B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM
_______________________
NGUYN TH M HNH
GII PHÁP NÂNG CAO CHT LNG TÍN DNG TI NGÂN HÀNG
THNG MI C PHN XUT NHP KHU VIT NAM – CHI NHÁNH
NG NAI
Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
Mã s: 60340201 LUN VN THC S KINH T NGI HNG DN KHOA HC:
PGS.TS PHM VN NNG
Tp. H Chí Minh - Nm 2013
1
LI CAM
OAN
1.3.1 Nhóm nhân t bên ngoài 17
1.3.2 Nhóm nhân t bên trong 18
1.4 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca các NHTM trên th gii và bài
hc cho Eximbank chi nhánh ng Nai 20
1.4.1 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca mt s NHTM trên th gii 20
1.4.1.1 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca ngân hàng Citibank 20
1.4.1.2
Kinh nghim ca Nht Bn 21
1.4.1.3 Bài hc kinh nghim cho Eximbank chi nhánh ng Nai 22
Kt lun chng 1 24
Chng 2 - Thc trng cht lng tín dng ti Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu
Vit Nam - Chi nhánh ng Nai 25
3
2.1 Khái quát v Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam 25
2.1.1 Nhng thông tin chung v Eximbank 25
2.1.2 Quá trình hình thành và phát trin 25
2.1.3 Nhng thành tu đt đc 26
2.2 Gii thiu v NH TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam - CN ng Nai 26
2.2.1 Nhng thông tin chung v ngân hàng TMCP xut nhp khu – Chi nhánh
ng Nai 26
2.2.2 Chc nng và nhim v ca NH TMCP xut nhp khu – CN ng Nai 27
2.3 Tình hình hot đng ca NH TMCP xut nhp khu – CN ng Nai 28
2.3.1 Hot đng huy đng vn 28
2.3.2 Tình hình hot đng tín dng ti Eximbank-CN ng Nai 31
2.3.3 Phân loi d n 32
2.3.3.1 Phân loi d n theo loi tin t 33
2.3.3.2 Phân loi d n theo k hn n
35
2.3.3.3 Phân loi d n theo mc đích vay 37
Nam - Chi nhánh ng Nai 65
3.4 Kin ngh 72
3.4.1 Kin ngh vi Nhà nc 72
3.4.2. Kin ngh vi Ngân hàng Nhà nc Vit Nam 74
3.4.3 Kin ngh vi ngân hàng Eximbank Vit Nam 75
Kt lun chng 3 78
Kt lun 79
Tài liu tham kho 80
Ph lc 1 81
Ph lc 2 87
5
DANH MC CÁC CH VIT TT
ATM : Máy rút tin t đng
BS : Bt đng sn
BO : B phn h tr tín dng
CBTD : Cán b tín dng
CIC : Trung tâm thông tin tín dng
CN : Chi nhánh
DPRR : D phòng ri ro
FO : B phn quan h khách hàng
GTCG : Giy t có giá
HTD : Hot đng tín dng
KCN : Khu công nghip
MO : B phn thm đnh tín dng
NH : Ngân hàng
NHNN : Ngân hàng Nhà Nc
NHTM : Ngân hàng thng mi
NHTMCP : Ngân hàng thng mi c phn
PGD : Phòng giao dch
Biu đ 2.6: Tình hình n quá hn 50
Biu đ 2.7: Biu đ tình hình huy đng vn so vi tng d n 54
7
M U
1. Tính cp thit ca đ tài
Trong 10 nm tr li đây h thng ngân hàng Vit Nam đã có nhiu bc phát
trin nhanh chóng và đáng ghi nhn, góp phn quan trng vi s phát trin kinh t đt
nc. Nm 2007 Vit Nam gia nhp WTO. Quá trình hi nhp và thng mi quc t
làm tng hiu qu ngun lc ca các bên tham gia. Bên cnh nhng li ích nhn đc
t thng mi hóa toàn cu cùng vi xu hng hi nhp ca phn ln các quc gia trên
th gii, các cá nhân và Doanh nghip Vit Nam cng đang phi đng đu vi rt
nhiu khó khn, th thách, đ đa nn kinh t nc ta đt đc nhng thành tu to ln.
Trong đó, có s đóng góp không nh ca ngành Ngân hàng vi vai trò là “đòn by kinh
t“ thông qua hot đng huy đng vn và hot đng tín dng.
