i
L IC M
N
th c hi n và hoàn thành lu n v n này, tôi đã nh n đ
c s quan tâm
giúp đ t n tình, s đóng góp quý báu c a nhi u cá nhân và t p th .
Tr
c tiên, tôi xin trân tr ng g i l i c m n Ban giám hi u, B môn
C p thoát n
c – Khoa K thu t Tài nguyên n
c, Tr
ng
i h c Th y l i
Hà N i đã t o đi u ki n thu n l i cho tôi h c t p, nghiên c u và hoàn thành
lu n v n.
c bi t tôi bày t s bi t n sâu s c đ n PGS.TS
oàn Thu Hà đã t n
tình h ng d n, ch b o và giúp đ trong su t quá trình th c hi n lu n v n.
Xin chân thành c m n!
Hà N i, ngày 12 tháng 3 n m 2015
TÁC GI LU N V N
Tr n Th Tr
ng
ii
L I CAM OAN
Tác gi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u riêng c a tác
gi . Các s li u, thông tin trích d n trong lu n v n là trung th c và đ u
đ
c ghi rõ ngu n g c. K t qu nghiên c u trong lu n v n ch a t ng đ
s d ng ho c công b trong b t k công trình nào khác.
Hà N i, ngày 12 tháng 3 n m 2015
TÁC GI LU N V N
Tr n Th Tr
ng
c
iii
M CL C
c nông thôn. ............................................. 5
c nông thôn. ........................................................... 6
1.1.3.Các mô hình qu n lý v n hành h th ng c p n
c nông thôn ............... 12
1.2. T ng quan khu v c nghiên c u ................................................................ 14
1.2.1
c đi m t nhiên .................................................................................. 14
1.2.2. i u ki n c s h t ng ......................................................................... 18
1.2.3. Ngu n n
c ........................................................................................... 20
1.2.4. Hi n tr ng c p n
CH
NG II. C
C PN
2.1. Ph
S
c khu v c nghiên c u ............................................. 21
KHOA H C VÀ TH C TI N
ng Tài ......................... 31
ng Tài đ n n m 2030 ................................... 31
iv
2.3.2. Tính toán nhu c u c p n
c đ n n m 2030 .......................................... 32
2.4. ánh giá kh n ng khai thác các ngu n n
c thu c huy n L
ng Tài... 35
2.4.1. ánh giá kh n ng khai thác ngu n n
c m t ...................................... 35
2.4.2. ánh giá kh n ng khai thác ngu n n
c ng m ................................... 40
CH
NG III. GI I PHÁP C P N
C HUY N L
ng án c p n
NG IV
ng Tài đ n n m 2030. .................... 45
c ......................................................... 45
ng án c p n
c cho xã An Th nh và M H
ng 47
c: .............................................................................. 47
3.3.2 Tính toán th y l c m ng đ
CH
ng Tài. ............. 44
c hi n có: ............................................. 45
3.2.2. Xây d ng m i các nhà máy n
3.3. Phân tích, đ xu t ph
c cho huy n L
ng ng truy n t i và phân ph i ................ 52
XU T CÁC MÔ HÌNH QU N LÝ, HUY
B Yt
CNTT
C pn
CTCN
Công trình c p n
SH
Sinh ho t
HTX
H p tác xã
HVS
H p v sinh
KTXH
Kinh t xã h i
MTQG
M c tiêu qu c gia
PTNT
Phát tri n nông thôn
GDP
T ng s n ph m qu c n i
ODA
Ngu n vi n tr phát tri n chính th c
vi
DANH M C HÌNH
Hình 1.1: S đ h th ng c p n
c t p trung s d ng ngu n n
c ng m ....... 6
Hình 1.2: S đ h th ng c p n
c t p trung s d ng ngu n n
c m t .......... 7
Hình 1.3: S đ công ngh x lý n
c m t có hàm l
Hình 2.1: Mô hình Ban qu n lý v n hành c a xã, T qu n lý v n hành c a
thôn .................................................................................................................. 29
Hình 2.2: Mô hình t ch c qu n lý, v n hành c a Công ty TNHH m t thành
viên c p thoát n
c B c Ninh. ........................................................................ 31
Hình 3.1. V trí các nhà máy n
c đ xu t xây m i ....................................... 46
Hình 3.2: S đ công ngh x lý n
M H
c c a nhà máy n
c An Th nh – ......... 48
ng ....................................................................................................... 48
