A. ĐẶT VẤN ĐỀ
Các tác phẩm văn học được coi là món ăn tinh thần không thể thiếu được đối
với trẻ nhỏ nhất là lứa tuổi mầm non.Đem lại cho nhiều hiểu biết đầu tiên về cuộc
sống xung quanh.Văn học nuôi dưỡng và phát triển ở trẻ trí tưởng tượng,sáng tạo
nghệ thuật,vì thế đem tác phẩm văn học đến cho trẻ là một việc rất quan trọng và
cần thiết.
Cùng với các loại nghệ thuật khác như:Hội họa,âm nhạc,thì trò chơi đóng kịch
cũng là một hoạt động nghệ thuật ở trường mầm non được trẻ em rất yêu thích.Đối
với trẻ mẫu giáo quá trình được tiếp xúc với tác phẩm văn học phải từ dễ đến
khó,từ đơn giản đến phức tạp Trò chơi đóng kịch theo tác phẩm văn học là một nội
dung hoạt động vui chơi trong trường mầm non.Nó không chỉ đơn thuần là trò chơi
mà còn là hoạt động mang tính nghệ thuật và ngược lại nó không chỉ là hoạt động
nghệ thuật mà con là trò chơi.Hai yếu tố này được kết hợp chặt chẽ trong cùng một
nội dungtrong quá trình tổ chức vui chơi.
Trò chơi đóng kịch hay còn gọi là trò chơi đóng vai theo tác phẩm văn học ,là
hình thức giúp trẻ nhập vai thành các nhân vật có trong tác phẩm văn học.Loại trò
chơi này là một trong những con đường giúp trẻ tiếp nhận tác phẩm văn học một
cách tích cực và có hiệu quả nhất.Trò chơi đóng kịch theo cốt chuyện được xây
dựng trên cơ sở của tác phẩm văn học,tức là cốt truyện và vai chơi đã được định
sẵn theo tác phẩm văn học.
Để đóng được vai này trẻ phải trải qua một quá trình lao động nghệ thuật gần giống
như người nghệ sĩ .Kết quả của trò chơi đóng kịch theo tác phẩm văn học có một ý
nghĩa rất quan trọng nó giúp trẻ tích lũy được kinh nghiệm sống qua các nhân vật
trong tác phẩm,nó ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển ngôn ngữ và sự phát triển
xúc cảm,tình cảm thẩm mĩ ở trẻ .
Qua trò chơi đóng kịch theo tác phẩm văn học trẻ lĩnh hội được ngôn ngữ giàu
hình ảnh,học được giọng nói diễn cảm rõ ràng và hoàn thiện mình hơn về đạo
đức,trẻ sẽ học được ở đó lòng dũng cảm ,tính trung thực,tình yêu quê hương đất
nước,yêu những điều thiện biết giúp đỡ và thương người khó khăn ,nghèo khổ.biết
lên án những cái xấu,cái ác…Đặc biệt trò chơi đóng kịch đã phát triển ở trẻ tính
tích cực cá nhân,tính độc lập sáng tạo.Qua đó làm cho tâm hồn trẻ trở nên nhạy
diễn ra .
Yếu tố nghệ thuật của trò chơi được thể hiện ở kịch bản ,trẻ được thể hiện theo
vai diễn ,trang phục đồ dùng thể hiệntheo vai diễn,trang phục,đò dùng để thể hiện
đóng kịch lẫn câu chuyện trong chương trình theo độ tuổi .Tuy nhiên những yếu tố
này không tuân thủ bài bản khắt khe ,quy mô hoàng tráng như các sân khấu chuyên
nghiệp.Trong kịch bản của trò chơi đóng kịch ở trường mầm non cần thể hiện vai
trò của người dẫn chuyện .Đây là điểm khác biệt so với kịch bản của các vở diễn
chuyên nghiệp.
Yếu tố chơi được thể hiện ở chỗ trẻ đến với trò chơi một cách tự nguyện ,trẻ được
tự do lựa chọn cách thể hiện vai mà mình đóng .Trong suốt cuộc chơi trẻ sẽ cảm
thấy thích thú ,thoải mái không bị ngò bó.
