BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI

BỘ Y TẾ

NGUYỄN HỮU VIỆT

ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ PHẪU THUẬT
ĐỨT HOÀN TOÀN GÂN ACHILLES DO CHẤN THƯƠNG
TẠI BỆNH VIỆN VIỆT ĐỨC

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP BÁC SỸ Y KHOA
KHÓA 2008 - 2014

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
Ths.BS Đỗ Văn Minh


HÀ NỘI - 2014
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành khóa luận tốt nghiệp với đề tài: “Đánh giá kết quả điều trị
phẫu thuật đứt hoàn toàn gân achilles do chấn thương tại Bệnh viện Việt
Đức”, em đã nhận được nhiều sự quan tâm, giúp đỡ của các thầy cô, anh chị,
bạn bè và gia đình.
Em xin trân trọng cảm ơn:
- Bộ môn Ngoại, trường Đại học Y Hà Nội.
- Ban Giám đốc, phòng Kế hoạch tổng hợp, phòng Lưu trữ hồ sơ bệnh
án, Bệnh viện hữu nghị Việt Đức.
- Các thầy cô trường Đại học Y Hà Nội.
- Ban chủ nhiệm và cán bộ nhân viên khoa chấn thương chỉnh hình 2,
Viện Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện hữu nghị Việt Đức.

ĐẶT VẤN ĐỀ...........................................................................................................1
TỔNG QUAN TÀI LIỆU.......................................................................................3
1.1. Giải phẫu: [3], [4], [9], [10].....................................................................3
4
(Nguồn: Dennis Bjur (2010) The human achilles tendon).............................4
1.2. Dịch tễ học: [5], [6], [12], [13], [14], [15], [16]......................................5
1.3. Sinh bệnh học:..........................................................................................5
1.4. Nguyên nhân:............................................................................................6
1.4.1. Do chấn thương:................................................................................6
1.4.3. Do các nguyên nhân nội khoa:.........................................................6
1.4.4. Do dùng thuốc kéo dài:.....................................................................6
1.5. Phân loại đứt gân Achilles do chấn thương:............................................7
1.5.1. Theo thời gian:...................................................................................7
1.5.2. Theo tổn thương:................................................................................7
1.5.3. Theo nguyên nhân chấn thương:......................................................7
1.6. Chẩn đoán đứt hoàn toàn gân Achilles do chấn thương:........................7
1.6.1. Chẩn đoán lâm sàng:[28], [29].........................................................7
1.6.2. Chẩn đoán hình ảnh:......................................................................10
1.7. Sơ lược điều trị đứt hoàn toàn gân Achilles do chấn thương:...............13
1.7.1. Điều trị bảo tồn:[33]........................................................................13
Chỉ định điều trị bảo tồn............................................................................13
1.7.2. Điều trị phẫu thuật mổ mở:..............................................................13
1.7.3. Điều trị xâm lấn tối thiểu: khâu gân qua da:..................................16
1.7.4. Chỉ định điều trị:..............................................................................17
1.8. Đánh giá kết quả điều trị đứt hoàn toàn gân Achilles:.........................18
1.8.1. Thang điểm AOFAS:.......................................................................18
1.8.2. Thang điểm ATRS:..........................................................................18
1.9. Tình hình nghiên cứu đứt gân Achilles tại Việt Nam:.......................19
ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU...............................................20
2.1. Đối tượng nghiên cứu:............................................................................20

mổ:....................................................................................................36
BÀN LUẬN..........................................................................................................38
4.1. Đặc điểm lâm sàng và tổn thương giải phẫu của BN đứt hoàn toàn gân
achilles do chấn thương:..........................................................................38
4.1.1. Đặc điểm phân bố theo tuổi:...........................................................38
Kết quả về tuổi của BN được trình bày trong bảng 3.1. BN của chúng tôi bao
gồm các lứa tuổi từ 21 đến 71, tuổi trung bình là 43,9 ± 1,1. Lứa tuổi hay gặp
nhất là từ 30-49 tuổi...........................................................................................38
Tác giả................................................................................................................38
Lứa tuổi...............................................................................................................38
Mẫu nghiên cứu..................................................................................................38
Tuổi trung bình..................................................................................................38
Nistor và cs (1981).............................................................................................38
21 - 77.................................................................................................................38
n = 107................................................................................................................38
41,0.....................................................................................................................38
Shirzad và cs (1998)...........................................................................................38
13 – 82..............................................................................................................38
n = 718................................................................................................................38
42,1.....................................................................................................................38
Aktas và cs (2007).............................................................................................38
29 - 65.................................................................................................................38
n = 30..................................................................................................................38


