skkn một số biện pháp giáo dục ứng phó với biến đổi khí hậu cho học sinh THCS thông qua hoạt động ngoại khóa và tích hợp kiến thức liên môn - Pdf 32

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN
Kính gửi: Hội đồng sáng kiến Thành Phố Ninh Bình
Chúng tôi ghi tên dưới đây:
Số
TT

Họ và tên

Ngày
tháng năm
sinh

Nơi công
tác
Trường

1 Ngô Thị Mai Huê 15/11/1981

THCS
Ninh Tiến
Trường

2 Hoàng Thị Phượng 13/3/1966

THCS
Ninh Tiến

Chức

những tác động sâu sắc, mạnh mẽ đến mọi hoạt động sản xuất; đời sống của sinh
vật và con người; môi trường tự nhiên, kinh tế - xã hội của cả mọi châu lục, mọi
quốc gia trên Trái Đất. Những biểu hiện, đặc điểm, nguyên nhân và tác động của
BĐKH đã được nghiên cứu, tìm hiểu cặn kẽ. Các giải pháp mang tính chiến lược
toàn cầu và của mỗi quốc gia trên thế giới về ứng phó có hiệu quả với BĐKH
cũng đã được đề ra và thực hiện ráo riết.
- Trang 1 -


Chúng ta cần suy ngẫm về điều này!
Nếu cả thế giới là một quốc gia, nơi mà mọi công dân đều chia sẻ
mối quan tâm đến sự phát triển bền vững của các thế hệ tương lai
thì nỗ lực giảm thải tác động của BĐKH sẽ là vấn đề ưu tiên hàng
đầu. (Báo cáo phát triển con người 2007/2008. Ngân hàng Thế giới).
Căn cứ vào vị trí và mục tiêu của môn học, có thể thấy môn Địa lí trong
trường phổ thông có nhiều khả năng giáo dục BĐKH. Vì môn Địa lí trang bị cho
HS những kiến thức tổng hợp về Địa lí tự nhiên và Địa lí kinh tế - xã hội, mà
từng thành phần hoặc tổng hợp thể tự nhiên hay kinh tế - xã hội đều liên quan
hoặc trực tiếp, hoặc gián tiếp đến BĐKH. Ngoài ra, còn có sự tích hợp với nhiều
môn học khác như: Sinh học, Hóa học, Vật lý, Công Nghệ, Toán học...
Chính vì vậy, việc giáo viên trong quá trình giảng dạy, thông qua các môn
học, kết hợp với hoạt động ngoại khóa cung cấp cho HS những hiểu biết cơ bản
về BĐKH, tác động của BĐKH đến môi trường tự nhiên, đến đời sống và sản
xuất của con người; những giải pháp nhằm hạn chế tác động của BĐKH và ứng
phó với BĐKH để HS trở thành một tuyên truyền viên tích cực trong gia đình,
nhà trường và địa phương về BĐKH là một nhiệm vụ vô cùng có ý nghĩa.
Từ những lí do trên, nhóm tác giả đưa ra sáng kiến: “Một số biện pháp
giáo dục ứng phó với biến đổi khí hậu cho học sinh THCS thông qua hoạt
động ngoại khóa và tích hợp kiến thức liên môn”.
1. Giải pháp cũ thường làm

Các hoạt động có thể như ngoại khóa như: tham quan, tổ chức các nhóm
ngoại khóa chuyên đề, tổ chức thực hiện dự án, nghiên cứu một đề tài (phù hợp
với HS), tổ chức các trò chơi....
Với các hoạt động này, mức độ tích hợp kiến thức, kĩ năng các môn học
với các nội dung giáo dục ứng phó với BĐKH, giáo dục môi trường sẽ đạt cao
nhất. Trong các hoạt động này, HS học cách vận dụng kiến thức môn học trong
các tình huống gần gũi với cuộc sống hơn, huy động được kiến thức từ nhiều
môn học hơn.
2.1. Phân nhóm học tập ngoại khóa, lập kế hoạch cụ thể, phân công
nhiệm cụ cho các nhóm tham gia hoạt động.
Khác với kiểu dạy học truyền thống truyền thụ một chiều: thầy nói trò
nghe, thảo luận nhóm là phương pháp giúp các em được bộc lộ những khả năng
của bản thân, hình thành kỹ năng tư duy, hợp tác trao đổi, chia sẻ và học hỏi lẫn
nhau. Thảo luận nhóm tạo không khí sôi nổi, thoải mái trong học tập, học sinh
luôn có được cảm giác tự do, không bị áp đặt qua đó phát huy được tính tích cực,
chủ động sáng tạo của mình trong quá trình khám phá và chiếm lĩnh tri thức.
Ví dụ: Khi tổ chức một hoạt động ngoại khóa về chủ đề: "Học sinh có thể
làm gì để góp phần giảm nhẹ biến đổi khí hậu", giáo viên phân công nhiệm cụ
cụ thể cho các nhóm như sau:
- Trang 3 -


