B GIỄO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHệ MINH LNG H MINH HI ắHOÀN THIN CỄC CP VN HịA DOANH NGHIP TI
VIN THÔNG TỂY NINH”
LUN VN THC S KINH T TP.H Chí Minh ậ Nm 2013
B GIỄO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHệ MINH
LNG H MINH HI
ắHOÀN THIN CỄC CP VN HịA DOANH NGHIP TI
VIN THÔNG TỂY NINH”
5. Kt cu lun vn - 4 -
6. ụ ngha thc tin ca đ tài - 4 -
C S Lụ LUN CHUNG V CỄC CP VN HịA DOANH NGHIP - 5 -
1.1. Lụ LUN CHUNG V VN HịA DOANH NGHIP - 5 -
1.1.1. Cách tip cn các khái nim - 5 -
1.1.2. Khái nim vn hóa doanh nghip - 6 -
1.1.2.1. Khái nim vn hóa - 6 -
1.1.2.2. Khái nim vn hóa t chc, vn hóa doanh nghip - 7 -
1.1.3. C TRNG C BN CA VN HịA DOANH NGHIP - 9 -
1.1.3.1. c trng c bn ca vn hoá doanh nghip - 9 -
1.1.3.2. Nhng đc thù c bn ca vn hóa doanh nghip đi vi các ngành Vin
thông. - 11 -
1.1.4. GIỄ TR CA VN HịA DOANH NGHIP - 12 -
1.1.5. CỄC GIAI ON HỊNH THÀNH CA VN HịA DOANH NGHIP - 12 -
1.1.5.1. Giai đon non tr - 13 -
1.1.5.2. Giai đon gia - 13 -
1.1.5.3. Giai đon chín mui và nguy c suy thoái - 13 -
1.2. CỄC CP CA VN HịA DOANH NGHIP - 14 -
1.2.1. Cp đ th nht: Nhng quá trình và cu trúc hu hình ca doanh nghip- 14 -
1.2.2. Cp đ th hai: Nhng giá tr đc th hin - 15 -
1.2.3. Cp đ th ba: nhng quan nim - 17 -
TịM TT CHNG 1 - 19 -
CHNG 2 - 21 -
HIN TRNG CỄC CP VN HịA DOANH NGHIP CA VIN THÔNG
TÂY NINH - 21 -
2.1. GII THIU V VIN THÔNG TÂY NINH - 21 -
2.1.1. Lch s hình thành và phát trin ca Vin thông Tây Ninh - 21 -
2.1.2. Ngun nhân lc - 24 -
2.1.3. Thc trng sn xut KD ca VT Tây Ninh - 28 -
2.2. CỄC CP VN HịA DOANH NGHIP CA VT TÂY NINH - 29 -
3.2.2. Gii pháp hoàn thin và điu chnh các giá tr tuyên b - 69 -
3.2.2.1. Khng đnh tm nhìn và s mnh - 69 -
3.2.2.2. V trit lỦ kinh doanh - 70 -
3.2.3. Gii pháp hoàn thin các ngm đnh - 70 -
3.2.4. Hoàn thin vn hóa doanh nghip hng vào bn sc vn hoá riêng bit - 72 -
3.3. XUT C TH K HOCH HÀNH NG HOÀN THIN VN HịA
DOANH NGHIP CHO VIN THÔNG TÂY NINH - 73 -
3.3.1. Nhn thc - 73 -
3.3.2. Hiu bit - 73 -
3.3.3. Thuyt phc - 73 -
3.3.4. Hành đng - 75 -
3.4. KIN NGH - 75 -
3.4.1. Kin ngh vi Nhà nc - 76 -
3.4.2. Kin ngh v hn ch ca đ tài - 76 -
3.4.3. Kin ngh vi Tp đoàn Bu chính Vin thông - 77 -
KT LUN - 80 - DANH MC BNG BIU VÀ S
I. Các bng biu Trang
Bng 2.1 : Phân b nhân lc ti các b phn ca Vin Thông Tây Ninh 26
Bng 2.2 : Thng kê chi tit trình đ CBCNV ca Vin Thông Tây Ninh 27
Bng 2.3 : Thng kê chi tit đ tui CBCNV ca Vin Thông Tây Ninh 28
Bng 2.4 : Kt qu sn xut kinh doanh 3 nm 2010 - 2012 ca Vin Thông Tây Ninh 29
Bng 2.5 : ánh giá ca CBCNV v cp đ mt VH mà Vin Thông Tây Ninh đang trin
khai 38
Bng 2.6 : Kt qu kho sát s tng đng v nhn bit v các giá tr ca vn hoá hu hình
ca VT Tây Ninh gia lãnh đo và nhân viên 39
Bng 2.7: ánh giá ca CBCNV v cp đ hai mà CTY đang trin khai 42
Bng 2.8: Kt qu kho sát s tng đng v nhn bit các giá tr đc tuyên b ca VT
nguy c phá sn.
