TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
KHOA NGHỆ THUẬT
LÊ THỊ MINH THU
TIỂU LUẬN NGHIỆP VỤ SƯ PHẠM

“PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KĨ NĂNG
VẬN ĐỘNG THEO NHẠC CHO HỌC SINH
TIỂU HỌC TRƯỜNG TIỂU HỌC CẦU XÉO”
Đồng nai, tháng 6 năm 2014
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
1

KHOA NGHỆ THUẬT

TIỂU LUẬN NGHIỆP VỤ
SƯ PHẠM

“PHƯƠNG PHÁP RÈN LUYỆN KĨ NĂNG
VẬN ĐỘNG THEO NHẠC CHO HỌC SINH
TIỂU HỌC TRƯỜNG TIỂU HỌC CẦU XÉO”
Học viên: Lê Thị Minh Thu
Lớp: ĐHSP ÂM NHẠC K4 ĐỒNG NAI
GV hướng dẫn: Thạc sĩ Trần Hương Giang
Đồng nai, tháng 6 năm 2014
2

PHẦN I: MỞ ĐẦU
1/ Lí do chọn đề tài:
Âm nhạc là loại hình nghệ thuật xuất hiện rất sớm trong lịch sử xã hội loài
người. Và là nhu cầu không thể thiếu trong đời sống của mổi người, đặc biệt là
đối với trẻ thơ. Đối với trẻ âm nhạc là cả một thế giới kì diệu đầy xúc cảm với

chính là:
- Phương pháp điều tra giáo duc
- Phương pháp lấy ý kiến chuyến gia
- Phương pháp tổng hợp lý thuyết
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục.
4/ Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu:
Một số phương pháp rèn luyện kĩ năng vận động theo nhạc cho học sinh
Tiểu học.
- Phạm vi nghiên cứu:
Môn âm nhạc cho học sinh Trường Tiểu học Cầu Xéo.
5/ Đóng góp của đề tài:
Sau khi đề tài được hoàn thành và ứng dụng trong các giờ dạy học môn Âm
nhạc đã giúp nâng cao chất lượng dạy và học.
Dùng làm tài liệu tham khảo cho các đồng nghiệp ở trường.
6/ Bố cục:
Ngoài phần mở đầu và kết luận, đề tài gồm có 2 chương:
Chương I: Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài.
Chương II: Phương pháp rèn luyện kĩ năng vận động theo nhạc cho học sinh
tiểu học
4
PHẦN II: NỘI DUNG
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
1.1 Cơ sở lí luận:
1.1.1. Mục tiêu dạy môn Âm nhạc ở Trường Tiểu học.
Âm nhạc có một vị trí quan trọng trong đời sống con người, đối với mỗi
người hoạt động ca hát là nguồn nuôi dưỡng tinh thần. Các giai điệu trầm bổng,
sự phong phú của tiết tấu ở các thể loại bài hát sẽ đưa chúng ta vào thế giới một
cách tươi đẹp, hấp dẫn và lý thú. Ca hát luôn luôn giúp chúng ta cảm nhận cuộc
sống tươi đẹp tràn đầy niềm vui, niềm hạnh phúc. Từ khi còn nằm trong bụng mẹ

