ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
NGUYỄN THỊ HẢI
HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ QUA
THỰC TIỄN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TẠI KKT
NGHI SƠN TỈNH THANH HÓA
Hoàn thiện pháp luật về đầu tư - qua thực tiễn đầu tư nước ngoài tại Khu
Kinh tế Nghi Sơn tỉnh Thanh Hóa
Chuyên ngành: Lý luận về lịch sử Nhà nước và pháp luật
Mã số: 60 38 01 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TSKH Nguyễn Hoàng Anh
Hà Nội – 2014
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
NGUYỄN THỊ HẢI
TÊN ĐỀ TÀI LUẬN VĂN THẠC SĨ
HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ QUA
THỰC TIỄN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TẠI KKT
NGHI SƠN TỈNH THANH HÓA
Chuyên ngành: Lý luận về lịch sử Nhà nước và pháp luật
Mã số: 60 38 01 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TSKH Nguyễn Hoàng Anh
2
H Ni 2014
I HC QUC GIA H NI
KHOA LUT
NGUYN TH HAI
HOàN THIệN PHáP LUậT Về ĐầU TƯ -
LỜI CAM ĐOAN 5
Tôi xin cam đoan Luận văn là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các kết quả nêu trong
Luận văn chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Các số liệu, ví dụ và trích
dẫn trong Luận văn đảm bảo tính chính xác, tin cậy và trung thực. Tôi đã hoàn thành tất cả
các môn học và đã thanh toán tất cả các nghĩa vụ tài chính theo quy định của Khoa Luật
Đại học Quốc gia Hà Nội 5
Vậy tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Luật xem xét để tôi có thể bảo vệ Luận văn 5
Tôi xin chân thành cảm ơn! 5
NGƯỜI CAM ĐOAN 5
Nguyễn Thị Hải 5
6
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
- APEC: Diễn đàn hợp tác kinh tế Châu Á – Thái Bình Dương.
- ASEAN: Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á
- ASEM: Tiến trình hợp tác Á - Âu.
- BOT: Hợp đồng xây dựng – kinh doanh – chuyển giao
- BT: Hợp đồng xây dựng – chuyển giao
- BTO: Hợp đồng xây dựng – chuyển giao – kinh doanh
- CNH, HĐH: Công nghiệp hóa, hiện đại hóa
- ĐTNN: Đầu tư nước ngoài
- FDI: Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.
- GCNĐT: Giấy Chứng nhận đầu tư
- GDP: Tổng sản phẩm quốc nội.
- GPMB: Giải phóng mặt bằng
- GTGT: Giá trị gia tăng
- KCN: Khu Công nghiệp
- KCNC: Khu Công nghệ cao
- KCX: Khu Chế xuất
- KKT: Khu Kinh tế
- GCNĐT: Giấy Chứng nhận đầu tư
- GPMB: Giải phóng mặt bằng
- GDP: Tổng sản phẩm quốc nội.
- WTO: Tổ chức Thương mại Thế giới.
DANH MỤC CÁC BẢNG
2.1. Bảng tổng hợp cấp GCNĐT tại KKT Nghi Sơn
2.2. Danh mục các dự án ĐTNN tại KKT Nghi Sơn
2.3. Bảng xếp hạng Top 10 ĐTNN các địa phương trên cả nước.
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
2. Tình hình nghiên cứu của đề tài
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
8
5. Phương pháp nghiên cứu
6. Dự kiến những đóng góp khoa học của luận văn
7. Hạn chế của đề tài:
8. Kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và các tài liệu tham khảo, đề tài gồm 3
chương, 7 tiết:
Chương 1: Một số vấn đề lý luận và pháp luật về đầu tư tại Việt Nam.
Chương 2: Thực trạng ĐTNN và tác động của chính sách pháp luật về đầu
tư đối với ĐTNN trong tại KKT Nghi Sơn tỉnh Thanh Hóa.
Chương 3: Phương hướng và một số giải pháp chủ yếu hoàn thiện pháp luật
về đầu tư.
