CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
BÁO CÁO SÁNG KIẾN
Tên sáng kiến:
ĐỔI MỚI CÔNG TÁC QUẢN LÝ TRONG HOẠT ĐỘNG CHUYÊN
MÔN, NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC
- Họ và tên tác giả: Lê Ngọc Len.
- Thời gian đã được triển khai thực hiện: Từ 20/08/2012 đến ngày
28/2/2013.
I – Sự cần thiết, mục đích của việc thực hiện sáng kiến:
Như chúng ta đã biết: Dạy học bao gồm hai hoạt động thống nhất biện
chứng: Hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh, trong đó
hoạt động dạy của giáo viên có vai trò chủ đạo, hoạt động học của học sinh có
vai trò chủ động, tích cực, tự giác và sáng tạo. Làm công tác quản lí trong nhà
trường đã nhiều năm, đặc biệt là phụ trách công tác chuyên môn, bản thân tôi
luôn hiểu rằng đây là một nhiệm vụ trọng tâm của nhà trường. Có được “thương
hiệu” hay không của một nhà trường thì trước hết phải nói tới chất lượng của
công tác dạy học như: Chất lượng tay nghề của đội ngũ giáo viên; Chất lượng
các mũi nhọn trong nhà trường; Chất lượng đại trà của học sinh; Tỉ lệ học sinh
lớp 9 tốt nghiệp hằng năm…Vì thế trong những năm qua khi thực hiện chủ đề
năm học “Tiếp tục đổi mới công tác quản lí và nâng cao chất lượng giáo dục”
tại địa bàn xã Lý văn Lâm - Một xã mà nhiều năm được xếp vào xã đặc biệt khó
khăn - của Thành phố Cà Mau, cũng đủ để cho chúng ta có thể cảm nhận được
những nhọc nhằn của đội ngũ thầy cô giáo đang làm nhiệm vụ trồng người trên
địa bàn này đối với công tác dạy học. Nhưng, với sự quan tâm và đầu tư về mọi
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 1
mặt của các cấp lãnh đạo thì sự nhọc nhằn ấy của tập thể sư phạm nhà trường
trong nhiều năm qua sẽ được đền đáp xứng đáng bằng sự quyết tâm của các cấp
lãnh đạo trong việc đầu tư về mọi mặt cho nhà trường để xây dựng trường đạt
chuẩn Quốc gia mức độ 1 trong năm 2013.
(dù có thay đổi hoặc không thay đổi, hoặc phân công bổ sung vì sự điều động
của cấp trên, hoặc vì tình hình thực tế phải dồn ghép, hoặc phải tách tổ…); dự
kiến PCCM cho từng giáo viên bao giờ cũng phải được bàn bạc kĩ lưỡng và có
sự đồng thuận cao trong các phiên họp đầu năm của BGH. Vẫn biết rằng hiệu
trưởng sẽ là người có quyết định sau cùng về công việc này, sẽ chịu trách nhiệm
với cấp trên trong mọi phương diện nhưng phải coi đây là một nguyên tắc vàng
mà không thể dễ dãi hoặc coi nhẹ nó.
1.2/ Đổi mới trong sắp xếp lại biên chế lớp và làm công tác “bàn giao”
cho GVCN và GVBM.
Vào đầu mỗi năm học, căn cứ vào kế hoạch phát triển giáo dục đã được
cấp trên phê duyệt và căn cứ vào kết quả 2 mặt giáo dục đạt được của năm học
vừa qua mà người làm công tác quản lí nhất thiết phải có sự biên chế lại về các
mặt như: Sĩ số; Tỉ lệ học sinh nam, nữ; Tỉ lệ học sinh được xếp loại G, K, Tb, Y
và Kém về mặt học lực; Tỉ lệ học sinh được xếp loại T, K, Tb, Y về mặt hạnh
kiểm một cách tương đối đồng đều giữa các lớp trong một khối. Công việc này
không có nghĩa là rũ rối tất cả để biên chế lại từ đầu nếu thấy không cần thiết
(trừ khối 6) nhưng không thể không làm ở mỗi đầu năm trong việc điều chỉnh lại
các loại tỉ lệ cho tương đối đồng đều như đã nói ở trên và khâu còn lại cũng
không thể thiếu đó là công tác bàn giao cho GVCN và GVBM của năm học mới
kèm theo biên bản cùng các điều khoản thi hành, trong đó chú ý đến chất lượng
đại trà của lớp.
