PHM THY PHNG UYÊN
CÁC NHÂN T NH HNG N QUYT
NH GI TIT KIM CA KHÁCH HÀNG
TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN
NGOI THNG VIT NAM Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
Mã s: 60340201
LUN VN THC S KINH T
NGI HNG DN KHOA HC
PGS.TS TRNG QUANG THÔNG
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
MC LC
TRANG PH BÌA
LI CAM OAN
DANH MC CÁC T VIT TT
DANH MC HÌNH V, BIU
DANH MC CÁC BNG
M U 1
CHNG 1: C S LÝ LUN V TIN GI TIT KIM VÀ CÁC NHÂN T
NH HNG N QUYT NH GI TIT KIM 4
1.1. Tin gi tit kim 4
1.1.1. Khái nim 4
1.1.2. Phân loi 4
1.1.3. Tm quan trng ca nghip v huy đng tin gi tit kim 5
1.2. Hành vi khách hàng Ngân hàng 6
1.2.1. Nhng đc thù ca dch v ngân hàng tác đng đn hành vi mua ca
ngi tiêu dùng 6
1.2.2. Tin trình mua ca khách hàng ngân hàng 7
1.2.3. Các yu t nh hng đn hành vi khách hàng Ngân hàng 9
1.3. Các nghiên cu trc đây 16
1.3.1. Các nghiên cu trong nc 16
3.2.1. c đim mu kho sát 40
3.2.2. Kim đnh thang đo 45
3.2.3. Phân tích nhân t khám phá EFA 48
3.2.4. Kim đnh mô hình và gi thuyt nghiên cu 52
3.3. ánh giá kt qu nghiên cu 59
3.3.1. Các nhân t nh hng đn quyt đnh gi tit kim ca khách hàng ti
Vietcombank 59
3.3.2. Mi quan h gia gii tính, đ tui, trình đ hc vn và thu nhp vi
quyt đnh gi tit kim ca khách hàng ti Vietcombank. 63
3.3.3. So sánh kt qu kho sát so vi các nghiên cu trc đây 63
CHNG 4: GII PHÁP VÀ KIN NGH 66
4.1. nh hng v công tác huy đng vn ca Vietcombank 66
4.2. Gii pháp đ thúc đy khách hàng gi tit kim ti Vietcombank 67
4.2.1. Gii pháp v thay đi chính sách lãi sut 67
4.2.2. Gii pháp tng cng s thun tin cho khách hàng 68
4.2.3. Gii pháp tng cng hình nh nhân viên 70
4.2.4. Gii pháp v nâng cao hình nh ngân hàng 71
4.2.5. Gii pháp đn gin hóa th tc giao dch 72
4.2.6. Gii pháp v nh hng ca ngi thân 72
4.3. Kin ngh 73
4.3.1. Kin ngh vi c quan qun lý nhà nc 73
4.3.2. Kin ngh vi NHNN 74
Kt lun chng 4: 75
KT LUN 76
TÀI LIU THAM KHO
PH LC
Hình 3.5: Kt qu kho sát loi tin gi ca khách hàng đang s dng.
Hình 3.6: Mô hình các nhân t tác đng đn quyt đnh gi tit kim ca khách
hàng ti Vietcombank
DANH MC CÁC BNG
Bng 2.1: Kt qu hot đng ca Vietcombank qua các nm
Bng 2.2: Tình hình Huy đng tin gi giai đon 2010 - 2012
Bng 2.3: Các ch tiêu đánh giá tình hình huy đng tin gi ti ngân hàng TMCP
Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.4: Huy đng tin gi theo loi tin t ca Vietcombank giai đon 2010 -
2012
Bng 3.1: Kt qu thông tin cá nhân ca khách hàng
hàng thì vai trò ca ngun vn càng tr nên đc bit quan trng. Qui mô c cu và
các đc tính ca ngun vn quyt đnh hu ht các hot đng ca mt NHTM bao
gm qui mô, c cu, thi hn tài sn và kh nng cung ng dch v, t đó quyt
đnh kh nng sinh li và s an toàn ca ngân hàng.