ng thi, trc bi cnh nhà nc đã xóa b đc quyn trong KD bu
chính VT, các đn v KD ngày càng chu sc ép mnh m t các chính sách ci
cách và chu s tác đng gay gt ca môi trng cnh tranh, đòi hi mi DN hot
đng trong lnh vc VT phi có chin lc phát trin c th, phi có l trình và tng
bc đi vng chc.
VH doanh nghip chính là tài sn vô hình ca DN. Cùng vi s phát trin
ca nn kinh t th trng vn hành theo ch đ ch ngha xã hi thì vic xây dng
VHDN là mt vic làm ht sc cn thit nhng cng không ít khó khn. VHDN có
v trí và vai trò rt quan trng trong s phát trin ca mi DN, bi bt k mt DN
nào nu thiu đi yu t VH, ngôn ng, t liu, thông tin nói chung đc gi là tri
thc thì DN đó khó có th đng vng và tn ti đc. Vit Nam đã chính thc tr
thành thành viên ca WTO, do vy mi hot đng ca nn kinh t theo “sân chi”
chung ca th gii vi nhng lut l mi, cho nên các DN cng phi đ mnh đ t
tin và hoà nhp. Ngày nay, DN Vit Nam đang đng trc nhng c hi mi. Toàn
cu hóa kinh t đòi hi vic trin khai VHDN phi có nhng la chn đúng đn và
sáng sut. Không th đ xy ra tình trng quc t hóa VHDN, mà phi trên c s
VH Vit Nam đ thu hút tinh hoa ca nhân loi, sáng to ra VHDN nhng phù hp
vi tình hình và bn sc VH Vit Nam. Quá trình toàn cu hóa đem đn cho các DN
Vit Nam rt nhiu c hi nhng cng đng ngha vi không ít thách thc. Nn th
- 2 -
trng đy bin đng, cnh tranh ngày càng gay gt, đ có th đng vng, tn ti và
phát trin trong hoàn cnh đó, các DN cn phi bit phát huy mi ngun lc ca
mình. Cùng vi vn, c s vt cht, khoa hc k thut… thì vn đ trin khai và
phát trin VHDN là vn đ cn quan tâm nht hin nay ca mi DN bi vì khi trin
khai VHDN, nhiu ngi ch chú trng đn vn đ c cu, t chc, nhân s và th
trng. Có ngi li ch coi trng yu t giao tip làm mc tiêu đ trin khai VH.
Nhng đó mi ch là mt phn đ đánh giá v s hot đng ca DN và là mt phn
đ cu thành VHDN. Nhng ai nhn thc sâu sc v giá tr ca mt DN tn ti thì
lun đã phân tích và các kt qu kho sát t nhân viên s đ xut các gii pháp hoàn
thin vi mong mun đóng góp mt phn nh vào s phát trin vng bn ca VT
Tây Ninh trong thi gian ti.
2. Mc tiêu nghiên cu ca đ tƠi
Mc tiêu nghiên cu ca đ tài bao gm các vn đ sau:
- H thng hóa các khái nim và ni dung có liên quan đn VHDN.
- Phân tích hin trng các cp đ VHDN ti VT Tây Ninh đang trin khai, so
sánh hin trng VHDN ca CTY so vi c s lỦ lun đã trình bày. ánh giá ca
các cp nhân viên v cp đ VHDN ca CTY. Qua đó s tìm ra nhng hn ch mà
CTY đang mc phi.
