SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:
"ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC
PHÒNG TRONG TRƯỜNG THPT"

1


I. ĐẶT VẤN ĐỀ:

Giáo dục quốc phòng là một môn học nằm trong hệ thống giáo dục phổ thông nhằm giáo
dục con ngƣời Việt Nam phát triên một cách toàn diện. Giáo dục quốc phòng cho học
sinh là một bộ phận quan trọng của công tác giáo dục quốc phòng toàn dân. Góp phần
nâng cao ý thức Quốc phòng – An ninh, củng cố nền quốc phòng toàn dân , an ninh nhân
dân, xây dựng nền QPTD,ANND vững mạnh. Nhận rõ vị trí, vai trò của nhiệm vụ trên,
những năm qua Ban Giám hiệu trƣờng THPT Cẩm Thuỷ 1 luôn quan tâm chỉ đạo và tổ
chức triển khai thực hiện tốt công tác Giáo Dục Quốc Phòng An ninh cho học sinh.
Trong những năm qua Ban giám hiệu đã chỉ đạo, xây dựng kế hoạch hƣớng dẫn giáo viên
chọn các hình thức tổ chức Dạy - Học môn học GDQP - AN. Các giáo viên bộ môn
GDQP -AN đã đƣợc đào tạo cơ bản và đã đƣợc tập huấn về phƣơng pháp, đổi mới
phƣơng pháp Dạy - Học đã mạnh dạn thay đổi giáo án, hình thức tổ chức dạy học cho
phù hợp với chƣơng trình của Bộ giáo dục đề ra. Chƣơng trình THPT gồm 105 tiết đƣợc
áp dụng cho cả ba khối lớp thực hiện từ năm 2001 đến nay, thông qua GDQP-AN học
sinh đƣợc nâng cao hiểu biết về truyền thống vẻ vang của dân tộc của Quân §ội Nhân dân
2


Việt Nam và một số nội dung cơ bản về phòng thủ dân sự , kỹ chiến thuật quân sự và
những nội dung khác,rèn luyện tác phong nếp sống tập thể có kỷ luật của quân đội......
Các giáo viên bộ môn GDQP-AN đều tích cực tham gia công tác giảng dạy, huấn luyện.

cũng nhƣ các thành viên của tổ thể dục- quốc phòng luôn khuyến khích động viên việc
đổi mới phƣơng pháp và ứng dụng công nghệ thông tin vào trong quá trình giảng dạy
môn học GDQP- AN.
- Giờ dạy môn giáo dục quốc phòng thực sự mang lại cho tôi sự cảm hứng và muốn tìm
tòi, học hỏi nhiều hơn nữa để không ngừng hoàn thiện chính mình.
Mục đích của đề tài là tạo sự hƣng phấn trong quá trình Dạy - Học, làm cho giờ học môn
GDQP - AN nhẹ nhàng hơn, bớt căng thẳng hơn nhƣng đạt kết quả tốt hơn, hƣớng Học
sinh tới ƣa thích môn học và định hƣớng nghề nghiệp cho các em.
b. Khó khăn :
4


- Qúa trình đào tạo về chuyên môn còn ít, môn GDQP-AN trong trƣờng lại chƣa có giáo
viên nhiều kinh nghiệm để học hỏi vì vậy phải mò mẫm nên kết quả chậm đạt đƣợc.
- Việc tìm kiếm các tƣ liệu phục vụ cho việc viết chuyên đề cũng rất khó khăn, phải tìm
tòi trên sách báo, mạng internet…
2. Giải pháp tổ chức thực hiện:
a. Đối với giáo viên:
-

Giáo Dục Quốc Phòng-An Ninh trong ngành giáo dục đã có những chuyển biến

mạnh mẽ từ nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý các cấp đến việc tổ chức thực hiện ở
từng cơ sở, nhà trƣờng, đơn vị. Các cơ quan quản lý giáo dục đã có sự chỉ đạo kiên quyết
để thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục quốc phòng - an ninh trong toàn ngành. Đội ngũ giáo
viên giáo dục quốc phòng ở cấp trung học phổ thông đã bƣớc đầu đƣợc hình thành và
phát triển. Sở giáo dục và đào tạo đã từng bƣớc thực hiện biên chế giáo viên theo các văn
bản quy định hiện hành; Việc tổ chức D¹y - Häc theo phân phối chƣơng trình, kiểm tra,
đánh giá kết quả học tập cho từng học sinh đã đƣợc thực hiện ở nhiều trƣờng trong toàn
tỉnh. Giáo dục quốc phòng, an ninh cho học sinh các trƣờng ngày càng có chất lƣợng, đã

và giáo viên tăng thêm tính hẫp dẫn của môn học . Đây là điểm nhấn của việc đổi mới
phƣơng pháp giảng dạy mà tôi đang trình bày trong chuyên đề này.
-