40,6.....................................................................................................................38
Gihanta và cs (2008)..........................................................................................38
20 - 60.................................................................................................................38
n = 40..................................................................................................................38
40,7.....................................................................................................................38

Lim và cs (2001)................................................................................................39
61 %....................................................................................................................39
39 %....................................................................................................................39
n = 66..................................................................................................................39
Gigante và cs (2008)..........................................................................................39
90 %....................................................................................................................39
10 %....................................................................................................................39
n = 40..................................................................................................................39
Metz và cs (2008)...............................................................................................39
79,5 %.................................................................................................................39
20,5 %.................................................................................................................39
n = 83..................................................................................................................39
Steven và cs (2013)............................................................................................39
83 %....................................................................................................................39
17%.....................................................................................................................39
n = 331................................................................................................................39


Chúng tôi............................................................................................................39
73,8 %.................................................................................................................39
26,2 %.................................................................................................................39
n = 41..................................................................................................................39
Tỷ lệ BN nam đứt hoàn toàn gân achilles do chấn thương trong nghiên cứu
của chúng tôi cao hơn nhiều so với tỷ lệ BN nữ, kết quả này cũng được ghi
nhận bởi nhiều tác giả. Tỷ lệ BN nam cao hơn BN nữ có lẽ do nam giới có
nhu cầu hoạt động thể lực nhiều hơn nữ giới, và trong các hoạt động thể lực
của mình, cường độ và tốc độ hoạt động của nam giới cũng lớn hơn nữ giới.
.............................................................................................................................39
4.1.3. Nguyên nhân chấn thương:.............................................................39
Trong nghiên cứu của chúng tôi, BN chấn thương do chơi thể thao chiếm tỷ lệ

Tỷ lệ chân trái....................................................................................................41
Tỷ lệ chân phải..................................................................................................41
Mẫu nghiên cứu..................................................................................................41
Leppilahati và cs [12].........................................................................................41
56,9%..................................................................................................................41
43,1%..................................................................................................................41
n = 109................................................................................................................41
Nilsson và cs [....................................................................................................41


53,1%..................................................................................................................41
46,9%..................................................................................................................41
n = 49..................................................................................................................41
Carmont và cs [..................................................................................................41
55,1%..................................................................................................................41
44,9%..................................................................................................................41
n = 49..................................................................................................................41
59,0%..................................................................................................................41
41,0%..................................................................................................................41
n = 39..................................................................................................................41
Kearney và cs [...................................................................................................41
53,1%..................................................................................................................41
46,9%..................................................................................................................41
n = 64..................................................................................................................41
Chúng tôi............................................................................................................41
63,4%..................................................................................................................41
36,6%..................................................................................................................41
n = 41..................................................................................................................41
Tỷ lệ bệnh nhân đứt gân achilles chân trái trong nghiên cứu của chúng tôi cao
hơn tỷ lệ bệnh nhân đứt gân achilles chân phải, điều này cũng được ghi nhận



