ĐỀ TÀI: MỘT SỐ BIỆN PHÁP DẠY TRẺ 3-4 TUỔI ĐỌC THƠ DIỄN CẢM
Giáo viên: Nguyễn Thị Thanh Tâm
Trường mầm non Mỹ Thủy - Lệ Thủy

ĐỀ TÀI: MỘT SỐ BIỆN PHÁP DẠY TRẺ 3-4 TUỔI
ĐỌC THƠ DIỄN CẢM
1. PHẦN MỞ ĐẦU
1. 1 Lý do chọn đề tài
Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ 2 khóa VIII đã khẳng định: “Giáo dục là quốc sách
hàng đầu, là động lực phát triển kinh tế xã hội, giáo dục là một trong những nhân tố
quyết định thắng lợi của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Chính vì
vậy, mục tiêu của ngành học mầm non trong chiến lược phát triển giáo dục hiện nay là:
Triển khai đề án phổ cập giáo dục trẻ 5 tuổi giai đoạn 2010-2015 và chương trình giáo
dục mầm non mới... Thực hiện mục tiêu đó trong những năm gần đây chương trình giáo
dục mầm non luôn đổi mới từ hình thức tổ chức, phương pháp, nội dung theo quan
điểm giáo dục hiện đại lấy trẻ làm trung tâm là nhiệm vụ quan trọng và cần thiết. Thực
tế cho thấy chương trình giáo dục mầm non hiện nay các môn học cụ thể hư: Tạo hình,
Âm nhạc, ....đều được gép thành các lĩnh vực hoạt động như: lĩnh vực phát triển thẩm
mỹ, Giáo dục thể chất, Phát triển ngôn ngữ.... Trong tất cả các lĩnh vực, lĩnh vực phát
triển ngôn ngữ (bao gồm văn học và chữ viết) chiếm một vị trí quan trong trong việc
giáo dục hoàn thiện nhân cách toàn diện cho trẻ.
Văn học là một loại hình nghệ thuật có vai trò to lớn trong việc hình thành và phát
triển nhân toàn diện cách cho trẻ. Việc cho trẻ tiếp xúc với các tác phẩm văn học mà
đặc biệt là những tác phẩm thơ có sự chọn lọc phù hợp sẽ giúp trẻ phát triển thẩm mỹ,
trí tuệ và đặc biệt là ngôn ngữ.
Bởi vì, thơ là tiếng nói hồn nhiên nhất của tâm hồn, ngay từ thuở ấu thơ trẻ đã
được làm quen với các giai điệu nhẹ nhàng, tha thiết qua lời hát ru êm ái của bà, của
mẹ: À ơ...ru em em ngủ cho ngoan” đã thấm vào tâm hồn của trẻ , những câu thơ êm
dịu lúc bổng lúc trầm giúp trẻ được sống trong thế giới tràn ngập âm hưởng của những
nhạc điệu, nhịp vần thơ ca. Rời vòng tay của mẹ, của bà trẻ đến với trường mầm non
với bao bỡ ngỡ thắc mắc, hàng ngày được nghe cô giáo đọc thơ, kể chuyện, học hát....

- Vào đầu năm học( đầu tháng10) kết quả khảo sát chất lượng đầu vào ở lĩnh vực
phát triển ngôn ngữ( LQVH) kết quả đạt được như sau:
-Tốt: 35%, Khá: 30%, TB: 20%, Yếu: 15%.
Với kết quả khảo sát thực tế trên tôi thấy hoạt động( LQVH) của lớp tôi là một
vấn đề đặt lên hàng đầu và đây cũng là lý do tôi chọn đề tài " Một số biện pháp dạy trẻ
3-4 tuổi đọc thơ diễn cảm".
2.2.Một số biện pháp:
Biện pháp 1. Giáo viên thường xuyên tự bồi dưỡng kiến thức và rèn luyện
giọng đọc.
Muốn dạy trẻ đọc được thơ diễn cảm thì trước hết giáo viên phải đọc diễn cảm
những bài thơ dạy cho trẻ. Vì thế giáo viên cần phải thường xuyên nghiên cứu tính
nghệ thuật mà tác giả gửi gắm vào trong từng bài thơ như: thể thơ, nhịp thơ, các từ
luyến, láy trong từng câu thơ để xác định được mục đích yêu cầu khi dạy trẻ đọc thơ
diễn cảm. sau khi đã tìm hiểu về nghệ thuật của bài thơ thì giáo viên cần rèn luyện
giọng đọc, cử chỉ nét mặt của mình bằng cách đọc đi đọc lại nhiều lần, chú ý cách ngắt
nghỉ, nhịp thơ tạo nên sự truyền cảm, thể hiện được tình cảm của mình đối với tác giả
và tác phẩm.
* Ví dụ: Dạy bài thơ: "Bố là lính hải quân" – Trần Anh; Chủ đề: “Nghề nghiệp"
Bài thơ này tác giả viết theo thể thơ 4 chữ nên khi đọc ngắt nhịp thơ 2/2, đọc với
giọng nhẹ nhàng kết hợp cử chỉ nét mặt vui tươi, trìu mến thể hiện tình cảm vui sướng
của bố và con được gặp nhau sau một thời gian xa cách.
"Hôm bố về nhà
Cổng bé trên vai
Bố nhún bố nhảy
4


Bố bảo như là
Tàu bố ngoài khơi"
...............