Phân
công
nhiệm
vụ cho
các
nhóm

Nhóm 1;3: Những hoạt động học sinh có thể làm để góp phần giảm

1. Một châu lục đông dân nhất thế giới
Bài 7. Đặc điểm phát triển kinh tế - xã hội các nước châu Á
2. Đặc điểm phát triển kinh tế - xã hội của các nước và lãnh thổ
châu Á hiện nay
Bài 9. Khu vực Tây Nam Á
- Trang 4 -

Mức độ
Liên hệ.
Liên hệ.
Liên hệ.

Liên hệ.


2. Đặc điểm tự nhiên
Bài 12. Đặc điểm tự nhiên khu vực Đông Á
2. Đặc điểm tự nhiên
Bài 13. Tình hình phát triển kinh tế - xã hội khu vực Đông Á
2. Đặc điểm phát triển của một số quốc gia Đông Á
Bài 14. Đông Nam Á - đất liền và hải đảo
2. Đặc điểm tự nhiên
Bài 16. Đặc điểm kinh tế các nước Đông Nam Á
1. Nền kinh tế của các nước Đông Nam Á phát triển khá nhanh,
song chưa vững chắc
Bài 24. Vùng biển Việt Nam
2. Tài nguyên và bảo vệ MT biển Việt Nam
Bài 25. Lịch sử phát triển của tự nhiên Việt Nam
1. Giai đoạn Tiền Cambri
2. Giai đoạn Cổ kiến tạo


Liên hệ.
Liên hệ.

Liên hệ.
Liên hệ.
Bộ phận.
Liên hệ.

Liên hệ.
Liên hệ.
Liên hệ.
Liên hệ.

Liên hệ.
Liên hệ.


* Môn Vật lý
Địa chỉ tích hợp
Bài 6. Lực ma sát
Bài 7. Áp suất
Bài 8. Áp suất chất lỏng - Bình thông nhau
Bài 9. Áp suất khí quyển
Bài 10. Lực đẩy Acsimet
Bài 12. Sự nổi
Bài 16. Cơ năng
Bài 23. Đối lưu và bức xạ nhiệt

Mức độ

Liên hệ
Liên hệ

* Môn Hóa học
Địa chỉ tích hợp
(Chương, bài, mục)
Chương 2 - Bài 12: Sự biến đổi chất
Chương 2 - Bài 13: Phản ứng hoá học
Chương 3 - Bài 20: Tỷ khối của chất khí
Chương 4 - Bài 24: Tính chất của oxi
Chương 4 - Bài 25: Sự oxi hóa
Chương 4 - Bài 27: Điều chế oxi -Phản ứng phân hủy
Chương 4 - Bài 28: Không khí - Sự cháy
Chương 5 - Bài 31: Tính chất -Ứng dụng của hiđro
Chương 5 -Bài 36: Nước

Mức độ
Bộ phận, liên hệ
Bộ phận
Bộ phận
Toàn bộ
Toàn bộ
Bộ phận, liên hệ
Toàn bộ
Toàn bộ
Toàn bộ