Trong khi cha khai thác đc s lng ln tin nhàn ri trong các t chc
kinh t và dân c, nhiu ngân hàng hin vn ph thuc vào ngun vn vay, k c
vay ca ngân hàng nc ngoài đ đáp ng cho nhu cu tng trng tài sn, vì vy
chi phí ngun vn cao, s n đnh và hiu qu kinh doanh thp và cha phát huy ni
lc đ phát trin mt cách vng chc. Các ngân hàng Vit Nam hin nay đu trong
tình trng thiu vn trung và dài hn cho nhu cu đu t. Vic thu hút ngun vn
vi chi phí cao, s n đnh thp và không phù hp vi s dng vn v qui mô, c
cu làm hn ch kh nng sinh li, đng thi đt ngân hàng trc nguy c ri ro lãi
sut, ri ro thanh khon và hn na có th dn đn s mt n đnh trong toàn b h
thng tài chính. Do vy, yêu cu tng cng huy đng vn có mc chi phí hp lý và
n đnh cao đc đt ra ht sc cp thit đi vi các NHTM Vit Nam.
Trên th trng hin nay có rt nhiu kênh đu t khác nhau vi mc sinh li
và ri ro khác nhau thì vn có rt nhiu ngi chn hình thc tin gi tit kim. Tuy
nhiên lãi sut tit kim cha hp dn đi vi ngun tin nhàn ri. Hn na, s cnh
tranh ngày càng gia tng gia các ngân hàng thng mi và có thêm hot đng ca
các t chc phi ngân hàng v huy đng vn nh Bo him, Qu h tr phát trin,
Bu đin, Kho bc huy đng trái phiu Vì vy khách hàng thc s có rt nhiu la
chn gi tin ti các ngân hàng và ngân hàng đ thu hút vn thì đa ra nhiu
-2-
chng trình qung cáo, chiêu th, khuyn mãi hp dn. Nh vy, yu t nào nh
hng đn quyt đnh gi tin ca ngi dân ti các ngân hàng?
Ngân hàng TMCP Ngoi thng Vit Nam (Vietcombank), trong nhng nm
gn đây, đã không ngng đy mnh và phát huy th mnh ca mình đ dn đu
trong lnh lc kinh doanh tin t, đng thi thc hin tt các chin lc kinh doanh
ca mình. Vietcombank đc cng đng trong nc và quc t bit đn và ghi nhn
4. Phng pháp nghiên cu
Phân tích tng hp: kt hp phân tích đnh tính và đnh lng trong nghiên
cu. Trc tiên, s dng phng pháp nghiên cu đnh tính thông qua tho lun
nhóm vi các đi tng nghiên cu và nhng ngi có kinh nghim v lnh vc huy
đng vn qua hình thc tit kim nhm b sung nhng tiêu chí đánh giá, điu chnh
thang đo và xây dng bng câu hi. Sau đó tin hành nghiên cu đnh lng, xác
đnh các nhân t và các thuc tính đo lng và hiu chnh thang đo cui cùng và
tin hành thu thp d liu thông qua vic kho sát khách hàng.
Mu và thông tin mu: Chn mu thun tin, đi tng là nhng ngi hin
có giao dch vi Vietcombank và phng vn trc tip bng bng câu hi. Mô hình
đo lng gm 28 bin quan sát, s dng thang đo Likert 5 bc khong đ lng hóa
và 07 gi thuyt, s mu là 250.
D liu sau khi thu thp xong s đc tin hành phân tích vi phn mm SPSS
16.0 nhm đt mc tiêu nghiên cu.
5. Kt cu ca đ tài
Không tính phn m đu và kt lun thì lun vn có kt cu nh sau:
Chng 1: C s lý lun v tin gi tit kim và các nhân t nh hng đn
quyt đnh gi tit kim.
Chng 2: ánh giá thc trng v tin gi tit kim ti ngân hàng Ngoi
thng Vit Nam
Chng 3: Phng pháp nghiên cu và kt qu nghiên cu
Chng 4: Gii pháp và kin ngh
-4-
CHNG 1: C S LÝ LUN V TIN GI TIT KIM
VÀ CÁC NHÂN T NH HNG N QUYT NH GI
TIT KIM
1.1. Tin gi tit kim
1.1.1. Khái nim
tháng, hàng quý. a s khách hàng thích la chn hình thc gi tin này là công
nhân viên chc hu trí. Mc tiêu quan trng ca h là li tc có đc theo đnh k.