- xut các gii pháp hoàn thin các cp đ VHDN nhm khc phc nhng
hn ch đang mc phi nêu trên.
3. i tng nghiên cu vƠ phm vi nghiên cu
i tng nghiên cu ca đ tài là: VHDN ti VT Tây Ninh.
Phm vi nghiên cu ca đ tài là: theo khu vc làm vic, theo nhim v đc
phân công nhm hoàn thin các cp đ VHDN trong phm vi VT Tây Ninh.
Thi gian nghiên cu: tháng 05 nm 2012 đn 09 nm 2013.
4. Phng pháp nghiên cu ca đ tƠi
- Nhm giúp cho ni dung nghiên cu phong phú, sát thc t, tác gi kt hp
nhiu phng pháp nghiên cu nh sau:
- Phng pháp phân tích tài liu th cp.
- 4 -
- Phng pháp nghiên cu đnh tính: tác gi tham kho các tài liu v VH, VHDN
công tác trin VHDN ti c quan, các ch trng, chính sách ca ng và Nhà
nc v phng hng phát trin VHDN trong lnh vc vin thông; đng thi tham
kho Ủ kin các chuyên gia qua tho lun tay đôi, tho lun nhóm đ có đánh giá
nhn xét xác thc v thc trng hot VHDN ca Vin thông Tây Ninh.
- Nghiên cu đnh lng: tác gi xây dng bng câu hi kho sát và x lỦ d liu
kt qu kho sát t 101/376 nhân viên trong CTY đ kim chng, đánh giá thc
- Cách tip cn c đin trong vic mô t VH t chc ca Wilkins và
Patterson (1985): Phng pháp này da trên gi đnh làm thay đi các trng thái
cân bng nhng không n đnh; Trng thái cân bng ca VH đc xem là trng thái
t nhiên và mong đi ca t chc. Nh vy, VH t chc đc din đt nh là mt
trng thái riêng bit, chu nh hng bi tác đng ca môi trng bên ngoài. Theo
quan đim này VH t chc đc c th hóa và tr thành mt vn đ có th đc
xem xét, phân tích, thay đi (Wilkins, A.L. and Patterson, K.J, 1985).
- Cách tip cn hin đi hn cho rng, mt t chc luôn tn ti trng thái
không cân bng. Vi quan đim này VH t chc đc xem là mt quá trình ch
không phi đn thun là mt trng thái.
Các quan đim qun tr hin đi đ cp đn xu hng mi và nhn mnh
cách tip cn bn cht VH t chc đc xem xét thông qua “các kt qu đt đc
trong tho lun và thng lng gia các thành viên t chc”(Wilkins, A.L. and
Patterson, K.J, 1985). im chung nht ca các quan đim này chính là nghiên cu
VH t chc thông qua vic “phân tích yu t tác đng t bên ngoài kt hp vi điu
tra yu t bên trong t chc”(
Richard Seel, 2001).
Rõ ràng đim khác bit ch yu gia hai cách tip cn là: Mô hình c đin
khng đnh VH t chc ph thuc bi s thay đi t bên ngoài; trong khi mô hình
qun tr hin đi thì chú trng c hai (điu tra bên ngoài kt hp vi đc trng bên
trong ca t chc). Ngoài ra, các nghiên cu theo xu hng hin đi còn ch ra mi
quan h gia VH t chc đn vic thc hin nhim v và s thành công ca t chc.
Trong phm vi nghiên cu, lun vn chn cách tip cn khái nim VH, VH
t chc là mt quá trình vi hai góc đ bên ngoài và bên trong.
- 6 -
1.1.2. Khái nim vn hóa doanh nghip
1.1.2.1. Khái nim vn hóa
VH gn lin vi s ra đi ca nhân loi. Phm trù VH rt đa dng và phc
n, và các phng tin, phng thc s dng toàn b nhng sáng to và phát
minh đó tc là vn hóa. Vn hóa là s tng hp ca mi phng thc sinh hot
cùng vi biu hin ca nó mà loài ngi đã sn sinh ra nhm thích ng nhng nhu
cu đi sng, và đòi hi ca s sinh tn”(theo HCM toàn tp,2000).