CHƯƠNG 1. MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU
TƯ TẠI VIỆT NAM
1.1. ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM
1.1.1. Khái niệm về đầu tư và ĐTNN.
1.1.2. Đặc điểm của ĐTNN.
1.3. KHU KINH TẾ –TRONG THU HÚT ĐTNNNN Ở VIỆT NAM.
1.3.1. Vai trò của KKT trong ĐTTNN ở VNTầm quan trọng / vai trò của
KKT
1.3.1.11. Khái niệm và phân loại. đặc dặcj điểm của KKT
1.3.1.2. Đặc điểm của KKT.
1.3.1.221 3. Phân loại Khu Kinh tế.
1.3.1.331.4. Vai trò của KKT ở Việt Nam.
1.3.242. Mô hình KKT ở Hàn Quốc và bài học đối với Việt Nam.
1.3.2.1. Quá trình hình thành và phát triển các KKT tự do ở Hàn Quốc.
1.3.2.2. Bài học kinh nghiệm của Hàn Quốc trong phát triển KKT và khả
năng vận dụng tại Việt Nam:
1.3.23.4. Chính sách, pháp luật về đầu tư áp dụng đối với KKT.
1.3.3.1. Khung pháp luật và chính sách của nhà nước đối với KKT.
1.3.3.2. Nội dung chính sách pháp luật về đầu tư đối với KKT.
? Xem lại mục này: tcos thể nhập vào mục trên không?CHƯƠNG II.
THỰC TRẠNG ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI VÀ TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH
SÁCH PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ QUA THỰC TIỄN ĐTNN TẠI KKT NGHI SƠN -
10
TỈNH THANH HÓA.
2.1. THỰC TRẠNG THU HÚT VÀ QUẢN LÝ ĐTNN TẠItạitại KKT NGHI
SƠN TỈNH THANH HÓA.
2.1.1. Quá trình hình thành KKT Nghi Sơn
2.1.1.1. Điều kiện tự nhiên
2.1.1.2. Điều kiện về kinh tế - xã hội.
2.1.1.3. Quá trình hình thành KKT Nghi Sơn.
2.1.2. Kết quả đầu tư tại KKT Nghi Sơn
2.1.2.1 Về công tác quy hoạch:
2.1.2.2. Về công tác đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng:
2.1.2.3. Về GPMB và tái định cư:
2.1.2.4. Công tác quốc phòng, an ninh.
tư tại KKT Nghi Sơn (Khu liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn).
2.2.2. Tác động của chính sách pháp luật về đầu tư qua thực tiễn ĐTNN
tại KKT Nghi Sơn.
2.2.2.1. Những chuyển biến trong quá trình xây dựng cơ chế, chính sách
phát triển KKT tác động đến ĐTNN trong KKT Nghi Sơn.
2.2.2.2.Các tác động cụ thể của chính sách pháp luật về đầu tư tác động
đến ĐTNN qua đánh giá của các tổ chức quốc tế tại Việt Nam.
2.2.2.3. Một số điểm hạn chế bất cập của pháp luật về đầu tư tác động đến
ĐTNN tại KKT Nghi Sơn.
CHƯƠNG 3. PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN
THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ
3.1. PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ.
3.1.1. Hoàn thiện chính sách, pháp luật về đầu tư nhằm nâng cao chất
lượng, hiệu quả thu hút đầu tư phù hợp với định hướng nêu tại Chiến lược phát
triển KT-XH Việt Nam giai đoạn 2011-2020, thu hút ĐTNN và nâng cao chất
lượng dự án ĐTNN.
3.1.2. Hoàn thiện pháp luật về đầu tư nhằm tạo môi trường pháp lý bình
đẳng, công khai, minh bạch, ổn định môi trường đầu tư.
3.1.3. Hoàn thiện pháp luật về đầu tư nhằm đảm bảo lợi ích tổng thể quốc
gia, cải thiện kinh tế vĩ mô và tái cấu trúc nền kinh tế theo mô hình tăng trưởng
mới.
