LỜI CẢM ƠN
Em xin chân thành cảm ơn quý Thầy giáo, Cô giáo đã giảng dạy lớp cử nhân
Quản lý giáo dục lớp K2-Trà Vinh, quý Thầy, Cô trong khoa tâm lý giáo dục,
khoa quản lý giáo dục, phòng quản lý khoa học, trường Đại học sư phạm Hà
Nội đã tận tình giảng dạy, tạo điều kiện giúp đỡ cho em trong quá trình học tập,
nghiên cứu và hoàn thiện khoá luận tốt nghiệp. Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết
ơn sâu sắc đối với Thầy hướng dẫn khoa học: Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thanh –
Người đã tận tình hướng dẫn giúp đỡ động viên em trong quá trình thực hiện đề
tài. Tôi xin trân trọng cảm ơn các bạn đồng nghiệp, phụ huynh học sinh và các
em học sinh đã nhiệt tình cộng tác cung cấp thông tin số liệu cho ý kiến và tạo
điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình hoàn thành khoá luận tốt nghiệp.
Mặc dù đã cố gắng rất nhiều nhưng chắc chắn khoá luận không sao tránh
khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được sự thông cảm, giúp đỡ của Thầy
hướng dẫn. Xin chân thành cảm ơn !
Hà Nội, tháng 3 năm 2011
Tác giả khoá luận

Nguyễn Văn Lợi
1
MỤC LỤC
trang
Ký hiệu các từ viết tắt 4
Phần mở đầu 5
1.Lý do chọn đề tài 5
2.Mục đích nghiên cứu 6
3.Khách thể và đối tượng nghiên cứu 6
3.1.Khách thể nghiên cứu 6
3.2.Đối tượng nghiên cứu 7
4.Giới hạn và phạm vi nghiên cứu đề tài 7
5.Nhiệm vụ nghiên cứu 7
6.Phương pháp nghiên cứu 7

1.7.2.Đảm bảo tính tự nguyện, tự giác, tự quản 15
1.7.3.Đảm bảo tính tập thể 15
1.7.4.Đảm bảo tính đa dạng phong phú 15
1.7.5.Đảm bảo tính hiệu quả 15
Kết luận chương 1 15
Chương 2.Thực trạng giáo dục đạo đức học sinh…. 16
2.1.Đặc điểm tình hình kinh tế - xã hội – giáo dục 16
2.1.1. Đặc điểm kinh tế - xã hội
16
2.1.2.Tình hình giáo dục ở xã Trường Long Hoà 17
2.2.Thực trạng về đạo đức và giáo dục đạo …. 19
2.2.1.Thực trạng đạo đức của học sinh …. 19
2.2.2.Thực trạng nhận thức thái độ và hành vi đạo đức…. 20
2.2.3.Thực trạng hình thức tổ chức hoạt động giáo dục đạo đức…. 21
2.3.Đánh giá thực trạng 22
2.3.1.Những ưu điểm và hạn chế 22
2.3.1.1.Ưu điểm 22
2.3.1.2.Hạn chế 22
2.3.2.Nguyên nhân của những hạn chế 23
2.3.2.1.Nguyên nhân khách quan 23
2.3.2.2.Nguyên nhân chủ quan 23
Kết luận chương 22 23
Chương 3.Biện pháp quản lý giáo dục đạo đức…. 24
3.1.Nâng cao nhận thức, vai trò trách nhiệm…. 24
3.1.1.Tăng cường vai trò lãnh đạo toàn diện của Chi bộ Đảng 24
3.1.2.Xây dựng khối đoàn kết thống nhất trong tập thể sư phạm 24
3.1.3.Phát huy vai trò tiên phong của Đoàn TNCS HCM…. 25
3.1.4.Củng cố, xây dựng đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp…. 25
3.2.Kế hoạch hoá công tác quản lý giáo dục đạo đức …. 26
3.3.Phát huy vai trò tự quản của tập thể học sinh 26