1.3/ Đầu tư cho chất lượng mũi nhọn:
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 3
Trong những năm học gần đây, khi mà CSVC của nhà trường dần được
hoàn thiện tiến tới đạt chuẩn Quốc gia thì nhà trường đã mạnh dạn tổ chức một
kì thi tuyển học sinh năng khiếu các khối lớp, trong đó có chú ý đến học sinh
năng khiếu khối 8 và có kế hoạch bồi dưỡng những lớp năng khiếu này làm
nòng cốt cho đội tuyển học sinh giỏi của khối lớp 9 ở năm học mới, nhờ có sự
chuẩn bị như vậy mà hằng năm khi đưa ra chỉ tiêu về số học sinh giỏi vòng
thành phố và vòng tỉnh, trường đều đạt được chỉ tiêu.
quyết định sau cùng về việc phân công chuyên môn cho năm học mới khi đã có
sự thống nhất giữa PHTCM với các TTCM. Đây cũng là một việc làm nhằm
thực hiện chủ đề của những năm học gần đây “Tiếp tục đổi mới công tác quản lí
và nâng cao chất lượng giáo dục”
Giao quyền đề xuất và dự kiến phân công chuyên môn cho TTCM bên
cạnh việc đáp ứng một phần tâm tư nguyện vọng chính đáng của mỗi thành viên
trong tổ chuyên môn, tạo sự bền vững về tinh thần đoàn kết nội bộ cũng còn là
một việc làm thể hiện tính dân chủ cao trong nhà trường, không áp đặt và không
gây áp lực khi giao việc cho giáo viên nhất là gây áp lực trong phân công
chuyên môn, do đó các thành viên trong mỗi tổ được phát huy tinh thần làm chủ
tập thể đồng thời cũng phát huy được năng lực và sở trường của mỗi thành viên.
Tuy nhiên tại buổi họp của các tổ chuyên môn trong đó có phần phân công
chuyên môn cho năm học mới thì trực tiếp hiệu trưởng hoặc PHTCM phải có
mặt cùng dự trong phiên họp này của mỗi tổ chuyên môn để chỉ đạo hoặc ghi
nhận các ý kiến của tập thể giáo viên và trình lên cuộc họp sau cùng của BGH
về vấn đề PCCM cho năm học mới.
3/ Làm tốt công tác kế hoạch hóa trong chỉ đạo hoạt động tổ chuyên môn:
Trước hết phải làm cho đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên thấu hiểu sâu
sắc và có tinh thần trách nhiệm cao trong việc viết kế hoạch là để cho bản thân
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 5
mình bằng mọi cách phải thực hiện bằng được, không chỉ là một sự qua loa đại
khái cho có mà phải thấy được rằng sự thiệt hại của nó một khi không hoàn
thành các chỉ tiêu thì cũng không thua kém gì với các cơ quan, doanh nghiệp
làm kinh tế khi mà không hoàn thành được kế hoạch đề ra, vì vậy để thực hiện
thắng lợi kế hoạch năm học đã được thông qua tại hội nghị cán bộ công chức thì
điều không thể thiếu được đối với tất cả các tổ chức, cá nhân là phải cụ thể hóa
được kế hoạch chung của nhà trường thành kế hoạch cụ thể của bộ phận mình,
cá nhân mình. Về công tác chuyên môn thì các TTCM và các cá nhân phải biết
chọn lọc từ các kế hoạch của nhà trường cùng các đoàn thể thành kế hoạch cho
riêng mình một cách phù hợp, khoa học, sáng tạo và có tính khả thi với đặc thù
mở các chuyên đề, nhất là các chuyên đề ứng dụng CNTT phục vụ cho công tác
giảng dạy và thông qua đó đã giúp nhiều thầy cô giáo hiện nay rất tích cực vận
dụng vào việc đổi mới phương pháp giảng dạy một cách có hiệu quả qua việc
giảng dạy kết hợp giữa phương pháp truyền thống với phương pháp trình chiếu
bằng các bài giảng điện tử.
