Mục lục

Trang
I. Lời mở
đầu.......................................................................................................2
II. Nội dung
1. Khái quát thời kỳ phát triển của chế độ phong kiến Tây
Âu...........................2
2. Trạng thái phân quyền cát cứ ở Tây
Âu...........................................................3
a. nguyên
nhân......................................................................................................3
b. Biểu hiện của trạng thái phân quyền cát
cứ......................................................3
III. Kết
luận...........................................................................................................4
1
I. Lời mở đầu
Phân quyền cát cứ là trạng thái cơ bản, nổi bật nhất trong thời kì phát
triển của chế độ phong kiến ở Tây Âu. Nó bao trùm và chi phối mọi lĩnh
vực kinh tế, xã hội và chính trị phong kiến.
Vậy trạng thái phân quyền cát cứ được biểu hiện như thế nào? Nó bắt
nguồn từ những nguyên nhân gì? Và hệ quả của nó ra sao?
Để có thể hiểu thêm về vấn đề này, chúng em đã chọn đề tài nghiên cứu
là: “ Phân tích những biểu hiện và nguyên nhân thiết lập hình thức cấu trúc
nhà nước phân quyền cát cứ ở Tây Âu”.
II. Nội dung
1. Khái quát thời kỳ phát triển của chế độ phong kiến Tây Âu
Hình thành và củng cố : từ thế kỉ II đến trước năm 843
Phát triển : sau năm 843 đến thế kỉ XV
Khủng hoảng, suy vong : thế kỉ XV đến thế kỉ XVII

mình. Chế độ phân phong theo hình chóp như vậy đã tạo nên các quan hệ
thần thuộc và tôn chủ, đó là quan hệ giữa người nhận đất và người phong
đất. Khởi đầu các ruộng đất phong chưa trở thành vật sở hữu có thể thừa
kế. Nhưng sau đó trên thực tế, tất cả con cái đều được thừa kế ruộng đất mà
cha ông minh được phân phong. Và một tập quán đã được hình thành từ thế
kỉ XI: chỉ người con trưởng mới được thừa kế. Một bộ phận đất tự do là tài
sản tư hữu của con cháu những địa chủ La Mã xưa kia và của chúa phong
kiến địa phương do thừa kế và cưỡng đoạt mà có. Những chúa đất này sẽ
không thể nào giữ được tính mạng và tài sản, nếu không có trong tay một
lực lượng vũ trang và một đám thân thuộc xung quanh để lam chỗ dựa. Vì
vậy, những chúa đất này cũng phải thực hiện việc phân phong như trên.
3
Thứ hai, là số ruộng đất ít ỏi của những nông dân tự do, nằm rải rác
trong những khu đất đai của lãnh địa. Nông dân tự do ngoài nghĩa vụ đi
lính cho nhà vua, còn là nạn nhân của các cuộc nội chiến, là đối tượng
cướp bóc của giặc ngoại xâm, nên họ phải nhờ chúa phong kiến ở lãnh địa
để bảo hộ chho mình. Và đương nhiên họ phải hiến đất cho lãnh chúa và
trở thành hệ nông hoặc nông nô.
Chế độ phân phong và thừa kế dẫn tới hậu quả quyền sở hữu tối cao về
ruộng đất không thuộc về nhà vua và dẫn tới trạng thái phân quyền cát cứ.
Trạng thái phân quyền cát cứ đẻ ra trạng thái kinh tế tự cấp tự túc. Đến lượt
nó nền kinh tế tự nhiên nó lại là một yếu tố kinh tế củng cố trạng thái chính
trị phân quyền cát cứ.
• Về giao thông: do chiến tranh liên miên lại không được sửa chữa nên việc
đi lại gặp rất nhiều khó khăn và không an toàn do nạn cướp bóc thường
xuyên xảy ra. Vì vậy, liên hệ giữa các vùng không thường xuyên chặt chẽ.
Đây là một trong số các nguyên nhân dẫn tới khuynh hướng cát cứ địa
phương của các chúa phong kiến.
• Ngoài ra, từng nước còn có những nguyên nhân khác:
VD : Ở Pháp, có những thời kỳ mà ruộng đất của nhà vua ít hơn rất nhiều

thân phận của nông nô có khá hơn, họ có nhà cửa, công cụ sản xuất, kinh tế
gia đình riêng.
• Chính trị : Những tước vị và chức vụ mà nhà vua trao cho lãnh chúa nay
trở thành cha truyền con nối, biến luôn khu vực hành chính do chúng đứng
đầu thành lãnh địa riêng, biến thần thuộc, thần dân của nhà vua thành thần
thuộc, thần dân của lãnh chúa, có toà án xét xử riêng những thần dân trong
lãnh địa dám chống lại chúng. Những vụ xét xử còn đem lại cho lãnh chúa
5