Do vy, mc lãi sut đóng vai trò quan trng đ thu hút đc đi tng khách hàng
này, mc lãi sut thng cao hn mc lãi sut không k hn. Ngoài ra, mc lãi sut
còn thay đi tùy theo loi k hn, loi tin t gi, và tùy theo uy tín, ri ro ca ngân
hàng nhn gi tin.
1.1.3. Tm quan trng ca nghip v huy đng tin gi tit kim
Nghip v huy đng vn không mang li li nhun trc tip cho ngân hàng
nhng nó là nghip v rt quan trng. Mt ngân hàng thng mi đc cp phép
thành lp phi có vn điu l theo quy đnh. Tuy nhiên vn điu l ch đ tài tr cho
tài sn c đnh nh tr s, vn phòng, máy móc thit b cn thit cho hot đng ch
cha đ vn đ ngân hàng thc hin các hot đng kinh doanh nh cp tín dng và
các dch v ngân hàng khác. có vn phc v cho hot đng này ngân hàng phi
huy đng vn t khách hàng. Nghip v huy đng vn nói chung và huy đng tin
gi tit kim nói riêng có ý ngha rt quan trng đi vi ngân hàng cng nh đi vi
khách hàng.
1.1.3.1. i vi ngân hàng thng mi
Nghip v huy đng vn, trong đó tin gi tit kim là mt b phn quan
trng, góp phn mang li ngun vn cho ngân hàng thc hin các nghip v kinh
doanh khác. Không có nghip v huy đng vn, ngân hàng s không đ vn tài tr
cho hot đng ca mình. Mt khác, thông qua nghip v huy đng vn ngân hàng
có th đo lng đc uy tín cng nh s tín nhim ca khách hàng đi vi ngân
-6-
hàng. T đó, ngân hàng có các bin pháp không ngng hoàn thin hot đng huy
đng vn đ gi vng và m rng quan h vi khách hàng.
1.1.3.2. i vi khách hàng
Nghip v huy đng tin gi tit kim không ch quan trng đi vi ngân hàng
mà còn có ý ngha quan trng đi vi khách hàng. Nghip v huy đng tin gi tit
kim cung cp cho khách hàng mt kênh tit kim và đu t nhm làm tin ca h
Tính mau hng: đc trng ca tính mau hng th hin bn cht tc thi ca
sn phm xy ra nh là kt qu ca vic sn xut và tiêu dùng đng thi, do vy nhà
cung cp dch v không th hình thành và duy trì hàng tn kho. Nng lc sn xut
cha đc s dng ca nhà cung cp dch v đành phi b không, lãng phí tr khi
khách hàng đn và tip nhn dch v. Cng tng t, khi nng lc cung cp ca nhà
cung cp dch v thp hn nhu cu ca th trng thì khách hàng li b “đui” đi vi
s tht vng vì không có hàng tn kho trong tình hung này.
Trách nhim y thác: v c bn khi khách hàng s dng dch v ngân hàng
là khách hàng đang mua mt t hp các li ha: ngân hàng ha s chu trách nhim
qun lý, trông coi các ngun vn và nhng vn đ tài chính ca khách hàng. Do đó,
s tín nhim và tin tng đi vi ngân hàng và các nhân viên ca h là đòi hi có
tính bt buc.
Dòng thông tin hai chiu: Dch v ngân hàng không đn thun là s mua
sm mt ln ri kt thúc mà liên quan đn mt chui các giao dch hai chiu thng
xuyên trong mt khong thi gian c th. Ví d nh vic phát hành sao kê tài khon,
qun lý tài khon, ghé thm chi nhánh, s dng máy ATM.
