PHÒNG GIÁO DỤC& ĐT CÁI NƯỚC
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TRƯỜNG MẦM NON TT CÁI NƯỚC
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: MỘT SỐ BIỆN PHÁP THỰC HIỆN CÔNG TÁC XÃ HỘI
HÓA GIÁO DỤC TRONG TRƯỜNG MẦM NON
I. SỰ CẦN THIẾT, MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC THỰC HIỆN SÁNG KIẾN:
Theo Nghị quyết của Chính phủ về phương hướng và chủ trương xã hội hóa
các hoạt động giáo dục, y tế, văn hóa đã khẳng định: “Xã hội hóa giáo dục là vận
động và tổ chức sự tham gia rộng rãi của nhân dân, của toàn xã hội vào sự phát triển
giáo dục, nhằm từng bước nâng cao mức hưởng thụ về giáo dục và sự phát triển về
thể chất và tinh thần của nhân dân”. Đó chính là cơ sở muốn phát triển giáo dục phải
gắn liền với quá trình xã hội hóa giáo dục.
Đối với giáo dục mầm non, xã hội hóa là nhu cầu, là quy luật tồn tại và phát
triển của bậc học. Trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xã hội hóa
giáo dục mầm non là một trong những nhân tố hàng đầu để nâng cao chất lượng chăm
sóc, giáo dục trẻ, đáp ứng yêu cầu huy động tối đa trẻ em trong độ tuổi đến trường,
phục vụ mục tiêu hình thành nhân cách của trẻ, tạo tiền đề để thực hiện phổ cập và
nâng cao chất lượng giáo dục. Công tác xã hội hóa giáo dục mầm non đã và đang phát
triển mạnh mẽ cả về chiều rộng, chiều sâu với nhiều hình thức đa dạng, phong phú.
Thực tiễn giáo dục mầm non trong những năm qua, có thể khẳng định đây là bậc học
được xã hội hóa cao hơn so với các bậc học khác trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Vì vai trò của bậc học mầm non là bậc học nền tảng cho các bậc học sau này như Bác
Hồ đã nói: “Mẫu giáo tốt mở đầu cho ngành giáo dục tốt”.
II. PHẠM VI TRIỂN KHAI THỰC HIỆN:
Sáng kiến này được thực hiện thường xuyên tại trường Mầm non thị trấn Cái
Nước và có thể áp dụng vào các trường mầm non, mẫu giáo khác. Khi thực hiện các
Sáng kiến kinh nghiệm
Đoàn Thị Huệ
2
trường có thể điều chỉnh, bổ sung những biện pháp sao cho phù hợp với tình hình thực tế
của địa phương, đơn vị để công tác xã hội hóa giáo dục mang lại hiệu quả thiết thực hơn.
III. MÔ TẢ SÁNG KIẾN:
1. Những thực trạng của nhà trường:
- Về tình hình đội ngũ giáo viên và học sinh:
Đầu năm học 2012-2013, trường Mầm non thị trấn Cái Nước (tại điểm tập
trung) có tổng số 646 cháu/20 lớp ( trong đó: 2 nhóm trẻ, 5 lớp mầm, 6 lớp chồi, 7 lớp
lá)/26 giáo viên (trong đó: sơ cấp 1, trung cấp 5, cao đẳng và đại học 20)
- Về cơ sở vật chất:
Đến thời điểm tháng 8-2012, nhà trường vẫn còn khó khăn về cơ sở vật chất, cụ
thể như: một số phòng học bị bong tróc vôi, dột nước. Phòng làm việc của Ban giám
hiệu, các bộ phận, các hoạt động của nhà trường đều dồn chung vào một phòng (kho)
chỉ có diện tích 26,5m2 ( 3 cán bộ quản lý, chủ tịch công đoàn làm việc và tiếp khách
chung một cái bàn làm việc 1mx 2m) rất chật chội, phức tạp..., điểm trường cơ sở 3
chưa có sân chơi, đồ chơi ngoài trời, chưa có hàng rào bao quanh khuôn viên trường.
- Về công tác huy động xã hội hóa giáo dục:
Công tác xã hội hóa giáo dục của nhà trường còn có những hạn chế như: Ban
giám hiệu chưa quan tâm xây dựng kế hoạch chỉ đạo cụ thể công tác xã hội hóa giáo
dục, công tác tuyên truyền, quán triệt các chủ trương xã hội hóa giáo dục chưa thực
trong nhà trường.
b. Tổ chức tốt công tác tuyên truyền với nội dung thiết thực và dưới nhiều
hình thức:
Trước tiên, đó là tuyên truyền đến tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên trong
nhà trường thông qua các buổi sinh hoạt hội đồng, chuyên môn nhà trường để thông
báo rõ chủ trương mục đích huy động xã hội hóa giáo dục để họ thấy được kế hoạch
của hiệu trưởng là cần thiết và đúng đắn nên có sự thống nhất, từ đó họ sẵn sàng ra
sức ủng hộ không ngại khó khăn, trở ngại trong việc tuyên truyền xã hội hóa giáo dục
đến từng cha mẹ học sinh, vì họ hiểu rằng: nếu thiếu thốn về cơ sở vật chất, đồ dùng
trang thiết bị dạy và học, môi trường sư phạm không đảm bảo... thì hiệu quả công tác,
Sáng kiến kinh nghiệm
Đoàn Thị Huệ
4
giáo dục sẽ không cao, uy tín của nhà trường sẽ giảm sút. Ngược lại nếu nhà trường có
điều kiện tốt thì bản thân mỗi thành viên trong nhà trường sẽ có nhiều thuận lợi hơn
trong công việc, hiệu quả công tác giáo dục sẽ cao hơn và uy tín của nhà trường sẽ
được nhân lên, từ đó sẽ được cộng đồng đồng tình ủng hộ.