Hình 3.3: V trí đ t tr m x lý và v trí l y n
c ............................................ 49
Hình 3.4: S đ tuy n ng truy n tài và phân ph i xã An Th nh và .............. 51
M H
ng. ...................................................................................................... 51
c ............................................................................................................ 7
B ng 1.2: B ng dân s huy n L
B ng 1.3. T ng l
ng n
ng Tài ...................................................... 18
c m t c a huy n L
ng Tài ................................. 20
B ng 2.2: D báo dân s đ n n m 2030 c a c a huy n L
B ng 2.3: Tiêu chu n c a các thành ph n dùng n
B ng 2.4: Nhu c u c p n
c huy n L
ng Tài .............. 31
c..................................... 32
ng Tài tính đ n n m 2030 ............... 34
B ng 2.5: Các thông s ch t l
ng n
c trên sông Thái Bình ....................... 36
B ng 3.3: B ng tính toán l u l
ng d c đ
B ng3.4: B ng tính toán l u l
ng t i các nút ............................................... 56
ng .............................................. 55
B ng 3.5: K t qu tính toán t i các đo n c a tuy n ng truy n t i và ............ 56
phân ph i ......................................................................................................... 56
B ng 3.6: K t qu tính toán t i các đi m nút. ................................................. 58
1
PH N M
U
I.S c n thi t c a nghiên c u
N
nh h
c s ch là nhu c u thi t y u không th thi u c a m i ng
ng tr c ti p đ n s c kh e, đi u ki n s ng c a ng
hi n nay, s d ng n
và Nhà n
nhi u n i,
c ti p c n v i các ngu n n
c s ch, ph c v nhu
c u sinh ho t và đ i s ng. Do t c đ phát tri n kinh t và đô th hoá nhanh,
nhi u n i, nh t là vùng nông thôn, ng
hi m n
i dân v n ph i đ i m t v i s khan
c sinh ho t.
Trong nh ng n m qua, t nh B c Ninh nói chung và huy n L
riêng, ch
ng trình c p n
c s ch cho ng
i dân nông thôn đ
ng Tài nói
c c th hóa
b ng nhi u v n b n, chính sách c a T nh y, H i đ ng nhân dân, UBND t nh.
Do v y, nhi u công trình c p n
thay th các lo i hình c p n
ng n
c, ch t l
i dân đ
c dùng n
c
ng xây d ng các công trình c p n
c
v n còn th p, quy mô các công trình còn nh l , phân tán d n đ n vi c th t
thoát n
c l n, nh h
ng đ n vi c cung c p n
c cho ng
các mô hình qu n lý, v n hành, khai thác các công trình c p n
i dân), m t s
c hi n t i còn
2
t i, h n ch nêu trên, tác gi ch n đ tài: “Nghiên c u mô hình c p n
s ch nông thôn cho huy n L
c
ng Tài, t nh B c Ninh”.
II.M c tiêu nghiên c u
L
ánh giá th c tr ng mô hình c p n
c s ch nông thôn khu v c huy n
ng Tài
xu t mô hình c p n
-
Tài, nh m t ng t l c p n
c s ch nông thôn h p lý cho huy n L
c s ch cho ng
ng
i dân;
c nông thôn
+ Các mô hình qu n lý và hình th c đ u t c p n
c.
c
3
+ H th ng c p n
c cho hai xã An Th nh và M H
ng
IV. Cách ti p c n
- S d ng t i đa các kinh nghi m đ
d án c p thoát n
c tích l y t công tác qu n lý các
c t i c quan;
- Ph i k t h p công tác thu th p s li u và đi u tra hi n tr ng t i c s ;
- K t h p v i UBND huy n L
Ninh, Trung tâm n
ng Tài, S Nông nghi p và PTNT B c
c s ch nông thôn cho huy n L
ng Tài.
c. Nghiên c u các hình th c đ u t và các mô hình qu n lý, v n hành sau khi
đ u t xây d ng.
VI. Các ph
ng pháp nghiên c u
th c hi n m c tiêu và n i dung nghiên c u đ ra, trong lu n v n s
d ng các ph
ng pháp nghiên c u sau:
- Ph
ng pháp thu th p và phân tích tài li u;
- Ph
ng pháp kh o sát th c đ a k t h p v i ph ng v n;
- Ph
ng pháp d báo;
- Ph
c s ch.
+ Và m t s các tài li u khác.
* Ph
ng pháp kh o sát th c đ a k t h p v i ph ng v n;
Vi c nghiên c u mô hình c p n
c s ch nông thôn có liên quan đ n
nhi u y u t nh k thu t, kinh t , xã h i..., có tác đ ng r ng rãi đ n cu c
s ng c a c ng đ ng trên đ a bàn r ng l n vì v y kh o sát th c đ a k t h p v i
ph ng v n là c n thi t đ i v i nghiên c u này.