Thc cht hot đng ca Ngân hàng bao gm rt nhiu nghip v, nhng quan
trng nht là nghip v tín dng vì nó là yu t quyt đnh s tn ti và phát trin ca
Ngân hàng. Do đó, thc hin công tác tín dng có hiu qu, cht lng tt, gim thiu
ri ro có ý ngha vô cùng quan trng. Vit Nam là mt đt nc đang phát trin, trong
khi đó Ngành Ngân hàng còn rt yu v chuyên môn, nghip v và công ngh. Do đó,
nâng cao cht lng hot đng tín dng luôn là công tác đc quan tâm hàng đu,
nhm hn ch ti thiu nhng ri ro ti thiu có th xy ra, tác đng xu đn nn kinh
t.
Trong giai đon hin nay ngày càng có nhiu Ngân hàng mi du nhp vào th
trng Vit Nam đng thi do vic m rng quy mô và mng li ca các Ngân hàng
hin hu tính cht cnh tranh ngày càng cao, các ngân hàng tìm mi cách đ tng
doanh thu, li nhun, đng thi nn kinh t khó khn, kéo theo s khó khn ca các cá
nhân, doanh nghip, nên vn đ cp tín dng ngày càng có nhiu ri ro.
nhánh ng Nai, qua quá trình kho sát ti đn v đ phân tích, đánh giá tình hình hot
9
đng tín dng và đa ra nhng tn ti trong hot đng tín dng ti chi nhánh Eximbank
ng Nai.
- Phng pháp thng kê: Thông qua hi tho, các cuc hp chuyên ngành, các ý
kin đóng góp ca các chuyên gia ngân hàng, chuyên gia kinh t đ tip thu, thng kê,
b sung và hoàn chnh gii pháp đm bo cho hot đng tín dng ti chi nhánh
Eximbank ng Nai phát trin hiu qu, và không ngng m rng trong thi gian ti.
6. Kt cu ca lun vn
Chng 1 - C s lý lun v cht lng tín dng ca ngân hàng thng mi.
Chng 2 - Thc trng cht lng tín dng ti Ngân hàng thng mi c phn Xut
Nhp Khu Vit Nam – Chi nhánh ng Nai.
Chng 3 - Mt s gii pháp nhm nâng cao cht lng tín dng ti Ngân hàng thng
mi c phn Xut Nhp Khu Vit Nam – chi nhánh ng Nai.
10
Chng 1 - C s lý lun v cht lng tín dng ca Ngân hàng thng mi
1.1 Tng quan v tín dng
1.1.1 Khái nim tín dng
Tín dng là khái nim th hin mi quan h gia ngi cho vay và ngi vay.
Trong quan h này, ngi cho vay có nhim v chuyn giao quyn s dng tin hoc
hàng hoá cho vay cho ngi đi vay trong mt thi gian nht đnh. Ngi đi vay có
ngha v tr s tin hoc giá tr hàng hoá đã vay khi đn hn tr n có kèm hoc không
kèm theo mt khon lãi.
1.1.2 Bn cht ca tín dng
Bn cht tín dng biu hin quá trình vn đng ca tín dng trong nn kinh t
th trng th hin thông qua các giai đon sau:
- giai đon cho vay: vn tin t đc chuyn t ngi cho vay sang ngi đi
vay. Khi đó giá tr vn tín dng đc chuyn sang ngi đi vay.
- Cn c vào tính cht đm bo ca các khon cho vay, có các loi tín dng sau:
+ Tín dng có bo đm: là loi hình tín dng mà các khon cho vay phát ra đu
có tài sn tng đng th chp, có các hình thc nh: cm c, th chp, chit khu và
bo lãnh.
+ Tín dng không có bo đm: là loi hình tín dng mà các khon cho vay phát
ra không cn tài sn th chp mà ch da vào tín chp. Loi hình này thng đc áp
dng vi khách hàng truyn thng, có quan h lâu dài và sòng phng vi ngân hàng,
khách hàng này phi có tình hình tài chính lành mnh và có uy tín đi vi ngân hàng
nh tr n đy đ, đúng hn c gc ln lãi, có d án sn xut kinh doanh kh thi, có
kh nng hoàn tr n
- Cn c vào hình thc cp tín dng: có th chia thành 4 loi:
+ Chit khu thng phiu: thng phiu đc hình thành ch yu t quá trình
mua bán chu hàng hóa và dch v gia khách hàng vi nhau. Ngi bán có th gi
12
thng phiu đn hn đ đòi tin ngi mua hoc mang đn ngân hàng đ xin chiêt
khu trc hn.