Đối với lãnh đạo, nhân dân địa phương, các đơn vị, các mạnh thường quân
trên địa bàn: tạo mối quan hệ mật thiết với lãnh đạo địa phương, xây dựng kế hoạch
phát triển nhà trường thật cụ thể và thu thập ý kiến đóng góp của mọi lực lượng xã hội
để thể hiện trách nhiệm của xã hội đối với sự nghiệp phát triển giáo dục. Từ kế hoạch
đó, công tác xã hội hóa giáo dục mới được địa phương quan tâm hỗ trợ, công tác xã
hội hóa mới trở thành nghị quyết của Đảng, chính quyền, đoàn thể địa phương. Từ đó
nhà trường có cơ sở xây dựng kế hoạch hành động và cũng từ nghị quyết đó mới huy
động được sức mạnh tổng hợp các ban ngành đoàn thể, mới kêu gọi được sự đóng góp
của các mạnh thường quân, các nhà hảo tâm, các đơn vị kinh tế đóng trên địa bàn, đặc
hội hóa giáo dục trong nhà trường phát triển mạnh.
d. Tăng cường sự phối hợp thường xuyên giữa giáo viên và cha mẹ học sinh:
Giáo viên có vai trò quan trọng trong sự kết hợp giữa cha mẹ học sinh và nhà
trường, là cầu nối giữa nhà trường với gia đình và xã hội. Nhà trường chú trọng việc
thường xuyên liên lạc giữa giáo viên và cha mẹ học sinh qua sổ bé ngoan của trẻ, trao
đổi thông tin trực tiếp hàng ngày, qua các góc tuyên truyền của lớp, qua các cuộc họp
cha mẹ học sinh của lớp..., giáo viên tìm hiểu nguyện vọng của cha mẹ học sinh, chia sẽ
với họ về mối quan tâm lo lắng về tình hình học tập, vui chơi, sinh hoạt của trẻ trong
nhà trường và nêu rõ những cố gắng của giáo viên trong quá trình chăm sóc, giáo dục
trẻ để tạo niềm tin vững chắc của cha mẹ học sinh đối với giáo viên chủ nhiệm và kế
hoạch phát triển của nhà trường. Giáo viên yêu cầu cha mẹ học sinh lựa chọn đại diện
cha mẹ học sinh từ các lớp là những người có nhiệt tâm để kề vai sát cánh cùng xây
dựng nhà trường, là những người phối kết hợp tốt nhất trong việc thực hiện thông tin
hai chiều giữa gia đình và nhà trường trong công tác chăm sóc, giáo dục trẻ.
e. Tận dụng những kinh nghiệm và tri thức của cha mẹ học sinh để vận
động tham gia vào hoạt động của nhà trường và tham gia huy động cộng đồng:
Khảo sát tiềm năng của cha mẹ học sinh và có chủ ý tận dụng các tiềm năng
này. Xác định kỹ nguyên nhân của thực trạng những năm học trước vì sao cha mẹ học
Sáng kiến kinh nghiệm
Đoàn Thị Huệ
6
sinh và cộng đồng không (hoặc ít) ủng hộ cho nhà trường để sàng lọc, đúc rút những
kinh nghiệm cho công tác quản lý của mình, ví dụ như: công tác tuyên truyền của nhà
trường chưa tốt, việc thực hiện công tác dân chủ hóa trong nhà trường còn mang tính
hình thức, công tác phối kết hợp giữa cha mẹ học sinh và nhà trường chưa chặt chẽ,
chưa có sự đồng thuận cao. Nhà trường chưa tạo được uy tín với cha mẹ học sinh, lãnh
đạo chấp thuận, khi thực hiện xong phải báo cáo thông tin về kết quả thực hiện.
Tạo nhiều cơ hội để cấp ủy, chính quyền địa phương đến thăm cơ sở vật chất,
gặp gỡ giáo viên nhà trường. Báo cáo đúng định kỳ về những hoạt động của nhà
trường và xin ý kiến chỉ đạo những vấn đề ngoài tầm giải quyết của hiệu trưởng. Luôn
tranh thủ sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền các cấp, không trông chờ khi nhà
trường gặp khó khăn. Phải kiên trì, tham mưu một lần chưa được phải gặp nhiều lần.