5/ Làm tốt công tác kiểm tra chuyên đề tiết dạy và kiểm tra hồ sơ sổ sách giáo
viên:
Ngay từ đầu năm học hay ít nhất sau hai tuần bước vào năm học mới,
người làm công tác quản lí về chuyên môn phải lên và có được kế hoạch kiểm
tra chuyên đề và kiểm tra toàn diện giáo viên cho học kì, cho năm học. Ví dụ
như khâu kiểm tra HSSS thì không chỉ đơn thuần là việc “thu gom” các loại
HSSS của giáo viên theo định kì đề ra của BGH rồi đọc lướt qua một vài trang
và kí tên, hoặc ở khâu kiểm tra tiết dạy ở trên lớp cũng không chỉ đơn thuần là
cùng TTCM đi dự lần lượt mỗi giáo viên lấy 1 hoặc 2 tiết rồi góp một vài ý kiến
cho xong, mà người cán bộ quản lí phải đưa ra được các hình thức phong phú
trong công tác kiểm tra, ví dụ thêm về công tác kiểm tra chuyên đề HSSS chẳng
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 7
hạn thì mỗi tháng chỉ cần kiểm tra HSSS của một tổ hay của một số giáo viên
cần được kiểm tra và cũng có thể chỉ đi sâu vào một vài vấn đề trọng tâm như:
chất lượng của giáo án, mà trong giáo án cũng có thể chỉ đi sâu vào một trong
các loại bài soạn như: loại giảng bài mới; loại luyện tập; loại ôn tập chương…và
mỗi loại lại đi sâu vào “cái chất” của nó theo định hướng của kiểm tra đồng thời
đối chiếu được với việc thể hiện của giáo viên qua việc kiểm tra tiết dạy ở trên
lớp. Làm được như thế thì mảng HSSS sẽ thật sự có chất lượng trong thời bùng
nổ của công nghệ thông tin hiện nay.
Sau đợt kiểm tra thì phải công khai thông báo kết quả kiểm tra bằng các
hình thức như thông báo qua các buổi họp hoặc thông qua việc niêm yết tại
phòng giáo viên…để giáo viên thấy được những ưu điểm mà phát huy, những
hạn chế cần khắc phục.
6/ Quản lí và làm thật tốt công tác trực chuyên môn:
Phối hợp nhịp nhàng với các tổ chức như: Chi bộ, Công đoàn, Đoàn thanh
niên, Tổ chủ nhiệm…để thông qua các tổ chức này mà giáo dục, giúp đỡ, động
viên mỗi cá nhân để họ thấy được vai trò, trách nhiệm của mình mà không
ngừng phấn đấu hơn nữa nhằm hoàn thành nhiệm vụ được giao một cách xuất
sắc.
Cũng thông qua các đợt thi đua mà tiến hành khen thưởng một cách kịp
thời những cán bộ, giáo viên và tập thể có thành tích xuất sắc đồng thời cũng
cần chỉ ra được những hạn chế mắc phải và cần khắc phục trong đội ngũ cán bộ,
giáo viên, nhân viên và thông qua các tổ chức trên mà giới thiệu được những
đoàn viên ưu tú cho chi bộ chăm bồi và phát triển đảng cho họ, đó cũng là
những nguồn động viên, những phần thưởng xứng đáng dành cho những thành
viên tích cực trong nhà trường.
9/ Không ngừng nâng cao tinh thần tự học:
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 9
Trong công tác giáo dục tư tưởng chính trị, phải làm cho đội ngũ cán bộ,
giáo viên và nhân viên thấy được sự cần thiết phải không ngừng học hỏi để nâng
cao trình độ cho bản thân, đáp ứng ngày càng cao trong sự đòi hỏi về công việc
chuyên môn của mình. Hướng dẫn cán bộ, giáo viên, nhân viên học và tự học
bằng nhiều hình thức, bằng các kênh thông tin khác nhau, đặc biệt là học tập để
từng bước nâng cao trình độ ngoại ngữ, trình độ tin học nhằm vận dụng vào đổi
mới phương pháp giảng dạy và làm việc một cách có hiệu quả hơn.