Arner và cs [] cũng báo cáo đứt gân achilles thường xảy ra ở vị trí từ 2 đến 6
cm trên điểm bám tận xương gót. Nghiên cứu trên chụp mạch đồ của Astrom
và Westlin [] phát hiện đây là vùng giảm thiếu máu nhất của gân achilles,
chủ yếu được cấp máu bởi màng bao gân, tuổi càng tăng sự tưới máu càng
giảm, kèm theo sự thoái hóa các sợi collagen làm cho gân xơ cứng, kém đàn
hồi góp phần thuận lợi cho việc đứt gân xảy ra. Trong nghiên cứu của chúng
tôi, tuổi trung bình của bệnh nhân là 43,9 tuổi; nhóm tuổi trung niên (30-49
tuổi) và trên trung niên (≥ 50 tuổi) lần lượt chiếm tỷ lệ cao 58,5% và 34,2%,
chỉ có 7,3% BN dưới 29 tuổi; hầu hết các BN nhiều tuổi thường xuyên có các
hoạt động thể lực dùng đến sức mạnh của cơ cẳng bàn chân, do vậy nguy cơ
các vi chấn thương lặp đi lặp lại nhiều lần tại các vùng giảm thiếu máu và xơ
cứng khiến gân không kịp phục hồi tổn thương và trở nên dễ đứt trong các
chấn thương mạnh, đột ngột trong tư thế chân không thuận...........................42
Arner O., Lindholm A., Orell SR. (1959). Histological changes in
subcutaneous rupture of the achilles tendon: a study of 74 cases. Acta Chir
Scand. 116, 484-490...........................................................................................42
Astrom M., Westlin N. (1994). Blood flow in human achilles tendon assessed
by laser doppler flowmetry. J Orthop Res. 12, 246-252...................................43
4.2. Đánh giá kết quả điều trị phẫu thuật đứt hoàn toàn gân achilles do
chấn thương:.............................................................................................43
4.2.1. Đánh giá chức năng gân achilles sau mổ:......................................43
Đánh giá chung về chức năng gân achilles theo thang điểm ATRS được ghi
nhận trong bảng 3.7. Theo đó, tỷ lệ BN sau phẫu thuật đứt hoàn toàn gân
achilles do chấn thương đạt kết quả tốt và rất tốt chiếm 75,7%, tỷ lệ BN đạt
kết quả khá là 21,6% và có 1 BN đạt kết quả trung bình sau phẫu thuật
chiếm 2,7%. Đánh giá chung kết quả điều trị phẫu thuật đứt hoàn toàn gân
achilles do chấn thương là tốt với điểm ATRS trung bình sau theo dõi ít nhất
6 tháng là 83 điểm. Kết quả của chúng tôi tương tự với các tác giả khác .....43

theo thang điểm Leppilahti là 78,9%; theo Metz [] là 81,2%; theo Lim [] là
81,8%..................................................................................................................43
Theo kết quả nghiên cứu của chúng tôi, mức độ phục hồi chức năng gân
achilles do BN tự đánh giá trung bình là 79,7% so với trước chấn thương với
mức độ hài lòng vừa và rất hài lòng về kết quả điều trị phẫu thuật lần lượt là
73,0% và 21,6%. Kết quả này phù hợp với điểm ATRS trung bình là 83 điểm
xếp loại tốt..........................................................................................................44
Đánh giá mức độ trở lại hoạt động thể thao của BN sau điều trị phẫu thuật đứt
hoàn toàn gân achilles được ghi nhận khác nhau tùy từng tác giả. Trong
nghiên cứu của chúng tôi có 31 BN chiếm 83,8% các trường hợp có tham gia
hoạt động thể thao khi rảnh rỗi, trong số này có 10 BN quay trở lại hoạt động
thể thao trung bình 8,7 tháng sau phẫu thuật, chiếm 32,3% các trường hợp và
có 14 BN cho biết cần thêm thời gian để quay lại chơi thể thao với cường độ
nhẹ hơn khi rảnh rỗi, chiếm 41,9% các trường hợp và có 8 BN chiếm 25,8%
dừng chơi thể thao..............................................................................................44
Tác giả................................................................................................................44
Mẫu nghiên cứu..................................................................................................44
Trở lại chơi thể thao...........................................................................................44
Dừng chơi...........................................................................................................44
Cetti và cs...........................................................................................................44
n = 52..................................................................................................................44
84,6%..................................................................................................................44
15,4%..................................................................................................................44
Metz và cs...........................................................................................................44
n = 36..................................................................................................................44
77,8%..................................................................................................................44
22,2%..................................................................................................................44
n =.......................................................................................................................44
Chúng tôi............................................................................................................44
n = 31..................................................................................................................44