Nu cn c theo hình thc biu hin thì VH đc phân thành VH vt cht và
VH tinh thn, theo phm vi nghiên cu thì mi phm vi VH li có mt cách hiu.
Nói tóm li, khái nim VH rt rng, trong đó nhng giá tr vt cht và tinh thn
đc s dng làm nn tng đnh hng cho li sng, đo lỦ, tâm hn và hành đng
ca mi dân tc và các thành viên đ vn ti cái đúng, cái tt, cái đp, trong mi
quan h gia ngi vi ngi, gia ngi vi t nhiên và môi trng xã hi.
Theo Th Phi Hoài (2009 trang 8) thì “Vn hóa là toàn b nhng giá tr
vt cht và tinh thn mà loài ngi to ra trong quá trình lch s”.
1.1.2.2. Khái nim vn hóa t chc, vn hóa doanh nghip
cp đn khái nim "vn hoá t chc", các nhà nghiên ca đã đa ra rt
nhiu Ủ kin khác nhau. Chúng ta có th tip cn theo hai cách sau đây:
Mt lƠ: theo các hc gi phng Tơy.
- Nói đn VH ca mt t chc là nói đn mt hình th duy nht vi các tiêu
chun, giá tr, tín ngng, cách đi x… đc th hin qua vic các thành viên liên
kt vi nhau đ làm vic. Nét đc bit ca mt t chc c th nào đó đc th hin
lch s ca nó vi nhng nh hng ca h thng c, lãnh đo c trong vic trin
khai con ngi. iu này đc chng t s khác nhau gia vic đi theo thói quen
và lut l, h t tng c và mi, cng nh nhng s la chn chin lc ca toàn
t chc (theo Eldrige và Crombie, 1974).
- Vn hoá t chc có th đc mô t nh mt tp hp chung các tín ngng,
thông l, h thng giá tr, quy chun hành vi ng x và cách KD riêng ca tng t
- 8 -
chc. Nhng mt trên s quy đnh mô hình hot đng riêng ca t chc và cách ng
x ca các thành viên trong t chc (theo Tunstall, 1983).
- VH t chc tng trng cho mt h thng đc lp bao gm các giá tr và
dng tm quan trng ca nhng gi đnh đc tha nhn, nhng Nim tin, Mong
đi, Ý tng, Giá tr, Thái đ và nhng Hành vi đc chia s, chp nhn bi các
thành viên trong mt t chc. Nhng giá tr ct lõi và nim tin này là cc k quan
trng, là c s cho các quyt đnh, hành vi trong t chc. Chúng quy đnh và nh
hng đn cách thc mà con ngi ng x, hành đng trên nhiu lnh vc khác
nhau. VH t chc t nó không phi là mt quá trình la chn t nhiên, mà là mt
quá trình trin khai tích cc vi s tham gia ca mi thành viên trong t chc.
Không ch đc dy cho nhng nhân viên mi, mà qua đó còn toát lên s khác bit
ca t chc đi vi môi trng bên ngoài.
T đó, có th đi đn khái nim VHDN là mt dng ca VH t chc. VHDN
chính là VHKD cp đ CTY, nó chu nh hng bi nn VH ca quc gia nhng
li mang bn sc riêng ca DN đó.
VHDN gn lin vi VH xã hi, là mt bc tin ca VH xã hi, là tng sâu
ca VH xã hi. VHDN đòi hi va chú Ủ ti nng sut và hiu qu sn xut, va
chú Ủ quan h ch th, quan h gia ngi vi ngi. Nói rng ra nu toàn b nn
sn xut đu đc trin khai trên mt nn VHDN có trình đ cao, nn sn xut s
va mang bn sc dân tc, va thích ng vi thi đi hin nay.