* Môn Công nghệ
Địa chỉ tích hợp
Phần I : Vẽ kĩ thuật

học, các môn học có liên quan đến nội dung tích hợp. Khi ứng dụng vào từng chủ
khác nhau, tùy theo nội dung chương trình và thời gian cho phép, giáo viên có
thể lựa chọn những địa chỉ tích hợp phù hợp với kế hoạch giảng dạy.
2.3. Đa dạng hóa các phương pháp dạy học nhằm định hướng cho học
sinh có những giải pháp góp phần ứng phó với BĐKH.
2.3.1. Phương pháp trực quan
a) Sử dụng bản đồ giáo khoa, Át lát Địa lí
Việc hướng dẫn HS khai thác kiến thức từ các bản đồ cũng rất có khả năng
để giáo dục BĐKH. Ngoài các bước như :
- Cho HS đọc tên bản đồ để biết đối tượng, hiện tượng địa lí được thể hiện
trên bản đồ;
- Đọc bảng chú giải của bản đồ để biết các đối tượng, hiện tượng địa lí
được thể hiện trên bản đồ như thế nào (loại kí hiệu nào) ;
- Xác định vị trí của đối tượng dựa vào các kí hiệu ;
- Tìm ra một số đặc điểm của đối tượng địa lí được thể hiện trên bản đồ
dựa vào kí hiệu bản đồ ;
- Dựa vào bản đồ để xác lập các mối liên hệ giữa các đối tượng và hiện
tượng địa lí ; ...
- Trang 7 -


Chúng ta cần chú ý tới việc : Vận dụng kiến thức địa lí để nhận xét, giải
thích, liên hệ các hiện tượng địa lí có liên quan tới vấn đề BĐKH.
b) Sử dụng tranh/ảnh địa lí
Việc sử dụng tranh/ảnh có nội dung về BĐKH giúp HS có thể dễ dàng
nhận biết được nguyên nhân, biểu hiện và hậu quả của BĐKH. Cùng với
tranh/ảnh giáo khoa, GV sử dụng những ảnh minh hoạ có nội dung liên quan đến
BĐKH gắn với bài học.
Ví dụ: Cho HS quan sát một bức ảnh địa lí về cảnh khai thác, chặt phá rừng
bừa bãi sẽ dẫn đến hậu quả gì? Bức ảnh về cảnh hạn hán/lũ lụt do nguyên nhân

quả đồi, một khu rừng, một nhà máy, MT nơi cư trú, những hậu quả của tai biến
thiên nhiên (lũ lụt, hạn hán, nắng nóng, giá rét, sạt lở bờ biển, bờ sông, xói mòn...).
Với phương pháp này, HS có những hình ảnh cụ thể về đối tượng địa lí, về
những vấn đề có liên quan đến BĐKH. Phát triển năng lực tư duy thông qua phân
tích, so sánh ; rèn luyện thói quen làm việc độc lập, tích cực tìm hiểu những hiện
tượng địa lí diễn ra hàng ngày ở xung quanh. Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng
tìm được đối tượng quan sát phù hợp và có điều kiện tổ chức cho HS quan sát trên
thực tế để hình thành biểu tượng địa lí.
2.3.4. Phương pháp hình thành kĩ năng xác lập mối quan hệ nhân quả
- Các mối quan hệ trong địa lí rất phong phú và đa dạng. Đó là mối quan hệ
giữa các hiện tượng tự nhiên với nhau, giữa các hiện tượng địa lí kinh tế - xã hội
với nhau và giữa tự nhiên với kinh tế - xã hội. Đối với những bài học có nội dung
giáo dục BĐKH, ta có thể vận dụng phương pháp này.
- Ví dụ : Khi dạy bài: Châu Nam Cực - nội dung “băng ở Nam Cực ngày
càng chảy nhiều hơn” chính là hệ quả của Trái Đất nóng lên. Ta có thể sử dụng sơ
đồ quan hệ nhân quả đơn giản như sau :
Nước biển dâng
Trái Đất
đang nóng lên

Lớp băng ở Nam
Cực ngày càng tan
chảy nhiều hơn

Diện tích các lục địa sẽ
thu hẹp lại
Nhiều đảo bị nhấn chìm

3.3.5. Phương pháp kiểm tra, đánh giá:
- Đánh giá thường xuyên trong suốt quá trình học sinh thực hiện dự án để

số em ra.
Cuối của trò chơi này, giáo viên cần nhấn mạnh với các em học sinh rằng,
các vòng tròn đó như các khu rừng và các em học sinh như là con người và động
vật sinh sống trong rừng, nếu số vòng tròn giảm đi tức là rừng giảm đi, khi rừng
giảm đi số lượng động vật sẽ giảm đi vì vậy nếu chúng ta cứ tiếp tục phá rừng sẽ
đến một lúc nào đó động vật cũng như con người không thể sinh sống được nữa.