*Ph
ng pháp d báo;
d báo đ
c v tình hình dân s , nhu c u dung n
c…. c a vùng
nghiên c u trong t ng giai đo n c th .
* Ph
ng pháp mô hình hóa.
tính toán thu l c h th ng m ng đ
8.630.000 ng
n
c nông thôn.
c s d ng n
c h p v sinh là 48.752.457 ng
i so v i cu i n m 2005, t l s dân nông thôn đ
i, t ng
c s d ng
c h p v sinh t ng t 62% lên 80%, trung bình t ng 3,6%/n m. Trong đó,
t l s dân nông thôn đ
c s d ng n
c sinh ho t đ t QCVN 02/2009: BYT
tr lên là 40%.
Trong 7 vùng kinh t - sinh thái, vùng
nông thôn s d ng n
n
ông Nam b có t l s dân
c gi i thi u và áp d ng trên c n
c. M t s công trình c p
c t p trung đã áp d ng công ngh l c t đ ng không van, x lý hóa h c
(x lý s t, mangan, asen, x lý đ c ng…), h th ng b m bi n t n, h th ng
tin h c trong qu n lý v n hành… Công ngh h treo đ
và ch t l
c c i ti n có quy mô
ng khá h n góp ph n gi i quy t khan hi m ngu n n
núi đá trong mùa khô. Khi x y ra thiên tai, l l t các đ a ph
cloramin B và Aqua tab, túi PUR … đ x lý n
c ph c v
c
vùng cao
ng đã x d ng
n u ng.[1]
6
1.1.2.Các mô hình c p n
c này phù
u đi m c a lo i hình là: có th áp d ng
cđ mb oc pn
c đ t tiêu chu n và gi m đ
c
c do khai thác nh l h gia đình. Tùy thu c vào
ng khai thác c a t ng ch a n
đ h th ng c p n
c ng m đ
c sau khi x lý đ m b o ch t l
ng ng t i các h dùng n
t p trung khai thác n
c ng m.
c ng m. N
h p v i vùng t p trung đông dân c .
Hình 1.1.
B¬m
Níc ngÇm
m¹ch s©u
C«ng tr×nh
xö lý
GiÕng khoan
D90 - D 325
B¬m
B¬m C«ng tr×nh B¬m §µi níc,
Níc ngÇm GiÕng
xö lý
bÓ ¸p lùc
khoan D90 m¹ch s©u D 325
Níc ngÇm
m¹ch s©u
GiÕng khoan
D90 - D 325
B¬m
Khö s¾t,
läc nhanh,
H th ng c p n
thu c vào l u l
c v i ngu n n
c là n
cm t
c t p trung s d ng ngu n n
ng ngu n n
c m t có công su t tu
c và nhu c u s d ng, phù h p c p n
khu đông dân c . S đ h th ng c p n
c ngu n n
cm tđ
c cho các
c th hi n trên
Hình 1.2.
C¸c CT xö B¬m
lý níc mÆt
c t p trung
cđ
c x lý tr
c khi c p
c cho các h dùng n
cđ l ul
ng và đ t
ng. Quy mô và công su t h th ng c p n
b md nn
(1)
c t p trung s d ng ngu n n
c t p trung có u đi m là n
c, có đi u ki n đ m b o c p n
ch t l
B¬m
20 ÷ 50
2.000 ÷5.000
Nh
10 ÷ 20
1.000 ÷2.000
R t nh
< 10
< 1.000
+ H th ng c p n
ngu n n
c m t ho c n
S ng
c t p trung quy mô l n. Ngu n n
c ng m. N
cđ
i s d ng
thác là ngu n n
c ng m ho c n
c m t. N
cđ
c t p trung quy mô nh . Ngu n n
+ H th ng c p n
đ
c ng m ho c n
H th ng c p n
d ng n
c x lý đ t tiêu chu n. N
c t p trung quy mô nh đ
c ng m có ch t l
ng ng
c t ch y
c đ xu t áp d ng t i các vùng s
ng khá t t ch c n x lý đ n gi n. H th ng c p
c b m lên b áp l c ho c đài đi u hoà, c p n
đ n các h dùng n
ph
c đ
c.
c truy n d n b ng h th ng b m (Q=10-20 m3/h) vào m ng đ
phân ph i ho c đ
n
c m t. N
c khai
c x lý đ t tiêu chu n. S
d ng b m áp l c (Q=20-50 m3/h) b m vào m ng phân ph i n
ngu n n
c t i ch .
