.
3-CÁC BIỆN PHÁP CHÍNH ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Không mệt mỏi, không thể dừng lại để kệ học sinh, dứt khoát phải thay đổi.
Nhà trường có tốt hay không, niềm tin của người dân vào chế độ, Nhà nước có
8
hay không cũng chính là 1 phần thông qua đội ngũ giáo viên. Chính vì vậy tôi đã
quyết định cứng rắn hơn:
Một là, thông qua buổi họp phụ huynh lần hai của năm học( cuối học kì 1)
xin ý kiến của phụ huynh học sinh, những học sinh hay đi muộn, bỏ giờ phải bị
phạt, gọi cho phụ huynh tìm con về trường.(có 4 em hay thường xuyên đi muộn ,
trốn giờ học, cố tình vào muộn)
Hai là, trong giờ sinh hoạt lớp đầu tuần sau khi sơ kết 1 tuần qua, những
điểm chưa tốt phải khắc phục thì tổ chức chơi trò chơi mang tính cộng đồng, ví
dụ như thi hát về Bác Hồ, nhóm nào hát được nhiều bài về Bác nhất, sau bài
Chính sách văn hóa - giáo dục - khoa học…
Ba là, có 1 cách thức mới hơn, giáo dục giá trị sống bằng cách Biên tập
cho lớp của mình một số báo ra hằng tuần, có tin tức nêu gương, những bạn hay
bị phê bình, được khen và những câu chuyện, bài thơ…
Thực tế, nếu học sinh ở Thủ đô và một số thành phố, thành thị, điều kiện kinh
tế dồi dào ngoài giờ học văn hóa ở trường việc được theo học ở các trung tâm
văn hóa hay một trung tâm bất kì và tìm mua, thuê- mượn sách để đọc nâng cao
hiểu biết, nhận thức cho bản thân là rất dễ dàng, thuận lợi. Nhưng học sinh
Thiệu Hóa cũng giống như nhiều học sinh nông thôn của nhiều miền quê khác
những hoạt động này đều rất khó khăn, thiếu thốn.
Khi theo dõi báo mạng, bản thân tôi thấy xã hội cũng đang rất quan tâm
đến việc rèn luyện văn hóa đọc cho mọi người, chính vì vậy tôi đã quyết định
chọn cách thử làm biên tập một tờ báo cho học sinh của mình. Với một hy vọng
là qua đó gieo vào các em những giá trị sống tích cực, giúp các em thích đọc.
Đọc để suy ngẫm, đọc để “sống chậm” hơn, đọc để thấy yêu thương, biết chia
sẻ. Tôi hiểu rõ dù là một huyện lẻ, điều kiện còn thiếu thốn không dồi dào như ở

đã thay đổi rõ rệt, kết quả này bản thân là giáo viên chủ nhiệm tôi cũng rất bất
ngờ, lớp từ 31/33, 28/33, lên 18/33, 14/33…
Kết thúc đợt thi đua chào mừng 26/3 lớp đứng thứ 15/33, bóng đá nữ đạt
giải 3, các bạn nam của lớp hăng hái làm huấn luyện viên và cổ động viên rất
hăng say.
Có 4 học sinh nam ham chơi thực hiện nội quy của Đoàn trường tốt hơn, ý
thức của các em thay đổi hẳn, biết ứng xử lịch thiệp. 1 học sinh nữ “biết nói dối”
đã thay đổi về thái độ, hành vi.
Kết quả này so với các lớp khác, nhất là những lớp tốp đầu, chất lượng học
tập khá tốt thì không là gì nhưng so với chính nội tại của lớp 11I, tôi thấy đây là
1 bước tiến đáng kể. Tất nhiên như thế cũng chưa phải là đã tốt đẹp hoàn toàn.
C-KẾT LUẬN
1- Ý nghĩa của giáo dục giá trị trị sống bằng phương pháp làm báo trong
công tác chủ nhiệm

11
Như vậy, việc giáo dục giá trị sống cho các em từ những tấm gương Thầy,
Cô giáo và những giá trị sống mà các thầy cô giáo tích lũy được trong quá trình
công tác, trong cuộc sống thường nhật là rất có ý nghĩa. Có nhiều cách để thực
hiện điều đó, mỗi giáo viên sẽ có những cách làm sáng tạo của riêng mình. Với
cách gửi thông điệp yêu thương, hòa nhập, thân thiện, giáo dục lòng yêu
nước…. qua trang báo của GVCN, tôi thấy trong công tác chủ nhiệm của
mình thật sự đã có kết quả. Như vậy các em hiểu là cô vẫn đang rất quan tâm
đến mình.
Cách làm này sẽ góp phần vào việc xây dựng trường học thân thiện cho
học sinh và cả bản thân tôi.
2- Những bài học kinh nghiệm được rút ra từ quá trình áp dụng SKKN
của bản thân
Đối với nhà trường, việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh có thành công
hay không, phụ thuộc rất lớn vào tư chất, đạo đức và năng lực của thầy giáo, cô

2013
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
của người khác.
(Ký và ghi rõ họ tên)
13
PHỤ LỤC
14