2
Tổ chức trò chơi đóng kịch cho trẻ mầm non sẽ góp phần rèn luyện và phát
huy được tính tích cực,chủ động ,sáng tạo,khả năng ngôn ngữ mạch lạc cũng như
sự tự tin của trẻ khi đứng trước tập thể .Tính tích cực được thể hiện ở chỗ trẻ tự
nguyện nhập vai nhân vật mà mình ưa thích và say mê luyện tập từ ngữ bằng cách
nghe kể chuyện bằng cách kể chuyện và diễn đạt lời nói,hành động của mình thông
qua trò chơi đóng kịch là rất cần thiết.
II.Thực trạng của vấn đề nghiên cứu:
*Thực trạng chung :
Nga Liên là một xã vùng giáo điều kiện kinh tế ổn định,số lượng các đến
trường mỗi năm một đông hơn. Hàng năm tôi được nhà trường phân công nhiệm vụ
đảm bảo phù hợp theo từng độ tuổi, sức khỏe. Ban giám hiệu thường xuyên mở các
lớp chuyên đề tại trường để bản thân được tiếp thu vào đầu năm học. Được dự
chuyên đề do phòng mở, được tạo điều kiện học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp
thường xuyên.
Trường mầm non Nga Liên đạt chuẩn quốc gia về cơ sở vật chất trong thiết bị dạy
học tương đối đầy đủ khang trang sạch sẽ. Nhà trường có đội ngũ cán bộ giáo viên
ngoan ngoãn, hồn nhiên. Tuy nhiên sự phát triển khả năng văn học của trẻ tuy
cùng lứa tuổi nhưng nhận thức của các cháu ở mức độ khác đang còn nhút nhát
,chưa thuộc chuyện, khả năng diễn xuất chưa đạt. Có một số cháu cảm nhận tác
phẩm văn học rất tốt có năng khiếu như nghe,thuộc chuyện rất nhanh ,từ đó các
cháu nhập vai tốt.Tuy nhiên, cũng còn một số cháu đang còn nhút nhát,chưa mạnh
dạn khi nhập vai chơi .Do các cháu ở khu xóm ngoài đa số là con gia đình đi bể (đi
đánh bắt cá),làm nông nghiệp ,cho nên sự quan tâm đến con cũng đang còn một số
hạn chế.
Bên cạnh đó không tránh khỏi khả năng hạn chế cần khắc phục đối với đồ
dùng,đồ chơi phục vụ cho trò chơi đóng kịch nên chưa tạo được hứng thú cho trẻ
và chưa phát huy được tính tích cực,độc lập sáng tạo của trẻ.Một số trẻ nhút nhát
,chưa tự tin trong giao tiếp với cô giáo và bạn bè.Vì thế,cô giáo phải là người tạo
cho trẻ niềm tin và yên tâm để trẻ khi ở bên cô giáo để giúp trẻ ngày một mạnh dạn
hơn trong các hoạt động trong ngày .Đặc biệt là trong trò chơi đóng kịch theo tác
phẩm văn học.
Xác định được như vậy nên trong quá trình cho trẻ học và trẻ chơi các trò chơi tôi
thường trăn trở, phải làm gì? làm thế nào ?để trẻ có kĩ năng đóng kịch và hiểu tính
cách của nhân vật trong tác phẩm văn học một cách có hiệu quả.
Để làm được điều đó đầu năm học:2014 -2015 tôi bắt đầu đi vào khảo sát chất
lượng đầu năm trên trẻ như sau:
Bảng khảo sát đầu năm
Nội
Stt khảo
sát
Dung
Kết quả khảo sát
Số
Trẻ
31
kịch
Trẻ hiểu nội
dung tác phẩm 31
Biết nhập vai
chơi và hiêu
tính cách của 31
nhân vật trong
tác phẩm
6
19
7
22
9
29.5
9
29.5
7
22
III.Các giải pháp để tổ chức thực hiện:
1.Lựa chọn tác phẩm văn học để xây dựng kịch bản.
