Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
I. :
Trong thời kì công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước với sự phát triển về
mọi mặt đòi hỏi phải đổi mới mục tiêu giáo dục nhằm đào tạo ra một lớp người
năng động, sáng tạo nhằm đáp ứng cho xã hội nguồn nhân lực phục vụ đắc lực
cho các mục tiêu kinh tế của xã hội. Trước tình hình trên đòi hỏi phải có một
lớp người lao động có đủ năng lực, có tài, có đức để xứng đáng là chủ nhân
tương lai của đất nước. Qua các kì Đại hội Đảng toàn quốc, trong các văn kiện
Đại hội Bộ Giáo dục và Đào tạo đều nhấn mạnh rằng: “Cần đổi mới phương
pháp giáo dục cho phù hợp với sự phát triển của đất nước, để đào tạo ra những
con người năng động sáng tạo có năng lực giải quyết vấn đề”
Việc đổi mới mục tiêu giáo dục đã thực hiện thông qua việc đổi mới
chương trình và thay sách giáo khoa, thực hiện chuẩn kiến thức kĩ năng, kết hợp
giáo dục kĩ năng sống và sử dụng năng lưỡng tiết kiệm và hiệu quả, tiếp tục thưc
hiện kế hoạch hoạt động ngoài giờ trên lớp. Nhằm đổi mới căn bản về phương
pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của
người học.
Điều quan trọng ở đây là việc đổi mới trong giáo dục Tiểu học phải mang
lại lợi ích thiết thực cho học sinh nhằm thực hiện hai phương diện: Tinh thần và
phát triển tư duy vừa sức, phù hợp với tâm lí học sinh tiểu học.Một trong những
phương pháp chủ yếu để đạt được mục đích trên là gây cho học sinh hứng thú
học tập, tạo niềm tin, niềm vui bằng cách lôi cuốn các em vào những trò chơi
học hấp dẫn, phù hợp với trình độ nhận thức.Chính vì vậy người giáo viên ở các
trường Tiểu học hiện nay đã không ngừng tìm tòi học hỏi tích luỹ những phương
pháp có thể áp dụng một cách thuận tiện nhất,dễ hiểu, dễ làm mang lại hiệu quả
cao, phù hợp với nhu cầu phát triển hiện nay.
Ngày nay trên thế giới mục đích của giáo dục thường được chú trọng các
vấn đề: học để biết, học để làm, học để tự khẳng định mình và học để cùng
chung sống.
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 1
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 2
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
III. :
1. !"#:
- Tìm hiểu các trò chơi học tập phân môn luyện từ và câu lớp 3.
- Tìm hiểu về thực trạng tài liệu trò chơi luyện từ và câu lớp 3.
$%&'()*"+,-!")*.)/01:
- Đối tượng: Học sinh lớp 3/2 Trường tiểu học Tân Hiệp Phú Giáo Bình
Dương.
- Năm học 2012-2013
234
Tài liệu tham khảo:
- Đọc các tài liệu sách, báo… có liên quan đến nội dung đề tài.
- Đọc SGK, sách giáo viên, các loại sách tham khảo, sách trò chơi học
tập, sách đổi mới phương pháp dạy học ở Tiểu học…
- Nghiên cứu thực tế .
- Dự giờ, trao đổi ý kiến với đồng nghiệp về nội dung các trò chơi phân
môn luyện từ và câu.
Tổng kết rút kinh nghiệm sư phạm để kiểm tra tính khả thi của đề tài.
56
233789
I. :;<=>?;;2@A
Như chúng ta đã biết ,trong chương trình Tiếng Việt ở Bậc tiểu học nói
chung và ở lớp 3 nói riêng phân môn Luyện từ và câu chiếm một vị trí quan
trọng trong chương trình,có nhiệm vụ làm giàu vốn từ cho học sinh và trang
bị cho các em một số kiến thức về từ,câu.Từ và câu có vai trò đặc biệt quan
trọng trong hệ thống ngôn ngữ.