Thực tế trong mỗi tiết dạy thực hành tôi đã vận dụng trò chơi quân sự để làm cho tiết

dạy sinh động hơn, phong phú hơn, học sinh hứng thú hơn với môn học. Việc này đòi hỏi
GV phải chuẩn bị chu đáo từ khâu chuẩn bị đến khâu lên lớp, hƣớng dẫn học sinh, cách
bố trí thời gian, cũng nhƣ chọn chủ đề cho phù hợp.
b. Đối với học sinh:
- Tích cực tham gia vào các hoạt động vừa học tập tích cực vừa tham gia trũ chơi nhằm
hoàn thành nội dung chƣơng trình.
- Chủ động nắm vững kiến thức cơ bản, xây dựng tinh thần đoàn kết, phƣơng pháp giải
quyết vấn đề bằng trí tuệ tập thể, phát huy sức mạnh trí tuệ tập thể, tinh thần đoàn kết có
kỷ luật, học tập tác phong Quân đội.
3. Công tác chuẩn bị:
- Trƣớc hết Gv phải hƣớng dẫn cho học sinh nắm vững nội dung về: Bảng mã hoá tín
hiệu của mores, các ký hiệu, tín hiệu, hiệu lệnh thƣờng dùng trong các trò chơi.
A. HƯỚNG DẪN CÁCH SỬ DỤNG TÍN HIỆU:


Tín hiệu Morse:
7


Là tên của một ngƣời Mỹ (Samuel Sympypurse Morse) vào năm 1837 đã phát minh ra 1
dạng, 1 bộ biệt mã về chấm và gạch theo vần Alphabet, khi mở hoặc ngắt dòng điện sẽ
gây nên những tín hiệu “tic, te”, xếp các tín hiệu này với nhau chúng ta đƣợc một bản tin
hoàn chỉnh.
T

L ._..

R ._.

K _._

P .__.

X _.._

Y _.__
F .._.
Q __._

C _._.

1.____ 6 _....

Z __..

2..___

7 __...

J .___

3...__

8 ___..
8

UOW

Dấu nặng = J

9


Dấu (.) = tiếng “tích”, dấu (─) = tiếng “te”; ngƣời ta thƣờng dùng còi để đánh tín hiệu.
Khi viết ký hiệu ngƣời ta dùng dấu / để ngăn cách giữa các chữ cái.
Ví dụ 1: Có dãy tín hiệu sau
_ _ / ._ / ._ / _ / ._ _ _ / _._ / .... / ._ / ._ / .._ / ._.
Tra bảng quy ƣớc ta đƣợc bản tin: MAATJ KHAAUR có nghĩa là MẬT KHẨU.
Ví dụ2:
_ / .. / _ _ / .._. / _ / ._. / .._ / _. / _ _. / _.. / _.. / _ _ _ / _ _ _ / .. / ._ _ _ /
Tra bảng quy ƣớc ta đƣợc bản tin: TIMF TRUNG DDOOIJ = TÌM TRUNG ĐỘI


Quy ước:

* Người phát tin:
NW ( _ . . _ _): Bắt đầu đánh
GE ( _ _ . . ): Cải chính
AR ( . _ . _ . ): Hết bản tin
* Người nhận tin:
GAK: Sẵn sàng nhận tin
QSL: Đã nhận đủ
10


PLSRPT: Yêu cầu đánh lại từ đầu

- Mã hoá: Chuyển bạch văn sang dạng mật thƣ.
Để đảm bảo thông tin bí mật, chúng ta thƣờng mã hoá để chuyển sang dạng mật thƣ.
Ngƣời ta thƣờng dùng các ký hiệu có quy ƣớc sẵn hoặc tự sáng tạo ra đã đƣợc thống nhất
từ trƣớc: Chẳng hạn nhƣ mã hoá sang dạng quốc ngữ điện tín (hoặc biến thái của quốc
ngữ điện tín) hay morse tích te, hoặc các biến thái của morse.
- Dịch mã: Chuyển thƣ sang dạng bạch văn (quá trình dịch mã).
Tuỳ theo quan điểm sắp xếp và cách sử dụng ta có nhiều cách sắp xếp theo các hệ thống
mật mã khác nhau.
12


Quy trình mã hoá thành mật thƣ:
Bƣớc 1: Tìm nội dung phù hợp cho bạch văn.
Bƣớc 2: Suy nghĩ để đƣa ra nội dung bản tin. Có chìa khoá hay không?
Bƣớc 3: Mã hoá thành mật thƣ.
Ví dụ:
Mật thƣ (đã mã hoá): HUWOWNGS BAWCS GAWPJ TRUWOWNGR TRAIJ
Khoá: Quốc ngữ điện tín
Bản tin: Hƣớng bắc gặp trƣởng trại.
CÁC VÍ DỤ THỰC HÀNH:



Những thông tin hoặc mật thư thông thường:

1. Mật thƣ:
..._ / . / . / .._. / _ / ._. / ._ / .. / ._ _ _ / _ _ _ _ / .. / . _ . / .... / .._ / _._ _ /
VEEF/TRAIJ/CHIR/HUY
Bản tin: Về trại chỉ huy
2. Mật thƣ:

quân sự:
GIÁO ÁN THỬ NGHIỆM
Tiết 34: LỚP 10 BÀI 6: CẤP CỨU BAN ĐẦU CÁC TAI NẠN THÔNG
THƯỜNG VÀ BĂNG BÓ VẾT THƯƠNG
PHẦN I: Ý ĐỊNH GIẢNG BÀI
I.