c ng m có ch t l
- Các công ngh x lý n
t p trung.
cđ
c áp d ng t i các công trình c p n
c
9
Th c t hi n nay công ngh x lý n
c s ch cho các vùng nông thôn r t
đa d ng, t công ngh x lý đ n gi n cho các công trình c p n
đ n các công ngh x lý hi n đ i cho các h th ng n
l n.M t s công ngh x lý n
cđ
c th hi n
c nh l đ n
c t p trung quy mô
Hình 1.3, Hình 1.4, Hình
1.5.[4]
nhanh
B ch a
n c s ch
Tr m
b mc p
Hình 1.3: S đ công ngh x lý n
B l ng
s b
B
l ng
TB c p
II
Hình 1.4: S đ công ngh x lý n
ng c n < 2000mg/l
B
l ng
B
ph n
Kh trùng
Cung c p
- S đ trên dùng đ x lý n
c ng m có hàm l
ng s t cao, s t
d ng
hòa tan trong các ph c ch t h u c , k t h p kh mangan, tiêu chu n ngu n
lo i C.
L ng n
Phèn
N c
ng m
cr al c
Keo t t o
bông c n
Tr n
X c n ra
h nén c n
L ng
c th m th m sông. Gi ng
ng kính t 0,8-1,5m, chi u sâu gi ng t 4-7m đ n 9-15m.
đ m
b o v sinh gi ng ph i n m cách nhà tiêu, chu ng gia súc ho c ngu n gây ô
nhi m khác ít nh t 10m và ph i có thành và n p đ y, sân gi ng ph i xây d c
và có rãnh thoát n
c. N
c gi ng đ
c l y lên trên m t đ t b ng các lo i
b m tay, b m đi n ho c b ng gàu múc tu thu c vào đ sâu m c n
c và
đi u ki n kinh t .
- Gi ng khoan đ
Gi ng thu n
ng kính nh
c ng m t ng nông và t ng sâu, th
tay ho c b ng máy. Gi ng khoan đ
c h gia đình, dùng đ l c n
c sau khi đã đánh phèn và l ng, n
c m t,
c gi ng khoan, gi ng đào. V t li u l c
s d ng ch y u là cát có c h t 0,3-1,2mm. Chi u dày l p cát l c t 3080cm, ph thu c vào ch t l
n
ng n
c tr
c khi vào b l c.
c m t có áp d ng bi n pháp s d ng phèn keo t n
i v i các ngu n
c, có th s d ng b
l c có c h t l n h n, ph bi n 0,6-1,2mm.
- B , lu ch a n
cm a
Là d ng c đ thu, tr n
r a s ch tr
c ch a trong b ch a, lu ch a. B ch a, lu ch a c n đ
c khi thu h ng. Trong quá trình thu h ng n
c m a đ u tr n vì ch a nhi u c n b n. N
c x p vào lo i n
B ch a n
c
c m a c n chú ý lo i
c m a thu h ng t mái fibro-
xi m ng có ch t ami ng gây ung th , khuy n cáo không đ
đ
c,
c dùng và không
c s ch.
c m a xây b ng g ch ho c b ng bê tông đúc s n v i dung
tích tu thu c vào s l
c s ch và có s khác nhau
t ng đ a
ng, trong đó có m t s mô hình có t l áp d ng khá cao và áp d ng
nhi u đ a ph
ng nh : Mô hình Trung tâm n
c s ch &VSMT qu n lý (t nh
H u Giang 98,8%, t nh Sóc Tr ng 93,2%, t nh B c Liêu 89%, t nh V nh Long
100%, ….); Mô hình doanh nghi p tham gia qu n lý (t nh V nh Phúc 33,3%,
t nh An Giang 79,7% và t nh
ng Tháp 13,3); Mô hình t nhân qu n lý (t nh
ng Tháp 73,6%, t nh Long An 38,2%). [2]
Theo đánh giá thì m t s mô hình và c ch qu n lý v n hành, b o
d
ng công trình công trình c p n
c t p trung phù h p, b
c đ u xu t hi n
ng h p lý, thu m t ph n kh u hao c b n. Khung giá n
c này đã t o đi u
ki n ch đ ng cho ho t đ ng tài chính, thúc đ y sáng t o và h p d n cho các
đ nv c pn
c.
Tuy nhiên, còn nhi u mô hình, c ch qu n lý khai thác các h th ng
n
c t p trung
nhi u n i ch a hi u qu và thi u b n v ng. Ph
ho t đ ng c b n mang tính ph c v , ch a chuy n sang ph
ng th c
ng th c d ch v .
