ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

HOÀNG THỊ THU HƯƠNG

QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH
AN SINH XÃ HỘI CỦA TỈNH THÁI
NGUYÊN
TỪ NĂM 1997 ĐẾN NĂM 2011

LUẬN VĂN THẠC SĨ NHÂN VĂN

THÁI NGUYÊN - 2016


ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

HOÀNG THỊ THU HƯƠNG

QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH
AN SINH XÃ HỘI CỦA TỈNH THÁI
NGUYÊN
TỪ NĂM 1997 ĐẾN NĂM 2011
Chuyên ngành: LỊCH SỬ VIỆT
NAM Mã số: 60.22.03.13

LUẬN VĂN THẠC SĨ NHÂN VĂN

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Hà Thị Thu Thủy


ii


MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN............................................................................................................i
LỜI CẢM ƠN.................................................................................................................ii
MỤC LỤC..................................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT............................................................................iv
DANH MỤC CÁC BẢNG............................................................................................. v
DANH MỤC HÌNH VÀ BIỂU ĐỒ..............................................................................vi
MỞ ĐẦU........................................................................................................................ 1
1. Lý do chọn đề tài.........................................................................................................1
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề..........................................................................................2
3. Mục đích, đối tượng, nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu............................................7
4. Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu................................................................7
5. Đóng góp của đề tài.................................................................................................... 9
6. Cấu trúc của đề tài...................................................................................................... 9

Chương 1. TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỊA BÀN
NGHIÊN CỨU.............................................................................................................10
1.1. Lí luận chung về an sinh xã hội.............................................................................10
1.1.1. Khái niệm ASXH........................................................................................... 10
1.1.2. Nội dung của ASXH.......................................................................................14
1.1.3. Vai trò hệ thống ASXH..................................................................................19
1.2. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu................................................................................21
1.2.1. Vị trí địa lý, phạm vi lãnh thổ........................................................................ 21
1.2.2. Đặc điểm môi trường tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên.............................23
1.2.3. Đặc điểm dân cư và xã hội.............................................................................26
1.2.4. Tình hình kinh tế............................................................................................ 28
1.2.5. Cơ sở hạ tầng.................................................................................................. 30


dựng chương trình, kế hoạch thực hiện chính sách ASXH còn hạn chế.................75
3.2.2. Nhận thức về ASXH chưa đầy đủ..................................................................75
3.2.3. Sự thiếu hoàn chỉnh, đồng bộ của hệ thống chính sách.................................77
3.2.4. Trình độ, năng lực quản lý, thực hiện của cán bộ làm công tác ASXH

còn hạn chế............................................................................................................... 78
Tiểu kết chương 3......................................................................................................... 80
KẾT LUẬN..................................................................................................................81
TÀI LIỆU THAM KHẢO..........................................................................................84
PHỤ LỤC

iv


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ASXH

:

An sinh xã hội

BHXH

:

Bảo hiểm xã hội

BHYT


:

Nhà xuất bản

PGS

:

Phó giáo sư

Ths

:

Thạc sĩ

TP

:

Thành phố

Tr

:

Trang

TS



Bảng 2.1.

Tổng kinh phí cứu trợ đột xuất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên giai
đoạn 1997 - 2011......................................................................................40

Bảng 2.2.

Thống kê số trẻ em bị khuyết tật, tàn tật được chăm sóc tại các cơ
sở bảo trợ xã hội tỉnh Thái Nguyên..........................................................41

Bảng 2.3.

Tỷ lệ xã/ phường/ thị trấn đạt chuẩn quốc gia về y tế phân theo
huyện/ thành phố/ thị xã ở tỉnh Thái Nguyên...........................................42

Bảng 2.4.

Số hộ nghèo và tỷ lệ hộ nghèo tính đến 31/12 hàng năm trên địa
bàn tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2005 - 2010...........................................57

Bảng 2.5.

Số lao động được tạo việc làm trong năm trên địa bàn tỉnh Thái
Nguyên giai đoạn 1997 - 2011.................................................................61

Bảng 3.1.