Trong trường tiểu học, học âm nhạc là một quá trình liên tục rèn luyện tập
hát, phát triển khả năng nghe nhạc. Thông qua âm nhạc năng lưc cảm thụ bài hát
của các em dần được tăng lên. Qua việc học hát và vận dụng các hình thức vận
động theo nhạc, học sinh được rèn luyện về tai nghe, trí nhớ âm nhạc, phát triển
nhạc cảm và tăng khả năng tập trung cao độ.
1.1.2. Các kỹ năng ca hát cho học sinh
Các kỹ năng hát cần rèn luyện cho học sinh gồm có:
- Tư thế hát:
- Trong quá trình học hát trước hết phải luyện tư thế hát, hát tập thể có thể tiến
hành ở tư thế đứng hoặc ngồi.
- Khi đứng hát: người thẳng, đầu không nghiêng, không so vai, hai tay buông
dọc theo thân thoải mái, toàn bộ thân thể dồn vào 2 chân đều nhau.
- Khi ngồi hát: đầu và thân người giống như khi đứng hát, hai tay đặt trên đầu
gối, lưng thẳng không tựa vào ghế, không vắt chân nọ lên chân kia.
6
- Tập tư thế hát đúng giúp cho việc hô hấp thuận lợi mà hô hấp là một việc rất
quan trọng trong quá trình ca hát.
- Hơi thở.
Trong ca hát hơi thở là một trong những vấn đề hết sức quan tâm, cách thở
đúng là biết cách hít vào một lượng hơi vừa đủ để hát hết một câu hát (câu hát có
thể dài ngắn khác nhau). Khi tập hít hơi vào không nên hít nhiều quá, hơi sẽ bị
căng phải lên gân không điều tiết được hơi. Giáo viên cần phải hướng dẫn học
sinh lấy hơi bằng mũi, không hít bằng miệng. Lấy hơi bằng miệng cổ họng
chóng bị khô, rát…
Khi hát các bài hát có nhịp độ chậm vừa phải, cần phải hướng dẫn cho các
em lấy hơi chậm hít bằng mũi, nên đánh dấu những chỗ lấy hơi trong bài hát để
học sinh có thể thực hiện đúng, biết cách lấy hơi, lấy hơi hợp lý mới có thể hát
ngân dài ở cuối câu hát.
- Hát chính xác:
Trong ca hát việc hát chính xác có tầm quan trọng đặc biệt. Hát chính xác có

(30- 4 -1975) nhưng chỉ là một phân hiệu của Trường Long Thành I. Đến năm
1983 trường mới chính thức được tách thành một trường độc lập có tên là
Trường cấp I Cầu Xéo và đến năm 1993 đổi tên trường thành trường Tiểu học
Cầu Xéo. Hiện nay trường có hai điểm giảng dạy, điểm chính tại khu Cầu xéo thị
trấn Long Thành được xây dựng lại vào năm 2001. Tổng diện tích khuôn viên
nhà trường là 9.220 m
2
, trong đó có 24 phòng học và các phòng khác như: Thư
viện, Thiết bị, Phòng truyền thống đội, Phòng Hội đồng, Phòng Hiệu trưởng, Phó
hiệu trưởng, Hội trường. Ngoài ra trường còn có một điểm ở Khu Kim Sơn, được
xây dựng và đưa vào sử dụng từ năm 2000, điện tích khuôn viên của điểm này là
1040m
2
gồm có 8 phòng học và một phòng giáo viên.
8
Số học sinh vào học tại trường chủ yếu là dân thường trú tại khu Cầu Xéo
và khu Kim Sơn, ngoài ra còn có một số học sinh là con em của những hộ dân
tạm trú tại các khu trong thị trấn, ở các xã lân cận vào học.
Thị trấn Long Thành là nơi có phong trào giáo dục phát triển rất mạnh
trong huyện Long Thành nên trường luôn nhận được sự quan tâm sâu sát của
Đảng Ủy, HĐND, UBND Thị trấn Long Thành, Chi bộ, Ban Điều hành hai khu
Cầu Xéo và Kim Sơn, của Lãnh đạo Phòng GD&ĐT Long Thành và đặc biệt là
sự quan tâm chăm sóc, giúp đỡ tận tình của Ban đại diện CMHS trường.
1.2.2. Thực trạng việc dạy âm nhạc cho học sinh trường Cầu Xéo.
Dạy âm nhạc ở trường tiểu học không chỉ là dạy hát mà còn dạy nhân cách
và đạo đức cho các em. Các em học sinh tiểu học còn rất nhỏ vì vậy là giáo viên
âm nhạc tôi đã suy nghĩ và lựa chọn phương pháp dạy phù hợp cho các em.
Ở cấp 1, dạy âm nhạc cho các em chủ yếu là dạy hát. Dạy hát để giáo dục âm
nhạc:
- Phát triển tai nghe và giọng hát.