phải kể đến: thứ nhất, phải đảm bảo nguyên tắc vô trùng phòng mổ; thứ hai,
phải đảm bảo về kỹ thuật mổ như cầm máu kỹ vết mổ, garo chi trong mổ; thứ
ba, vệ sinh chăm sóc vết thương sau mổ đúng kỹ thuật; thứ tư, giữ gìn vệ sinh
vùng cổ bàn chân sạch sẽ và cuối cùng, dùng kháng sinh điều trị dự phòng
cho BN sau mổ. Cetti và cs []; Leppilahti []; Jozsa và Kannus []; Nyyssonen
và Luthie [] đều cho rằng nhiễm trùng vết mổ thường gặp ở BN nhiều tuổi và
xảy ra 2 tuần sau mổ, tỷ lệ từ 2-7%. Theo Nestorsson và cs [], BN trên 65 tuổi
có nguy cơ cao xảy ra các tai biến, đặc biệt là nhiễm trùng............................45
Dự phòng nhiễm trùng tốt, kèm tập phục hồi chức năng đúng thời điểm sau
mổ nên không có BN nào trong 37/41 BN đến tái khám sau mổ bị đứt lại gân.
Tỷ lệ đứt lại gân sau phẫu thuật được ghi nhận khác nhau tùy từng tác giả từ
1-3 % []; []; []; []; []. Thường gặp do nguyên nhân BN gặp chấn thương sau
mổ, tập lại quá sớm, phục hồi chức năng không đúng hoặc xuất hiện trên BN
có bệnh lý nội khoa như đái tháo đường, viêm mạn tính khác......................46
Chúng tôi ghi nhận 1 BN bị dính gân vào da sau phẫu thuật: BN nam 43 tuổi,
có thói quen chạy bộ vào buổi sáng trong nhiều năm, bị chấn thương gân
achilles phải sau ngã ở tư thế quá gấp mu chân bên không thuận khi chơi
tennis cách 12 tháng vào viện. BN được điều trị phẫu thuật khâu nối gân tận
tận, nằm viện 4 ngày sau mổ, không phát hiện biến chứng nhiễm trùng, chảy
máu, không có tiền sử mắc bệnh nội khoa. Theo dõi BN 13 tháng sau mổ,
đánh giá chức năng gân achilles và khớp cổ bàn chân ở bệnh nhân này theo
thang điểm ATRS đạt 72 điểm. BN hạn chế các hoạt động thể lực mạnh, đau
và cứng bắp chân khi vận động quá mức. BN hài lòng ít về kết quả phẫu
thuật và tự đánh giá mức độ phục hồi chức năng so với trước chấn thương chỉ
đạt 70%, tuy nhiên BN cho biết chỉ gặp trở ngại rất ít trong sinh hoạt hằng
ngày. Tỷ lệ dính gân sau mổ dao động từ 2,6-45% tùy từng nghiên cứu []; [];
[]; []. Salah và Ahmed [] tổng kết một số biện pháp để tránh dính gân vào da
sau mổ: thứ nhất, making paramedian (posterolateral or posteromedial)
incision; thứ hai, making incision away from the rupture site; thứ ba, closing
the paratenon and deep fascia; thứ tư closing the rupture site with flap and

BN

: Bệnh nhân

CS

: Cộng sự

CHT : Cộng hưởng từ
ATRS : The Achilles Tendon Total Rupture Score


DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 3.1: Đặc điểm phân bố theo lứa tuổi (n = 41)..........................................27
Bảng 3.2: Nguyên nhân chấn thương (n = 41)..................................................28
Bảng 3.3: Phân bố nhóm kỹ thuật nối gân achilles (n =41)...............................30
Bảng 3.4: Phân bố theo khoảng cách vị trí đứt đến điểm bám gân (n=41)......31
Bảng 3.5: Theo dõi BN sau phẫu thuật (n = 37)................................................31
Bảng 3.6: Đánh giá BN theo thang điểm ATRS (n = 37).....................................32
Bảng 3.7: Điểm trung bình ATRS của từng nhóm kỹ thuật phẫu thuật (n = 37) 32
Bảng 3.8: Mức độ phục hồi chức năng gân achilles so với trước chấn thương
do BN tự đánh giá (n = 37)...............................................................................33
Bảng 3.9: Thời gian trở lại hoạt động thể thao sau khi PT (n = 10)...................35
Bảng 3.10: Liên quan giữa tuổi với chức năng gân Achilles (n = 37).................36
Bảng 3.11: Liên quan giữa vị trí gân với chức năng gân Achilles (n = 37).........36
Bảng 3.12: Liên quan giữa thời gian từ khi tổn thương đến khi phẫu thuật với
chức năng gân Achilles (n = 37)........................................................................37
Bảng 3.13: Liên quan giữa khoảng cách từ vị trí đứt đến điểm bám tận với
chức năng gân Achilles (n = 37)........................................................................37