10/ Rút ra bài học kinh nghiệm qua từng thời điểm:
Rút ra những bài học kinh nghiệm ở từng thời điểm hay sau mỗi đợt thi
đua hay sau mỗi đợt kiểm tra là rất cần thiết vì nó sẽ giúp cho công tác chỉ đạo
các hoạt động chuyên môn được điều chỉnh một cách khoa học hơn. Biết lắng
nghe và hiểu được những tâm tư, nguyện vọng chính đáng của quần chúng sẽ
giúp cho chúng ta làm tốt hơn công tác chuyên môn của mình, cũng từ đó mà
điều chỉnh kịp thời các kế hoạch cần thiết cho từng thời điểm.
IV - Kết quả, hiệu quả mang lại
Đổi mới trong công tác quản lí của BGH là một việc làm thường xuyên
SL
%
SL
%
SL
%
642/281 48 7,5 206 32,1 308 48,0 74 11,5 06 0,9
Được cọ sát qua nhiều lần tổ chức thao giảng theo chuyên đề đã làm thay
đổi được nhận thức trong đội ngũ giáo viên và giúp cho họ gần gũi được với từ
“Thao giảng theo chuyên đề” đồng thời thấy được hiệu quả rất thiết thực phục
vụ trực tiếp cho công tác giảng dạy và nâng cao tay nghề cho chính bản thân mỗi
thầy cô giáo.Việc tổ chức các chuyên đề giảng dạy kết hợp giữa phương pháp
truyền thống với phương pháp hiện đại hiện nay của đội ngũ giáo viên với
những thuận lợi là hiện nay nhà trường đã có máy chiếu cùng với sự có mặt của
một số thầy cô giáo có chứng chỉ và là kĩ thuật viên tin học có tay nghề tương
đối vững vàng đã giúp đỡ rất nhiều cho đội ngũ thầy cô giáo ở đây nâng cao
được trình độ sử dụng CNTT áp dụng vào đổi mới phương pháp giảng dạy.
Đi sâu đi sát với quần chúng, ngoài việc giúp đỡ cho đội ngũ cùng tiến bộ
và nâng cao tay nghề thì còn giúp chúng ta - các nhà quản lí - sẽ học hỏi được
nhiều điều bổ ích trong thực tế cũng như trong nghề nghiệp của mình vì thế khi
phối hợp được với các tổ chức trong nhà trường đã cho thấy tinh thần trách
nhiệm của mỗi cá nhân được nâng cao rõ rệt và tạo thêm sự thuận lợi cho công
tác chỉ đạo trong hoạt động dạy học của nhà trường.
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 11
Với những thành tích đã được ghi nhận như: Đến nay nhà trường đã có 5
thầy cô giáo đạt danh hiệu GVDG cấp Tỉnh, 9 thầy cô giáo đạt danh hiệu GVDG
cấp Thành phố và 19 thầy cô giáo đạt danh hiệu GVDG vòng trường, tỉ lệ học
sinh lớp 9 tốt nghiệp THCS dự kiến đạt 95%. Phấn đấu để trường đạt chuẩn
Quốc gia mức độ 1 trong năm 2013.
Song không tự thỏa mãn với những thành tích đã đạt được và không để
MỘT SỐ CHỮ VIẾT TẮT ĐƯỢC SỬ DỤNG
TRONG KHI VIẾT SÁNG KIẾN
THCS – Trung học cơ sở.
UBND – Ủy ban nhân dân.
HĐKH – Hội đồng khoa học.
HĐSP – Hội đồng sư phạm.
PHT – Phó hiệu trưởng.
PHTCM – Phó hiệu trưởng chuyên môn.
PCCM – Phân công chuyên môn.
TTCM – Tổ trưởng chuyên môn.
GV – Giáo viên.
GVCN – Giáo viên chủ nhiệm.
GVBM – Giáo viên bộ môn.
GVDG – Giáo viên dạy giỏi.
CNTT – Công nghệ thông tin.
HSSS – Hồ sơ sổ sách.
CSVC – Cơ sở vật chất.
SÁNG KIẾN NĂM 2012-2013 Trang 14