Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Đi học là một bước ngoặt lớn trong đời trẻ. Năm đầu tiên cắp sách đến
trường, trẻ vô cùng bỡ ngỡ với việc chuyển hoạt động chủ đạo từ vui chơi sang học
tập. Người ta thường nói: “Một trong những hạnh phúc lớn nhất của trẻ là được đến
trường, được học đọc, học viết”. Bởi vậy vấn đề rèn luyện chữ viết cho học sinh
Tiểu học là vô cùng quan trọng và cấp thiết bởi chữ viết của học sinh, đặc biệt là
của học sinh đầu cấp Tiểu học đặt nền móng cơ bản cho toàn bộ quá trình học tập,
rèn luyện cho học sinh những phẩm chất đạo đức tốt như: Tính kỉ luật, tính cẩn
thận và óc thẩm mĩ. Cố vấn Phạm Văn Đồng đã nói: "Chữ viết cũng là một biểu
hiện của nết người. Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là góp phần
rèn luyện cho các em tính cẩn thận, lòng tự trọng đối với mình cũng như đối với
thầy và bạn đọc bài vở của mình".
Chúng ta đã biết, phân môn Tập viết ở bậc Tiểu học nói chung và ở lớp 2 nói
riêng là một môn gắn bó mật thiết với các môn học khác của học sinh. Việc dạy tốt
phân môn Tập viết sẽ góp phần hố trợ đắc lực cho việc dạy các môn học khác. Khi
học sinh viết đúng, đẹp và nhanh là một điều kiện thuận lợi để học sinh ghi chép
bài học của tất cả các môn học khác được tốt hơn
Trong những năm học qua, việc ban hành mẫu chữ mới với kiểu chữ truyền
thống được dạy ở Tiểu học đã nhận được sự ủng hộ đồng tình của giáo viên, học
sinh và phụ huynh. Ngay từ đầu cấp Tiểu học: Lớp 1, lớp 2, phong trào luyện chữ
viết lan rộng ở khắp các nhà trường. Nét chữ truyền thống thể hiện bản sắc văn hoá
Việt Nam. Tuy nhiên việc thay đổi mẫu chữ từ cải cách sang mẫu chữ hiện hành
làm cho giáo viên không khỏi lúng túng. Việc dạy tập viết sao cho đúng quy trình,
đúng phương pháp, có hiệu quả để nâng cao chất lượng chữ viết cho học sinh đòi
hỏi người giáo viên phải có sự tìm tòi, nghiên cứu và khổ luyện sao cho chữ viết
của cô đúng là mẫu của trò. Nhất là đối với các em học sinh lớp 2 vừa từ lớp 1 lên,
Lê Thị Hoa
1
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2

- Rèn cho học sinh những phẩm chất tốt đẹp như tính cẩn thận, tính thẩm
mĩ, tính kiên trì mà còn góp phần vào việc hình thành cho các em tinh thần trách
nhiệm, ý thức tự trọng cũng như thái độ tôn trọng người đọc
- Làm thay đổi suy nghĩ trước đây của đồng nghiệp, xuất phát từ những quan
điểm trên, bản thân lựa chọn phương pháp dạy tập viết phù hợp với trình độ phát
triển của học sinh.