Hình 1.6: Tam giác Kager: bất thường và bình thường (từ trái sang phải)....10
Hình 1.7: Tam giác Kager khi gân achilles bình thường và đứt....................11
Hình 1.8:Hình ảnh (*) mất liên tục, trống âm giữa 2 đầu gân achilles đứt. ..11
Hình 1.9: Đứt hoàn toàn gân achilles..............................................................12
Hình 1.10: Đứt hoàn toàn gân achilles............................................................13
Hình 1.11: Các kỹ thuật khâu nối gân tận tận: (A) Bunnel; (B) Crisscross; (C)
Mason – Allen (Chicago); (D) Kessler; (E) Modified Kessler; (F) Tajima –
Kessler; (G) Tsuge..............................................................................................14
Hình 1.12: Kỹ thuật Krackow nối gân achilles tận tận...................................14
Hình 1.13: Kỹ thuật tăng cường gân cơ gan chân..........................................15
Hình 1.13: Kỹ thuật Teuffer; Turco – Spinella và White – Kraynick –
Tueffer – Modified...........................................................................................15
Hình 1.14: Kỹ thuật Wapner.............................................................................15
Hình 1.14: Kỹ thuật chuyển vạt gân của Lindholm và Brosworth.................16
Hình 1.15: Kỹ thuật kéo dài gân V-Y..............................................................16
Hình 1.16: Khâu gân achilles qua da. Kỹ thuật Ma – Griffith.....................16
Hình 2.1: Chuẩn bị dụng cụ phẫu thuật............................................................24
Hình 2.2: Tư thế bệnh nhân trước mổ..............................................................24
Hình 2.3: Rạch da dọc mặt trong gân achilles................................................25
Hình 2.4: Kỹ thuật kéo dài gân V-Y................................................................25


1

ĐẶT VẤN ĐỀ
Gân achilles hay còn gọi là gân gót là một gân lớn và mạnh nhất trong cơ
thể, chịu từ 2-3 lần trọng lượng cơ thể khi đi và hơn 10 lần khi chạy nhảy [1],
[2], được tạo thành từ gân cơ bụng chân, cơ dép và một phần nhỏ cơ gan chân
ở phần ba giữa cẳng chân, trên tỏa rộng và càng xuống dưới thì tròn lại và
dính vào mặt sau trên xương gót, có tác dụng duỗi mạnh bàn chân, giúp đẩy

Achilles, tuy nhiên số lượng chưa nhiều. Tại bệnh viện Hữu Nghị Việt Đức,
trung tâm điều trị chấn thương chỉnh hình lớn ở miền bắc Việt Nam, trong
nhiều năm qua, đã tiếp nhận và điều trị phẫu thuật bệnh lý này bằng nhiều kỹ
thuật nhưng cũng chưa có nghiên cứu nào tổng kết, đánh giá kết quả điều trị
phẫu thuật đứt hoàn toàn gân Achilles do chấn thương.
Bởi thế chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài “Đánh giá kết quả điều
trị phẫu thuật đứt hoàn toàn gân achilles do chấn thương tại bệnh viện
Việt Đức” nhằm hai mục tiêu:
1. Mô tả đặc điểm lâm sàng và tổn thương giải phẫu ở bệnh nhân đứt
hoàn toàn gân Achilles do chấn thương.
2. Đánh giá kết quả điều trị phẫu thuật bệnh nhân đứt hoàn toàn gân
Achilles do chấn thương.


3

CHƯƠNG 1

TỔNG QUAN TÀI LIỆU
1.1. Giải phẫu: [3], [4], [9], [10].
Thuật ngữ gân Achilles được bắt nguồn từ thần thần thoại Hy Lạp, kể về
một chiến binh dũng cảm anh hùng Achilles cơ thể mình đồng da sắt nhưng
đã hy sinh trong cuộc chiến bảo vệ thành Troy vì bị bắt một mũi tên vào gót
chân, thành ngữ gót chân Achilles nổi tiếng về điểm yếu của mỗi người cũng
từ đó mà có. Gân gót chân hay còn gọi là gân Achilles.
Cơ bụng chân, cơ dép và một phần nhỏ cơ gan chân ở một phần ba giữa
cẳng chân cùng hợp lại tạo thành gân Achilles, ở trên tỏa rộng và càng xuống
dưới tròn lại, bám vào mặt sau trên xương gót. Tại vùng cổ chân: liên quan
với gân Achilles phía ngoài từ sau ra trước lần lượt gồm có động mạch mác,
gân cơ mác ngắn và gân cơ mác dài; liên quan với gân Achilles phía trong từ