đó giúp trẻ mạnh dạn, tự tin, có cơ hội được trải nghiệm, được thỏa sức sáng tạo, nói
5


lên ý tưởng của mình góp phần to lớn trong việc tổ chức dạy trẻ, đọc thơ diễn cảm
trong hoạt động chung, phát triển ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ.
*Biện pháp 3: Tổ chức cho trẻ làm quen với thơ qua hoạt động ngoài trời,
hoạt động chiều, vào mọi lúc, mọi nơi, trong các giờ chơi tự do.
Trẻ không thể lĩnh hội ngay bài thơ qua một tiết học, vì vậy để cho tiết học đạt kết
quả cao giáo viên cần linh hoạt lòng ghép vào các hoạt động ngoài trời, hoạt động
chiều, vào mọi lúc, mọi nơi, trong các giờ chơi tự do để khắc sâu hơn bài học cho trẻ.
Giáo viên cần linh hoạt các thời gian trong ngày để có thể cho trẻ làm quen thơ, hay ôn
thơ, rèn luyện cho trẻ có trẻ thuộc thơ, trả lời rõ ràng, trọn câu, ghi nhớ được bài thơ lâu
hơn.
Ví dụ: Trong giờ trò chuyện sáng, cô có thể trò chuyện với trẻ về bài thơ sẽ được học
vào tuần này, hoặc ngày hôm nay, hoặc hỏi trẻ về bài thơ trẻ được học của ngày hôm
trước, hỏi trẻ tên bài thơ, tên tác giả, nội dung bài thơ, những trẻ yếu thì cô gợi ý để trẻ
trả lời trọn câu hơn.
Hay trong hoạt động ngoài trời cô cho trẻ làm quen bài thơ mới, qua đó trẻ cảm
nhận được bài thơ, lời thơ, hay nội dung bài thơ, giúp trẻ khắc sâu hơn và thích thú vào
bài học ở hoạt động chung, hoặc cô có thể cho trẻ ôn thơ ở hoạt động ngoài trời, bằng
những câu hỏi gợi mở cho trẻ nhắc lại tên bài thơ, tác giả, nội dung bài thơ và đọc thơ
theo yêu cầu của cô, trẻ thuộc thơ và đọc thơ diễn cảm hơn, thể hiện được điệu bộ của
bài thơ, giúp trẻ tự tin hơn, tuy nhiên giáo viên cũng cần chú ý đến khả năng thể hiện
bài thơ của trẻ, nhịp điệu bài thơ trẻ đọc, sự nhấn nhá hay ngắt nhịp của trẻ, giọng thơ
của trẻ và khả năng phát âm các từ khó.
Trong hoạt động chiều cũng có thể ôn thơ hay làm quen bài thơ mới, việc ôn lại bài
thơ đã học, giáo viên có thể cho trẻ xem tranh và đọc thơ theo tranh, việc này giúp trẻ
nhớ sâu hơn về cả phần lời thơ, đồng thời giúp trẻ có thể nhớ về nội dung bài thơ, tình
tiết của bài thơ, điều này rèn khả năng đọc thơ qua tranh hay lớn hơn trẻ có thể nhìn

giảm đi.
Ví dụ cụ thể như: Bài thơ “ Bố là lính hải quân” - Trần Anh
Nếu như với bài thơ đó, giáo viên không sử dụng hình ảnh trực quan thì dù giáo
viên có đọc hay, diễn cảm tốt thì cũng không thể lôi cuốn trẻ vào bài học, trẻ thấy chán
vì không thể hình dung ra chú hải quân như thế nào, tình cảm của bố và bé như thế nào,
chính vì vậy trẻ không thể tiếp thu hay cảm nhận được bài thơ đó, trẻ sẽ không ghi nhớ
được bài thơ. Nhưng cũng bài thơ đó giáo viên sử dụng đồ dùng trực quan bằng hình
ảnh đẹp hấp dẫn, tranh minh hoạ rõ nét nội dung tác phẩm muốn nói. Qua tiết dạy tôi
đã thấy trẻ hứng thú say sưa học tập, trẻ lĩnh hội tác phẩm một cách nhanh chóng và
cảm thấy yêu thích thơ, qua hình ảnh trẻ có thể bài tỏ được tình cảm của mình đối với
bài thơ
Tuy nhiên khả năng nhận thức của trẻ còn phụ thuộc một phần lớn vào sự truyền
cảm diến đạt của cô, khả năng của cô hướng trẻ vào bài học, và sự phối hợp giữa hình
ảnh và lời thơ thật linh hoạt.
Qua đó ta thấy việc sử dụng các đồ dùng trực quan cho một tác phẩm là rất quan
trọng và cần thiết.
Bản thân tôi phối hợp với phụ huynh sưu tầm thêm vật liệu sẵn có ở địa phương
như sách báo, tranh ảnh để làm đồ dùng phục vụ cho tiết học.
7