- Trang 10 -


2.5. Thi viết báo cáo với chủ đề: Các biện pháp học sinh có thể làm để
góp phần ứng phó với biến đổi khí hậu.
* Mục tiêu:
- Giúp cho học sinh mở rộng hiểu biết, nắm chắc kiến thức về những vấn
đề mà các em được phân công tìm hiểu.
- Đưa ra được tương đối chính xác những biện pháp học sinh có thể làm
để góp phần ứng phó với biến đổi khí hậu.
- Liên hệ được với tình hình môi trường và sự biến đổi khí hậu ở địa
phương.
* Cách thức tiến hành:
- Giáo viên nhắc lại yêu cầu, nội dung của tiết ngoại khóa
- Thời gian báo cáo: 1 tiết
- Người báo cáo: Là các nhóm học sinh đã chuẩn bị dưới sự chỉ đạo của
giáo viên.
- Phương tiện: Tranh ảnh, bảng phụ, máy chiếu...
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung vào kết quả các nhóm đã trình bày.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá học sinh theo định hướng tích cực.

Một buổi ngoại
khóa, ứng phó

Câu 1. (Liên hệ với bài 12)
Nêu một số loại thiên tai thường xảy ra ở khu vực Đông Á?
Câu 2. (Liên hệ với bài 24)
Hãy nêu một số loại thiên tai thường xảy ra ở vùng ven biển nước ta.
Câu 3. (Liên hệ với bài 31)
Hãy nêu những hậu quả của sự thất thường khí hậu nước ta.
Câu 4. (Liên hệ với bài 38)
Tại sao việc bảo vệ tài nguyên rừng là cấp thiết đối với nước ta ?
Câu 5. (Liên hệ với bài 41)
Hãy nêu một số thiên tai của vùng miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ.
Môn Vật lý:
Câu 6. (Liên hệ với bài 8)
Ảnh hưởng của thuốc nổ (pháo) đến môi trường?
Câu 7. (Liên hệ với bài 10)
Khí thải của động cơ tàu thủy gây hiện tượng gì?
Câu 8. (Liên hệ với bài 9)
Áp suất thay đổi đột ngột có ảnh hưởng như thế nào đến sự sống?
Câu 9. (Liên hệ với bài 8)
Những giải pháp để lưu thông không khí trong nhà, trong phòng?
Câu 10. (Liên hệ với bài 9)
Biện pháp nào cần thiết khi đến những nơi có áp suất thay đổi?
Môn Hóa học:
Câu 11. Chất nào dưới đây góp phần nhiều nhất vào sự hình thành mưa
axit?
A. Cacbon đioxit

B. Dẫn xuất flo của hiđrocacbon.

C. Ozon


D. Nitơ

Câu 15. Để phát triển, thực vật cần hấp thu khí cacbon đioxit trong không
khí, nước, các khoáng chất hòa tan trong đất và ánh sáng mặt trời. Tro gỗ chứa
các nguyên tố như kali, magie, photpho và canxi. Những nguyên tố này đã được
thực vật lúc còn sống lấy từ nguồn nào?
A. Không khí bị ô nhiễm.
B. Nước mưa rơi trên lá cây.
C. Ánh sáng mặt trời trong quá trình quang hợp.
Các
D. Các khoáng chất hòa tan trong đất.
em
Câu 16. (Liên hệ với bài 22)
học
Những tác nhân gây hại đến hoạt động hô hấp?
sinh
say 18. (Liên hệ với bài 22)
Câu
sưa sinh có thể làm gì để góp phần bảo vệ môi trường chung cũng như
Học
trong
bảo vệ hô hấp?
hoạt
- Tiến hành tổ chức các nội dung của Hội vui học tập tại trường THCS
động
Ninh"Hội
Tiến - Thành phố Ninh Bình, tháng 01 năm 2015 đã mang lại không khí
sôi nổi,
tích cực hoạt động và tìm các kiến thức liên môn nhằm tạo ra các giải
vui