Năng suất lao động các lĩnh vực kinh tế trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên....64


dịch cơ cấu kinh tế theo hướng mới, thu nhập bình quân đầu người tăng… Việt Nam
đã thành công trong nỗ lực giảm tỷ lệ nghèo từ hơn 60% năm 1990 xuống còn 18,1%
năm 2004 (theo chuẩn cũ), năm 2008 còn 13% (theo chuẩn mới) và 8,1% năm 2011,
tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, với mức tăng bình quân 6-8%/năm. Duy trì được đà
tăng trưởng kinh tế hiện nay là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Tăng trưởng phải đi liền
với bình đẳng và phải mang lại lợi ích cho tất cả các vùng và nhóm dân cư trong
nước. Phần đông người nghèo ở nước ta sống trong hoàn cảnh bị tách biệt về mặt địa
lý, dân tộc, ngôn ngữ, xã hội và kinh tế, tình trạng chênh lệch và bất bình đẳng xã hội
giữa các vùng, giới tính và nhóm dân cư ngày càng tăng. Trong khi các vùng đô thị
được hưởng lợi nhiều nhất từ các chính sách cải cách, tăng trưởng kinh tế và hệ thống
an sinh xã hội, thì tình trạng nghèo vẫn giai dẳng ở nhiều vùng nông thôn Việt Nam
và ở mức độ cao. Cùng với việc nỗ lực trong việc hội nhập với nền kinh tế toàn cầu
sẽ tạo ra nhiều cơ hội cho sự tăng trưởng, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức đối với
sự nghiệp giảm nghèo. Cùng với tăng trưởng kinh tế, điều hết sức quan trọng là phải
tạo ra các mạng lưới ASXH nhằm giúp các nhóm dân cư dễ bị tổn thương nhất khỏi
bị đẩy trở lại tình trạng nghèo đói do yếu sức khoẻ, tàn tật hay chi phí giáo dục gia
tăng cho con em họ.

10


Những năm qua, hệ thống ASXH của tỉnh Thái Nguyên cũng được hình thành
và phát triển. Được tái lập từ ngày 1-1-1997 trên cơ sở tách tỉnh Bắc Thái thành hai
tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn (theo Nghị quyết kỳ họp thứ 10 Quốc hội khoá IX),
Thái Nguyên trên cơ sở vận dụng quan điểm, chủ trương của Đảng vào thực tiễn địa
phương đã lãnh đạo thực hiện chính sách ASXH đạt được nhiều thành tựu trên các
lĩnh vực: xoá đói giảm nghèo; lao động và việc làm; chính sách đối với người có
công với cách mạng; chính sách bảo hiểm, bảo trợ xã hội… Tuy nhiên, bên cạnh các
thành tựu, còn tồn tại nhiều hạn chế, yếu kém cần phải khắc phục.
Xuất phát từ những vấn đề trên, tác giả lựa chọn hướng nghiên cứu: “Quá