Lê Thị Hoa
3
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
II. PHẦN NỘI DUNG
1. Chương 1: Tổng quan
1. 1. Cơ sở lí luận
Lớp 2 là lớp học sinh đầu cấp Tiểu học, khả năng viết chữ của học sinh còn
hạn chế. Ở lớp 1 các em mới được làm quen với cách viết chữ cỡ thường vừa và
nhỏ. Lên lớp 2, các em sẽ được làm quen với cách viết chữ hoa cỡ vừa và nhỏ, các
cụm từ, câu thơ ứng dụng, kiểu viết chữ nghiêng cỡ nhỏ, kiểu viết chữ đứng cỡ
vừa và nhỏ kĩ hơn, sâu sắc hơn để dần hình thành kỹ năng viết chữ đúng, đẹp làm
nền móng cho các lớp trên.
Tập viết là một trong những nội dung có tầm quan trọng đặc biệt ở Tiểu học.
Tập viết trang bị cho học sinh bộ chữ cái Tiếng Việt và những yêu cầu kỹ thuật để
sử dụng những bộ chữ cái đó trong học tập và giao tiếp. Với ý nghĩa này phân môn
Tập viết cung cấp cho học sinh một công cụ để các em học tập suốt đời.
Phân môn Tập viết có liên hệ mật thiết với các môn học khác. Trong trường
tiểu học, việc dạy tập viết được phối hợp nhịp nhàng với dạy học vần, chính tả, tập
làm văn, việc ghi bài vào vở ở các môn học và nhiều trường còn yêu cầu có vở
luyện viết chữ đẹp cho học sinh. Nếu chữ viết rõ ràng đúng mẫu viết tốc độ nhanh
thì học sinh có điều kiện chép bài nhanh, nhờ vậy mà kết quả học tập sẽ cao hơn.
Chữ viết xấu tốc độ chậm sẽ ảnh hưởng đến một phần không nhỏ tới chất lượng
học tập. Đồng thời chữ viết còn góp phần quan trọng vào việc rèn cho học sinh

viết hoa sau đó tập viết cụm từ hoặc câu ứng dụng có chữ hoa ấy.
4. Sách giáo khoa, sách giáo viên:
Nội dung bài tập viết trong SGK Tiếng Việt 2 (Viết chữ hoa - Viết ứng
dụng) được cụ thể hoá thành các yêu cầu luyện tập trong vở tập viết 2.
Lê Thị Hoa
5
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
Trong cả năm học, học sinh sẽ được học viết toàn bộ bảng chữ cái viết hoa
do Bộ GD - ĐT ban hành (Gồm 29 chữ cái viết hoa theo kiểu 1 và 5 chữ cái viết
hoa theo kiểu 2). Cụ thể:
+ 26 chữ cái viết hoa ( kiểu 1 và kiểu 2 ) được dạy trong 26 tuần. Mỗi tuần 1
tiết, mỗi tiết dạy một chữ cái viết hoa theo thứ tự bảng chữ cái Tiếng Việt.
+ 8 chữ cái viết hoa ( kiểu 1) được dạy trong 4 tuần.
Mỗi tuần 1 tiết dạy 2 chữ cái viết hoa có hình dạng gần giống nhau: Ă- Â, E
- Ê, Ô - Ơ, U - Ư. Cuối năm học (tuần 34) có một tiết ôn cách viết chữ hoa kiểu 2.
Riêng 4 tuần ôn tập (Các tuần 2, 9, 18, 35) SGK không ấn định nội dung tiết dạy
Tập viết trên lớp nhưng vở Tập viết lớp 2 vẫn biên soạn nội dung ôn luyện ở nhà để
học sinh có cơ hội rèn luyện kỹ năng viết chữ.
Nội dung mỗi bài tập viết được thiết kế trên 2 trang vở có chữ viết mẫu trên
dòng kẻ li và được trình bày như sau:
Trang lẻ:
- Tập viết ở lớp bao gồm các yêu cầu tập viết như sau:
+ Một dòng chữ cái viết hoa cỡ vừa.
+ Hai dòng chữ cái viết hoa cỡ nhỏ.
+ Một dòng viết ứng dụng (Chữ ghi tiếng có chữ cái viết hoa) cỡ vừa.
+ Ba dòng viết ứng dụng ( Một cụm từ có chữ viết hoa) cỡ nhỏ.
- Tập viết chữ nghiêng ứng dụng (Kí hiệu * tự chọn) thường gồm 3 dòng
luyện viết chữ nghiêng theo chữ mẫu.
Trang chẵn:
- Luyện viết ở nhà