Để tổ chức có hiệu quả trò chơi đóng kịch cho trẻ mẫu giáo lớn thì công việc lựa
chọn tác phẩm văn học phù hợp với đặc điểm tâm lí của trẻ là rất quan trọng .Kết
quả của trò chơi đóng kịch phụ thuộc vào việc lựa chọn tác phẩm văn học.Tác
phẩm văn học lựa chọn để tổ chức trò chơi đóng kịch thì phải là tác phẩm có ý
nghĩa giáo dục nhân cách trẻ, có nhiều tình tiết hấp dẫn đối với trẻ và hình thức đối
thoại là chủ yếu.
Ví dụ: Với truyện ”Cây khế” khi cho trẻ học xong, trẻ tự kể và hiểu nội dung
truyện như thế nào?Tôi sẽ đặt câu hỏi đối với trẻ như sau: Theo con tính cách của
người anh như thế nào?với người anh như thế,còn người em thì ra sao?các con nên
học tập người anh hay người em.Từ những câu hỏi đơn giản như thế sẽ giúp trẻ
hiểu được kịch bản của câu chuyện mà cô xây dựng nên trong tác phẩm.Khi tôi xây
dựng một kịch bản của câu chuyện nào đó,tôi cũng không nhất thiết phải bắt các
cháu học theo đúng khuôn khổ kịch bản ,mà cũng có thể trẻ tự thêm bớt vào câu
đối thoại đó sao cho hợp lí. Bởi cũng có nhiều cháu rất sáng tạo ,khi diễn cháu còn
thêm vào những từ ngữ mà gây hài ước cho khán giả ,làm những tiếng vỗ tay lại
vang to dành cho diễn viên miễn sao nội dung không thay đổi.Tôi ví dụ như:
Trong kịch bản là : Ôi ! Nóng quá ! bạn Quỳnh Anh có thể nói “ Ôi chà ! Nóng quá
đi mất” với giọng nhanh, mạnh . bạn Ngọc Linh có thể nói “ Ôi …ôi ! Nóng quá !”
Ví dụ : Trong vở kịch : “ Cáo, Thỏ và Gà Trống” Bức tranh thể hiện đoạn Gà
trống đuổi cáo ra khỏi nhà của Thỏ, tôi giúp trẻ thấy được rằng trong tình huống
5
đó, Cáo ta rất sợ hãi, nó lao mình qua cửa sổ nhanh đến nỗi áo chưa kịp mặc hết,
đuôi nó bay tung trong gió, hai tai cụp sát vào đầu. Nó còn lo bị gà Trống đuổi theo
nên mắt vẫn nhìn đầy vẻ hoảng hốt. Trong quá trình trẻ tập kịch, sự tham gia của cô
giáo là rất cần thiết. Cô giáo có thể làm mẫu cho trẻ bắt trước, mô phỏng, hoặc cô
có thể mời một vài trẻ khá lên thể hiện trước. Sau mỗi lần trẻ diễn cô giáo và cả lớp
vật trẻ được trải nghiệm những tình cảm tốt đẹp ,những kiểu xử lí khôn ngoan để
mà học làm người.
Kết quả sau khi thực hiện:Từ biện pháp lựa chọn tác phẩm văn học để xây
dựng kịch bản.Tôi đã xây dựng kịch bản của một số tác phẩm hay như:Tấm
cám,Cây khế, Ba cô gái, Tích chu,Mèo đi câu cá…và đến 80- 90%các cháu hiểu
được bản chất cả các nhân vật trong tác phẩm.
2. Giúp trẻ hiểu nội dung tác phẩm văn học để trẻ đóng kịch.
Trò chơi đóng kịch:Là hoạt động giúp trẻ phát triển trí nhớ và giáo dục trẻ
tinh thần tập thể. Qua hoạt động đóng kịch trẻ truyền đạt lại nội dung câu truyện,
làm sống lại tâm trạng, hành động ngôn ngữ hội thoại của các nhân vật trong
truyện, đồng thời trẻ biết thể hiện tình cảm và đánh giá các nhân vật trong truyện.