Trình bày với một đồng chí chủ chốt chưa xong, tìm gặp nhiều đồng chí khác trong
cấp ủy, chính quyền để được tập thể địa phương ủng hộ, đồng tình với đề xuất của nhà
trường. Từ đó nội dung tham mưu sẽ trở thành ý Đảng, lòng dân và được thể hiện
bằng các nghị quyết của cấp ủy, văn bản chỉ thị của địa phương để làm cơ sở vận động
cộng đồng quan tâm ủng hộ.
h. Xây dựng các cơ chế liên kết giữa nhà trường, gia đình và lực lượng xã hội:
Quan tâm đến nguyên tắc lợi ích trong huy động cộng đồng, biết tận dụng thời
cơ và biết làm những việc có ích cho cộng đồng dưới các hình thức, chủ động tham
gia các hoạt động của địa phương khi được yêu cầu, tạo được không khí vui tươi, sôi
nổi trong hoạt động văn hóa văn nghệ của nhà trường, tạo mối quan hệ mật thiết với
đoàn thể, chính quyền địa phương...
Liên kết phối hợp các phong trào, các kế hoạch, các hoạt động của nhà trường
bằng việc ký cam kết trách nhiệm như: phong trào “Xây dựng trường học thân thiện,
học sinh tích cực”, kế hoạch phòng chống các dịch bệnh, kế hoạch phòng cháy chữa
cháy, kế hoạch đảm bảo an ninh trật tự trong nhà trường..., với các ban ngành đoàn thể
có liên quan như: UBND thị trấn, hội phụ nữ, trạm y tế, đoàn ủy, công an địa phương,
Ban đại diện cha mẹ học sinh, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường cùng tham gia
phối hợp thực hiện.
IV. KẾT QUẢ, HIỆU QUẢ MANG LẠI:
Sáng kiến kinh nghiệm
Đoàn Thị Huệ
Sáng kiến kinh nghiệm
Đoàn Thị Huệ
9
kết quả đó đã thể hiện công tác xã hội hóa giáo dục của nhà trường đã phát triển, vì
vậy nên cần phấn đấu tiếp tục phát huy trong thời gian tới như: tham mưu phòng Giáo
dục xin đầu tư kinh phí mua thêm đồ chơi ngoài trời..., đề xuất Ban đại diện cha mẹ
học sinh hỗ trợ mua sắm đồ dùng sinh hoạt của trẻ điểm trường cơ sở 2 và thúc đẩy
việc tiến hành xây dựng cổng rào, nơi đậu xe theo kế hoạch xã hội hóa của nhà trường đã
phối hợp triển khai huy động.
* Hiệu quả:
Qua triển khai thực hiện có hiệu quả công tác xã hội hóa giáo dục trong
nhà trường, tôi đã rút ra được những bài học kinh nghiệm như sau:
Mỗi hoạt động hợp tác, phối hợp đều phải xuất phát từ nhu cầu và lợi ích
của cả hai phía: nhà trường và cộng đồng, mỗi bên tham gia đều cần tìm thấy lợi ích
chung của cá nhân, tập thể cũng như của cả cộng đồng. Phải nói rõ huy động cho ai,
để làm gì và đặc biệt chú ý phải đặt lợi ích tập thể lên trên hết. Có như vậy mới huy
động cộng đồng tham gia một cách hiệu quả.
Mọi vấn đề khi đưa ra bàn bạc cũng như khi tiến hành đều phải rõ ràng,
có công khai, có kiểm tra chặt chẽ và nên thực hiện nguyên tắc “Phụ huynh biết, phụ
huynh bàn, phụ huynh làm, phụ huynh kiểm tra” các hoạt động xã hội hóa giáo dục để
mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội phát triển toàn diện và mang lại hiệu
quả thiết thực.
Cán bộ quản lý giáo dục phải biết lựa chọn thời gian thích hợp nhất để
đưa ra chủ trương xã hội hóa giáo dục. Tuy nhiên, để thực hiện nguyên tắc này là phải
xây dựng cho được kế hoạch cụ thể và kế hoạch mang tính định hướng.
Khi thực hiện công tác huy động xã hội hóa giáo dục một mặt làm văn
Cấp ủy, chính quyền địa phương, phòng Giáo dục và Đào tạo cần có những
chủ trương, văn bản liên ngành để chỉ đạo cụ thể về công tác xã hội hóa giáo dục để
nhà trường làm cơ sở huy động cộng đồng tham gia xã hội hóa giáo dục.
Sáng kiến kinh nghiệm
11
Đoàn Thị Huệ
Nhà nước và địa phương quan tâm hỗ trợ kinh phí cho giáo dục nói chung, giáo
dục mầm non nói riêng. Tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, đồ dùng dạy học
để nhà trường tổ chức lớp bán trú nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ.
Địa phương nên kết hợp với nhà trường làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục.
Có tổng kết đánh giá, rút kinh nghiệm và đề ra phương hướng hoạt động sao cho phù
hợp với tình hình thực tiễn của địa phương và đơn vị.
Cái Nước, ngày 20 tháng 12 năm 2012
Ý kiến xác nhận
Người viết sáng kiến
của Thủ trưởng đơn vị
Đoàn Thị Huệ
Sáng kiến kinh nghiệm
12
Đoàn Thị Huệ