Nghip v chit khu đc coi là đn gin, da trên s tín nhim gia ngân
hàng và nhng ngi ký tên trên hi phiu. thun tin cho khách hàng, ngân hàng
thng ký vi khách hàng hp đng chit khu. Khi cn chit khu, khách hàng ch
cn gi thng phiu lên ngân hàng xin chit khu. Do ti thiu có 2 ngi cam kt tr
tin cho ngân hàng nên đ an toàn ca chit khu thng phiu tng đi cao. Hn na
NHTM có th tái chit khu thng phiu ti NHNN đ đáp ng nhu cu thanh khon
vi chi phí thp.
+ Cho vay là loi hình thông dng nht trong hot đng tín dng, nó có ngha là
ngân hàng có khách hàng vay tin đ phc vc cho nhng mc đích khác nhau ca
khách hàng.
+ Cho thuê tài sn (thuê-mua): hot đng ch yu ca NHTM là cho vay đ
khách hàng mua tài sn. Tuy nhiên trong nhiu trng hp khách hàng không đ (hoc
cha đ điu kin) đ vay vn, đ m rng tín dng, NHTM đã mua các tài sn theo
ây là ch tiêu hiu qu phn ánh cht lng tín dng, cho phép đánh giá tính
hiu qu trong hot đng tín dng ca mt ngân hàng. Ch tiêu này càng ln thì càng
chng t ngân hàng đã s dng mt cách hiu qu ngun vn huy đng đc.
- Ch tiêu d n: D n ngn hn (hoc trung-dài hn) / Tng d n
ây là mt ch tiêu đnh lng, xác đnh c cu tín dng trong trng hp d n
đc phân theo thi hn cho vay (ngn, trung, dài hn). Ch tiêu này còn cho thy bin
14
đng ca t trng gia các loi d n tín dng ca mt ngân hàng qua các thi k khác
nhau.
- Ch tiêu n quá hn:
Nu n quá hn gia tng làm cho mc đ ri ro cho vay và kh nng mt vn
ca Ngân hàng cng gia tng, khi đó s nh hng đn dòng tin d tính thu v và cung
thanh khon. Ngân hàng không d tính đc điu này nên phi đi vay vi lãi sut cao
đ bù đp, không nhng th ngân hàng còn mt thêm mt khon phí đ đôn đc, giám
sát thu n, chi phí n quá hn cao. Các ch tiêu đánh giá c th nh sau:
Tng n quá hn
T l n quá hn (%) = * 100
Tng d n
Nu mt ngân hàng có t l này quá cao thì chng t cht lng tín dng ca
ngân hàng đó thp, điu này là không tt cho ngân hàng. Và ngc li, ch tiêu trên
càng thp thì càng chng t cht lng tín dng ca ngân hàng tt.
Ch tiêu này phn ánh khái quát v tình hình n quá hn ca ngân hàng trong
hot đng tín dng. Trong thc t do nhng ri ro trong kinh doanh là không th tránh
khi nên các ngân hàng thng chp nhn mt t l n quá hn nht đnh trong gii
hn an toàn. Theo mt s chuyên gia thì nu duy trì t l n quá hn mc di 3% là
có th chp nhn đc còn nu di 1,3% thì có th coi là lý tng. Ch tiêu này tuy
ch phn ánh khái quát tình hình n quá hn ca ngân hàng nhng không phi là cn c
16
- Quy trình tín dng: Thit k các quy trình tín dng thích ng vi tng nhóm
khách hàng, tng loi tín dng, nhm cung cp các thông tin cn thit, to ra các cht
kim soát đ ngn chn nhng ri ro nhng không gây phin hà cho khách hàng và tit
kim thi gian cho c 2 bên.
- Th tc trong cp tín dng: ây là khâu tip xúc đu tiên ca khách hàng
vi ngân hàng. Yêu cu v các th tc giy t đn gin, không gây phin hà kt hp
tinh thn thái đ phc v chu đáo nhit tình ca cán b tín dng s to cho khách hàng
mt tâm lý thoi mái, to nim tin và hình nh tt trong mi khách hàng, thu hút thêm
nhiu khách hàng mi, làm tng thêm kh nng m rng hot đng tín dng. Mt khác,
đáp ng tt nhu cu ca khách hàng s to điu kin thun li cho hot đng sn xut
kinh doanh ca h, bo đm hiu qu s dng vn vay; đó cng là tin đ đ h có th
thc hin đúng cam kt tr n đy đ đúng hn.