Nhà xuất bản NXB
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa CH XHCN
4
PHẦN THỨ NHẤT: PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý do chọn đề tài:
Từ sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI năm 1986, Đại hội đã đưa đất
nước ta tiến hành công cuộc đổi mới toàn diện nhằm mục tiêu dân giàu nước
mạnh xã hội công bằng dân chủ văn minh, đất nước ta đã không ngừng đổi mới
phát triển. Tại đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII Đảng Cộng sản Việt Nam
quyết định đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước. Nghị quyết Trung uơng 2 khóa VIII
xác định “Muốn tiến hành CNH-HĐH thắng lợi phải phát triển mạnh giáo
dục và đào tạo, phát huy nguồn lực con người, yếu tố cơ bản của sự phát
triển nhanh và bền vững. Bởi vậy giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng
đầu. Nhà nước và xã hội phát triển giáo dục nhằm nâng cao dân trí đào tạo
nhân lực bồi dưỡng nhân tài” (Điều 35 Hiến pháp nước CHXHCN Việt
Nam).
“Mục tiêu giáo dạo là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện
có đạo đức tốt, có tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành
với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hình thành và bồi dưỡng
nhân cách và phẩm chất năng lực công dân đáp ứng yêu cầu xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc” (Điều 2 Luật giáo dục của nước CHXHCN Việt Nam năm
2005)
Những con người có nhân cách như Luật giáo dục chỉ ra do nền giáo dục,
do các nhà trường góp phần hình thành đó là thế hệ trẻ Việt Nam, chủ nhân
tương lai của đất nước, là thế hệ có đủ tài đức “vừa hồng, vừa chuyên” đảm
trách sứ mệnh xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.
Bác Hồ coi việc bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là công việc
trọng đại của đất nước, của dân tộc. Bác Hồ kính yêu đã dạy “Người có đức
mà không có tài làm việc gì cũng khó. Người có tài mà không có đức thì vô
dụng”. Giáo dục phải là bồi dưỡng được đức, cái vốn quý của một con người,

cuộc sống xã hội hình thường, ổn định.” (37-tr 65)
Trong công cuộc đổi mới đất nước, Đảng và Nhân dân ta đòi hỏi thế hệ trẻ,
thanh niên, học sinh, sinh viên phải trở thành lực lượng tiên phong có tài năng,
đạo đức, có tinh thần trách nhiệm và lý tưởng sống cao đẹp. Họ là lực lượng
nòng cốt tin cậy trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng thành
công quá trình nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước.
Hơn ai hết, là người làm công tác quản lý ở nhà trường trung học cơ sở
trên quê hương thứ hai của mình, tôi nhận thức rõ trách nhiệm đặt trên vai của
mình. Phải có biện pháp giáo dục đạo đức học sinh phù hợp nhằm nâng hơn nữa
chất lượng giáo dục nói chung, chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh nói
riêng, đặc biệt là giáo dục đạo đức học sinh thông qua hoạt động ngoài giờ lên
lớp. Xuất phát từ những lý do khách quan, chủ quan như đã nêu trên, tôi quyết
đinh chọn đề tài: “Biện pháp quản lý giáo dục đạo đức học sinh thông qua
hoạt động ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng trường trung học cơ sở
Trường Long Hòa – Duyện Hải – Trà Vinh”
2.Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu lý luận và thực tiễn công tác giáo dục đạo đức cho học sinh
thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường trung học cơ sở
Trường Long Hòa – Duyên Hải – Trà Vinh. Trên cơ sở đó đề xuất một số biện
pháp quản lý giáo dục đạo đức học sinh nhằm nâng cao chất lượng giáo dục
toàn diện.
3.Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3.1.Khách thể nghiên cứu:
6
Công tác quản lý giáo dục đạo đức học sinh thông qua hoạt động ngoài giờ
lên lớp của hiệu trưởng trường trung học cơ sở Trường Long Hòa – Duyên Hải
– Trà Vinh.
3.2.Đối tượng nghiên cứu:
Các biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục
đạo đức cho học sinh trường trung học cơ sở Trường Long Hòa – Duyên Hải –

