TRAO ĐỔI KINH NGHIỆM
SKKN MỘT SỐ BIỆN PHÁP GD ĐẠO ĐỨC HỌC SINH THCS- Phan
Thị Phượng
SKKN MỘT SỐ BIỆN PHÁP GD ĐẠO ĐỨC HỌC SINH THCS- Phan Thị Phượng
Ngày 16/04/2016
SKKN MỘT SỐ BIỆN PHÁP GD ĐẠO ĐỨC HỌC SINH THCS
I. ĐẶT VẤN ĐỀ.
Bác đã từng nói “có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà
không có tài thì làm việc gì cũng khó”. Thật đúng như vậy, trong công cuộc đổi
mới kinh tế xã hội đang diễn ra từng ngày, từng giờ trên khắp đất nước hiện nay.
Xã hội đòi hỏi phải có những người lao động mới, có bản lĩnh, có năng lực, chủ
động sáng tạo. Dám nghĩ dám làm thích ứng được với thực tiễn xã hội luôn thay
đổi và phát triển. Nhu cầu này đòi hỏi ngành giáo dục phải có sự thay đổi cho
phù hợp với tình hình đất nước. Và thực sự ngành giáo dục đã từng bước thay
đổi, thể hiện qua việc xác định mục đích giáo dục đào tạo, hay nói đúng hơn là
phát triển toàn diện về nhân cách con người thể hiện qua hai mặt là : “Tài và
Đức”.
Dù trong thời đại nào, xã hội nào thì cái đức vẫn luôn được coi trọng vì: Cái
của học sinh.
Trong thực tế, chủ nhiệm lớp là công tác vô cùng khó khăn, phức tạp, vui
ít, buồn nhiều, thành công cũng có, thất bại cũng không phải là hiếm. Và mỗi tập
thể lớp đều có đặc thù riêng . Trong lớp học đối tượng học sinh làm cho thầy cô
giáo trăn trở nhiều nhất là lười học, ý thức đạo đức giảm sút.
Thực tiễn là như vậy đó, cho nên giáo viên chủ nhiệm phải có phương pháp
chủ nhiệm như thế nào để có hiệu quả cao nhất. Công tác chủ nhiệm của một
giáo viên thành công đồng nghĩa với việc giúp các em hoàn thiện mình hơn, xây
dựng được tập thể lớp vững mạnh, đưa nhà trường ngày càng tiến lên. Vì vậy, để
góp phần cùng với nhà trường trong công tác giáo dục học sinh tốt hơn
nữa .Trong năm học 2015 - 2016, tôi được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp
6B. Bằng những trải nghiệm của bản thân qua thực tế làm công tác chủ nhiệm
tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp giáo dục đạo đức học
sinh THCS”
trường rất đỗi thân yêu của mình đó là Công tác chủ nhiệm lớp 6B ở trường
THCS Minh Sơn. Tôi lo vì đối tượng học sinh học yếu là nhiều, thích đua đòi,
không có tính cần cù chăm chỉ, lòng đam mê học tập chưa cao. Tôi đã cố gắng
tìm hiểu và nghiên cứu các tài liệu tìm ra biện pháp hiệu quả nhất để giáo dục
học sinh và hoàn thành được nhiệm vụ năm học.
2. Thực trạng của vấn đề.
a. Đặc điểm tình hình lớp 8A : Tổng số học sinh : 25
- Dân tộc : 17
- Nữ : 13
- Nữ dân tộc : 12
- Học sinh khuyết tật : 0
- Khu vực : Thôn Cóoc mò : 3
Thôn lót: 2
Thôn Cã Ngoài : 3
c. Khó khăn:
- Xã Minh Sơn là xã thuộc địa bàn vùng một của huyện. Tuy nhiên về tốc
độ phát triển kinh tế chưa được cao cho nên rất nhiều hộ gia đình phụ huynh
phải đi làm rất xa . Chính vì thế việc giáo dục con cái của mình ở nhà là rất khó
và không được xát xao. Bên cạnh đó xã hội ngày càng phát triển với nhiều hình
thức như Bi a, điện tử, đề đóm.... Tâm lí độ tuổi của các em thì muốn được
khám phá và tìm hiểu . Do đó có rất nhiều em đã mải mê vào các tệ nạn dẫn đến
không học bài, bỏ tiết , bỏ học giữa chừng, suy thoái về đạo đức. .