- Tinh thn và thái đ phc v ca nhân viên ngân hàng: nu cán b tín dng
có tinh thn thái đ, đo đc ngh nghip tt thì trong quá trình tip cn phc v khách
hàng s to cho khách hàng nim tin và to mt hình nh tt trong mi khách hàng.
Thái đ phc v ca nhân viên đc đánh giá là tt, phi đm bo các yu t sau: đi
x đúng mc vi khách hàng; hiu rõ nhu cu c th ca tng khách hàng; th hin s
quan tâm đc bit đn nhng chú ý ca khách hàng; chm sóc khách hàng chu đáo,
nhit tình, thân thin; gii quyt khiu ni, nhu cu khách hàng, x lý nghip v nhanh
chóng; th hin s am hiu, chuyên nghip trong nghip v đ h tr, t vn khách
hàng…
Th hai: Mc đ thc hin đúng quy đnh ca pháp lut và quy đnh ca ngân
hàng.
Là vic chp hành các quy đnh v đm bo an toàn trong hot đng tín dng
ngân hàng thông qua các ch tiêu nh h s an toàn vn ti thiu 8%, gii hn cho vay
đi vi mt khách hàng, mt nhóm khách hàng, quy đnh vic cho vay có tài sn đm
bo và không có tài sn đm bo đi nhng đi tng vay khác nhau…theo quyt đnh
17
ro có th làm st gim cht lng tín dng, nh hng trc tip đn hiu qu hot đng
kinh doanh ca ngân hàng và ngc li.
- nh hng ca c s h tng đn vic cp tín dng:
C s h tng tt là cu ni giúp ngun vn tín dng đn đc nhng ni có
nhu cu. ng thi cng là điu kin giúp cho vic kim tra sau cho vay đc thc
hin d dàng và nhanh chóng, giúp các NHTM có đc các bin pháp kp thi nhm
gim thiu ri ro tín dng, t đó cng đm bo đc cht lng ca khon tín dng.
- Nng lc kinh doanh ca khách hàng:
Tín dng là nhp cu ni gia hot đng sn xut kinh doanh ca ngân
hàng vi hot đng trong lnh vc sn xut vt cht và kinh doanh dch v. Do đó, mi
biu hin xu hoc tt trong hot đng kinh doanh ca khách hàng đu có nhng
nh hng tng ng đn hot đng tín dng. Khi hot đng kinh doanh ca khách
hàng có lãi, có xu hng phát trin, thì khách hàng s có kh nng tr n ngân
hàng, quan h tín dng vi ngân hàng khi đó s din ra tt đp, cu ni gia vay và
cho vay s thông sut và ngc li.
1.3.2 Nhóm nhân t bên trong
- Chính sách tín dng:
Chính sách tín dng đc xem là kim ch nam cho hot đng tín dng, quyt
đnh s thành bi ca mt Ngân hàng. Mt chính sách tín dng đúng đn, thích
hp vi điu kin kinh doanh ca Ngân hàng s giúp Ngân hàng thu hút đc nhiu
khách hàng, đm bo kh nng sinh li cho hot đng tín dng trên c s phân tán
ri ro, tuân th pháp lut và đng li chính sách ca nhà nc.
- Quy trình tín dng:
Quy trình tín dng là nhng quy đnh c th trong công tác tín dng t
khâu thm đnh khách hàng, thit lp h s tín dng đn vic gii ngân và thu n; đng
thi quyn hn và nhim v ca tng ngi, t b phn nhân viên đn cp lãnh
đo trong vic gii quyt h s tín dng…
19
- Kim soát ni b:
- Công ngh:
Bên cnh các yu t đã đc nêu trên, công ngh cng là mt yu t không
kém phn quan trng to nên cht lng trong hot đng tín dng.
Công ngh hin đi, mt mt giúp đáp ng kp thi và nhanh chóng nhu cu ca khách
hàng trong mi mt dch v, mt khác giúp các cp qun lý NHTM nm bt kp thi
tình hình hot đng tín dng nhm điu chnh kp thi cho phù hp vi tình hình thc
t nhm tha mãn ngày càng cao nhu cu ca khách hàng.