và Hội cha mẹ học sinh; tăng cường thời gian, đầu tư cơ sở vật chất cho nhà
trường trong các hoạt động ngoại khóa.
- Sự ủng hộ nhiệt tình của giáo viên, sự nỗ lực học tập, bồi dưỡng kiến thức;
phương pháp, cách thức tổ chức, nhiệt tình tham gia các hoạt động ngoại khóa.
- Học sinh hứng thú, tích cực, chủ động tham gia các hoạt động.
2. Khả năng áp dụng
Tất cả giáo viên các bộ môn nói chung và giáo viên dạy bộ môn Địa lý
nói riêng đều có thể sử dụng được giải pháp này trong điều kiện cơ sở vật chất
hiện có của tất cả các trường THCS trên địa bàn toàn thành phố hiện nay.
VI. HIỆU QUẢ KINH TẾ VÀ XÃ HỘI DỰ KIẾN ĐẠT ĐƯỢC

1. Hiệu quả kinh tế
Nếu sáng kiến được áp dụng trên địa bàn thành phố Ninh Bình, thì các cơ
quan chức năng không phải mất kinh phí tuyên truyền, phát tờ rơi cho học sinh
thành phố để hưởng ứng giờ Trái Đất, không mất tiền chi phí cho nhân viên
phát tờ rơi, các bảng biểu tuyên truyền.

- Trang 16 Tờ rơi các em học sinh nhận được để cùng hưởng ứng giờ Trái Đất 2015


Nếu tính ngày công lao động của một nhân viên phát tờ rơi là
100.000đ/ ngày/người và mỗi ngày 01 người phát tờ rơi được cho 02 trường
THCS trên địa bàn thành phố. Với mỗi tờ rơi in mầu như trên, giá thành là
3.000đ/tờ. Có thể tính được chi phí tiết kiệm từ các hoạt động ngoại khóa và tích
hợp kiến thức liên môn trong nhà trường. Cụ thể là:
T
T

Nội dung chi


tờ

Tổng

19.035.000

Như vậy tổng số kinh phí không phải chi là: 19.035.000đồng
(Bằng chữ: Mười chín triệu không trăm ba mươi lăm nghìn đồng)
2. Hiệu quả xã hội (Thể hiện bằng kết quả dạy học và các biện pháp ứng
phó với biến đổi khí hậu mà học sinh có thể tìm được thông qua hoạt động
ngoại khóa)
- 100% học sinh các khối lớp trường THCS Ninh Tiến được tham gia các
hoạt động ngoại khóa có tích hợp kiến thức liên môn về khả năng ứng phó với
biến đổi khí hậu và phòng chống thiên tai.
- Các em học sinh đã biết vận dụng linh hoạt kiến thức đã học ở các môn
học khác nhau, hướng đến việc lĩnh hội tri thức và kỹ năng, thông qua dự án để
tìm ra các hành động có thể ứng phó với biến đổi khí hậu, đồng thời có thể giải
quyết các vấn đề thực tế cuộc sống. Thông qua các hoạt động ngoại khóa các em
có thể vận dụng kiến thức ở nhiều môn học khác nhau giúp các em tự tin, thích
thú với môn học.
- Các em có cơ hội để giao lưu, trao đổi kinh nghiệm giữa các học sinh,
các khối lớp, góp phần đổi mới hình thức tổ chức dạy học, đổi mới phương pháp
dạy học, đổi mới phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả học tập; tăng cường
ứng dụng hiệu quả công nghệ thông tin trong dạy học; giúp học sinh phát huy trí
tuệ, năng lực làm việc nhóm, kỹ năng lãnh đạo, kỹ năng tổng hợp kiến thức, kỹ
năng liên hệ giữa lý thuyết với thực tiễn, tư duy logic các vấn đề.
- Trang 17 -


Danh sách những người đã tham gia áp dụng thử hoặc áp dụng sáng

chung
Ninh Tiến
Tổ chức,
Trường
quản lý các
Hiệu
Hoàng Thị Phượng 13/3/1966
THCS
Đại học hoạt động
trưởng
Ninh Tiến
của giáo
viên
Chuẩn bị
tài liệu, tổ
Trường
Giáo
chức các
Lê Thị Lan Anh
19/6/1977
THCS
Đại học
viên
hoạt động
Ninh Tiến
cho học
sinh
Chúng tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực,

đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật.


Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status