12
3.1.4. Hoàn thiện pháp luật vê đầu tư nhằm đảm bảo nguyên tắc công
khai, minh bạch, tạo thuận lợi hơn cho nhà đầu tư.
3.1.5. Hoàn thiện pháp luật về đầu tư nhằm đảm bảo lợi ích của nhà
nước, xã hội, đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về hoạt động đầu tư.
3.2. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ
3.2.1. Giải pháp hoàn thiện Luật Đầu tư.
3.2.1.1. Hoàn thiện Về chính sách dảm bảo đầu tư.
3.2.1.2. Hoàn thiện Về danh mục cấm đầu tư và Danh mục lĩnh vực đầu
trường đầu tư thực sự minh bạch.
KẾT LUẬN.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.
DANH MỤC CÁC BẢNG
Số hiệu bảng Tên bảng Trang
Bảng 2.1: Bảng số lượng DA cấp giấy chứng nhận đầu tư từ 2006 –
Tháng 9/2014
Error:
Refere
nce
source
not
found
Bảng 2.2: Bảng Danh mục các dự án đầu tư nước ngoài trong khu
kinh tế Nghi Sơn tính đến tháng 6/2014
Error:
Refere
nce
source
not
found
Bảng 2.3: Bảng xếp loại Top 10 đầu tư nước ngoài theo địa phương
như sau
Error:
Refere
nce
14
source
not
found
1.1.1. Một số khái niệm, .
1.1.2. Đặc điểm của ĐTNN
1.1.23. Vai trò của ĐTTNN tại Việt Nam.
1.2. KHÁI NIỆM, ĐẶC TRƯNG, NỘI DUNG, VAI TRÒ CỦA PHÁP LUẬT VỀ
ĐẦU TƯ VÀ KHUNG PHÁP LÝ ĐỐI VỚI ĐTNN.
1.2.1. Khái niệm và đặc trưng của pháp luật về đầu tư.
1.2.1.1. Khái niệm pháp luật về đầu tư
1.2.1.1. Nội dung của pháp luật về đầu tư:
1.2.1.2. Đặc trưng của pháp luật về đầu tư.
1
1.2.2. Nội dung và Vvai trò của pháp luật về đầu tư
1.2.1.1. Nội dung của pháp luật về đầu tư:
1.2.1.2 Vai trò của pháp luật về đầu tư
1.2.3. Khái quát về sự hình thành, phát triển của pháp luật về đầu tư và các cơ
chế, chính sách về đầu tư ở VN hiện nay.
1.2.3.1. Khái quát về sự hình thành và phát triển của pháp luật về đầu tư.
1.2.3.2. Các chính sách về đầu tư:
1.2.3.2.1. Chính sách tài chính
1.2.3.2.2. Chính sách về đất đai.
1.2.3.2.4. Chính sách về đầu tư XD kết cấu hạ tầng và các KKT.
1.3. KHU KINH TẾ – MÔ HÌNH KKT TRONG TRỌNG ĐIỂM ĐỂ THU HÚT
ĐT Ở VNNN.
1.3.1. Khái niệm và phân loại Tại sao phải có KKT
1.3.1.1. Khái niệm
1.3.1.2. Tất yếu phải xây dựng KKT trong quá trình CNH, HĐH.
1.3.1.3 Phân loại KKT.
1.3.1.4. Đặc điểm của KKT.
1.3.21.5. Vai trò của KKT trong đầu tư ở VNtiến trình CNH, HĐH
1.3.2. Mô hình KKT tự do ở Hàn Quốc Kinh nghiệm thế giới và bài học đối với Việt
Nam.
2.2.4. Nguyên nhân của những tồn tại trong thu hút ĐTNN tạivào KKT Nghi Sơn
2.3. TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH PHÁP LUẬT về ĐỐI VỚI ĐTNN TẠI KKT
NGHI SƠN.