6.2.2. Phương pháp bằng phiếu hỏi
Tìm hiểu thực trạng, nhận thức vai trò hoạt động giáo dục đạo đức thông
qua hoạt động ngoài giờ lên lớp cho học sinh và các lực lượng tham gia giáo
7
dục, việc tổ chức các hoạt động này ở trường trung học cơ sở Trường Long Hòa
- Duyên Hải – Trà Vinh.
6.2.3.Phương pháp tọa đàm: trò chuyện trao đổi với học sinh, giáo viên, phụ
huynh học sinh, chính quyền địa phương để đánh giá nhận thức, hành vi, thái
độ, hạnh kiểm của học sinh, đánh giá các biện pháp tổ chức hoạt động giáo dục
đạo đức học sinh thông qua hoạt động ngoài giờ lên lớp và ảnh hưởng của nó
đến việc hình thành nhân cách học sinh.
6.2.4.Phương pháp xử lý thông tin: sử dụng toán thống kê, xử lý số liệu thu
thập được, lập bảng, vẽ sơ đồ.
PHẦN THỨ HAI: NỘI DUNG
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH
THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG
TRUNG HỌC CƠ SỞ
1.1.Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề
Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, xuất hiện từ buổi bình minh của
lịch sử xã hội loài người. Những tư tưởng đạo đức, giá trị đạo đức, đạo đức học
đã hình thành hơn 26 thế kỉ trước đây trong triết học phương Đông: Trung
Quốc, Ấn Độ,… và triết học phương Tây: Hy Lạp cổ đại, La Mã cổ đại,… nó
được hoàn thiện và phát triển trên cơ sở các chế độ kinh tế- xã hội nối tiếp nhau
từ thấp đến cao, mà đỉnh cao của nó là đạo đức mới – đạo đức cách mạng mà xã
hội ta đã và đang xây dựng.
Theo quan điểm học thuyết Mác-Lênin: Đạo đức là một hình thái ý thức
xã hội có nguồn gốc từ lao động sản xuất và đời sống cộng đồng xã hội, nó
phản ánh và chịu sự chi phối của tồn tại xã hội. Nếu tồn tại xã hội thay đổi
thì đạo đức cũng thay đổi theo. Do vậy, đạo đức mang tính lịch sử, tính giai

Để tồn tại và phát triển con người phải hoạt động và tham gia các mối
quan hệ xã hội trong thế giới hiện thực. Trong quá trình thực hiện mối quan hệ
ấy, nếu con người có cách giao tiếp, ứng xử phù hợp với lợi ích chung của mọi
người, của cộng đồng xã hội thì con người ấy được đánh giá là có đạo đức.
Ngược lại, cá nhân nào có thái độ, hành vi không đúng đắn làm tổn hại đến lợi
ích của người khác, của cộng đồng và bị xã hội lên án, chê trách thì cá nhân đó
bị coi là người thiếu đạo đức. Vậy đạo đức là gì ?
+Theo giáo trình “Đạo đức học” (NXB chính trị quốc gia Hà Nội năm
2000) “Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tập hợp những nguyên
tắc, quy tắc, chuẩn mực xã hội, nhằm điều chỉnh và đánh giá cách ứng xử
của con người trong quan hệ với nhau và quan hệ với xã hội chúng được
thực hiện bởi niềm tin cá nhân, bởi truyền thống và sức mạnh của dư luận
xã hội”. [24 tr 8]
+Theo quan điểm học thuyết Mác – Lênin: “Đạo đức là một hình thái ý
thức xã hội có nguồn gốc từ lao động sản xuất và đời sống cộng đồng xã
hội. Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội phản ánh và chịu sự chi phối
của tồn tại xã hội vì vậy tồn tại xã hội thay đổi thì ý thức xã hội (đạo đức)
cũng thay đổi theo. Và như vậy đạo đức xã hội luôn mang tính lịch sử, tính
giai cấp và tính dân tộc.”(Dẫn theo Nguyễn Kim Bôi [7. tr 13]).
+Theo từ điển tiếng Việt (NXB Khoa học xã hội) thì: “Đạo đức là những
tiêu chuẩn, những nguyên tắc quy định hành vi quan hệ của con người đối
9
với nhau và đối với xã hội. Đạo đức là những phầm chất tốt đẹp của con
người theo những tiêu chuẩn đạo đức của một giai cấp nhất định”. [50 tr
211].
+Theo gốc độ xã hội Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội đặc biệt, phản
ánh dưới dạng những nguyên tắc, yêu cầu, chuẩn mực điều chỉnh hoặc chi phối
hành vi của con người trong các mối quan hệ giữa con người với tự nhiên, giữa
con người với xã hội và với chính bản thân mình.
+Theo gốc độ cá nhân: Đạo đức chính là những phẩm chất, nhân cách của