MỤC TIÊU:
1. Kiến thức:

- Hiểu đƣợc nguyên nhân, triệu chứng, cách cấp cứu ban đầu và dự phòng một số tai nạn
thƣờng gặp bằng các biện pháp đơn giản, dễ thực hiện; Nắm đƣợc các kỹ thuật băng cơ
bản.
2. Kỹ năng:

15


- Thực hiện đƣợc các biện pháp cấp cứu ban đầu một số tai nạn thƣờng gặp trong lao
động, sinh hoạt, vui chơi và hoạt động thể dục thể thao; Vận dụng kỹ thuật băng cơ bản
để băng vết thƣơng ở các vị trí trên cơ thể.
3. Thái độ:
Học tập nghiêm túc, tự giác, rè luyện tác phong chính quy của quân đội.
II. TRỌNG TÂM
Thực hành băng vết thƣơng.
III. CHUẨN BỊ

1.

GV: - Giáo án, Sgk, Sgv


Giáo viên: Giáo án, sách giáo viên.

PHẦN 2: THỰC HÀNH GIẢNG BÀI 45 PHÚT
I.TỔ CHỨC GIẢNG BÀI 5 PHÚT.
1. ổn định tổ chức.
2. Kiểm tra bài cũ.
3. Giảng bài mới.
4. Tổ chức luyện tập.
5. Trò chơi.
II. THỰC HÀNH GIẢNG BÀI:
17


1.Lên lớp : (5 phút)
Nội dung

Phương pháp

Vật chất

II. BĂNG VẾT THƢƠNG

*Gv: Nhắc lại các kiểu băng cơ Sgk, Sgv, tranh

ôn tập kỹ thuật băng vết bản, lƣu ý những sai lầm thƣờng “cấp cứu ban đầu
mắc trong tập luyện, tổ chức luyện các tai nạn thông

thƣơng
- Áp dụng:

pháp

tập

tập

- Lên lớp:

Còi: - 1 tiếng: Bắt

đội

đầu tập,

hình

trung đội.

- 2 tiếng: Nghỉ

- Luyện tập: Tại

Giáo viên,

sân lao tại chỗ,

Băng

trung
theo nhóm

đội tế.

trƣởng

theo

khẩu lệnh của GV
và chỉ huy.

3.

Tổ chức trò chơi : (10 phút)

19


Nội dung

Phƣơng pháp

Vật chất

20


Chủ đề: “Ai nhanh hơn”



Gv: -

thƣ.
HS:

Giấy, bút.

Quy định luật chơi.
Đánh mật thƣ: Gv

thư của ai, Thư của thầy Giang.

dùng còi để phát tín hiệu.

Mật thư 2(gửi bác hùng) --./.-/.--/.--./.-



--/-/…./.-/.-/-.--/..-./-/…./..-/-.-./.---/-

chơi.

Hs: Tuân thủ luật

./…./.-/.-/-./.---/--.-/..-/..-./
Văn bản:GAWPJ THAAYF THUCJ
NHAANJ QUAF( Gặp thầy thục nhận
quà). Mật khẩu nhận quà: Xinh nhận

Chú ý nghe ghi chép

tín hiệu, dịch mật thƣ và

III. KẾT LUẬN:
Qua thực nghiệm ở một số lớp kết quả cho thấy rằng học sinh hứng thú hơn khi học môn
GDQP - AN, phát huy đƣợc tính tích cực của học sinh trong học tập, học sinh hăng hái
biết cách cộng tác tƣ duy để đạt kết quả một cách nhanh nhất. Bên cạnh đó giáo viên
cũng cảm thấy hứng thú hơn khi giảng dạy thực hành môn GDQP - AN.
Mặc dù vậy trong khuôn khổ hạn hẹp của một bài viết, với thời gian và khả năng còn hạn
chế những vấn đề mà tôi đƣa ra mới chỉ là những nghiên cứu bƣớc đầu, tôi hy vọng sẽ
nhận đƣợc những đóng góp thiết thực và quý báu của các đồng chí trong đội ngũ những
ngƣời làm công tác giáo dục quốc phòng. Nhằm nâng cao hơn nữa chất lƣợng Dạy học
môn giáo dục quốc phòng trong trƣờng THPT, thực hiện tốt chủ trƣơng chính sách của
22


Đảng và nhà nƣớc về nhiệm vụ xây dựng nền quốc phòng toàn dân - An ninh nhân dân
vững mạnh.

23