ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-------------------------------------------

LÊ THỊ HOÀNG LIỄU

TIẾP CẬN CHĂM SÓC SỨC KHỎE BAN ĐẦU CỦA NGƢỜI
DÂN NÔNG THÔN TẠI Y TẾ CƠ SỞ (NGHIÊN CỨU HAI XÃ
TÂN QUÝ TÂY VÀ HƢNG LONG, HUYỆN BÌNH CHÁNH,
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH)

LUẬN ÁN TIẾN SĨ XÃ HỘI HỌC

Hà Nội - 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
--------------------------

LÊ THỊ HOÀNG LIỄU

TIẾP CẬN CHĂM SÓC SỨC KHỎE BAN ĐẦU CỦA NGƢỜI
DÂN NÔNG THÔN TẠI Y TẾ CƠ SỞ (NGHIÊN CỨU HAI XÃ
TÂN QUÝ TÂY VÀ HƢNG LONG, HUYỆN BÌNH CHÁNH,
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH)

Chuyên ngành: Xã Hội Học
Mã số: 62 31 30 01


bạn bè đã động viên, giúp đỡ tác giả trong suốt thời gian nghiên cứu, thực hiện
luận án .
Tác giả luận án


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .................................................................. Error! Bookmark not defined.
1. Đặt vấn đề .......................................................... Error! Bookmark not defined.
2. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài ............. Error! Bookmark not defined.
3. Mục tiêu nghiên cứu và nhiệm vụ nghiên cứu . Error! Bookmark not defined.
4. Đối tượng nghiên cứu ....................................... Error! Bookmark not defined.
5. Khách thể nghiên cứu ....................................... Error! Bookmark not defined.
6. Câu hỏi nghiên cứu ........................................... Error! Bookmark not defined.
7. Giả thuyết nghiên cứu ....................................... Error! Bookmark not defined.
8. Phương pháp nghiên cứu .................................. Error! Bookmark not defined.
9. Phạm vi nghiên cứu ......................................... Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨUError! Bookmark not defined.
1.1. Bối cảnh. ........................................................ Error! Bookmark not defined.
1.1.1. Các yếu tố tác động trongchăm sóc sức khỏe ban đầuError! Bookmark not
defined.
1.1.2. Tình hình chăm sóc sức khỏe ban đầu ở tuyến y tế cơ sở trên thế giới.Error!
Bookmark not defined.
1.1.3. Tình hình chăm sóc sức khỏe ban đầu tại Việt NamError! Bookmark not
defined.
1.2. Tổng quan các nghiên cứu có liên quan đến đề tàiError! Bookmark not defined.
1.2.1. Nhu cầu sử dụng dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại cộng đồng.Error! Bookmark
not defined.
1.2.2. Các nghiên cứu liên quan đến chăm sóc sức khỏe ban đầu, trạm y tế cung cấp
dịch vụ CSSKBĐ .............................................. Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TIẾP CẬN NGHIÊN CỨU CHĂM SÓC SỨC

defined.
3.2.3. Hiểu biết chương trình chăm sóc thai phụError! Bookmark not defined.
3.2.4. Hiểu biết về chăm sóc sức khỏe trẻ em ... Error! Bookmark not defined.
3.2.5. Hiểu biết về tiêm chủng mở rộng ............ Error! Bookmark not defined.


3.2.6. Hiểu biết về các bệnh lây truyền qua đường ăn uốngError! Bookmark not
defined.
3.2.7. Hiểu biết về phòng chống bệnh sốt xuất huyếtError! Bookmark not defined.
3.2.8. Nguồn cung cấp thông tin về các chương trình chăm sóc sức khỏe ban đầu.Error!
Bookmark not defined.
3.3. Kiến thức và kết quả thực hiện chương trình chăm sóc sức khỏe ban đầuError!
Bookmark not defined.
Chƣơng 4: MỨC ĐỘ TIẾP CẬN CHĂM SÓC SỨC KHỎE BAN ĐẦU CỦA
NGƢỜI DÂN TẠI CƠ SỞ Y TẾ CÔNG .............. Error! Bookmark not defined.
4.1. Các chính sách về y tế được triển khai tại địa phương. Error! Bookmark not
defined.
4.2. Nhận xét của người dân về chất lượng dịch vụ y tế cơ sởError! Bookmark not
defined.
4.2.1. Về vị trí, viện phí trạm y tế ..................... Error! Bookmark not defined.
4.2.2. Về tác phong thái độ phục vụ của viên chức trạm y tế. ......................... 104
4.2.3. Về chất lượng dịch vụ y tế cơ sở công. ... Error! Bookmark not defined.
4.3. Nhu cầu của người dân đối với hệ thống y tế công tại địa phương ........ Error!
Bookmark not defined.
4.4. Sự lựa chọn của người dân khi có nhu cầu về chăm sóc sức khỏe ......... Error!
Bookmark not defined.
4.5. Góp ý của người dân đối với hệ thống y tế công tại địa phươngError! Bookmark
not defined.
4.6. Thách thức của Trạm y tế trong chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dânError!
Bookmark not defined.