Qua thời gian thực hiện bản thân tôi gặp nhiều khó khăn nhưng sự nổ lực phấn đấu
học hỏi của bản thân nên lớp tôi đạt được một số kết quả sau.

2.3. Kết quả đạt được
Qua một thời gian nghiên cứu và áp dụng các giải pháp trên để nâng cao chất
lượng cho trẻ 3-4 tuổi làm quen với thơ tôi nhận thấy đã đạt được kết quả như sau:
- Kỹ năng nhận thức: Trẻ nhớ tên tác phẩm, hiểu được nội dung tác phẩm, trẻ
thuộc tác phẩm.
- Kỹ năng giao tiếp: Trẻ biết lắng nghe cô và bạn đọc, mạnh dạn trả lời các câu

bài dạy hơn. Bản thân tôi cũng đã cố gắng hơn trong việc dạy trẻ đọc thơ, cố gắng lên
tiết dạy phong phú, hấp dẫn trẻ, cố gắng rèn luyện khả năng đọc thơ diễn cảm hơn, và
cố gắng thể hiện tốt ngữ điệu điệu bộ của bài thơ nên cũng phần nào cuốn hút trẻ vào
bài thơ khi lên lớp.
Trong quá trình giảng dạy, tiếp xúc với trẻ, bản thân tôi cũng nắm được đắc điểm
tâm sinh lý và khả năng nhận thức của từng trẻ, từ đó xác định được mục tiêu cho bài
dạy phụ hợp cho tất cả trẻ, lên kế hoạch giáo dục hợp lý giúp trẻ phát triển đồng đều và
đạt kết quả cao.
Qua sự tiến bộ rõ rệt của cô và trẻ đã tạo được lòng tin cho phụ huynh hơn khi đưa
trẻ đến trường, xóa bỏ được những suy nghĩ ban đầu của phụ huynh là xem nhẹ bậc học
mầm non, các bậc phụ huynh đã quan tâm chăm lo đến việc học của trẻ hơn bắng việc
đưa trẻ đi học thường xuyên, thường xuyên hỏi thăm tình hình học tập của trẻ, và hỏi
thăm bài học để phụ huynh về nhà rèn luyện thêm cho trẻ

3. KẾT LUẬN
3.1 Ý nghĩa
Việc cho trẻ làm quen văn học ngay từ lứa tuổi Mầm non là một cơ sở tốt để giúp
trẻ hình thành và phát triển nhân cách con người. Thông qua các tác phẩm văn học giúp
trẻ hình thành và phát triển nhanh một cách toàn diện cho trẻ về trí tuệ - đạo đức - tình
cảm - thẩm mỷ giúp trẻ tích lủy vốn kinh nghiệm sống. Từ văn học giáo dục nhân cách
cho trẻ là hình thành ở trẻ tình yêu thiên nhiên yên cuộc sống con người qua đó trẻ biết
kính yêu ông bà, cha mẹ, anh chị tình cảm thương yêu quan tâm tới bạn bè em nhỏ,
luôn có thái độ chăm sóc và bảo vệ vật nuôi cây trồng...
Là một giáo viên mầm non đứng lớp, là người có trách nhiệm truyền thụ cho trẻ
những kiến thức, kỷ năng cơ bản cho trẻ như kỹ năng đọc, nghe, nói, là người định
hướng sự phát triển nhân cách của trẻ. Chính vì thế mà tôi luôn tích cực bồi dưỡng
chuyên môn nghiệp vụ cho bản thân, luôn tìm tòi khám phá những cái hay cái đẹp trong
từng tác phẩm văn học, tích luỹ kiến thức, hiểu biết về văn học nói chung và cụ thể là
các bài thơ câu chuyện, đặc biệt là thơ chuyện Mầm non. Tạo cho trẻ niềm đam mê sự
hứng thú cho trẻ trong hoạt động làm quen với tác phẩm văn học nói chung và làm