- Nhiều học sinh hoàn cảnh gia đình khó khăn, con dân tộc nhận thức châm
Em Lý Đức Minh, Nguyễn thị Thu.
- Nhà ở xa trường học: như ở xóm diên,xóm bé.
- Tuy mới nhận lớp vào đầu năm học nhưng tôi nhận thấy một số em đã có
những biểu hiện sa sút về đạo đức chỉ sau hai tháng học như em: lý Đức Minh
d. Khảo sát tình hình thực tế:
- Giáo viên phải nắm bắt được tình hình của lớp: (Sĩ số: 22 trong đó nam 9,
nữ: 13 đối tượng học sinh, giáo viên giảng dạy...
- Ổn định tổ chức lớp tốt để lớp đi vào nề nếp cũng như học tập.
- Yêu cầu học sinh học thuộc nội quy của trường cũng như của lớp.
- Tổ chức họp phụ huynh đầu năm triển khai những nội dung trọng tâm
trong năm học, đưa ra các biện pháp kết hợp giữa nhà trường – gia đình để
giáo dục các em được hiệu quả. Bầu Ban đại diện Hội cha mẹ học sinh để khi có
công việc gì thì trao đổi và đưa ra hướng giải quyết kịp thời.
Danh sách: Ban đại diện cha mẹ:
+ Ông : Cao Bá Điền – xóm bé – Minh Sơn
+ Ông: Trương Văn Tuấn – Xóm bé – Minh Sơn
- Xây dựng đôi bạn cùng tiến.
Cụ thể: Em Trà My kèm em Lý Đức minh
Em Dươn kèm em Nguyễn Thu
Đối tượng này thường tự ti, mặc cảm nên cần phải khéo léo tế nhị trong cách đối
xử cũng như giúp đỡ, không phải lúc nào các em cũng nhận sự quan tâm, giúp
đỡ của thầy cô, bạn bè.
3. 3. Phân công nhiệm vụ cho ban cán sự lớp.
- Ban cán sự lớp đại diện cho lớp, chịu trách nhiệm trước Nhà trường về
toàn bộ hoạt động học tập, rèn luyện của lớp trong thời gian học. Ban cán sự lớp
do tập thể lớp bầu ra, được GVCN quyết định công nhận. Nhiệm kỳ của Ban cán
sự lớp là một năm.
* Nhiệm vụ của lớp trưởng: Lớp trưởng là người điều hành, quản lý toàn bộ
các hoạt động chung của lớp và từng thành viên trong lớp, cụ thể:
+ Tổ chức, quản lý lớp thực hiện các nhiệm vụ học tập, rèn luyện theo quy
định của Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Sở GD & ĐT và Nhà trường;
+ Theo dõi, đôn đốc lớp chấp hành đầy đủ và nghiêm chỉnh quy chế, quy
định, nội quy về học tập và sinh hoạt của Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Sở GD & ĐT
trường phát động.
* Nhiệm vụ của lớp phó lao động:
Họ và tên
+ Tổ chức và quản lý HS thực hiện lao động hướng nghiệp và các hoạt
động liên quan đến sinh hoạt đời sống vật chất và tinh thần của lớp;
+ Thường xuyên đôn đốc lớp trực nhật vệ sinh sạch sẽ. Nhận nhiệm vụ và
phân công cụ thể khi có.
* Nhiệm vụ của tổ trưởng và tổ phó.
+ Tổ trưởng : Điều hành công việc chung,theo dõi, đôn đốc các hoạt động
hàng ngày của tổ về việc thực hiện nội quy, học tập …
+ Tổ phó : Theo dõi, điều hành công việc thuộc về lao động, vệ sinh, chăm
sóc cây xanh ...
viên việc học ở nhà,việc làm bài tập , nội quy. Tôi đưa ra những quy định cụ thể
để các em tổ trưởng ,tổ phó theo dõi chính xác – công bằng .