2.3.1. Các chính sách pháp luật về đầu tư áp dụng của Chính phủ đối với KKT
Nghi Sơn
2.3.1.1. Những chính sách chung áp dụng đối với KKT theo quy định của pháp luật
về đầu tư.
2.3.1.1.1. Chính sách thuế liên quan đến đầu tư và ưu đãi đầu tư (cập nhật đến tháng
7/2013).
2.3.1.1.2. Ưu đãi về tiền thuê đất, thuê mặt nước:
2.3.1.1.3. Các ưu đãi khác: ưu đãi về chuyển lỗ, khấu hao tài sản cố định, chuyển lợi
nhuận ra nước ngoài được quy định chung trong Luật Đầu tư;
2.3.1.2. Chính sách ưu đãi áp dụng đối với DA trọng điểm quốc gia đầu tư tại KKT
3
Nghi Sơn (DA Khu liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn).
2.3.1.3. Cơ chế, chính sách hỗ trợ đầu tư của Tỉnh Thanh Hóa đối với KKT Nghi
Sơn.
2.3.2. Tác động của chính sách pháp luật về đầu tư qua thực tiễn đối với ĐTNN nói
chung và KKT Nghi Sơn nói riêng.
2.3.2.1. Những chuyển biến trong quá trình XD cơ chế, chính sách phát triển KKT
tác động đến ĐTNN trong KKT Nghi Sơn.
2.3.2.2. Tác động của chính sách pháp luật về đầu tư đối với ĐTNN qua đánh giá
của các tổ chức quốc tế tại Việt Nam.
2.3.2.2.1. Chính sách về thu hút đầu tư
2.3.2.2.2 Chính sách về thuế
2.3.2.2.3. Chính sách về tài chính
2.3.2.3.4. Chính sách về đất đai, GPMB
2.3.4. Cơ chế, chính sách hỗ trợ đầu tư của Tỉnh Thanh Hóa đối với KKT Nghi
Sơn.
CHƯƠNG 3
3.2.1.1.2. Định hướng hoàn thiện Luật Đầu tư.
3.2.1.1.3. Một số đề xuất hoàn thiện Luật Đầu tư.Theo cô thì em nêu luôn tên các giải
pháp vào những mục này. Lý do: đến Chương này thì không nói về quan điểm hoàn
thiện LĐT, hay những bất cập ở LĐT nữa. Nếu có muốn nói thì nên lồng chúng vào
từng giải pháp cụ thể, nhớ là ngắn thôi, dành thời lượng dài cho giải pháp.
3.2.2. Giải pháp 1.1.2. Hoàn thiện Luật DN để theo hướng tiếp tục tạo dựng khung
pháp lý thuận lợiI cho hoạt động ĐT
, minh bạch cho việc thành lập, hoạt động và chấm dứt các DN thuộc mọi thành
phần kinh tế.
3.1.1.2.1. Những bất cập của Luật DN hiện hành cần sửa đổi hoàn thiện.
3.2.1.1.2. Định hướng hoàn thiện Luật DN.
3.1.1.2.1. Một số đề xuất hoàn thiện Luật DN.
3.2.1. Giải pháp Tập trung sửa đổi một số chính sách ưu đãi đầu tư.
3.2.1.1. Mục tiêu
3.2.1.2. Định hướng xây dựng chính sách ưu đãi
3.2.1.3. Đề xuất một số giải pháp cụ thể.
5
3.2.1.3.1. Hoàn thiện chính sách thuế, cải cách TTHC và quản lý thuế.
3.2.1.3.2. Hoàn thiện chính sách đất đai, XD, QH.
3.2.1.3.3. Chính sách đối với hoạt động ĐTNN trong lĩnh vực đổi mới và CGCN.
3.2.1.3.4. Hoàn thiện cơ chế chính sách thu hút ĐTNN vào công nghiệp hỗ trơ
3.2.1.3.5. Xây dựng Luật về KCN, KKT; hoàn thiện quy hoạch KCN, KKT; chú trọng
đầu tư hạ tầng KCN, KKT theo hướng trọng điểm để thu hút ĐTNN.