Từ là đơn vị trung tâm của ngôn ngữ.Câu là đơn vị nhỏ nhất có thể thực
hiện chức năng giao tiếp.Vai trò của từ và câu trong hệ thống ngôn ngữ quyết
Học sinh tiểu học có trí thông minh khá nhạy bén sắc sảo, có óc tưởng
tượng phong phú. Đó là tiền đề tốt cho việc phát triển tư duy học tập nhưng rất
dễ phân tán, rối trí nếu bị áp đặt, căng thẳng, quá tải. Muốn cho học sinh đạt
hiệu quả thì người giáo viên phải đổi mới phương pháp dạy học trên cơ sở “Lấy
học sinh làm trung tâm” giáo viên là người định hướng, tổ chức các tình huống
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 4
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
học tập kích thích óc tò mò và tư duy độc lập. Muốn cho các em học được trước
hết giáo viên phải nắm chắc nội dung của mỗi bài và lựa chọn, vận dụng các
phương pháp sao cho phù hợp, bài nào thì sử dụng các phương pháp trực quan,
thuyết trình, trò chơi… hoặc bài nào thì sử dụng phương pháp giảng giải, kiểm
tra, thí nghiệm… nhưng phải chú ý đến đặc điểm tâm sinh lí lứa tuổi học sinh.
IV. 4B;F3:
Hoạt đông vui chơi là hoạt động mà động cơ của nó nằm trong chính quá
trình hoạt động trong bản thân trò chơi chứ không nằm ở kết quả chơi.
Trò chơi là loại phổ biến của hoạt động vui chơi là chơi theo luật, luật của
trò chơi chính là quy tắc định rõ mục đích, kết quả và yêu cầu hành động của trò
chơi.
Trò chơi học tập là trò chơi mà luật của nó bao gồm các qui tắc gắn với
kiến thức kĩ năng có được trong hoạt động học tập, gắn với nội dung bài học,
giúp học sinh khai thác vốn kinh nghiệm của bản thân để chơi, thông qua chơi
học sinh được vận dụng các kiến thức kĩ năng đã học vào các tình huống trò
chơi và do đó học sinh được luyện tập thực hành củng cố, mở rộng kiến thức, kĩ
năng đã học. Như vậy các kĩ năng học tập môn luyện từ và câu được đưa vào trò
chơi.
Chơi là một nhu cầu cần thiết đối với học sinh Tiểu học, có thể nói nó quan
trọng như ăn, ngủ, học tập trong đời sống các em. Chính vì vậy các em luôn tìm
mọi cách và tranh thủ thời gian trong mọi điều kiện để chơi. Được chơi các em
sẽ tham gia hết sức tự giác và chủ động. Khi chơi các em biểu lộ tình cảm rất rõ
ràng như niềm vui khi chiến thắng và buồn bã khi thất bại. Vui mừng khi thấy
muốn tổ chức được trò chơi trong dạy luyện từ và câu có hiệu quả cao thì đòi
hỏi mỗi giáo viên phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ, cặn kẽ và đảm bảo
các yêu cầu sau:
- Trò chơi mang ý nghĩa giáo dục.
- Trò chơi phải nhằm mục đích củng cố, khắc sâu nội dung bài học.
- Trò chơi phải phù hợp với tâm sinh lí của học sinh lớp, phù hợp với khả
năng người hướng dẫn và cơ sở vật chất của nhà trường.
- Hình thức tổ chức trò chơi phải đa dạng, phong phú.
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 6
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
- Trò chơi phải chuẩn bị chu đáo .
- Trò chơi phải gây hứng thú với học sinh.
V1&KW//XY&KL/MN/&O,
- Tên trò chơi.
- Mục đích: Nêu rõ mục đích của trò chơi nhằm ôn luyện, củng cố kiến
thức, kĩ năng nào. Mục đích của trò chơi sẽ qui định hành động chơi
được thiết kế trong trò chơi.
- Đồ dùng, đồ chơi: Mô tả đồ dùng, đồ chơi được sử dụng trong trò chơi
học tập.
- Nêu lên luật chơi: Chỉ rõ qui tắc của hành động chơi qui định đối với
người chơi, qui định thắng thua của trò chơi.
- Số người tham gia chơi: Cần chỉ rõ số người tham gia chơi.
$Cách tổ chức chơi
- Thời gian tiến hành thường từ 5-7 phút.
- Đầu tiên là giới thiệu trò chơi :
+ Nêu tên trò chơi.
+ Hướng dẫn trò chơi bằng cách vừa mô tả vừa thực hành, nêu rõ qui định
chơi.
- Chơi thử và qua đó nhấn mạnh luật chơi .
- Chơi thật.