1.4 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca các NHTM trên th gii và bài
hc cho Eximbank chi nhánh ng Nai
1.4.1 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca mt s NHTM trên th gii
1.4.1.1 Kinh nghim nâng cao cht lng tín dng ca ngân hàng Citibank
Mt trong nhng tp đoàn tài chính có hiu qu kinh doanh đc đánh giá cao
trên th gii là Citigroup, trong đó kt qu hot đng ca Citibank đã to nên mt
ngun thu ln cho Citigroup. ây là mt tp đoàn hàng đu không ch v quy mô mà
còn là đi th có sc mnh trên thng trng nh chính sách qun lý cht lng tín
dng ca tp đoàn. Ch tch tp đoàn Citigroup - Walter Wriston đã tng nói lên vai trò
quan trng ca cht lng tín dng nh sau: toàn b cuc sng trong hot đng ngân
hàng là cht lng tín dng.
Trong môi trng hot đng ngân hàng, Citibank đã xây dng mt khung qun
lý cht lng tín dng, trong đó bao gm các chính sách tín dng đc tuyên b mt
cách rõ ràng, quy trình qun lý khon vay, các công c và ngun thông tin cn thit đ
ra quyt đnh, v đi ng nhân s có cùng mt s hiu bit, mt ngôn ng chung, trách
21
nhim v vai trò ca h trong quy trình tín dng. Khi nhng yu t này đc hi t mt
cách đy đ s to ra trong ngân hàng mt vn hóa hiu qu.
Mô hình cp tín dng đc tiêu chun hóa và phi tri qua 3 giai đon ca quá
trình xét duyt: gp g khách hàng, thm đnh, thc hin giao dch. Ba giai đon trong
chính sách tín dng ch cht ca Citibank bao gm: hình thành chin lc và k hoch
thng mi, Nhà nc s dùng các ngun qu quc gia đ can thip và tt yu ban điu
hành các ngân hàng cng phi đc thay th.
Hin nay các ngân hàng Nht đã x lý thành công các vn đ liên quan đn tài
sn không thu hi đc. T chc dch v tài chính (The Financial Service Agency)
đóng vai trò quan trng trong vic thúc ép các ngân hàng thc hin công tác d phòng
cn thit cng nh x lý nhng khon n xu mà trc đây đã tng gây ra các khon l
ln kéo dài trong nhiu nm đi vi hu ht các ngân hàng.
1.4.1.3 Bài hc kinh nghim cho Eximbank chi nhánh ng Nai
Qua kinh nghim ca mt s Ngân hàng trong vic nâng cao cht lng tín dng
có th rút ra mt s bài hc cho Eximbank chi nhánh ng Nai:
- Mt là, xây dng và hoàn thin b máy qun lý cht lng tín dng. m bo
tính đc lp trong x lý các khon cp tín dng gia cán b quan h khách hàng, cán b
qun lý n vi cán b thm đnh. Phân trách nhim rch ròi gia các b phn tham gia.
- Hai là, xây dng th trng mc tiêu, mc ri ro chp nhn ca ngân hàng. Th
trng mc tiêu đc xây dng trên c s phân tích các bc sau: (1) nhn dng th
trng tim nng (phân theo vùng, ngành, sn phm ) da vào tng quan ca các
thành viên tham gia th trng; (2) lit kê đc các c hi trong th trng đó; (3) theo
23
dõi đc môi trng kinh doanh, đánh giá đc v trí ca ngân hàng trên mi th
trng và theo đó điu chnh đc th trng mc tiêu; (4) miêu t đc các yu t cht
và lng ca khách hàng mc tiêu trên mi th trng.
- Ba là, thng xuyên đào to và bi dng kin thc, đo đc ngh nghip cho
cán b, đ nâng cao nng lc đánh giá, phân tích tín dng cho cán b tín dng.
- Bn là, chú trng hn na đn vic đu t và nâng cp h thng công ngh
thông tin nhm phc v tích cc hn na cho vic phân tích, đánh giá, đo lng ri ro
tín dng, hiu qu kinh doanh, thc hin chm đim tín dng theo tiêu chun quc t,
giám sát đc lp khon vay, chú trng thc hin phân nhóm khách hàng.
- Nm là, Vic phân loi n xu phi thc hin mt cách trit đ, đúng bn cht,
phân loi theo tiêu chun quc t đ phn ánh đúng thc trng ca ngân hàng, có mc