giới thiệu chi tiết hệ thống chính sách đảm bảo xã hội trong nền KTTT Nhật Bản hiện
nay. Tác giả đã nêu và phân tích được khái niệm và lịch sử phát triển của hệ thống
đảm bảo xã hội của Nhật Bản. Trên cơ sở đó, tác giả cung cấp thông tin một cách đầy
đủ về đặc điểm, các loại hình, vai trò, chức năng của nhà nước cũng như những khó
khăn, thách thức trong việc thực hiện các chế độ đảm bảo xã hội của nhà nước như:
Chế độ đảm bảo thu nhập, bảo hiểm chăm sóc sức khoẻ và TGXH, …
Công trình “Hệ thống ASXH của EU và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam” do
Đinh Công Tuấn làm chủ biên (Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, 2008) đã phân tích tổng
quan về hệ thống ASXH của châu Âu nói chung (khái niệm, quá trình hình thành và
phát triển; nhu cầu và thách thức trong việc cải cách hệ thống ASXH của châu Âu hiện
nay) và một số quốc gia điển hình như: Hệ thống ASXH theo mô hình “thị trường xã
hội” của Đức; hệ thống ASXH theo mô hình “xã hội dân chủ” của Thuỵ Điển; hệ
thống ASXH theo mô hình “thị trường tự do” của Anh. Ngoài ra, công trình còn chỉ ra
những thành công, hạn chế, xu thế cải cách hệ thống ASXH của một số nước châu Âu
và đưa ra nhiều bài học kinh nghiệm cho Việt Nam hiện nay. Mặc dù còn một
khoảng cách không nhỏ giữa trình độ phát triển KT-XH của các nước châu Âu với
nước ta, song những kinh nghiệm trong đảm bảo ASXH hơn một thế kỷ qua vẫn là
thực tiễn sinh động, cung cấp nhiều luận cứ khoa học cho Nhà nước xây dựng và
thực hiện chính sách ASXH phù hợp với điều kiện của Việt Nam hiện nay. Công
trình “Mô hình phát triển xã hội của một số nước phát triển châu Âu: Kinh nghiệm
đối với Việt Nam” (Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, 2011) do tác giả Nguyễn Quang
Thuấn và Bùi Nhật Quang biên soạn lại chỉ ra cách thức nhà nước cung cấp các dịch
vụ ASXH cho người dân ở một số quốc gia phát triển ở châu Âu.
Trong các đánh giá về chính sách ASXH của Việt Nam không thể không
đề cập đến các công trình nghiên cứu của các tổ chức như Ngân hàng Thế giới
(WB), Chương trình phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Tổ chức Lao động quốc tế
(ILO), Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB),... Chẳng hạn, trong khuôn khổ dự án


đối thoại chính sách, Chương trình phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam đã công



Công trình “Tiến bộ xã hội: Một số vấn đề lý luận cấp bách” (Nxb Khoa học xã
hội, Hà Nội, 2000) do tác giả Nguyễn Trọng Chuẩn chủ biên đã chỉ ra một số vấn đề có
liên quan đến chính sách xã hội nói chung như: Quy luật vận động, phát triển và tiến bộ
mang tính khách quan của xã hội; những quan niệm tiến bộ xã hội trước Mác và quan
điểm của C.Mác, Ph.Ăngghen, V.I.Lênin, Hồ Chí Minh về tiến bộ xã hội; một số quan
điểm hiện đại về tiến bộ xã hội; những vấn đề đạo đức và văn hoá của tiến bộ xã hội,...
Để thực hiện chính sách ASXH, nhà nước cần phải thể chế hoá và hình thành
hệ thống pháp luật về ASXH. Điển hình cho cách tiếp cận này là giáo trình “Luật
ASXH” của Đại học Luật Hà Nội (Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2005). Công trình
này đã trình bày một cách toàn diện các vấn đề cơ bản như: Luật ASXH trong hệ
thống pháp luật Việt Nam; Quan hệ pháp luật ASXH và tranh chấp ASXH. Ngoài ra,
từ góc nhìn luật học, cuốn sách còn đề cập khá chi tiết đến các quy định của pháp
luật Việt Nam về các BHXH, ƯĐXH, cứu trợ xã hội.
Cuốn sách “Xây dựng và hoàn thiện hệ thống chính sách ASXH ở Việt Nam hiện
nay” (Nxb Chính trị quốc gia, 2009) do tác giả Mai Ngọc Cường làm chủ biên trong
khuôn khổ đề tài “Cơ sở khoa học của việc xây dựng, hoàn thiện hệ thống chính sách
ASXH ở nước ta giai đoạn 2006 - 2015” là công trình nghiên cứu có hệ thống về chính
sách ASXH ở Việt Nam hiện nay. Công trình này đã khái quát, phân tích và đánh giá
thực trạng chính sách ASXH ở Việt Nam trong những năm gần đây và đề xuất nhiều
giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống chính sách ASXH, tiến tới xây dựng mô hình
ASXH phù hợp với điều kiện KTTT định hướng XHCN, đáp ứng yêu cầu phát triển
đất nước.
Tác giả Nguyễn Văn Nhường trong cuốn “Bàn về chính sách ASXH với người
nông dân sau khi thu hồi đất để phát triển các khu công nghiệp: Nghiên cứu tại Bắc
Ninh” (Nxb Đại học Kinh tế quốc dân, Hà Nội, 2011) cũng đã đưa ra những khuyến
nghị nhằm hoàn thiện chính sách đảm bảo ASXH đối với nông dân trong diện thu hồi
đất để phát triển các khu công nghiệp.
Cuốn “ASXH ở Việt Nam hướng tới 2020” (Nxb Chính trị quốc gia, 2012)