1.2.2. Tin trình mua ca khách hàng ngân hàng
Nhn thc nhu cu
Có th d dàng nhn ra nhu cu đi vi dch v ngân hàng thng phát sinh
khi ngi ta có nhng vn đ liên quan đn tin bc. Các nhu cu c bn mà khách
hàng s dng dch v ngân hàng nh tip cn tin mt; an toàn v tài sn (an toàn
v mt vt cht - bo v khi b trm cp, bo v tài sn trc s mt giá ca đng
tin); chuyn tin t ni này đn ni khác; tr chm; t vn tài chính
-8-
Tìm kim thông tin
Do cm nhn v ri ro cao nên khách hàng thng có nhu cu tìm kim thông
tin ln và vì vy h thng tích cc tìm kim thông tin. iu này khuyn cáo các
ngân hàng nên ch đng cung cp thông tin.
Khách hàng s dng thông tin ca ngân hàng đ hiu và bit v dch v ngân
dch v hoc chuyn sang nhà cung cp dch v khác, h s có nhng bình lun tích
cc/tiêu cc cho gia đình, bn bè, ngi thân, đng nghip v nhà cung cp dch v.
Khi ngi tiêu dùng không hài lòng vi quyt đnh mua nào đó ca mình thì
h có th quy s không hài lòng cho nhiu ngun khác nhau. i vi các dch v,
do khách hàng cng tham gia trong quá trình dch v nên có th h s cm thy có
trách nhim hn đi vi nhng tht vng ca mình. Theo đó, cách thc ngi tiêu
dùng tham gia vào quá trình sn xut ra dch v có th nh hng đn đánh giá ca
khách hàng đn dch v nhn đc. Vì vy, vic hng dn khách hàng v vai trò
ca h cng là mt ni dung trong công tác marketing ngân hàng.
1.2.3. Các yu t nh hng đn hành vi khách hàng Ngân hàng
Hành vi mua ca khách hàng ngân hàng cng tng t nh vic mua sm ca
ngi tiêu dùng chu nh hng ca rt nhiu nhân t khác nhau, trong đó chia
thành bn nhóm nhân t chính: nhân t tâm lý, các nhân t cá nhân, các nhân t xã
hi và các nhân t tình hung.
1.2.3.1. Các nhân t tâm lý
Tìm hiu hành vi ngi tiêu dùng là mt ni dung gn nh quan trng nht
ca hot đng nghiên cu marketing. Philips Kotler đã đa ra các nhân t tâm lý có
kh nng nh hng đn hành vi mua hàng ca khách hàng đó là nhn thc, tip thu,
đng c, nim tin - thái đ, cá tính.
Nhn thc (Perception)
Nhn thc đc đnh ngha là “mt quá trình thông qua đó cá th tuyn chn,
t chc và gii thích thông tin to ra mt bc tranh có ý ngha v th gii xung
quanh”. Sn phm hin thc có nh hng đn hành vi tiêu dùng nhng nhn thc
ca ngi tiêu dùng v sn phm còn nh hng nhiu hn.
-10-
Tuy nhiên trc mi tình hung, mi ngi tiêu dùng li có mt cách nhn
thc khác nhau. Nhn thc không ch ph thuc vào nhng tác nhân vt lý, mà còn
ph thuc vào c mi liên h ca các tác nhân đó vi môi trng xung quanh và
nhng điu kin bên trong cá nhân đó.
hiu đó trong quyt đnh tiêu dùng.
Thái đ th hin nhng đánh giá có ý thc, nhng cm ngh, nhng xu hng
hành đng tng đi kiên đnh ca con ngi đi vi mt ch th, mt ý tng.
Thái đ din t nhng đánh giá tt hay xu da trên nhn thc bn vng, nhng
cm giác cm tính và nhng xu hng hành đng ca mt ngi đi vi mt khách
th hay mt ý tng nào đó. Thái đ dn đn quyt đnh thích hay không thích mt
đi tng nào đó, đn vi nó hay ri xa nó.
Nim tin và thái đ đc hình thành trong ngi tiêu dùng theo nhiu cách
khác nhau. ôi khi con ngi đã hình thành mt thái đ tích cc v mt sn phm
trc khi mua nó. c bit, đi vi nhng sn phm cn mt quyt đnh mua nhiu
cân nhc, nh nhng sn phm đt tin, phn đông ngi tiêu dùng mun xây dng
và thu thp thêm mt nim tin và thái đ tích cc đi vi sn phm trc khi ra
quyt đnh mua. i vi mt s sn phm khác, nim tin và thái đ ca ngi tiêu
dùng li đc hình thành trong quá trình s dng.