: Chăm sóc sức khỏe sinh sản

CSSKBĐ

: Chăm sóc sức khỏe ban đầu

CSVBVSKND

: Chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân

CĐ

: Cao đẳng

ĐKKV

: Đa khoa khu vực

HTYTQG

: Hỗ trợ y tế quốc gia

KCB

: Khám chữa bệnh

KHHGĐ

: Kế hoạch hóa gia đình


: Y tá trung học

YTSH

: Y tá sơ học

YTCS

: Y tế cơ sở

YTCĐ

: Y tế cộng đồng

YSYHDT

: Y sỹ y học dân tộc

YHCT

: Y học cổ truyền

UBND

: Ủy Ban Nhân Dân


DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng .1. Tổng số dân và hộ gia đình trong mẫu nghiên cứu ....Error! Bookmark not

defined.
Bảng 4.20. Người dân địa phương đánh giá vị trí trạm y tế ....Error! Bookmark not
defined.
Bảng 4.21. Viện phí tại trạm y tế ............................... Error! Bookmark not defined.
Bảng 4.22. Cảm nhận của người dân được tiếp đón và thái độ phuc vụ ..........Error!
Bookmark not defined.
tại trạm y tế ................................................................ Error! Bookmark not defined.
Bảng 4.23. Người dân đánh giá chất lượng cung cấp dich vụ trạm y tếError! Bookmark
not defined.
Bảng 4.24. Ý kiến của người dân về sự cần thiết của trạm y tế.Error! Bookmark not
defined.
Bảng 4.25. Sự lựa chọn dịch vụ y tế của người dân .. Error! Bookmark not defined.
Bảng 4.26. Ý kiến đóng góp của người dân về trang bị nguồn lực và cơ sở vật chất của
trạm y tế ..................................................................... Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1. Tình trạng nhân sự trạm y tế Tân Quý Tây và Hưng Long được phân bổ từ
năm 2007 cho đến năm 2012 ..................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.2. Tình trạng cơ sở, trang thiết bị, nguồn thuốc của trạm y tế Hưng Long, Tân
Quý Tây ..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.3. Thực tế bà mẹ nuôi con bằng sữa mẹ.... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.4. Hiểu biết và ứng dụng của người dân về bệnh tiêu chảy tại gia đìnhError!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.5. Kiến thức về khám thai định kỳ tại Trạm Y Tế ...Error! Bookmark not
defined.
Biểu đồ 3.6. Kiến thức theo dõi tăng trưởng trẻ ........ Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.7. Kiến thức người dân tiêm chủng mở rộngError! Bookmark not defined.


Biểu đồ 3.8. Kiến thức người dân về mắc các bệnh qua đường ăn uốngError! Bookmark
not defined.

2. Ban chấp hành TW Đảng (1996), Văn kiện đại hội đại biểu tòan quốc lần thứ VIII.

3. Ban chấp hành TW Đảng (2002), Chỉ thị 06/CT-TW về Củng cố hoàn thiện mạng
lưới y tế cơ sở.


4. Ban chấp hành TW Đảng (2005), Nghị quyết về Công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng
cao sức khỏe cho nhân dân trong tình hình mới.
5. Ban chấp hành TW Đảng khóa IX (2005), Nghị quyết số 46-NQ/TW về công tác
bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân.
6. Ban chấp hành TW Đảng (2011), Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI.
7. Bộ y tế (2000), Chương trình hành động của Bộ y tế thực hiện nghị quyết đại hội lần
thứ IX và Quyết định số 35 của Thủ Tướng Chính Phủ về chiến lược chăm sóc sức
khỏe và bảo vệ sức khỏe nhân dân giai đọan 2001-2010.
8. Bộ Y Tế (2002),Điều tra y tế quốc gia 2001-2002.
9. Bộ Y tế (2002), Quyết định số 2271/2202/QĐ-BYT ngày 17/6/2002 về Ban hành tiêu
chuẩn thiết kế trạm y tế cơ sở tiêu chuẩn ngành 52/CN-TCYT 001-2020.
10. Bộ Y tế (2002), Các văn bản quy định về hệ thống tổ chức y tế địa phương và chế độ
chính sách đối với y tế cơ sở hiện hành.
11. Bộ Y tế (2006), Báo cáo y tế Việt Nam 2006- Công bằng, hiệu quả, phát triển trong

tình hình mới.
12. Bộ Y tế (2007), Quyết định số 23/2005/QĐ-BYT ngày 30/8/2007 về việc ban hành quy