tài có đề cập đến chính sách ASXH nhưng chỉ dừng lại ở chính sách đối với người có
hoàn cảnh khó khăn, và trong gian đoạn ngắn từ năm 2010 đến năm 2014.
Như vậy, những cuốn sách và tư liệu đề cập đến vấn đề ASXH rất ít và chung
chung, chưa mang tính bao quát, đi vào từng trụ cột chính của ASXH một cách cụ
thể, chi tiết và đưa ra giải pháp. Vì vậy, nghiên cứu quá trình thực hiện chính sách
ASXH của tỉnh Thái Nguyên từ năm 1997 đến năm 2011 là rất cần thiết.


3. Mục đích, đối tượng, nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về ASXH, đặc điểm địa bàn tỉnh Thái Nguyên; đề
tài phân tích, tìm hiểu về quá trình thực hiện ASXH trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Từ
đó, đánh giá đúng thực trạng ASXH, đề xuất quan điểm, giải pháp nhằm nâng cao hiệu
quả việc thực hiện hệ thống chính sách ASXH trên địa bàn tỉnh thời gian tới.
3.2. Đối tượng nghiên cứu

Quá trình thực hiện chính sách ASXH của tỉnh Thái Nguyên từ năm 1997 đến
năm 2011 với các trụ cột chính, đó là bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế
(BHYT), trợ giúp xã hội, ưu đãi xã hội và xóa đói giảm nghèo.
3.3. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Khái quát cơ sở lý luận về ASXH và địa bàn tỉnh Thái Nguyên.
- Phân tích quá trình triển khai chính sách an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh Thái

Nguyên từ năm 1997 đến năm 2011 với bốn trụ cột chính.
- Đánh giá thành tựu, hạn chế trong quá trình thực hiện chính sách an sinh xã

hội của tỉnh Thái Nguyên từ năm 1997 đến năm 2011.
3.4. Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: Tỉnh Thái Nguyên theo đơn vị hành chính từ năm 1997 đến nay.

Nhà nước, tỉnh Thái Nguyên,… trong việc nâng cao chất lượng của hệ thống ASXH.
Tác giả tập trung phản ánh chi tiết, trung thực quá trình thực hiện, kết quả đạt được,
hạn chế cần khắc phục trong việc thực hiện chính sách ASXH của tỉnh.
Phương pháp logic: Trên cơ sở khái quát về tỉnh Thái Nguyên, lí luận chung
về ASXH, chủ trương của Đảng, của tỉnh Ủy Thái Nguyên về ASXH. Điều này giúp
cho tác giả có cái nhìn biện chứng về quá trình thực hiện, kết quả đạt được cùng với
những hạn chế từ đó đưa ra những giải pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng của
hệ thống ASXH ở tỉnh Thái Nguyên trong thời gian tới.
Phương pháp nghiên cứu phân tích - tổng hợp: Thông qua phương pháp
nghiên cứu này, tác giả đi từ cái chung, cái tổng hợp (khái niệm, trụ cột, hệ thống của
ASXH) để đi đến cái chi tiết của vấn đề nghiên cứu của đề tài. Sau đó, tác giả đi từ
cái riêng, những đặc tính riêng của các vấn đề nghiên cứu tạo thành một hệ thống
những nội dung mang tính chất hệ thống phù hợp với những yêu cầu, đòi hỏi của vấn
đề nghiên cứu trong lĩnh vực kinh tế - chính trị.
Phương pháp nghiên cứu thống kê - so sánh: Đây là phương pháp được sử
dụng phổ biến trong quá trình thực hiện. Đề tài sử dụng phương pháp thống kê để thu
thập số liệu các lĩnh vực và số liệu việc huy động các điều kiện cho việc thực hiện
ASXH. Tác giả tiến hành so sánh, đối chiếu giữa các lĩnh vực, điều kiện khác nhau để
rút ra sự khác nhau giữa những số liệu thống kê. Từ đó, rút ra được những kết luận
quan trọng, tìm ra nguyên nhân, đưa ra giải pháp cho vấn đề mà đề tài nghiên cứu.
Phương phá p điền dã: Trong nghiên cứu đề tài, tá c giả
vâṇ
nà y để khả o sá t
thưc̣
tỉnh.
Thưc̣