Lê Thị Hoa
Tổng số
Học sinh
Viết chữ
mẫu đúng
tương đối
đẹp
Tỉ lệ
Viết chữ
đúng
nhưng
chưa đẹp
Tỉ lệ
Viết chữ
còn sai
mẫu
Tỉ lệ
11 em 1em 9% 1 em 9% 9em 81%
8
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
huynh đã dành thời gian để kèm cặp thêm cho các em học tập ở nhà. Bên cạnh đó
còn một số em thiếu bút để luyện viết đặc biệt là không có bút mực.
- Bên cạnh còn một số phụ huynh còn viết không đúng các con chữ, nhiều
phụ huynh còn không biết viết chữ. Cụ thể khi trao đổi trực tiếp với giáo viên hay
trao đổi với giáo viên chủ nhiệm qua sổ liên lạc.
+ Về cơ sở vật chất:
- Cơ sở vật chất tương đối đầy đủ, bảo đảm cho việc dạy - học của giáo viên
và học sinh như phòng học, ánh sáng, bàn ghế, đồ dùng cho môn học…
+ Về giáo viên:
- Giáo viên nhìn chung có chuyên môn vững vàng, có lòng yêu nghề mến trẻ,

- Trong các giờ học tập viết, giáo viên chưa thực sự tổ chức tiết học sôi nổi,
chưa có sự đổi mới phương pháp – hình thức dạy học thực sự mà còn mang tính
hình thức.
- Giáo viên chưa phát động các cuộc thi vui học ngoài phong trào vở sạch -
chữ đẹp để phát triển tối đa khả năng viết chữ cái hoa của học sinh.
- Trên đây là những nguyên nhân chính dẫn đến thực trạng chất lượng môn
tập viết của học sinh lớp 2. Trước một thực trạng như vậy, người giáo viên không
thể không suy nghĩ: “ Phải làm gì để thay đổi thực trạng này?” và “ Nâng cao chất
lượng dạy – học phân môn Tập viết của học sinh lớp 2 bằng cách nào?”
2. 2 Các biện pháp
Biện pháp 1: Giáo viên giúp học sinh nắm vững các khái niệm
* Khái niệm đường kẻ ô li:
Lê Thị Hoa
10
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
Trước tiên, giáo viên cần hướng dẫn học sinh nhớ các đường kẻ trong bảng
con và trong vở Tập viết. Việc này cũng góp phần quan trọng trong việc nâng cao
chất lượng dạy viết chữ.
+ Bảng con:
1. Đường kẻ ngang 1 4. Đường kẻ ngang 4
2. Đường kẻ ngang 2 5. Đường kẻ ngang 5
3. Đường kẻ ngang 3 6. Đường kẻ ngang 6
- Có những chữ cái cao đơn vị được xác định bằng đường kẻ 2 và đường kẻ
1: a, o, c, ă, â, e, ê, i, u, ư, n, m, v, x
- Có những chữ cái cao 2 đơn vị rưỡi được xác định bằng đường kẻ ngang 1,
đường kẻ ngang 2 và đường kẻ ngang 3: b, g, h, k , l, y
+ Vở Tập viết (vở in và vở ô li):
- Giáo viên cần hướng dẫn học sinh nắm được các đường kẻ sẵn trong vở tập
viết để các em biết được một số quy ước về cách gọi.
*Khái niệm về các nét cơ bản:

Ví dụ chữ “uê” cần điều tiết điểm bắt đầu của chữ ê đi sau thấp xuống một
chút và kéo dài, nét kết thúc của chữ cái đứng trước lên cao một chút.Viết sát quá
hoặc xa quá đều không đẹp.
* Tầm quan trọng của viết dấu thanh:
Dấu thanh không được viết to quá, bé quá và phải viết đúng vị trí. Thực tế
trong những năm dạy Tiếng Việt lớp 2 tôi thấy học sinh thường mắc tình trạng các
dấu thanh viết cao quá, ảnh hưởng lớn đến chất lượng chữ viết. Tôi luôn nhắc học
sinh dấu viết vừa phải và gần chữ nhưng không được dính vào chữ. Đặc biệt lưu
tâm đến những em hay viết dấu sai vị trí thường gọi lên bảng viết nhiều lần để các
bạn nhận xét.
Lê Thị Hoa
12
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
Sau khi học sinh viết xong bài, giáo viên cần chấm điểm ngay một số vở, sửa
lỗi sai cho học sinh, tuyên dương những bài viết tốt. Hàng tháng giáo viên chấm vở
sạch chữ đẹp cho từng học sinh, sơ kết thi đua.
Với học sinh tiểu học, nhất là học sinh đầu cấp thường hiếu động, thiếu kiên
trì nên nhiều em không tự giác khi viết bài. Các em muốn viết thật nhanh chóng
cho hết bài để chơi. Để khắc phục điều này, tôi có quy định với học sinh: viết từng
dòng theo hiệu lệnh của cô. Nhờ vậy, tránh được tình trạng viết nhanh, viết ẩu
trong quá trình viết của học sinh. Đặc biệt, với những em viết đẹp, có nhiều cố
gắng thì giáo viên sẽ cho điểm động viên, tuyên dương trước lớp để các em khác
nhìn vào học tập và noi theo.
Với học sinh, việc củng cố bài của giáo viên cũng góp phần rất quan trọng
để tạo hứng thú cho học sinh, giáo viên có thể tiến hành theo cách sau để thu hút
học sinh đến với các giờ tập viết tiếp theo:
+ Cho học sinh nhận xét bài viết của bạn và bài viết của chính mình để các
em nhận ra những điểm được và chưa được để sửa chữa, ngồi xen kẽ học sinh viết
đẹp ngồi cạnh học sinh viết chưa đẹp để các em bắt chước bạn, thi viết đẹp giống
bạn.

nhóm như sau:
+ Nhóm 1 gồm các chữ: A, Ă, Â, M, N
+ Nhóm 2 gồm các chữ: P, R, B, D, Đ
+ Nhóm 3 gồm các chữ: C, E, Ê, G, L, S, T
+ Nhóm 4 gồm các chữ: I, K, H, V
+ Nhóm 5 gồm các chữ: O, Ô, Ơ, Q
Lê Thị Hoa
14
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
+ Nhóm 6 gồm các chữ: U, Ư, X, Y
Việc chia nhóm như vậy sẽ giúp học sinh so sánh được cách viết các chữ, tìm
ra những điểm giống nhau và khác nhau. Từ đó, học sinh nắm chắc được cách viết
và các em sẽ viết được chuẩn hơn, đẹp hơn. Vì vậy, tôi cũng cho các em luyện
thêm cách viết theo nhóm trong các tiết hướng dẫn học.
Biện pháp 3: Đảm bảo về cơ sở vật chất
* Ánh sáng phòng học, bảng lớp, bàn ghế của học sinh:
Đây là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến việc viết chữ và sức khoẻ của
học sinh. Hiện nay hầu hết các trường Tiểu học trong huyện đều đảm bảo các yêu
cầu cơ bản, nhất là đối với trường TH& THCS Đại Dực – một trường thuộc vùng
khó khăn được các cấp lãnh đạo quan tâm nên ánh sáng phòng học đạt theo tiêu
chuẩn học đường có bảng chống loá, có dòng kẻ rõ ràng, bàn ghế đúng kích cỡ tiêu
chuẩn đối với học sinh lớp 2.
*Đồ dùng học tập của học sinh:
Từ loại bút và mực thích hợp đến cách chọn vở, chọn bảng và phấn viết cũng
được tôi lưu tâm đến. Hướng dẫn học sinh, phụ huynh tìm mua cho các em những
quyển vở có đường kẻ tin đều, rõ ràng và khi viết không bị nhoè mực. Được sự ủng
hộ từ phía nhà trường, có vở của nhà trường được sản xuất với chất lượng cao, giấy
không bị thấm mực.
Thực tế dạy viết hiện nay cho thấy sử dụng bảng con trong việc rèn chữ cho
học sinh vẫn là tối ưu nhất. Cho nên trong buổi họp phụ huynh đầu năm, tôi đưa ra