3.2.10. Rà soát, điều chỉnh, bổ sung và hoàn thiện chính sách khuyến khích, hỗ trợ
đầu tư trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đối với ĐTNN. Phần này nên bỏ. Hoặc cắt ra
đưa vào phần giải pháp trên, nếu thấy nội dung nào phù hợp
3.1.10.1. Sửa đổi chính sách hỗ trợ di dân tái định cư và GPMB cho phù hợp với
Luật Đất đai 2013.
3.1.10.2. Rà soát chính sách hỗ trợ, khuyến khích đầu tư đối với xuất khẩu, các DA
đầu tư vào KKT Nghi Sơn, các DA sử dụng nhiều lao động, DA đầu tư vào lĩnh vực
- QHCT: Quy hoạch chi tiết
- NK: Nhập khẩu
- TNDN: Thu nhập doanh nghiệp
- TW: Tung ương
- TTHC: Thủ tục hành chính
- TNHH: Trách nhiệm hữu hạn
- TPP: Hiệp định xuyên Thái Bình Dương.
- GTGT: Giá trị gia tăng
- GCNĐT: Giấy Chứng nhận đầu tư
- GCNQSDĐ: Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất
- GPMB: Giải phóng mặt bằng
- GDP: Thu nhập bình quân đầu người
- XK: Xuất khẩu
- XD: Xây dựng
- XTĐT: Xúc tiến đầu tư
- WTO: Tổ chức Thương mại Thế giới.
DANH MỤC CÁC BẢNG
2.1. Bảng tổng hợp về QH tại KKT Nghi Sơn
2.2. Bảng tổng hợp các dự án đầu tư hạ tầng tại KKT Nghi Sơn
2.3. Bảng tổng hợp cấp GCNĐT tại KKT Nghi Sơn
8
2.4. Danh mục các dự án ĐTNN tại KKT Nghi Sơn
2.5. Bảng xếp hạng Top 10 ĐTNN các địa phương trên cả nước.
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Kinh tế Thế giới vừa trải qua cơn bão khủng hoảng tài chính. Trong bối cảnh
hiện nay, cạnh tranh thu hút vốn ĐTNN trên thế giới và trong khu vực sẽ tiếp tục gay
gắt. Các nước trong khu vực nhất là Trung Quốc đã và đang cải thiện mạnh mẽ môi
trường đầu tư nhằm cạnh tranh thu hút vốn đầu tư từ các nước khác, coi đó là giải
pháp chiến lược phục hồi và phát triển kinh tế. Điều này tạo nên thách thức lớn đối
phát từ thực tiễn đó tôi chọn đề tài “Hoàn thiện pháp luật về đầu tư - qua thực tiễn đầu
tư nước ngoài tại Khu Kinh tế Nghi Sơn tỉnh Thanh Hóa” với mong muốn đề tài sẽ đóng
góp phần nhỏ vào quá trình hoàn thiện pháp luật về đầu tư trong thời gian tới cả về lý luận
và thực tiễn.
2. Tình hình nghiên cứu của đề tài
Xuất phát từ vị trí, vai trò quan trọng của việc thu hút ĐTNN đối với KKT trong
tiến trình CNH-HĐH, trong những năm gần đây đã có nhiều cuộc hội thảo khoa học về
lĩnh vực này trên quy mô toàn quốc, như:
- Hội thảo quốc gia “15 năm (1991 - 2006) XDxây dựng và phát triển các KCN,
KCXKhu Công nghiệp, Khu Chế xuất ở Việt Nam” do Bộ Kế hoạch - Đầu tư, Tạp chí
cộng sản, Đài tiếng nói Việt Nam và Đài truyền hình Việt Nam tổ chức tháng 6/2006.
- Hội nghị tổng kết “20 năm (1991 - 2011) XDxây dựng và phát triển KCN,
10