các em.
Muốn thực hiện bất kì hoạt động nào tốt thì điều quan trọng nhất chính là
học sinh phải thuộc lời và hát đúng nhạc bài hát.
- Đúng nhạc.
Đây là một tiêu chí quan trọng hàng đầu vì vậy giáo viên phải hướng dẫn
học sinh hát và múa phụ họa đúng nhạc, đúng nhịp và tiêt tấu. Không quá nhanh
mà cũng không quá chậm điều này rất quan trọng vì hát và múa phụ họa không
10
đúng nhạc thì sẽ tạo cho người xem cảm giác nhàm chán không hào hứng, điều
này sẽ làm cho người xem và người biểu diễn không có sự hòa hợp. Hát đúng và
múa đúng sẽ giúp cho học sinh chủ động hơn, tự tin vào các hoạt động, các động
tác mới thể hiện đúng tình cảm và nội dung bài hát.
- Đúng động tác.
Múa đúng nhạc, đúng động tác không những làm cho bài hát hay hơn
thêm sinh động học sinh chủ động trong mọi hoàn cảnh mà còn làm cho người
xem hiểu được nội dung của bài hát làm cho người xem cảm nhận cái hay, cái
đẹp của bài hát.
Ví dụ:
Khi hát một bài hát dân ca Thái ở miền núi phía Bắc các động tác minh
họa sẽ khác với bài hát của dân tộc Êđê sống ở Tây Nguyên hay người Kinh ở
Đồng bằng…
- Sự diễn cảm.
Trong phương pháp dạy hát cho học sinh, bất cứ một người giáo viên nào
cũng phải nắm vững và tiến hành các bước trình tự trong dạy hát. Ta phải ghi
nhận rằng: âm nhạc vốn là môn nghệ thuật các em ham thích và hứng thú, có sức
thu hút mạnh đối với tuổi học sinh, nhưng việc giảng dạy truyền thụ như thế nào
để các em tiếp thu có hiệu quả cao nhất. Đó là: cử chỉ, nét mặt vui tươi, tự nhiên,
tâm hồn thoải mái…để đi vào nội dung bài giảng. Trong nội dung bài giảng gắn
kết hài hoà với sử dụng trực quan sinh động để minh hoạ ý tứ của bài giảng
nhằm thu hút học sinh dẫn dắt các em tiếp thu bài hát và cách biểu diễn của ca sĩ.