chữ).
+ Giấy đề can màu đỏ để cắt từng nét chữ rồi dán lên từng tờ nhựa trong.
Lê Thị Hoa
16
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
+ Một đến hai gáy xoắn bằng nhựa mềm để đóng các tờ nhựa trong lại.
+ Màu dạ để kẻ ô vuông lên tờ bìa cứng.
- Cách sử dụng: Dùng trong phần giảng bài mới: Viết chữ hoa, chữ thường:
+ Giáo viên dùng que chỉ chỉ vào từng nét chữ trên trang nhựa cứng.
+ Giáo viên nói đến nét nào thì lật từng nét ấy minh họa cho học sinh nhìn
rõ.
+ Giáo viên giới thiệu xong nét nào, yêu cầu học sinh nhắc lại tên nét chữ ấy
và giáo viên chốt lại bằng câu hỏi: “Để hoàn thành một con chữ thì các em cần
viết mấy nét và đó là những nét nào?”
- Tác dụng của đồ dùng:
+ Giúp giáo viên truyền đạt kiến thức cho học sinh một cách rõ ràng, dễ hiểu,
sinh động, hấp dẫn.
+ Giúp học sinh nắm rõ cấu tạo, kích thước của con chữ cần viết.
+ Giáo viên cũng có thể dùng đồ dùng này hướng dẫn học sinh cách viết một
con chữ hoàn chỉnh.
*Ví dụ: Trong bài Tập viết “Chữ hoa A” (lớp 2), giáo viên dùng que chỉ và
đưa ra hệ thống câu hỏi:
+ (?) Các em nhìn lên bảng và cho cô biết đây là chữ gì? (chữ A hoa)
+(?) Chữ A hoa được cấu tạo bởi mấy nét? (gồm 3 nét)
+ (?) Cho cô biết nét thứ nhất của chữ A hoa là nét gì? (nét 1 gần giống nét
móc ngược (trái) và hơi lượn ở phía trên và nghiêng về phía bên phải).
+ (?) Nét thứ 2 là nét gì? (giáo viên lật trang thứ ba ra và yêu cầu học sinh
nêu: nét 3 là nét lượn ngang)
- Giáo viên chốt lại bằng câu hỏi: “Chữ A hoa gồm mấy nét chữ ghép lại?” b
Lê Thị Hoa

Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
+ Đối tượng 3: Viết chữ còn sai mẫu.
2. 3. Kết quả
Do nắm được vai trò và tầm quan trọng của phân môn Tập viết nên những
việc làm trên đã được tôi tiến hành một cách thường xuyên trong các giờ Tập viết.
Nếu so với đầu năm, nhiều em còn viết ẩu, viết xấu, thậm chí còn lệch dòng kẻ, sai
cỡ chữ thì chữ viết của học sinh lớp tôi tương đối đều, bài viết sạch đẹp, tốc độ viết
của học sinh đã nhanh hơn, tỉ lệ viết đúng, viết đẹp của học sinh cũng nâng lên.
- Lớp tôi đã có 2 em tham dự thi viết chữ đẹp cấp trường thì 1 em đạt giải
nhì và 1 em đạt giải nhất đều được chọn vào đội tuyển của nhà trường tham gia thi
cấp huyện.
- Nhiều em viết chữ đúng chuẩn, đẹp, sạch.
- Một số em thời gian đầu còn bị điểm thấp nhưng giờ đã được điểm 7 – 8
phân môn này.
- Chữ viết của các em tương đối đều, thẳng hàng, đúng mẫu chữ quy định và
đạt được tốc độ yêu cầu đối với học sinh lớp 2 theo từng giai đoạn.
- Vở viết của học sinh sạch và đẹp, không nhàu nát, bài viết cẩn thận.
- Lớp đạt lớp: Vở sạch chữ đẹp.
Bảng tổng hợp kết quả cuối năm về kỹ năng viết chữ của học sinh lớp 2B
Năm học: 2013- 2014
Lê Thị Hoa
Tổng số
Học sinh
Viết chữ
mẫu đúng
tương đối
đẹp
Tỉ lệ
Viết chữ
đúng