Khi đóng kịch trẻ dễ dàng nắm được nội dung, ý nghĩa của tác phẩm, nắm được
tính liên tục của câu truyện, điều này góp phần đẩy mạnh sự phát triển tư duy, cảm
thụ tác phẩm một cách sâu sắc ở trẻ. Để đạt được điều đó thì trước khi cho trẻ đóng
kịch tôi phải cho trẻ ôn lại nội dung câu truyện và đàm thoại với trẻ về nội dung.
Giúp trẻ hiểu sâu hơn về nội dung truyện và lời thoại của các nhân vật trong truyện.
Để từ đó trẻ biết thể hiện những sắc thái khác nhau về ngữ điệu, tính cách tâm trạng
của các nhân vật trong truyện. Nhằm giúp trẻ phân biệt được giọng điệu lời nói của
các nhân vật. Qua đó trẻ khắc hoạ được tính cách nhân vật.Để trẻ nhớ được ngôn
ngữ, lời thoại của các nhân vật trong truyện để đóng kịch thì trước hết cho trẻ nhắc
lại lời thoại của nhân vật sau đó cho trẻ đóng vai theo tổ hoặc nhóm.Và cô hướng
dẫn làm mẫu cho trẻ bắt chước theo.
Đối với những tác phẩm mới sau khi trẻ được học tôi luôn kể diễn cảm cho
trẻ nghe nhiều lần ở mọi lúc mọi nơi để trẻ hiểu và ghi nhớ rõ về nội dung.Trẻ càng
hiểu và trải nghiệm sâu sắc tác phẩm bao nhiêu thì càng phản ánh đúng đắn chính
xác vào trong trò chơi của mình bấy nhiêu .Trong khi lắng nghe tác phẩm văn
học ,trẻ có những cảm xúc tình cảm,trạng thái nhất định và thể hiện chúng một cách
công khai.Những xúc cảm tình cảm này sẽ là cơ sở để trẻ hiểu tác phẩm và thể hiện
việc xem chi tiết tranh minh hoạ và đàm thoại về tác phẩm văn học sau khi nghe
đọc kể có một ý nghĩa đặc biệt . Nếu việc xem tranh minh hoạ trước khi đọc và kể
có tính chất tổng quát ( là quen với hình thức các nhân vật) thì việc xem minh hoạ
sau khi đọc có những nhiệm vụ sâu sắc hơn. Lúc này việc xem tranh là một trong
những yếu tố làm hình thành ở trẻ những biểu tượng chính xác hơn về các nhân vật
trong truyện. Hình dáng, tính cách quan hệ của các nhân vật được phản ánh trong
tư thế, nét mặt, hành động trong từng hoàn cảnh cụ thể .
Ví dụ : Khi cho trẻ xem tranh minh hoạ câu truyện sẽ đóng kịch “ Chú Dê
Đen”.
Tôi chuẩn bị một bộ tranh minh hoạ gồm có 3 tranh :
Tranh 1: Chú dê Trắng đang ăn lá non trên một cánh rừng có dòng suối chảy qua
và một con chó Sói nấp sau bụi cây.
Tranh 2 : Chú dê Đen đang ăn lá non trên một cánh rừng có dòng suối chảy qua
và một con chó Sói nấp sau bụi cây .
8
Tranh 3 : Cảnh núi rừng, có suối chảy, cây cối tốt tươi và có các chú dê đang ăn lá
non
Lần lượt cho trẻ xem tranh và đàm thoại theo nội dung trong tranh minh hoạ, nhấn
mạnh các chi tiết cần cho việc đóng kịch như : Bản chất của dê Trắng là yếu đuối
nhút nhát nên khi lên núi ăn lá non chưa gặp chó Sói thì nhí nhảnh hồn nhiên, vô
tư, thế nhưng khi gặp chó Sói thì run rẩy sợ hãi, giọng nói, nét mặt, tư thế đều thể
hiện vẻ lo sợ . Còn bản chất của dê Đen là mạnh mẽ dũng cảm nên khi lên núi tìm
lá non những bước đi mạnh mẽ.Và khi gặp Sói, dê Đen vẫn yên tâm và bình tĩnh để
đáp lại chó Sói : Giọng nói rắn rỏi, rất khoát,với những bước đi mạnh mẽ tỏ vẻ là
oai phong không sợ ai cả.