+Mỗi đội chơi có một tờ giấy đã chép sẵn đoạn thơ trên: “Em vẽ làng
xóm…….mùa thu”
+GV yêu cầu từng thành viên trong đội chơi lên gạch một gạch dưới các từ
chỉ đặc điểm trong khổ thơ.Em đầu tiên lên gạch một từ chỉ đặc điểm rồi đi
xuống đứng vào cuối hàng của đội mình, sau đó em thứ hai lên và cứ tiếp nối
cho đến em cuối cùng.Trong thời gian như nhau,đội nào xác định được đúng
nhiều từ nhất thì được điểm cao.Mỗi từ xác định đúng được tính 2 điểm(VD:
xanh,xanh, bát ngát,xanh mát,xanh ngắt),mỗi từ xác định sai bị trừ 2 điểm. Đội
nào được nhiều điểm thì đội đó thắng cuộc.
$KL/M[;=^
_Mục đích:
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 8
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
-Ôn luyện kỹ năng nói,viết câu đúng mẫu Ai thế nào? có sự phù hợp
nghĩa giữa thành phần chủ ngữ và thành phần vị ngữ.
-Luyện óc quan sát ,tác phong nhanh nhẹn.
*Chuẩn bị:
GV chuẩn bị một số từ ngữ phù hợp với các chủ đề theo mẫu câu :Ai
thế nào?
*Cách tổ chức:
VD:Bài tập 2 /Tuần 17:
Đặt câu theo mẫu Ai thế nào? để miêu tả:
a/Một bác nông dân.
b/Một bông hoa trong vườn.
c/Một buổi sớm mùa đông.
- Gv chia lớp thành 3 tổ :Tổ 1&2 tham gia chơi,Tổ 3 làm trọng tài
- Thời gian chơi từ 3-5 phút
Cách chơi: 1 HS1 ở tổ1 nêu bộ phận của câu trả lời cho câu hỏi :Ai?(Bác
nông dân ).Sau đó chỉ định cho 1 HS ở tổ 2 nêu bộ phận của câu trả lời cho câu
hỏi:Thế nào?( rất chăm chỉ.).
_1b)cd
Bảng phụ ghi sẵn bài giải để bổ sung một số từ sau khi trò chơi kết thúc
mà các em chưa tìm được.
_e/&f/0/
-Tổ chức cho 2 đội thi đua,với số học sinh của 2 đội bằng nhau.
- Sau khi giải nghĩa từ ngữ được dùng để gọi tên nhóm từ,yêu cầu các em
kể ra những từ thuộc nhóm đó. GV chỉ cần nêu tiếp sức bắt đầu: Lần lượt từng
học sinh của 2 đội nối tiếp nhau ghi lên bảng mỗ em 1 từ. Hết thời gian chơi đội
nào ghi nhiều từ và đúng thì sẽ chiến thắng.
Trò chơi này tôi thường dùng khi dạy các bài: BT1 tuần 4;BT1 Tuần15;
BT1 tuần 16, BT2 tuần 26, BT1 tuần 31, BT1 tuần 34, …
kKL/M[;D?l^
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 10
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
_#/&.1 Luyện phát hiện nhanh biện pháp nhân hoá và tạo nhanh cụm
từ có dùng biện pháp nhân hoá, luyện khả năng tưởng tượng, rèn phản ứng
nhanh.
_1b)cd
Giáo viên chuẩn bị một số từ ngữ gọi tên các đối tượng có thể nhân hóa và
một số cách nhân hóa các đối tượng này (gọi tên như người, có hành động, đặc
điểm như người, được gọi tên để chuyện trò như người).
_e/&f/0/
Chia lớp thành hai đội (A,B), GV(hoặc mời 2 HS) làm trọng tài.
1HS đội A hô, 1HS đội B đáp và ngược lại.
Lưu ý mỗi đội chỉ được một lần hô hoặc đáp. Mỗi lần hô và đáp đúng sẽ
đạt được 10 điểm.
Hết giờ chơi quy định, đội nào có nhiều điểm hơn đội đó tài hơn và thắng
cuộc.
Tôi thường sử dụng trong khi dạy các bài Luyện từ và câu có nội dung về
biện pháp nhân hoá như BT1 tuần 19, BT 1 các tuần 21,25,33,…
_1b)cd GV: chuẩn bị hệ thống câu hỏi và đáp án.
HS: thẻ đúng , sai.