Nếu làm còn thiếu phải có lí do chính đáng . Không chấp nhận trường hợp bài
Tháng 9 / Tuần 1
Ko học
bài
Nhiệm vụ chung của tổ trưởng, tổ phó là 15 phút đầu giờ kiểm tra tổ
VD: Bắt buộc học sinh phải làm bài tập 100% thầy cô cho về nhà .
VD: Nhiệm vụ tổ phó : Đến lược tổ mình vệ sinh lớp tổ phó nhận bàn
Ví dụ trực vệ sinh sận trường tổ phó nhận vị trí của tổ mình theo dõi,
Học tập Ý thức đạo đức
Ko làm
bài
++++C
Điểm
KT
1 Thân Trần Trà
2 Đào Hiền Thu 8,9 A
- Căn cứ vào nhiệm vụ của ban cán sự lớp: ngồi giữa và sau.
Sơ đồ chỗ ngồi lần 1
BÀN GIÁOVIÊN
Tuân Anh Thảo Nguyễn
Hiếu Hoa Minh Việt
Nam Nguyệt Hiếu, Thơ Linh Hằng
* Chú ý : trong quá trình lập sơ đồ, có thể thay đổi một số vị trí nếu thấy không
phù hợp. 2-4 sơ đồ lớp/ năm học.
3.5. Biện pháp giáo dục học sinh chưa ngoan và tránh tình trạng học sinh
bỏ học:
* Vào đầu năm học 2015 – 2016 tôi nhận thấy một số em đã có
những biểu hiện sa sút về đạo đức chỉ sau hai tháng nghỉ hè như em: Lý Đức
Minh
Để giáo dục những em này có ý thức vươn lên tôi đã dùng những kinh
nghiệm thực tế và tìm hiểu hoàn cảnh của từng em qua đó tôi đã rút ra được
quí trò. Chúng ta phải hiểu dân chủ trong trường học trước hết là do nhu cầu
sống chính của nhà giáo, của học sinh và phụ huynh học sinh.
+ Giáo dục trong tập thể và bằng tập thể lớp, trường, địa phương.
+ Thuyết phục bằng lời lẽ có lý, có tình, bằng tình cảm và phép tắc tác
động lên nhận thức và tình cảm của học sinh như: trò chuyện, nêu gương tốt,
thưởng việc tốt.
+ Đưa các em vào hoạt động tập thể thực tiễn như hoạt động tập thể trong
và ngoài nhà trường, vui chơi, thăm quan du lịch… qua đó hiểu thêm học sinh,
gắn bó học sinh với tập thể, xoá đi những thiếu sót.
+ Khuyến khích khen chê đúng mục đích, đúng việc, đúng lúc, tế nhị mà
hiệu quả.
+ Xây dựng nếp sống văn minh, văn hoá thanh lịch, xây dựng tình thương
yêu đoàn kết.
+ Nhà trường, các đoàn thể, các ngành các gia đình cùng tổ chức giáo dục
đạo đức cho học sinh.
- Tôi luôn dạy các em cách học làm người, cách sống, cách ứng xử với
mọi người. Có những hôm tôi không nói gì cả mà chỉ kể cho các em nghe một
mẩu chuyện trong sách, báo, internet mà tôi sưu tầm được để các em tự rút ra
bài học cho mình.
3.7. Tổ chức tốt tiết hoạt động ngoài giờ lên lớp.( tuần 1 và tuần 3 của
tháng )
- Để thay đổi tích cực về các hoạt động, tạo ra sân chơi lành mạnh và bổ ích
cho các em nhằm giúp các em nhận thức được “Vui để học” sẽ tạo hứng thú và
luôn nghĩ rằng “Một ngày đến trường là một ngày vui”. Trên tinh thần đó các
em có ý thức thi đua lành mạnh, thoải mái, xác định đúng động cơ học tập cùng
rèn luyện và cùng giúp đỡ nhau tiến bộ. Do vậy việc tổ chức tiết sinh hoạt ngoài
giờ có ý nghĩa quan trọng trong việc thực hành theo phương pháp tích cực. Để tổ
chức tiết sinh hoạt này đạt chất lượng và hiệu quả giáo viên chủ nhiệm cần thực
chuẩn bị tốt nội dung, phù hợp với chủ đề của tháng, xây dựng kịch bản, cho học
sinh chủ động tham gia và thiết kế chương trình.