Trong khi cho trẻ xem tranh minh hoạ tôi đặt ra những câu hỏi để giúp trẻ hiểu
thấu đáo những cá tính và sự kiện và tác giả dựng nên, tạo điều kiện cho trẻ hình
dung được bối cảnh phát triển tình tiết tôi đã đặt ra những câu hỏi như: Cô có bức
Đối với trò chơi đóng địch ,dựng cảnh ,trang trí góp phần quan trọng ,cho sự
thành công của vở kịch .Trang trí giúp cho trẻ tạo ra một ấn tượng về một vở kịch
thật sự .Vì vậy, tôi luôn chuẩn bị phông cảnh vẽ phù hợp với nội dung vở kịch,tạo
luôn một sân khấu ngay trong góc lớp học .Tôi đã sử dụng những cái sẵn có ở trong
lớp để trang trí sân khấu cho các cháu diễn như :tranh phông,nhân vật ,cây cảnh
,bàn ghế,vật liệu góc xây dựng,góc nghệ thuật , những lùm cây,hàng rào ,bìa
cứng…Khi dựng cảnh tôi luôn chú ý bài trí hài hòa , thực tế như:Con thỏ không thể
to hơn con gấu ,ngôi nhà không thể nhỏ hơn những nhân vật sống trong đó.
Với những tác phẩm dài tôi thường lược bỏ những gì không cần thiết hoặc chỉ chọn
những trích đoạn có ý nghĩa nhất để dựng thành những cảnh chính cho trẻ đóng,
còn chi tiết phụ tôi sẽ là người dẫn truyện để thể hiện được đúng theo nội dung cốt
truyện đã có trong tác phẩm.Khác với nghệ thuật kịch, trong trò chơi đóng kịch của
trẻ mẫu giáo ,ngoài các nhân vật được chuyển từ tác phẩm văn học ra còn cỏ cả
nhân vật người dẫn chuyện .
Người dẫn truyện có chức năng sâu chuỗi các sự kiện trong câu truyện kịch làm
cho câu truyện có kịch vốn có thể bị lược bớt các chi tiết phụ vẫn có đầu, có cuối,
diễn biến mạch lạc và trở nên dễ hiểu đối với trẻ. Ngôn ngữ của nhân vật ngƣời
dẫn truyện vừa dẫn dắt nhân vật xuất hiện vừa có tác dụng định hướng quá trình
tiếp xúc và cảm thụ tác phẩm của trẻ.
Ví dụ:Tôi với chủ đề :”Gia đình” tôi dựng cảnh câu chuyện “Tích Chu”.
- Với sự tham gia của các cháu và Cô giáo :Mai Hương trong vai người dẫn truyện.
+ Cháu Phương Thảo trong vai Bà của Tích Chu(giọng run run,dứt khoát.)Bà đi
đây,bà không về nữa đâu.
+Cháu Minh Quân trong vai Tích Chu (lúc đầu ham chơi,thái độ không vâng
lời.),sau biết lỗi (tỏ thái độ nhận lỗi,giọng trầm):Bà ơi bà ở đâu?Bà ở lại với
cháu.Cháu sẽ đem nước cho bà,bà ơi!
+Cháu Ngọc Linh trong vai con chim nói giọng bà run run:Bà đi đây.