mong muốn nhận được ý kiến đóng góp của các thầy cô giáo, của các bạn đồng
nghiệp.
Lê Thị Hoa
20
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
*Bài học thành công:
Qua quá trình nghiên cứu và vận dụng vào thực tế giảng dạy đã mang cho tôi
những thành công sau:
+ Chữ viết của học sinh được nâng lên.
+ Phong trào thi đua viết chữ đẹp trong lớp được nhân rộng.
+ Chất lượng chữ viết của học sinh đạt đúng theo yêu cầu của phân môn Tập
viết lớp 2 qua từng giai đoạn.
+ Học sinh cẩn thận, có ý thức rèn chữ và giữ gìn sách vở.
* Bài học chưa thành công:
Kết quả của việc rèn chữ viết cho học sinh không phải ngày một, ngày hai
mà có được. Nên trong quá trình nghiên cứu tôi thấy còn một số em thiếu kiên trì
và thiếu tính cẩn thận do đó các con chữ cũng những các nét của các em viết chưa
được mềm mại và thanh gọn.
Lê Thị Hoa
21
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Qua thời gian nghiên cứu, đồng thời áp dụng trong thực tế giảng dạy trên
lớp, chúng tôi nhận thấy đề tài có thể áp dụng bước đầu trong khối lớp 2 và có thể
nhân rộng ra ở các khối lớp khác đặc biệt là khối 3.
Qua cách dạy đã nêu trên đây, so với các lớp học theo chỉ dẫn của sách giáo
khoa và sách giáo viên, tôi nhận thấy học sinh viết đẹp hơn, dễ áp dụng hơn. Qua
kết quả học tập của học sinh lớp 2, các đồng nghiệp trong khối cũng nhận thấy cách
hướng dẫn trên là hay và có hiệu quả. Tuy kết quả bước đầu chưa cao lắm, nhưng

môn Tập viết để học hỏi kinh nghiệm của các đồng nghiệp, các trường có phong
trào “Vở sạch - Chữ đẹp” tiêu biểu.
* Đối với phụ huynh học sinh:
- Phụ huynh cần quan tâm hơn nữa đến việc học tập của con em mình. Cần
đảm bảo góc học tập ở nhà của các em phù hợp theo độ tuổi, đảm bảo đủ ánh sáng
tạo cho các em ngồi học thoải mái.
- Kết hợp với nhà trường cụ thể là giáo viên chủ nhiệm để rèn kỹ năng viết
đúng, viết đẹp cũng như các kỹ năng khác cho con em mình.
- Bản thân phụ huynh cũng cần phải tự rèn cách đọc, cách nói chuẩn, cách
viết chuẩn.
Lê Thị Hoa
23
Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lơp 2
* Đối với Phòng giáo dục:
Vấn đề viết đúng, viết đẹp Phòng giáo dục đã chỉ đạo tới các trường nhưng
để giáo viên và học sinh thực hiện tốt, theo tôi Phòng giáo dục nên có biện pháp cụ
thể phổ biến tới các trường về việc dạy phân môn Tập viết.
Nên trang bị cho mỗi giáo viên bộ chữ hoa mẫu theo kiểu lật từng trang hiện
ra từng nét chữ để giúp học sinh có hình ảnh cụ thể, sinh động về chữ mẫu cần viết.
Trên đây là kinh nghiệm nâng cao chất lượng dạy môn tập viết lớp 2 mà tôi
đã tích lũy được trong quá trình giảng dạy tại trường TH&THCS Đại Dực.
Những nhận định của tôi về thực trạng học sinh cũng như giải pháp mà tôi
đưa ra về vấn đề có thể còn nhiều thiếu sót hoặc chưa đủ tính thuyết phục. Tôi rất
mong nhận được sự góp ý của bạn bè đồng nghiệp, Hội đồng khoa học nhà trường,
Phòng GD - ĐT để bản kinh nghiệm của tôi được hoàn thiện và thực tế hơn.
Xin trân trọng cảm ơn !
Đại Dực, ngày 20 tháng 05 năm 2014
Người viết kinh nghiệm
Lê Thị Hoa
Lê Thị Hoa