Cá tính (Personality)
Theo Philip Kotler: “Cá tính là nhng đc tính tâm lý ni bt ca mi con
ngi to ra th ng x (nhng phn ng đáp li) có tính n đnh và nht quán vi
môi trng xung quanh.
Tính cách ca mt ngi liên quan đn các đc đim cá nhân - nhng đc
đim đc bc l mt cách phù hp, đc bit khi mt đc đim biu hin trong s
hin din ca các đc đim khác. Trong đi sng hàng ngày, tính cách ca chúng ta
đc ngi khác mô t li cho nhau, nhng bn thân chúng ta li là nhng thc th
có tính cách và cá tính rt khác nhau. Nh vy, tính cách có liên quan đn ý nim v
bn thân cng nh nhng quan nim ca nhng ngi xung quanh v chính chúng
-12-
ta. Mi ngi có mt cá tính khác nhau, có th là t tin, thn trng, khiêm nhng,
t cao, hiu thng, ngn np, d dãi, nng đng, ci m, bo th Nhng tính cách
khác bit này cng to ra nhng hành vi mua sm khác nhau.
1.2.3.2. Các nhân t cá nhân
tiêu dùng ca h.
Li sng
Li sng ca mt ngi là cách sng ca h trên th gii đc th hin ra
trong hot đng, s quan tâm cng nh ý kin, quan đim ca ngi đó. Nhng
ngi cùng xut thân t mt nhánh vn hóa, tng lp xã hi và cùng ngh nghip có
th có nhng li sng hoàn toàn khác nhau. Li sng miêu t sinh đng toàn din
mt con ngi trong quan h vi môi trng ca mình. S la chn hàng hóa ca
ngi tiêu dùng th hin li sng ca h.
Nhân cách và quan nim v bn thân
Mi ngi đu có mt nhân cách khác bit có nh hng đn hành vi ca
ngi đó. đây nhân cách có ngha là nhng đc đim tâm lý khác bit ca mt
ngi dn đn nhng phn ng tng đi nht quán và lâu bn vi môi trng xung
quanh. Nhân cách thng đc miêu t bng nhng nét nh t tin, có uy lc, tính
đc lp, lòng t trng, tính d thích nghi…
Các nghiên cu đã ch ra rng ngi tiêu dùng luôn tìm kim nhng sn phm
và dch v phù hp vi hình nh hòa hp vi hình nh ca cái tôi cá nhân. Nh vy
hành vi ca ngi tiêu dùng luôn có xu hng tha mãn nhu cu đc k vng bi
các nhân t bên ngoài.
1.2.3.3. Các yu t xã hi
Gia đình
Gia đình ca ngi mua luôn đc coi là yu t nh hng mnh m nht ti
hành vi ca ngi mua. Gia đình, gia tc hình thành cho cá nhân nhng đnh hng
v tôn giáo, chính tr, kinh t, nhng tham vng cá nhân, giá tr bn thân và tình
cm, đc bit vi nhng gia đình mà b m sng chung vi con cái trng thành thì
nh hng ca h có th là c bn.
-14-
Các thành viên trong gia đình có th có nh hng mnh m đn hành vi ca
ngi mua. Ta có th phân bit hai loi gia đình nh hng đn hành vi ngi mua:
gia đình đnh hng (gm b m ca ngi đó) yu t này nh hng sâu sc, lâu
1.2.3.4. Các yu t vn hóa
Nn vn hóa: là yu t c bn quyt đnh mong mun và hành vi ca mi
ngi. Nhng đa tr ln lên ti các quc gia khác nhau s có cách nhìn khác nhau
v bn thân, mi quan h vi mi ngi và các l nghi xã hi.
Nhánh vn hóa: mi nn vn hóa đu có nhng nhánh vn hóa nh hn to
nên nhng đc thù hn và mc đ hòa nhp vi xã hi cho nhng thành viên ca nó.