+Cháu Lan Anh trong vai Bà Tiên (tính cách hay giúp đỡ mọi người,giọng nói dịu
dàng,nhỏ nhẹ):Nếu cháu muốn bà cháu trở lại thì cháu phải đi lấy nước suối tiên
cho bà cháu uống,đường lên suối xa lắm cháu có đi được không?
sáng tạo của mình tự nghĩ ra để chuyển thể thành kịch bản, dựng cảnh đóng kịch
làm cho các cháu rất thích thú và hồi hộp khi xem,tạo niềm vui và hấp dẫn cho trẻ,
.Với chủ đề :” Phương tiện giao thông” tôi đã nghĩ ra một câu chuyện :”Đi đúng
nàn đường.”Để giúp các cháu có ý thức khi tham gia giao thông, nhất là khi ra
đường phải đi đúng nàn đường dành cho mình, khi tham gia giao thông không chở
hàng hóa cồng kềnh,nếu vi phạm sẽ bị công an xử phạt. Với nội dung như thế tôi
cũng đã dựng thành kịch bản để diễn cho trẻ xem .Hình ảnh trẻ đóng kịch về hành
vi, vi phạm giao thông bị công an xử lí.
(Hình ảnh trẻ đóng kịch về an toàn giao thông người chở hàng hóa cồng kềnh ,bị
công an xử phạt)
Ở phần phân vai,cô để cho trẻ tự nguyện đến với vai diễn mình yêu thích,hoặc cô
có thể hướng lái cho trẻ nhận vai chơi của trẻ tùy vào khả năng diễn xuất của
trẻ.Cũng như cần lưu ý là ,trong trò chơi đóng kịch ,cùng với các vai diễn thể hiện
13
các nhân vật trong truyện, trẻ còn cần phải vào cả vai khán giả đến xem kịch,những
cháu không thích làm diễn viên thì tôi cho các cháu vào vai khán giả và thực hiện
nhiệm vụ của vai như:mua vé trước khi vào nhà hát ,trật tự hướng về sân khấu ,vỗ
tay cổ vũ động viên sau mỗi lần các diễn viên diễn .Người dẫn chuyện lúc đầu là cô
giáo .Sau đó tôi lựa chọn một trẻ mạnh dạn ,tự tin ,diễn lưu loát và thuộc chuyện
làm người dẫn chuyện. Khi nhập vai trẻ được tiếp xúc trực tiếp được hòa mình vào
tình huống của vở kịch.Trẻ hóa thân vào nhân vật ,biến nhân vật từ một hình tượng
được nhà văn xây dựng bằng chất liệu ngôn từ trở thành một sinh thể sống động ,có
tính cách được thể hiện qua lời nói ,hành động,điệu bộ của các diễn viên.
Đối với trẻ ,điều quan trọng là làm sao vai diễn của trẻ thể hiện được nhiều cảm
xúc nhất.Tâm lí của trẻ đa số là hay từ chối các vai phản diện hoặc là nhập vai
không thoải mái .Trong những trường hợp này ,tôi giải thích cho trẻ hiểu sự cần
thiết phải có những vai đó ,nếu không có chúng thì không thể có vở kịch,để trẻ sẵn
đậm,tạo cho khuôn mặt của lão không có thiện cảm.
Đối với nhân vật thiện chỉ cần đánh hồng hai má, đối với nhân vật ác chỉ cần đánh
phấn trắng pha một chút đen ở đuôi mắt và gò má .Hoá trang trên đầu: Cô chuẩn bị
một số mũ hoá trang cho các nhân vật là người như : Công chúa, hoàng tử …. Khăn
vấn cho bà già màu tối,cho các cô gái hì máu sáng. Nhân vật là loài vật như : dê,
thỏ, cáo … Hoá trang quần áo : Ngoài quần áo, váy trẻ em mặc thông thường cô có
thể chuẩn bị thêm áo choàng ,áo tứ thân, dây lưng( bằng vải mềm các màu ). Các
vai đóng hoàng tử, dũng sĩ, ông bụt có thể có áo choàng khoác bên ngoài, còn các
vai khác có thể chỉ cần mũ và dây lưng, hoặc có thể chỉ cần dây lưng … Ngoài
những yêu cầu về sân khấu và hoá trang cô giáo cần căn cứ vào nội dung tác phẩm
văn học và kịch bản để bổ xung thêm vật liệu trang trí sân khấu và chuẩn bị đồ
dùng cho phù hợp với nhân vật của từng tác phẩm thêm mũ. áo hoá trang cho trẻ.