Đứt gân achilles không thường gặp, năm 1996 Leppilahti và cs báo cáo
tỷ lệ gặp đứt gân achilles ở Phần Lan từ 2-18/100.000 dân. Một nghiên cứu
khác của Waterston và cs, thực hiện trên 4201 bệnh nhân tại Scotland trong
15 năm (1980-1995) cho thấy tỷ lệ này tăng dần theo thời gian từ 4,7/100.000
dân năm 1981 đến 6/100.000 dân năm 1995. Năm 2005, Amar và cs báo cáo
tỷ lệ tương tự từ 5,5-9,9/100.000 dân, tỷ lệ trung bình trong khoảng
8.3/100.000 dân tại Canada.
Tỷ lệ đứt gân achilles giữa nam và nữ giao động trong khoảng từ 2:1
đến 12:1. Đứt gân achilles chân trái nhiều hơn chân phải [12], [17]. Độ tuổi
hay gặp từ 30-39 tuổi ở cả nam và nữ.
1.3. Sinh bệnh học:
Gân achilles chịu 2-3 lần trọng lượng cơ thể khi đi bộ và trên 10 lần
trọng lượng cơ thể trong các hoạt động thể thao như chạy nhảy [1], [2]. Đứt
gân achilles thường xảy ra ở vùng giảm tưới máu nhất của gân được thấy trên
chụp mạch đồ là khoảng từ 2-6 cm trên điểm bám tận của xương gót. Vùng
gân này chủ yếu được nuôi dưỡng bởi các mạch máu của màng bao gân. Tuổi
càng tăng, máu nuôi cung cấp qua màng này suy giảm,đồng thời có sự thoái
hóa các sợi collagen làm cho gân xơ cứng, kém đàn hồi góp phần thuận lợi
cho việc đứt gân xảy ra. Mặt khác, các vi chấn thương lặp đi lặp lại nhiều lần
khiến gân không kịp phục hồi tổn thương và trở nên dễ bị đứt trước các chấn
thương tiếp theo. Cơ chế đứt gân achilles này thường gặp ở những người
nhiều tuổi thường xuyên có các hoạt động thể lực dùng đến sức mạnh của cơ
cẳng bàn chân [18]. Đối với những người trẻ tuổi cơ chế gây đứt gân xảy ra
khi có lực tác động mạnh làm đột ngột duỗi hoặc gập bàn chân.


6

1.4. Nguyên nhân:
1.4.1. Do chấn thương:

1.5. Phân loại đứt gân Achilles do chấn thương:
1.5.1. Theo thời gian:
- Đứt gân Achilles cấp tính.
- Đứt gân Achilles mạn tính.
1.5.2. Theo tổn thương:
- Đứt bán phần gân Achilles.
- Đứt hoàn toàn gân Achilles.
1.5.3. Theo nguyên nhân chấn thương:
- Tai nạn giao thông.
- Tai nạn lao đông.
- Tai nạn sinh hoạt.
- Tai nạn thể thao.
- Tai nạn học đường.
1.6. Chẩn đoán đứt hoàn toàn gân Achilles do chấn thương:
1.6.1. Chẩn đoán lâm sàng:[28], [29].
1.6.1.1. Bệnh sử:
Giúp xác định hoàn cảnh, thời điểm phát sinh vấn đề và mối liên quan
với các triệu chứng hiện tại.
Cơ chế chấn thương:
- Thường gặp bệnh nhân có một lực tác động mạnh gây quá duỗi hoặc
quá gấp bàn chân đột ngột
- Bệnh nhân bị chấn thương nhẹ nhưng trường diễn và lặp đi lặp lại
nhiều lần hoặc trên bệnh nhân là vận động viên hoặc là người thường xuyên
có các hoạt động thể thao như chạy nhảy cũng phải được xác định để tránh bỏ
sót nguyên nhân gây chấn thương.


8

Tư thế bàn chân:

Bệnh nhân nằm sấp, khi bóp mạnh vào bắp chân, cổ bàn chân phải đổ
gập xuống, nếu không được thì nghiệm pháp dương tính, có giá trị cao chẩn
đoán đứt gân achilles.

Hình 1.4: Nghiệm pháp Thompson (+)
(Nguồn: BN Nguyễn Thị C, mã hồ sơ: 29602/S96)
- Nghiệm pháp Matles: dương tính
Bệnh nhân nằm sấp, gối gấp 90 độ, so sánh 2 bên, bàn chân bên nào gấp
mu bàn chân thì nghiệm pháp dương tính.
- Một số nghiệm pháp khác ít sử dụng: Simmonds, O’Brien, Copelad.