Lập sơ đồ lớp như trên đã đưa lại hiệu quả rõ rệt trong học tập của học
sinh. Những em trong Ban cán sự lớp ngồi sau có thể quản lí, theo dõi, nhắc nhở
các bạn trong các giờ học. Những em học sinh yếu kém ngồi đầu được GVBM
quan tâm theo dõi và giúp đỡ nên đã có nhiều tiến bộ. Vì vậy, đã giúp HS từ bỏ
thói quen thụ động, trông chờ, ỷ lại trong học tập, góp phần vào công cuộc đổi
mới chống tiêu cực trong thi cử mà ngành giáo dục đang thực hiện.
GVCN đã thực hiện tốt vai trò và trách nhiệm trong việc phối hợp với các
tổ chức, đoàn thể trong và ngoài nhà trường có hiệu quả về công tác giáo dục
đạo đức cho học sinh chưa ngoan và loại bỏ được nguy cơ bỏ học giữa chừng.
Theo thời gian, những bài học về đạo đức, nhân cách trong tiết sinh hoạt
lớp giúp các em luôn nhớ, vững bước hơn trước những khó khăn trong cuộc
sống.
* Kết quả cụ thể thu được :
- Kết quả khảo sát đầu năm :
Tốt Khá
sức quan tâm đến việc: “Dạy người”. Vì đây là sự nghiệp giáo dục của toàn
Đảng, toàn dân mà trong đó ngành sư phạm giữ vai trò then chốt. ‘Tiên học lễ –
hậu học văn” chân lí đó được tồn tại từ bao đời nay và không bao giờ phai nhạt.
Nên vấn đề tu dưỡng đạo đức cho học sinh trong nhà trường là trách nhiệm của
tất cả Thầy Cô, đặc biệt là người Thầy làm công tác chủ nhiệm trong việc hình
thành “Nhân cách” của các em.Vì vậy công tác này còn là công việc thiết thực
góp phần nâng cao ý thức và trình độ chuên môn, trình độ nghiệp vụ cho giáo
viên làm công tác chủ nhiệm.
* Nhận định chung.
Biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh thì phong phú . Do vậy, chúng ta
cần phải làm gì để quá trình giáo dục này tiến hành một cách chu đáo, có kế
hoạch, phương pháp thích hợp nhằm xây dựng lớp học thành một tập thể đoàn
kết, tích cực, chủ động trong mọi hoạt động, mang tính chất giáo dục toàn diện,
- Thứ năm : Có thể áp dụng được với mọi đối tượng học sinh đặc biệt là
học sinh ý thức đạo đức chưa cao.
2. Bài học kinh nghiệm:
Trong quá trình làm công tác chủ nhiệm, tôi đã rút ra một số kinh nghiệm
để góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh. Phải thương yêu,
gần gũi, quan tâm lo lắng các em như những đứa con yêu quí của mình như học
sinh đã nói “Cô giáo như mẹ hiền”. Thiết nghĩ, nếu con của mình đến trường mà
không chịu học, không có đạo đức thì hậu quả thật đáng sợ, tương lai các em đi
về đâu? Bởi có đi học, mở mang tri thức thì dù ít hay nhiều chúng ta cũng góp
phần xây dựng xã hội phồn vinh. Vì thế hãy thể hiện hết khả năng và tinh thần
trách nhiệm của mình để việc giáo dục này đạt kết quả cao hơn.
Một yếu tố không thể thiếu là: Người Thầy luôn trau dồi, tìm kiếm, trao đổi
kinh nghiệm với các bạn đồng nghiệp, xây dựng nên phương pháp giáo dục
thích hợp, kịp thời uốn nắn, sửa chữa những sai lầm của các em, giúp các em