_e/&f/0/
Chia lớp làm 2 đội chơi, cử 2 trọng tài.
- Cách 1: GV lần lượt giới thiệu từng câu hỏi, HS sử dụng bảng nhận xét
để trả lời, trọng tài theo dõi tổng kết. Đội nào có số bạn trả lời sai ít hơn
đội đó thắng cuộc.
- Cách 2: GV cho HS tự làm bài, lần lượt đưa từng đáp án, HS kiểm tra
bài làm của mình; tự giác trả lời bằng thẻ. Trọng tài theo dõi tổng kết.
+ Với trò chơi này, tôi có thể sử dụng vào tất cả các bài tập về so sánh,
nhân hoá, ôn về các dấu câu, mẫu câu.
Trò chơi này giúp HS biết đánh giá bài làm của mình, GV kiểm tra bài làm
của HS một cách nhanh gọn hơn.
8. KL/M[q774^
_#/`a/
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 12
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
- Rèn kĩ năng sử dụng từ ngữ bằng cách tạo nhanh các cụm từ có hình ảnh
so sánh đúng .
- Luyện phản ứng nhanh, trau dồi trí tưởng tượng , liên tưởng về hoạt động
hay đặc điểm, tính chất của sự vật.
_1b)cd:
- Làm các bộ phiếu bằng giấy ( Kích thước : 3 x 4 cm)
- Mỗi bộ phiếu gồm 3-5 từ chỉ hoạt động, trạng thái , đặc điểm, màu
sắc của sự vật ( Tuỳ thời gian chơi, nội dung bài học ) . Lớp 3 chủ yếu là từ
chỉ hoạt động, trạng thái , đặc điểm , tính chất
Ví dụ :
+ Bộ phiếu A( 5 từ chỉ hoạt động,trạng thái) : Đọc , viết cười ,nói , khóc
( Dành cho Tiết 7: ôn tập từ chỉ trạng thái )
+ Bộ phiếu B ( 5 từ chỉ màu sắc )Trắng , xanh, đỏ, vàng , đen
_1b)cd
- Các từ cần sử dụng để đặt câu thuộc chủ đề đã học.
-Số học sinh tham gia không hạn chế.
_e/&f/0/
Giáo viên nêu ra một từ cần đặt câu và chỉ định một học sinh bất kì đứng
lên đặt câu .Nếu học sinh đặt câu đúng ,GV sẽ đưa ra một từ khác và HS sẽ chỉ
định người tiếp theo đặt câu . Ai không đặt câu được hoặc đặt câu sai sẽ nhảy tại
chỗ 5 lần.GV sẽ chĩ định người kế tiếp.
Hết thời gian chơi, nhóm nào ít bị nhảy hơn sẽ thắng cuộc.
Trò chơi này được sử dụng.Bài 2 Tuần 20.
ZsKL/M[gA4>^
_#/`a/
- Luyện óc quan sát, nhận xét nhanh nhạy.
- Luyện kĩ năng đặt câu hỏi để lấy thông tin.
_1b)cd
- Một số mẩu giấy hoặc mảnh bìa để ghi từ.
_e/&f/0/
- Người chơi chia theo từ cặp hoặc theo 2 nhóm. Mỗi người hoặc nhóm
chơi đều có các bìa ghi từ theo 2 bộ khác nhau.
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 14
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
- Từ người ( hoặc nhóm) chơi sẽ đố và ghi lại từ, người nhóm kia sẽ hỏi,
đoán và đổi vai cho nhau.Hết giờ chơi, người hoặc nhóm nào được nhiều bìa ghi
từ hơn sẽ thắng.
* Trò chơi này áp dụng các bài: tuần 21, tuần 23, tuần 30.
ZZKL/M[G4t^
_#/`a/
- Ôn luyện kĩ năng nói viết câu đúng mẫu Ai là gì ?
- Luyện khả năng nhận xét nhanh, tác phong nhanh nhẹn.
_1b)cd
- Nhận biết nét nghĩa chung của từ.
- Rèn trí thông minh, khả năng phân tích, khái quát nhanh các nghỉa của từ.
*1b)cd
- Các từ trên được ghi thành bảng, photo thành nhiều bản chia cho người
(hoặc nhóm) tham gia chơi
- Mỗi người (hoặc nhóm) chơi đều có một bảng từ và bút để đánh dấu các
từ theo nhóm (đánh số 1,2,3…)
_e/&f/0/
- Số lượng người chơi:từ 2 đến 4 người (hoặc nhóm) chơi.GV phát cho mỗi
người (hoặc nhóm) chơi 1 bảng từ,nêu luật chơi.