hiê ṇ

du g phương pháp

lục, nội dung chính của đề tài được chia làm 03 chương:
Chương 1: Tổng quan về vấn đề nghiên cứu và địa bàn nghiên cứu
Chương 2: Các trụ cột của chính sách an sinh xã hội và quá trình thực hiện ở
tỉnh Thái Nguyên (1997 - 2011)
Chương 3: Đánh giá quá trình thực hiện chính sách an sinh xã hội của tỉnh
Thái Nguyên từ năm 1997 đến năm 2011


Chương 1

TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU VÀ
ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU
1.1. Lí luận chung về an sinh xã hội
1.1.1. Khái niệm ASXH

Con người muốn tồn tại và phát triển trước hết phải ăn, mặc, ở… Để thoả mãn
nhu cầu tối thiểu này, con người phải lao động làm ra những sản phẩm cần thiết. Của
cải xã hội càng nhiều, mức độ thoả mãn nhu cầu càng cao, nghĩa là việc thoả mãn nhu
cầu phụ thuộc vào khả năng lao động của con người. Tuy nhiên, trong suốt cuộc đời,
không phải khi nào con người cũng có thể lao động tạo ra được thu nhập. Trái lại, có
rất nhiều trường hợp khó khăn, bất hạnh, rủi ro xảy ra làm cho con người bị giảm,
mất thu nhập hoặc các điều kiện sinh sống khác, chẳng hạn, bị bất ngờ ốm đau, tai
nạn, mất người nuôi dưỡng, tuổi già, tử vong… Hơn nữa, cuộc sống của con người
trên trái đất phụ thuộc rất nhiều vào điều kiện tự nhiên và môi trường sống. Những
điều kiện thiên nhiên và xã hội không thuận lợi đã làm cho một bộ phận dân cư cần
phải có sự giúp đỡ nhất định để bảo đảm cuộc sống bình thường. Do đó, để tồn tại và
phát triển, con người đã có nhiều biện pháp khác nhau để khắc phục khó khăn.
Từ xa xưa, trước những khó khăn, rủi ro trong cuộc sống, con người đã tự
khắc phục, như câu phương ngôn “tích cốc phòng cơ, tích y phòng hàn”; đồng thời,
còn được sự san sẻ, đùm bọc, cưu mang của cộng đồng. Sự tương trợ dần dần được

may gặp rủi ro vì thiên tai, hoả hoạn… Các dịch vụ xã hội như dịch vụ y tế, dự phòng
tai nạn, dự phòng y tế tái thích ứng; dịch vụ đặc biệt cho người tàn tật, người già, bảo
vệ trẻ em… được từng bước mở rộng ở các nước theo những điều kiện tổ chức, chính
trị, kinh tế - xã hội, tài chính và quản lý khác nhau. Hệ thống ASXH được hình thành
và phát triển rất đa dạng dưới nhiều hình thức khác nhau ở từng quốc gia, trong từng
giai đoạn lịch sử, trong đó BHXH là trụ cột chính. Đạo luật đầu tiên về ASXH (Social
Security) trên thế giới là Đạo luật năm 1935 ở Mỹ.
Đạo luật này quy định thực hiện chế độ bảo vệ tuổi già, chế độ tử tuất, tàn tật
và trợ cấp thất nghiệp. Thuật ngữ ASXH được chính thức sử dụng. Đến năm 1941,
trong Hiến chương Đại Tây Dương và sau đó Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) chính
thức dùng thuật ngữ này trong các công ước quốc tế. ASXH đã được tất cả các nước
thừa nhận là một trong những quyền con người. Nội dung của ASXH đã được ghi
nhận trong Tuyên ngôn nhân quyền do Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua ngày