Có nhiu quan đim v VHDN, trên c s k tha nhng nghiên cu ca các
hc gi và h thng nghiên cu logic v VH và VHKD, tác gi Th Phi Hoài đa
ra đnh ngha VHDN nh sau:
“Vn hóa doanh nghip là mt h thng các ý ngha, giá tr, nim tin ch
đo, cách nhn thc và phng pháp t duy đc mi thành viên trong doanh
nghip cùng đng thun và có nh hng phm vi rng đn cách thc hành đng
ca tng thành viên trong hot đng KD, to nên bn sc KD ca doanh nghip
đó”(theo Th Phi Hoài, 2009).
1.1.3. C TRNG C BN CA VN HịA DOANH NGHIP
1.1.3.1. c trng c bn ca vn hoá doanh nghip
- 10 -
Bt k mt DN nào trong quá trình hot đng cng hình thành nên VH ca
đánh giá mc đ mnh/yu ca nn VH đó.
1.1.3.2. Nhng đc thù c bn ca vn hóa doanh nghip đi vi các ngƠnh
Vin thông.
- Ngày nay, vic hi t công ngh, nhng qui đnh chun mc t B, S
Thông tin và truyn thông, nht là lnh vc VT đã làm cho các DN VT hng ti
khách hàng là nh nhau trong các lnh vc t cht lng đn giá c, thái đ phc
v. Nh vy không có s khác bit ln nào v các giá tr dch v mà mi DN cung
cp đn khách hàng.
- i vi các DN Bu chính VT và đc bit chuyên ngành VT thì ngoài các
loi hình dch v đc cung cp, cht lng sn phm mang ti khách hàng, tin
nghi trong s dng, cht lng dch v hay trình đ tay ngh ca nhân viên, v đng
cp, trang thit b tin nghi ca phòng KD dch v, thng hiu thì yu t s khác
bit cng mang đn s thành công ln cho các DN.
Nu xét v khía cnh vt cht, các DN VT cùng tiêu chun đng kỦ vi B,
S Thông tin và truyn thông cng có trang thit b nh nhau, sn phm cht lng
nh nhau, cam kt phc v khách hàng nh nhau. Xét v khía cnh con ngi các
DN VT cùng đng cp (FPT, VIETEL, ) thì nhân viên cng cùng trình đ và nng
lc ngang nhau mc dù có khác bit chút ít. Có th nói, điu phân bit rõ nht gia
hai DN VT cùng đng cp chính là s khác bit ca mi DN VT. Trong KD VT, s
khác bit khó đnh giá đc cho nên vic to ra s khác bit là mt vic cc k
quan trng ca hot đng marketing trong VT.
i vi hu ht khách hàng, vic chn la mt DN VT cung cp dch v cho
mình không ch đn thun là cht lng dch v đc đm bo theo cam kt, bây
gi, nhng khách hàng cn rt nhiu th khác. Ví d nh h mong mun mt món
quà sinh nht Ủ ngha, mt cuc đin thoi chm sóc hi thm, mt chiêu đãi cui
nm bng thin chí, các thông tin v sn phm mi, giá cc mi, tính nng mi mà
h s đc tri nghim.
- 12 -
1.1.4. GIỄ TR CA VN HịA DOANH NGHIP
1.1.5.1. Giai đon non tr
Nn tng hình thành VHDN ph thuc vào nhà sáng lp và nhng quan nim
chung ca h. Nu nh DN thành công, nn tng này s tip tc tn ti và phát
trin, tr thành mt li th, thành nét ni bt, riêng bit ca DN và là c s đ gn
kt các thành viên vào mt th thng nht.
Trong giai đon đu, DN phi tp trung to ra nhng giá tr VH khác bit so
vi các đi th, cng c nhng giá tr đó và truyn đt cho nhng ngi mi (hoc
la chn nhân lc phù hp vi nhng giá tr này). Nn VH trong nhng DN tr
thành đt thng đc k tha mau chóng do: (Mt) Nhng ngi sáng lp ra nó
vn tn ti; (Hai) Chính nn VH đó đã giúp DN khng đnh mình và phát trin trong
môi trng đy cnh tranh; (Ba) Rt nhiu giá tr ca nn VH đó là thành qu đúc
kt đc trong quá trình hình thành và phát trin ca DN.