-Mỗi người chơi (hoặc nhóm chơi) đọc từng từ trong bảng từ ,rồi dùng bút
đánh dấu các từ trong bảng theo nhóm (1,2,3 ).
- Hết thời gian quy định ( khoảng 3 phút) , cá nhân (nhóm) nào phân loại
được đúng và nhanh sẽ được tính điểm và được khen thưởng ( mỗi từ phân loại
đúng sẽ được tính 1 điểm). Và đội nào được nhiều điểm sẽ thắng cuộc.
Trò chơi này có thể áp dụng BT2,tuần 4 ;BT1 tuần 8 ;BT1 tuần 11 ;BT1
tuần 20.
yz
Z{,aYN/|)
- Tổ chức trò chơi như đã nêu trên khi dạy bài mới hay khi ôn tập là tạo
điều kiện và là động cơ để học sinh học tập một cách tích cực, chủ động, tự
giác,sáng tạo và nhận thức sâu sắc.
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 16
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
- Thông qua trò chơi học tập xây dựng được cho mình thói quen tìm hiểu
kĩ càng có mục đích, có khoa học các vấn đề xung quanh, chuẩn bị tốt bài học
trước khi lên lớp để có lời trình bày hợp lí hấp dẫn người nghe.
- Thông qua trò chơi giúp học sinh phát huy năng lực, năng khiếu mà các
em chưa thể hiện được ở các môn khác.
• a}#: Năng lực về phân tích, quan sát, xử lí tình huống hay năng khiếu
- Không khí trong những giờ học trở nên sôi nổi hơn, học sinh rất tích cực,
các em chuyển từ thụ động sang chủ động chiếm lĩnh kiến thức, thích thú với
những hình thức học tập mới lạ. Ngoài ra những kĩ năng sử dụng Tiếng Việt
trong giao tiếp của các em phát triển vượt bậc. Những học sinh giỏi thì ngày
càng tự tin năng động, có trách nhiệm cao trong việc học tập còn những học sinh
thụ động thì trở nên tích cực hơn, bắt đầu biết chia sẻ, hợp tác với các bạn để
hoàn thành một nhiệm vụ học tập.
- Với những kết quả trên tôi thấy rất vui mừng phấn khởi, hài lòng. Tuy đạt
kết quả như vậy, nhưng tôi không lấy làm điểm dừng mà còn phát huy hơn nữa,
nhằm tìm ra nhiều điểm mới, để nâng cao hiệu quả trong giảng dạy cho bản
thân, cho đồng nghiệp trong khối cùng đạt đến mục tiêu chung.
•ju
I. 5•:
- Qua vận dụng thực tế, tôi thấy nhiều giáo viên vận dụng tốt vào khâu
chuẩn bị, hướng dẫn và tổ chức cho các em chơi các trò chơi trên một cách
thường xuyên, các em sẽ thực hiện rất tốt, giờ dạy sôi nổi, hứng thú và đạt hiệu
quả rõ rệt.
- Mọi hoạt động trong giờ học đều do học sinh làm chủ. Qua đó khích lệ
các em phát triển năng khiếu, năng lực, hạn chế tính ỷ lại, nhút nhác nơi học
sinh.
- Trò chơi học tập là một loại hình hoạt động vui chơi có nhiều tác dụng
trong giờ học của học sinh Tiểu học,. Trò chơi học tập tạo không khí vui tươi ,
hồn nhiên, sinh động trong giờ học. Nó kích thích được trí tưởng tượng, tò mò,
ham hiểu biết ở trẻ.
- Việc tổ chức trò chơi trong các giờ học toán là vô cùng cần thiết.Các trò
chơi này còn giúp các em sáng tạo hơn trong cuộc sống, vận dụng hiểu biết của
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 18
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
mình vào giờ học một cách phù hợp.Giúp các em tự tin hơn ,có cơ hội tự khẳng
định mình và tự đánh giá nhau trong học tập.Tình cảm bạn bè củng chuyển biến
Giáo viên:Lê Thị Lài Trang 20
Saùng Kiến Kinh Nghiệm Trường Tiểu Học Tân Hiệp
€•j9w•BF4