- Trong giờ âm nhạc lớp 2 ở tuần 5, các em học ôn tập bài hát “Xòe hoa”
dân ca Thái. Như vậy đây là một bài hát dân ca của dân tộc ít người sinh
sống ở miền núi phía Bắc, sau khi phân tích tính chất bài hát tôi chọn hình
12
thức múa minh họa để giới thiệu các động tác đặc trưng của dân tộc Thái
và luyện tập cho các em.
- Còn với bài hát “Bài ca đi học” sáng tác nhạc sĩ Phan Trần Bảng, tôi lại
chọn hình thức vỗ đệm theo phách bài hát để tạo không khí vui tươi sôi
nổi và thúc giục các em đến trường tạo không khí phấn khởi nhiều niềm
vui.
- Đối với các tiết học hay ôn tập Tập đọc nhạc, tôi thường áp dụng trò chơi
vào phần củng cố. Những trò chơi đơn giản có tên gọi hấp dẫn như “
Thiên tài âm nhạc”: các em sẽ điền tên nốt còn thiếu vào bài Tập đọc nhạc
vừa học, hay “ Em tập làm nhạc sĩ”: giáo viên hướng dẫn các em tập viết
lời mới của bài hát…
2.1.3. Chính xác hóa các động tác vận động.
Vận động theo nhạc là hoạt động mang tính sáng tạo nên trước khi định
hướng các động tác vận động, tôi thường tạo cơ hội cho các em được bộc lộ khả
năng sáng tạo của mình. Tùy theo độ tuổi ở các lớp mà các em có khả năng
riêng, với các em lớp 1, lớp 2 khả năng bắc chước củng như khả năng sáng tạo
còn hạn chế nên tùy vào tính chất mổi bài hát mà tôi thường chọn hình thức vỗ
đệm theo nhạc kết hợp nhún người nhẹ nhàng sang trái, phải đều nhau…, hay là
đưa ra một số động tác rồi cho các em thảo luận để chọn ra các động tác phù hợp
với bài hát và sắp xếp chúng để có bài hoàn chỉnh.
Đối với các em lớp 3, 4, 5 khả năng tiếp thu cao hơn, tính sáng tạo củng bắc
đầu bộc lộ rõ, tôi cho các em chia nhóm thảo luận với nhau tự nghỉ ra các động
tác, hoặc vận dụng một số động tác cô giáo đã hướng dẫn để áp dụng vào bài hát
sao cho phù hợp với tính chất và nội dung bài hát. Sau đó giáo viên sẽ gọi từng
nhóm lên biểu diễn, nhận xét và góp ý xem có phù hợp với lời hát và tính chất
âm nhạc không, sửa các động tác còn chưa đúng. Sau đó giáo viên sẽ sử dụng

các em nhàm chán. Để hoạt động vui tươi hơn tôi thường hay tổ chức các trò
chơi thi đua giữa các tổ.
Ví dụ:
Khi học bài hát “Con chim non” (Dân ca Pháp, âm nhac lớp 3), tôi tổ chức
trò chơi âm nhạc cho cả lớp tham gia. Chia lớp thành các nhóm nhỏ và đặc tên
theo các loài chim hót hay, có ích như: chim họa mi, sơn ca, vành khuyên … để
tìm ra nhóm hát hay múa đẹp nhất. Qua việc tổ chức thi đua giữa các nhóm học
sinh sẽ hứng thú học tập và thêm yêu giờ học hát.
2.1.5 Bồi dưỡng, phát triển năng khiếu vận động theo nhạc cho học sinh.
Mổi học sinh có khả năng khác nhau, nhưng em nào củng đều yêu thích âm
nhạc, và thích biểu diễn. Để phát huy năng khiếu ở các em tôi thường cho học
sinh xem các bài biểu diễn của các em thiếu nhi qua băng đĩa bằng giáo án điện
tử. Trong các tiết học ôn luyện hay tiết hoc tập biểu diễn tùy vào trình độ tiếp thu
và năng khiếu mổi lớp mà tôi dành thời gian dạy các em các động tác múa cơ
bản như: đi quả trám, cuộn đèn, hái đào, mỏ mời, đi xuyến, xòe Thái…các em
rất thích thú và siêng năng luyện tập.
Giới thiệu các động tác múa cơ bản:
- Hái đào một tay:
Tính chất: mềm, nhẹ nhàng.
Chuẩn bị: Chân đứng thế 5 (kí ở cạnh chân trụ), tay bên chân trụ chống ngang
thắt lưng, người nghiêng và hơi cúi về bên chân kí, tay làm động tác.
 Nhịp 1: Tay làm động tác để dọc theo người, bàn tay ngửa về phía
trước, tay từ từ đưa lên cao ngang thắt lưng và xế góc 45 độ, giữ
nguyên khuỷa tay.
 Nhịp 2: Cổ tay guộn một vòng, sau đó dựng bàn tay.
 Nhịp 3: Cánh tay úp và vuốt xuống sát bên đùi.
 Nhịp 4: Lật bàn tay ngửa.
15
Khi tay vuốt lên, chân trụ đứng thẳng, tay vuốt xuống, chân nhún mềm.
Đầu hơi cúi xuống và ngẩng lên theo tay.