10/12/1948. Trong bản Tuyên ngôn có viết: “Tất cả mọi người với tư cách là thành
viên của xã hội có quyền hưởng ASXH. Quyền đó đặt cơ sở trên sự thoả mãn các
quyền về kinh tế, xã hội và văn hoá cần cho nhân cách và sự tự do phát triển con
người…” [60, tr. 9]. Ngày 25/6/1952, Hội nghị toàn thể của ILO đã thông qua Công
ước số 102, được gọi là Công ước về ASXH (tiêu chuẩn tối thiểu) trên cơ sở tập hợp
các chế độ về ASXH đã có trên toàn thế giới thành 9 bộ phận.
Tuy nhiên, cho đến nay, do tính chất phức tạp và đa dạng của ASXH nên vẫn
còn nhiều nhận thức khác nhau về vấn đề này. Khái niệm về ASXH cũng còn khá
khác biệt giữa các quốc gia.
Trong tiếng Anh, ASXH là Social Security và khi dịch ra tiếng Việt, ngoài
ASXH thì thuật ngữ này còn được dịch là bảo đảm xã hội, bảo trợ xã hội, an ninh xã
hội, an toàn xã hội… với những ý nghĩa không hoàn toàn tương đồng nhau. Theo
nghĩa chung nhất, Social Security là sự đảm bảo thực hiện các quyền của con người
được sống trong hòa bình, được tự do làm ăn, cư trú, di chuyển, phát biểu chính kiến
trong khuôn khổ luật pháp; được bảo vệ và bình đẳng trước pháp luật; được học tập,

Hiến pháp năm 1946 đã xác định: “Người lao động được bảo đảm quyền việc
làm, nghỉ ngơi, BHXH, cứu tế; phụ nữ được nghỉ trước khi đẻ…”. Hiến pháp năm
1992 đã nêu rõ trách nhiệm của Nhà nước trong việc đảm bảo xã hội cho mọi người.
Trong đó nhấn mạnh, Nhà nước thực hiện chế độ BHXH đối với người công chức
nhà nước và người làm công ăn lương, khuyến khích phát triển các hình thức BHXH
khác đối với người lao động.
Ở Việt Nam, lần đầu tiên trong nghị quyết tại Đại hội IX của Đảng đã sử dụng
thuật ngữ ASXH và chủ trương: “Mở rộng hệ thống bảo hiểm xã hội và an sinh xã
hội” [57, tr. 34].
Đến Đại hội XI, thuật ngữ ASXH được nhắc đến nhiều lần trong Văn kiện,
được xác định là một hệ thống chính sách xã hội trọng yếu, nội dung cơ bản trong
chiến lược phát triển kinh tế - xã hội đất nước. Điểm mới đáng lưu ý trong kỳ đại hội
này ASXH được khẳng định là sự cam kết, trách nhiệm của Đảng và Nhà nước thực
hiện những cơ chế, chính sách, biện pháp trợ giúp, bảo vệ, giúp đỡ mọi thành viên
trong xã hội, nhất là các đối tượng yếu thế, dễ bị tổn thương: “...Thực hiện chế độ
phân phối chủ yếu theo kết quả lao động, hiệu quả kinh tế, đồng thời theo mức đóng
góp vốn cùng các nguồn lực khác và phân phối thông qua hệ thống an sinh xã hội,
phúc lợi xã hội” [58, tr. 35]; “Bảo đảm an sinh xã hội; tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện hệ
thống bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, trợ giúp xã hội đa dạng,
linh hoạt, có khả năng bảo vệ, giúp đỡ mọi thành viên trong xã hội, nhất là những đối
tượng yếu thế, dễ bị tổn thương” [58, tr. 43].


Từ những quan điểm nêu trên có thể định nghĩa: An sinh xã hội là mạng lưới
các chương trình, hệ thống chính sách cụ thể từ nhà nước hoặc các tổ chức xã hội
nhằm trợ giúp, hỗ trợ, bảo vệ cá nhân và toàn xã hội, đặc biệt là các cá nhân gặp
phải rủi ro hay khó khăn trong cuộc sống, bảo đảm mức sống tối thiểu và góp phần
nâng cao đời sống của họ, từ đó, thúc đẩy sự phát triển và tiến bộ xã hội.
1.1.2. Nội dung của ASXH