Chính vì vy, trong giai đon này, vic thay đi VHDN him khi din ra, tr
khi có nhng yu t tác đng t bên ngoài nh khng hong kinh t khin doanh s
và li nhun st gim mnh, sn phm ch lc ca DN tht bi trên th trng. Khi
đó, s din ra quá trình thay đi nu nhng tht bi này làm gim uy tín và h b
ngi sáng lp – nhà lãnh đo mi s to ra din mo VHDN mi.
1.1.5.2. Giai đon gia
Khi ngi sáng lp không còn gi vai trò thng tr hoc đã chuyn giao
quyn lc cho ít nht hai th h. DN có nhiu bin đi và có th xut hin nhng
xung đt gia phe bo th và phe đi mi (nhng ngi mun thay đi VHDN đ
cng c uy tín và quyn lc ca bn thân).
iu nguy him khi thay đi VHDN trong giai đon này là nhng “đc
đim” ca ngi sáng lp qua thi gian đã in du trong nn VH, n lc thay th
nhng đc đin này s đt DN vào th thách: nu nhng thành viên quên đi rng
nhng nn VH ca h đc hình thành t hàng lot bài hc đúc kt t thc tin và
kinh nghim thành công trong quá kh, h có th s c thay đi nhng giá tr mà h
tht s cha cn đn.
1.1.5.3 . Giai đon chín mui vƠ nguy c suy thoái
- 14 -
- 15 -
- Thái đ và cung cách ng x ca các thành viên DN.
ây là cp đ VH có th nhn thy ngay ln tip xúc đu tiên, nht là vi
nhng yu t vt cht. Cp đ này có đc đim chung là nh hng nhiu ca tính
cht công vic KD ca CTY, quan đim ca ngi lãnh đo. Nh vy, đây là tt c
nhng gì ta cm nhn, nhìn thy mt DN. Nhng thc th hu hình d dàng nhn
thy nhng không d dàng đ gii mã ra đc trng VHDN nu ch da vào yu t
này bi vì ph thuc rt nhiu vào cách cm nhn ca riêng mi ngi. Ví d khi
mt ngi trông thy cách thc t chc không trang trng, lch s ca mt DN thì
có th cho rng DN hot đng thiu hiu qu nu nh ngi đó đng trên gi đnh
ca mình là s ln xn ngha là không làm vic. Tuy nhiên, mt ngi khác khi
thy mt t chc rt chnh t, đâu vào đó thì li cho rng DN đó thiu tính sáng to
nu ngi này đng trên kinh nghim riêng ca mình là s trang trng cng có
ngha là th tc và tính qui trình cao. Nu ngi quan sát làm vic trong DN lâu dài
thì có th cm nhn đúng đn hn mi quan h gia nhng thc th hu hình và đc
trng VH ca DN. Nu chúng ta mun bit đc mi quan h này nhanh hn thì
chúng ta có th tìm hiu nhng giá tr, qui tc và lut l mang tính hng dn cho
nhng hot đng hàng ngày ca DN (cp th hai ca VHDN).
1.2.2. Cp đ th hai: Nhng giá tr đc th hin
DN nào cng có qui đnh, nguyên tc, trit lỦ, chin lc và mc tiêu riêng,
là kim ch nam cho hot đng ca toàn b nhân viên và thng DN công b rng rãi
ra công chúng. ây cng chính là nhng giá tr đc công b, mt b phn ca nn
VHDN. Nhng giá tr này cng có tính hu hình vì có th nhn bit và din đt mt
cách rõ ràng, chính xác.
Th nht, tm nhìn.
Tm nhìn là trng thái trong tng lai mà DN mong mun đt ti. Tm nhìn
cho thy mc đích, phng hng chung đ dn ti hành đng thng nht. Tm
nhìn cho thy bc tranh toàn cnh v DN trong tng lai vi gii hn v thi gian
tng đi dài và có tác dng hng mi thành viên trong DN chung sc, n lc đt
bi vì ông ta ngh rng ngi tr thì làm vic tt hn đi vi tính cht KD ca DN
trong giai đon này, nhng Ủ kin này không đc nhiu ngi ng h vì cha đc