Sau khi đã chuẩn bị xong sân khấu và các bước hoá trang cho trẻ Ví dụ :Với câu
chuyện” Ba cô con gái”
Khi hóa trang bà mẹ thì cần phải có tí nếp nhăn,khuân mặt không trắng quá,có khăn
vấn đội đầu ,có bộ quần áo bà ba màu đen.,khăn vấn.Còn ba cô gái thì má hồng
,môi son,quần áo lộng lẫy vì là cô gái chuẩn bị lấy chồng lên phải thật là xinh đẹp.
15
( Hình ảnh trẻ hóa trang nhân vật mẹ già và 3 cô con gái.Một cô ngồi sau đấm
lưng ,hai cô ngồi trước bóp chân tay cho mẹ.)
Khi tiến hành buổi đóng kịch ,tôi giúp trẻ giới thiệu các vai diễn ,đồng thời
cô hướng dẫn vai trò của khán giả,cách thể hiện của các diễn viên.Giới thiệu về vở
kịch là thời điểm khá quan trọng ,nó giúp mọi trẻ hứng thú và tập trung vào hoạt
động.
Mỗi một vở kịch tôi có thể dựng 3-4 lần cho trẻ xem với các nhóm diễn viên
khac nhau.Điều quan trọng là làm sao phải lôi cuốn được tất cả sổ trẻ trong lớp
tham gia
nhưng buổi ban đầu tôi đã tuyên truyền cho phụ huynh tìm tòi sưu tập những tranh
truyện họa báo có tác phẩm hay để tôi dạy cho trẻ làm quen dần với trò chơi đóng
kịch theo tác phẩm văn học.Vì chính tâm lí của các bậc phụ huynh ai cũng mong
muốn cho con mình được mạnh dạn hơn. Mà đặc điểm tâm sinh lý của trẻ tuổi Mẫu
giáo là luôn luôn muốn khám phá, tìm tòi và bắt chước những cái mới lạ hấp dẫn từ
thế giới xung quanh mình.Khi phụ huynh được xem con mình thể hiện được mình
trên sân khấu,họ rất vui và còn ủng hộ cô giáo nữa .Thậm chí có phụ huynh đã đến
để góp ý và tham gia vào phần chuyển thể kịch bản cùng cô giáo.Và có cả phụ
huynh mang trang phục đến ủng hộ các cháu nữa. Điều đó chứng tỏ rằng gia đình
có tác dụng lớn trong việc giúp trẻ phát triển nhận thức, trẻ sẽ phát triển tốt hơn,
nắm vững kiến thức hơn khi có sự tác động của gia đình vì thế tôi đã thực hiện lịch
trao đổi với phụ huynh.
- Tôi trao đổi với phụ huynh về sự hiểu biết, về khả năng nghe và cảm thụ
tác phẩm, và khả năng đóng kịch cũng như diễn xuất của các cháu.Để về gia đình
truyền đạt thêm cho trẻ giúp trẻ mạnh dạn, tự tin hơn.Để gia đình cùng cô thống
nhất cách dạy cho trẻ để khi nhập vai trẻ thể hiện tốt.
- Hàng tuần tôi ghi rõ nội dung các tiết học chữ cái, thơ ,truyện hay ca dao,
hò vè để phụ huynh biết dang học tác phẩm gì? Và kế hoạch của tuần này là chơi
17
trò cho đóng kịch theo tác phẩm nào.Tôi thường xuyên cho trẻ chơi hoạt động này
theo chủ đề đang học.