Các nhánh vn hóa to nên nhng phân khúc th trng quan trng. Hành vi mua
sm ca mt ngi s chu nh hng ca nhng đc đim ca nhánh vn hóa ca
ngi y, chúng s nh hng đn s thích n ung, cách la chn qun áo, cách
ngh ngi, gii trí và tham vng tin thân ca h.
Tng lp xã hi: các tng lp xã hi khác nhau thì có s a thích hàng hóa
cng nh thng hiu khác nhau v qun áo, đ gia dng, các hot đng gii trí, xe
c và các phng tin truyn thông.
1.2.3.5. Nhân t tình hung mua sm
Môi trng vt cht xung quanh: bao gm t v trí ca hàng, trang trí ni tht,
nhit đ, âm nhc, mùi v, nhân viên ca hàng, trang phc ca nhân viên ti cách
bày trng bày hàng hóa, vt phm qung cáo nhng tác đng ca môi trng vt
cht s to ra nhn thc tt v môi trng bán l và nhng nhn thc này đn lt
nó s tác đng đn quyt đnh mua sm ca khách hàng.
Bi cnh thi gian: Thi gian dành cho vic mua sm ca khách hàng nhiu
hay ít, nu khách hàng có ít thi gian dành cho vic mua sm thì thng có khuynh
hng ít tìm kim thông tin hn và mua sm nhng nhãn hiu quen thuc.
Có nhng sn phm, dch v đc kinh doanh theo mùa, chng hn vào dp
nhng ngày l thì nhu cu ca khách hàng tng lên đi vi mt s sn phm dch v
khá rõ.
-16-
Tâm trng: tâm trng cng ging nh cm xúc, có c tích cc và tiêu cc, nh
hng đn quyt đnh mua hàng. ây là mt trong nhng quy lut tâm lý mà ngi
nghiên cu marketing phi tìm hiu k, ví d nh ta thng không mua hoc không
lt là các yu t s thun tin, hình thc chiêu th, nh hng ngi thân, hình nh
ngân hàng, hình nh nhân viên và cui cùng là th tc giao dch.
Nguyn Quc Nghi (2011) “Nhân t nh hng đn quyt đnh chn ngân
hàng đ gi tin tit kim ca khách hàng cá nhân”. Kt qu ca nghiên cu cho
thy có 3 nhân t là s tin cy; phng tin hu hình và kh nng đáp ng nh
hng đn quyt đnh chn ngân hàng đ gi tit kim ca khách hàng cá nhân
khu vc đng bng sông Cu Long. Trong đó gm có các bin sau: lãi sut hp lý;
phí phát sinh trong quá trình s dng dch v; mc đ an toàn ca ngân hàng; trang
phc nhân viên thanh lch, gn gàng; c s vt cht, trang thit b hin đi và thc
hin giao dch nhanh, bin “thc hin giao dch nhanh” là bin có mc đ nh
hng mnh nht.
1.3.2. Các nghiên cu nc ngoài
Almossawi, M.(2001) các tiêu chí la chn ngân hàng ca sinh viên đi hc
ti Bahrain là danh ting; s sn có và v trí máy ATM; ch đu xe gn ngân hàng;
s thân thin ca nhân viên và có s khác bit trong quá trình la chn gia nam và
n.
Theo Anderson,W.(1976) các yu t nh các khuyn ngh; phí dch v, danh
ting; s sn có ca tín dng; s thân thin là nhân t quyt đnh chính trong la
chn ngân hàng ca các khách hàng ti mt thành ph c trung bình phía tây nam
Hoa K.
Kennington, C.(1996) nhng nhân t nh danh ting ca ngân hàng, giá c,
dch v là nhng nhân t mà các ngân hàng Ba Lan phi chú trng khi đ ra các
chin lc đ thu hút khách hàng trong nn kinh t th trng t do mi. Ngoài ra,
nghiên cu còn phát hin ra rng ngi Ba Lan vn còn tng đi bo th khi s
dng các sn phm tài chính mi nhng h đã dn thay đi theo hng tích cc.
Theo Devlin, J.(2004) trong “mt phân tích các xu hng trong tm quan
trng liên quan ca tiêu chí la chn mt ngân hàng bán l” ti Anh thì ngân hàng