C ch qu n lý, nh t là c ch tài chính ch a phù h p, nên ch a đ m b o ho t
đ ng b n v ng c a công trình. Công tác ki m tra, giám sát, ki m soát ch t
l
ng n
c ch a đ
ng ch a ban hành quy ch v n hành và b o
c t p trung. Nhi u công trình c p n
d ng xong nh ng không ho t đ ng đ
nhu c u s d ng n
c ho c không đ nh h
c c a nhân dân trong t
c p cho nhà máy không đ
c nông thôn xây
ng quy ho ch
ng lai và ngu n n
c nghiên c u k . Nên nhi u đ a ph
c thô cung
ng xây d ng
14
xong công trình đ a vào ho t đ ng thì sau m t th i gian ngu n n
c thô
không đ cung c p nhu c u s d ng. Do đó nhà máy ho t đ ng kém hi u qu
Thao, Minh Tân, M H
ng, Phú Hòa, Phú L
nh, Lai H , Lâm
ng, Qu ng Phú, Tân Lãng,
Trung Chính, Trung Kênh, Tr ng Xá.
Hình 1.6: V trí huy n L
ng Tài trên b n đ t nh B c Ninh
(T l 1:50.00)
15
Hình 1.7: V trí đ a lý c a huy n L
b.
ng Tài
a hình, đ t đai
N m trong vùng đ ng b ng sông H ng nên đ a hình toàn huy n t
đ i b ng ph ng. Sông Thái Bình ch y qua
phía đông huy n. Huy n L
c và d ch v cung ng n
c s ch cho
ng Tài có các đ a t ng sau:
- H t ng Hòn Gai (t3 n-r hg): Thành ph n g m cu i k t, cát k t, b t k t,
phi n sét. Các đá b u n n p và n t n khá m nh, đ c bi t là
v c đ t gãy đi qua.
g n các khu
16
Các h t ng có tu i
T :
- H t ng H i H ng (Q21-2hh): Thành ph n
phía d
i là cát, b t, sét.
Ph n trên là b t, cát l n sét, than bùn, sét cao lin, sét g m s .
- H t ng Thái Bình (Q22tb): Thành ph n g m Sét, b t, l n cát, sét cát,
sét g ch ngói.
Hai t ng trên là hai h t ng nghèo n
ph n tích l n đ ng b ng c a huy n L
v n, hai h t ng này th
cát, b t. ây là t ng ch a n
L
c r t ph bi n
đ ng b ng B c B nói chung và
ng tài nói riêng. Trong đ a ch t th y v n g i là t ng ch a n
d. M ng l
L
c qp.
i sông ngòi.
ng Tài có h th ng sông ngòi khá d y đ c, m t đ l
i sông cao,
trung bình t 1-1.2 km/km2 và g n nh 4 m t đ u có sông, m t s tuy n
sông chính c a huy n L
ng Tài bao g m các sông sau:
Sông Thái Bình: Là con sông l n
mi n B c n
Thái Bình bao g m l u v c sông C u, sông Th
km.
i Bái k t thúc
Kênh Vàng, sông dài 19,4
ây là tr c tiêu chính c a các tr m b m Kênh Vàng, V n Thai, k t h p
l yn
ct
i cho h u h t các tr m b m c c b thu c huy n L
Sông
ng Kh i: ây là sông nhân t o, làm nhi m v t
sông đ
ng Tài.
i tiêu k t h p,
c đào t nh ng n m 1967-1968, dài 7,6 km n i sông Ng v i sông
Bùi. Sông
ng Kh i phân cách gi a hai vùng cao - th p c a huy n L
ng
ng Tài) đ ra sông Tràng K .
Sông Bùi: Sông Bùi là gianh gi i phía Nam c a t nh B c Ninh v i H i
D
ng, dài 14,5km n i sông C m Giàng v i sông Thái Bình, đây là sông tiêu
chính cho hai huy n Gia Bình và L
ng Tài c a t nh B c Ninh.
Sông Vòng: Là tr c tiêu n i vào sông Dâu, dòng ch y làm ranh gi i c a
các xã Phú Hòa, An Th nh và M H
ng.
Sông Th a: Ch y qua khu v c xã Bình
Th a và nh p vào sông Ng .
nh, Tân Lãng và Th Tr n
18
Hình 1.8: M ng l
i h th ng sông ngòi c a huy n L
ng Tài [14]
i)
ng Tài
M t đ dân s
(ng
i/km2)
T NG S
105,666
1
Th Tr n Th a
7,146
9.345
1.308
2
Xã An Th nh
10,082
9.543