 Phách 4: Chân trên rút về kí bên cạnh, hai chân nhún xuống.
Phần tay:
 Phách 1: Hai tay thẳng, cánh tay úp, bàn tay cầm hai cành hoa, hai
cánh tay song song. Tay đưa lên cao gần đầu tạo thành góc 45 độ,
cẳng tay hơi gập lại vuông góc với cánh tay trên, hai khuỷa tay rộng
hơn vai.
 Phách 2: Chân nhún, khủy tay của hai tay hạ xuống, bàn tay gần
chạm vai.
 Phách 3: Chân bước lùi, cánh tay duỗi thẳng trở về song song như
ban đầu.
 Phách 4: Tay trở về tư thế chuẩn bị ban đầu, khi chân nhún tay hơi
nhấn và kéo về phía sau người.
Ví dụ như với bài hát “ Xòe hoa” tôi đã hướng dẫn các em học sinh lớp 2/3 các
động tác múa xòe và các em rất thích thú, tập luyện tích cực và kết quả các em
hát tốt và múa đẹp.
- Sát còng:
Hai tay để thế 6b, bàn tay nắm hờ, hai khuỷa tay hơi nâng lên rồi nhấn xuống
theo nhịp nhún bật hoặc đi rung.
2.2. Hình ảnh minh họa.
- Hái đào một tay.
17
- Hái đào hai tay.
- Mõ mời.
18
- Sát còng.
- Điệu múa xòe khăn - Điệu múa xòe nón
19
PHẦN III: KẾT LUẬN
20
Qua việc áp dụng những kinh nghiệm của bản thân vào việc dạy và học Âm

trong những sắc thái và màu sắc khác. Âm nhạc cũng đưa bạn xích lại gần lí
21
tưởng về con người hoàn thiện, mục tiêu của công cuộc xây dựng chủ nghĩa
cộng sản chúng ta” – Đ.SôtxatacôVich.
Vai trò của âm nhạc đối với đời sống con người đã được khẳng định là vô
cùng quan trọng. Chúng ta những giáo viên âm nhạc, hơn ai hết chúng nhận thức
rất rõ điều này. Nhưng không thể chỉ có trình độ chuyên môn thôi chưa đủ, mà
tình yêu âm nhạc, niềm đam mê với nghề mới giúp chúng ta đem những chân
trời mới lạ trong từng câu hát đến với những học sinh thân yêu. Đó chính là tài
sản quý giá mà mỗi người giáo viên phải trau dồi và gìn giữ.
Là một giáo viên âm nhạc mới ra trường tôi nhận thấy để dạy tốt môn Âm
nhạc không chỉ có việc lên lớp dạy mỗi ngày mà người giáo viên phải thật sự có
lòng say mê và yêu nghề mến trẻ. Không ngừng bồi dưỡng những kiến thức mới
và học tập kinh nghiệm của các đồng nghiệp, làm sao cho các em thực sự yêu
thích môn học của mình. Muốn làm được điều này theo tôi cần phải đổi mới
phương pháp giảng dạy củ nếu không còn phù hợp, thay vào đó là những phương
pháp mới có tính khả quan hơn.
Bản thân tôi đã áp dụng phương pháp mới mà qua quá trình giảng dạy và
tham khảo từ đồng nghiệp đã rút ra được, tuy nhiên không tránh khỏi những sơ
suất, khiếm khuyết nên rất mong được sự góp ý chân thành, bổ sung của các
thầy, cô giáo để tôi ngày một tiến bộ và công tác giảng dạy tốt hơn.
NGƯỜI VIẾT ĐỀ TÀI
LÊ THỊ MINH THU
TÀI LIỆU THAM KHẢO
22
1. SGK Âm nhạc – NXB Gíao dục
2. SGV Âm nhạc
3. Phương pháp dạy học Âm nhạc. NXB Gíao dục
4. Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên môn Âm nhạc ở Trường Tiểu Học -
NXB Gíao dục.