hành vi đạo đức trên cơ sở những chuẩn mực giá trị đạo đức. Đây là
chức năng xã hội cơ bản hết sức quan trọng của đạo đức.
10
+Giáo dục đạo đức:
Giáo dục theo nghĩa rộng là giáo dục xã hội được coi là lĩnh vực hoạt
động của xã hội nhằm truyền đạt những kinh nghiệm xã hội – lịch sử, chuẩn bị
cho thế hệ trẻ trở thành lực lượng tiếp nối sự phát triển xã hội, kế thừa và phát
triển nền văn hoá của loài người và dân tộc.
Giáo dục theo nghĩa hẹp là giáo dục trong nhà trường, đó là quá trình tác
động có tổ chức, có kế hoạch, có quy trình chặt chẽ nhằm mục đích cung cấp
kiến thức, kỹ năng hình thành thái độ, hành vi cho thiếu niên, xây dựng và phát
triển nhân cách theo quy mô mà xã hội đương thời mong muốn.
Giáo dục đạo đức là hình thành cho con người những quan điểm cơ bản
nhất, những nguyên tắc chuẩn mực đạo đức cơ bản của xã hội. Nhờ đó con
người có khả năng lựa chọn, đánh giá đúng đắn các hiện tượng đạo đức xã hội
cũng như tự đánh giá suy nghĩ về hành vi của bản thân mình vì thế công tác
giáo dục đạo đức góp phần vào việc hình thành, phát triển nhân cách con người
mới phù hợp với từng giai đoạn phát triển.
Giáo dục đạo đức về bản chất là quá trình biến hệ thống các chuẩn mực
đạo đức từ những đòi hỏi từ bên ngoài xã hội đối với cá nhân thành những đòi
hỏi bên trong của cá nhân, thành niềm tin, nhu cầu, thói quen của đối tượng
giáo dục.
Giáo dục đạo đức trong trường phổ thông là một bộ phận của quá trình
giáo dục tổng thể có quan hệ biện chứng với các quá trình bộ phận khác như
giáo dục trí tuệ, giáo dục thẩm mỹ, giáo dục thể chất, giáo dục lao động, giáo
dục hướng nghiệp,… giúp cho học sinh hình thành và phát triển nhân cách toàn
diện. Giáo dục đạo đức cho học sinh là giáo dục lòng trung thành với Đảng,
hiếu với dân, yêu quê hương đất nước, có lòng vị tha, có lòng nhân ái, cần cù
liêm khiết chính trị, đó là đạo đức xã hội chủ nghĩa.
1.2.2.Khái niệm về quản lý giáo dục đạo đức:

quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quan là hoạt động điều hành, phối hợp các lực
lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển
xã hội. Ngày nay với sứ mệnh phát triển giáo dục thường xuyên, công tác giáo
dục không chỉ giới hạn ở thế hệ trẻ mà cho mọi người. Tuy nhiên, trọng tâm
vẫn là giáo dục thế hệ trẻ. Cho nên, quản lý giáo dục được hiểu là sự điều hành
hệ thống giáo dục quốc dân, các trường trong hệ thống giáo dục quốc dân.
1.2.2.3.Quản lý giáo dục đạo đức:
Quản lý đối tượng giáo dục đạo đức là sự tác động có ý thức của thể quản
lý tới đối tượng quản lý nhằm đưa hoạt động giáo dục đạo đức đạt kết quả
mong muốn bằng cách hiệu quả nhất. Về bản chất, quản lý hoạt động giáo dục
đạo đức là quá trình tác động có định hướng của chủ thể quản lý lên các thành
tố tham gia vào quá trình hoạt động nhằm thực hiện có hiệu quả mục tiêu giáo
12
KẾ HOẠCH
KIỂM TRA
TỔ CHỨC
CHỈ ĐẠO
dục đạo đức (nhằm hình thành niềm tin, lý tưởng, động cơ thái độ, tình cảm,
hành vi và thói quen. Đó là những nét tính cách của nhân cách, ứng xử đúng
đắn trong xã hội).
1.2.3.Khái niệm về biện pháp và biện pháp quản lý giáo dục đạo đức học
sinh
1.2.3.1.Khái niệm về biện pháp:
Theo “Từ điển tiếng Việt” do Hoàng Phe chủ biên thì: “Biện pháp là cách
làm, cách giải quyết một vấn đề cụ thể.” [50 tr 64]
Theo cuốn “Từ điển tiếng Việt tường giải và liên tưởng” của tác giả
Nguyễn Văn Đạm: “Biện pháp là cách làm, cách hành động đối phó để đi đến
một mục đích nhất định.” [51 tr 66]
1.2.3.2. Biện pháp giáo dục đạo đức:
Biện pháp giáo dục đạo đức là cách làm, cách hành động cụ thể để nâng

1.5.2.Trực tiếp rèn luyện phẩm chất nhân cách, tính cách, tài năng và thiên
hướng nghề nghiệp cá nhân, hình thành các mối quan hệ giữa con người với đời
sống xã hội, con người với thiên nhiên, với môi trường sống.
1.5.3.Tạo điều kiện cho học sinh hoà nhập vào cuộc sống cộng đồng thông
qua các hoạt động tập thể, hoạt động xã hội giúp học sinh hoà nhập vào cuộc
sống xã hội.
1.5.4.Phát huy tác dụng của nhà trường đối với đời sống tạo điều kiện để huy
động cộng đồng tham gia để xây dựng trường học và phát huy tác dụng trong
công tác giáo dục.
1.6.Tính chất của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
1.6.1.Bình diện hoạt động:
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động phong phú, đa dạng.
Nó có thể diễn ra ngoài nhà trường để mở rộng giao lưu cho học sinh, giúp các
em hoà nhập vào cuộc sống, con người, thâm nhập vào các mặt của cuộc sống,
tạo khả năng thuận lợi để gắn “học với hành”.
1.6.2.Mang tính quy luật đặc thù của quá trình giáo dục.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động giáo dục xã hội đặc
biệt của con người, biến đổi khá phức tạp nhân cách của học sinh. Nó không
giống với quá trình dạy học hay quá trình giáo dục hướng nghiệp.
Muốn hình thành phát triển nhân cách học sinh không chỉ đơn thuần trong
những giờ lên lớp mà còn phải thông qua các loại hình hoạt động đa dạng như
công tác xã hội, lao động sản xuất, hoạt động văn nghệ,…
1.6.3.Tính đa dạng về mục tiêu
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp không chỉ nhằm vào một mục tiêu
giáo dục tư tưởng đạo đức, phẩm chất nhân cách cho các em học sinh mà còn
nhằm đạt nhiều mục tiêu về trí dục, mĩ dục, lao động,…
1.6.4.Tính năng động của chương trình kế hoạch
1.6.5.Tính phong phú đa dạng của nội dung và hình thức hoạt động, tính phức
tạp khó khăn của việc kiểm tra đánh giá.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động đa dạng, do vậy