- Những giờ đón trả trẻ tôi thường cung cấp cho phụ huynh phương pháp
giáo dục bộ môn và những đồ dùng trực quan tôi đã làm để phụ huynh tham khảo
và sưu tầm nguyên vật liệu.Phụ huynh nào có sáng kiến mới hấp dấn hơn thì đóng
góp cho cô giáo để tăng thêm đồ dùng, đồ chơi phục vụ trẻ.Đặc biệt là trò chơi
đóng kịch theo tác phẩm văn học.
- Ngoài ra bây giờ hệ thống công nghệ thông tin cũng rất là hiện đại và phát
triển trên diện rộng.Nhiều hộ gia đình đã có máy vi tính riêng vì thế tôi cũng đã sưu
trẻ có tiến bộ rõ rệt. Trẻ mạnh dạn tự tin ,hứng thú và say mê,năng động,và hồn
nhiên khi giao tiếp với mọi người, tham gia các trò chơi khi cô tổ chức.
Cho đến thời điểm này, tôi thấy các biện pháp tôi đưa ra phù hợp và kết quả đã đạt
được hiệu quả như sau:
Stt Nội
Dung Số
Kết quả khảo sát
khảo
Trẻ
Đạt
Chưa đạt
sát
Tốt
Khá
Trung bình
Số
Tỷ lệ Số
Tỷ lệ Số
Tỷ lệ Số
Tỷ lệ
trẻ
%
trẻ
%
trẻ
%
trẻ
%
Kĩ năng đóng
1
rõ rệt,trẻ có kĩ năng đóng kịch thành thạo,hiểu nội dung tác phẩm tốt,biết nhập vai
chơi và hiểu tính cách của nhân vật,hầu hết các cháu khi tham gia vào trò chơi đóng
kịch theo tác phẩm văn học rất hào hứng , sôi nổi và tràn đầy niềm tin.
C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
I. Kết luận:
Đóng kịch là một trò chơi được trẻ em ở trường mầm non rất thích thú. Để
hoạt động này đạt được hiệu quả trong quá trình cho trẻ làm quen với TPVH,
hướng dẫn trẻ nhập vai chơi một cách sáng tạo là một trong những vấn đề cần đặt
ra cho cô giáo. Sau đây là những bước, những công việc cụ thể để hướng dẫn trẻ
nhập vai chơi:
Cô giáo cho trẻ làm quen với kịch bản. Cô đọc diễn cảm kịch bản và trò
chuyện với trẻ về các nhân vật trong kịch bản để các em đưa ra nhận xét của mình,
hình dung đúng đắn những hình tượng trong tác phẩm, xác định thái độ của mình
với nhân vật. Cô giáo cho trẻ tự nhận vai diễn. trẻ thường từ chối vai phản diện, cô
19
giáo phải giúp trẻ hiểu được ý nghĩa của tất cả các vai trong vở kịch để trẻ thoải
mái nhận vai. Để hổ trợ trẻ vào vai, cô có thể cho trẻ xem lại tranh minh họa. Cô có
thể làm mẫu cho trẻ bắt trước hoặc trẻ khá trể hiện cho trẻ yếu hơn quan sát. Cô
động viên trẻ tự nhận xét bạn và mình và khích lệ những cố gắng của trẻ. Cô dạy
trẻ phối hợp trong vở diễn, sắp xếp đội hình, chuyển cảnh…Để vở kịch được tiếp
nối liền mạch. Cô cho trẻ luyện tập trong các thời điểm thích hợp, cũng có thể cho
trẻ xem vở kịch để cũng cố và làm cho trẻ say mê thêm cách diễn.
II. ĐỀ XUẤT.
Để thực hiện tốt đề tài này chúng tôi là những người làm công tác giáo dục
trực tiếp giảng dạy ở những nơi có hoàn cảnh khó khăn, cũng còn một số phụ
huynh chưa quan tâm đến tình hình học tập của các cháu. Để trẻ tiếp thu tốt trò
chơi đóng kịch qua tác phẩm văn học ngày càng tốt hơn, hứng thú hơn. Rất mong
muốn lãnh đạo cấp trên quan tâm nhiều hơn nữa trong việc bổ sung thêm thiết bị,