định phân tuyến kỹ thuật và danh mục kỹ thuật trong khám chữa bệnh.
13. Bộ Y tế (2008), Quyết định số 29/2008/QĐ-BYTngày 18/08/2008 về việc ban hành

quy tắc ứng xử của cán bộ viên chức trong đơn vị sự nghiệp y tế.
14. Bộ Y Tế (2010), Báo cáo chung tổng quan ngành y tế năm 2010-Hệ thống y tế Việt
Nam trước thềm kế hoạch 5 năm 2011- 2015.

hóa đối với các hoạt động giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường.
27. Bùi Thế Cường (2003), HIV/AIDS tại nơi làm việc, hiểu biết, chính sách và vai trò
của phúc lợi doanh nghiệp,Nhà xuất bản Khoa học xã hội.
28. Lê Văn Gắt (2008), Đánh giá kết quả hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu của các
trạm y tế xã huyện Bình Chánh thành phố Hồ Chí Minh năm 2007,Luận án chuyên
khoa cấp II Trường Đại Học Y Khoa Huế.
29. Huỳnh Giao, Phạm Lê An (2010), Kiến thức thái độ của các bà mẹ cócon dưới 1 tuổi
về tiêm chủng trong tiêm chủng mở rộng, thuốc chủng phối hợp, thuốc chủng
Rotavirus,Human Papiloma Virus tại Bệnh viện Nhi Đồng 2 và quận Tân Phú Thành


phố Hồ Chí Minh năm 2009, Luận án Chuyên Khoa cấp II Trường Đại Học Y Dược
Thành Phố Hồ Chí Minh.
30. Nghiên cứu HESVIC (2012), Thực trạng quản lý dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ
tại Việt Nam, Nhà Xuất Bản Lao động –Xã hội.
31. Vũ Quang Hà (2002), Các lý thuyết xã hội học, Nhà xuất bản Đại học quốc gia Hà
Nội.
32. Lê Ngọc Hùng (2002), Lịch sử và lý thuyết xã hội học, Nhà xuất bản Đại Học Quốc
Gia Hà Nội.
33. Phạm Mạnh Hùng, Lê Ngọc Trọng, Lê Văn Truyền, Nguyễn Văn Thưởng (1999), Y
tế Việt Nam trong quá trình đổi mới. Nhà xuất bản Y học
34. Hợp tác hành động vì công bằng sức khỏe ở Việt Nam (PHE) (2011), Công bằng sức
khỏe ở Việt Nam góc nhìn xã hội dân sự, Nhà xuất bản Lao Động.
35. Phạm Văn Lình (2008), Phương pháp nghiên cứu khoa học sức khỏe. Nhà xuất
bản đại học Huế.
36. Ngân hàng Thế giới (2008), Báo cáo chuyên đề: Tài chính và cung ứng dịch vụ y

tế ở Việt Nam. Nhà xuất bản Y học
37. Hồ Minh Nên (2005), Nghiên cứu tình hình hoạt động của các Trạm y tế huyện Sơn
Hà tỉnh Quảng Ngãi từ năm 2000- 2004, Luận án chuyên khoa cấp II, Trường đại

2008, 2009, 2010 và phương hướng mục tiêu năm 2011- 2015.
51. Trường Cao Đẳng Y Tế Hà Đông (2011), Giáo trình chăm sóc sức khỏe ban đầu.
52. UBND Huyện Bình Chánh (2012), Báo cáo kinh tế xã hội năm 2012, kế hoạch
2013.
53. UBND xã Hưng Long (2012), Báo cáo kinh tế xã hội năm 2012, kế hoạch 2013.
54. UBND xã Tân Quý Tây (2012), Báo cáo kinh tế xã hội năm 2012, kế hoạch 2013.
55. Ytế Singapore, />Tiếng Anh
56. Earl, Babbie (2000), The Practice of social research 9TH Edition, Wadsworth
Publishing Company, California.


57. Health Policy and Planing (1990),Evolution of primary health care in
Thailand,Oxford Journals, Vol 5 (3), pp. 246-254.
58. Jon Rohde (2008), 30years after Alma-Ata has primary health care worked in
countries, The Lancet, Vol372 (9642), pp. 950-961.
59. Lao Peoples Democratic Republic, “Primary health care project Asian Development
Bank”, />60. Ministry of Health& Family Welfare(2012), “India Public Health Standards
Guidelines for Primary health Centres Revised”, />61. WHO (1996), “Primary health Cary Concepts and Challenges in a changing world
(Alma-Ata Revisited)”, />