BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
--------

PHẠM THÀNH LUÂN

VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG QUÂN SỰ
CỦA HỒ CHÍ MINHVÀO VIỆC GIÁO DỤC Ý THỨC QUỐC
PHÒNGCHOSINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC

Hà Nội - 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
--------

PHẠM THÀNH LUÂN

VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG QUÂN SỰ
CỦA HỒ CHÍ MINH VÀO VIỆC GIÁO DỤC Ý THỨC QUỐC PHÒNG
CHO SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC HIỆN NAY

Chuyên ngành : Triết học
Mã số

: 60.22.03.01

LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC

học sư phạm Hà Nội, khoa Triết học đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành tốt
công việc nghiên cứu khoa học của mình.
Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn đồng nghiệp, đơn vị công tác đã
giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và thực hiện Luận văn.
Hà Nội, tháng 5 năm 2017
Tác giả luận văn

Phạm Thành Luân


DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
BGD & ĐT

:

Bộ giáo dục và đào tạo

CNH,HĐH

:

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

CNXH

:

Chủ nghĩa xã hội

GDĐT

MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ............................................................................................................. 1

1. Tính cấp thiết của đề tài ......................................................................... 1
2. Lịch sử nghiên cứu đề tài ....................................................................... 3
3. Mục đích nghiên cứu ............................................................................. 6
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu ....................................................... 6
5. Giả thuyết khoa học ............................................................................... 6
6. Nhiệm vụ nghiên cứu ............................................................................. 7
8. Phương pháp nghiên cứu ....................................................................... 7
9. Kết cấu của đề tài ................................................................................... 7
10. Những luận điểm cơ bản và đóng góp mới của luận văn .................... 8
Chương 1: CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA SỰ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ QUÂN SỰ VÀO VIỆC GIÁO DỤC Ý THỨC QUỐC PHÒNG CHO
SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC HIỆN NAY ......................... 9

1.1. Cơ sở lí luận của sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về quân sự
vào giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại học
Tây Bắc ..................................................................................................... 9
1.1.1. Một số khái niệm cơ bản ................................................................. 9
1.1.2. Những nhân tố ảnh hưởng đến sự hình thành tư tưởng quân sự
của Hồ Chí Minh ........................................................................... 15
1.1.3. Nội dung cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh về quân sự .............. 20
1.2. Cơ sở thực tiễn của sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về quân
sự vào giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại học
Tây Bắc ................................................................................................... 35

của Hồ Chí Minh về quân sự vào giáo dục ý thức quốc phòng
cho sinh viên trường Đại học Tây Bắc hiện nay................................. 72
2.2.1. Giải pháp về phía nhà trường ........................................................ 72


2.2.2. Giải pháp về phía sinh viên ........................................................... 83
Tiểu kết chương 2............................................................................................ 93
KẾT LUẬN ....................................................................................................... 94
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .............................................................. 96
BẢNG BIỂU .................................................................................................... 101
PHỤ LỤC........................................................................................................ 103


1
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong quá trình đấu tranh dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã
sản sinh ra biết bao anh hùng từ thế hệ này qua thế hệ khác. Vào cuối thế kỷ
XIX đầu thế kỷ XX dân tộc Việt Nam phải đương đầu với những kẻ thù ngoại
xâm hoàn toàn khác trước. Chúng là bọn đế quốc thực dân, xuất phát từ một
quốc gia tư bản, có nền công nghiệp phát triển, có đội quân nhà nghề được
trang bị vũ khí hiện đại. Lịch sử đòi hỏi phải có một đường lối chính trị và
quân sự đúng đắn, phù hợp với những biến đổi của tình hình, mới có thể
giành được thắng lợi. Bế tắc về đường lối, dân tộc không có đường ra, đất
nước vẫn không thoát được thân phận của một nước thuộc địa dưới sự thống
trị của thực dân đế quốc. Chính trong hoàn cảnh lịch sử ấy, Hồ Chí Minh đã
đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, tìm thấy con đường cứu nước đúng đắn, con
đường đánh bại thực dân đế quốc. Đó là con đường cách mạng vô sản, con
đường gắn độc lập dân tộc với CNXH, gắn cách mạng Việt Nam với cách
mạng thế giới, gắn sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại bằng việc tiến

xác định hai nhiệm vụ cần phải thực hiện thường xuyên và xuyên suốt đó là
xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN. Trước những vấn đề
này việc nghiên cứu, học tập di sản tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh được xem
như một yêu cầu cấp thiết đối với thế hệ trẻ đặc biệt lực lượng sinh viên trong
các trường đại học, cao đẳng.
Bởi vì, lực lượng sinh viên là những người đã và đang được trang bị
các mặt về lí luận, khoa học kỹ thuật để sẵn sàng phục vụ và gắn bó lâu dài
với sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Tuy nhiên, đây là lực lượng có
tuổi đời còn rất trẻ, nông nổi, dễ bị ảnh hưởng bởi các yếu tố tiêu cực nên các
đối tượng thường xuyên lợi dụng và tác động vào. Chính vì vậy, sinh viên rất
cần được học tập những tư tưởng quân sự của các anh hùng dân tộc và trước


3
hết là tư tưởng quân sự của Hồ Chí Minh - nhà lãnh tụ kiệt xuất của đất nước
Việt Nam. Xây dựng cho sinh viên nền tảng ý thức quốc phòng vững chắc
trang bị đủ hành trang về lí luận và thực tiễn trong quá trình xây dựng và phát
triển đất nước Việt Nam XHCN hiện nay.
Từ các lí do trên, tác giả đã chọn đề tài: “Vận dụng tư tưởng quân sự
của Hồ Chí Minh vào việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên
trường Đại học Tây Bắc hiện nay” làm đề tài luận văn thạc sĩ triết học.
2. Lịch sử nghiên cứu đề tài
Hồ Chí Minh, một con người vĩ đại của dân tộc Việt Nam, một vị anh
hùng biểu tượng của đất nước, một vị tướng tầm cỡ thế giới - niềm tự hào của
dân tộc Việt Nam. Người để lại cho dân tộc Việt Nam và nhận loại trên thế
giới những bài học, những tư tưởng, tri thức khoa học của nhân loại tiến bộ.
Sự nghiệp và công trình, công lao của Hồ Chí Minh được xem một đề tài mở
cho nhiều bài báo, cuốn sách, cũng như các cuộc hội thảo trong nhiều lĩnh vực
khác nhau. Đạo đức, trí tuệ, tư tưởng nghệ thuật quân sự của Người được
nhiều công trình trong nước và ngoài nước đề cập nghiên cứu. Trong đó tư

Nhóm các công trình nghiên cứu về con người và giáo dục tư tưởng
quân sự Hồ Chí Minh cho thế hệ trẻ, có thể liệt kê các tác phẩm sau:
Hồ Chí Minh với thế hệ trẻ của Lê Văn Yên - Võ Tú Oanh, Nxb
Chính trị Quốc gia Hà Nội, 2010. Cuốn sách đã tuyển chọn hệ thống các
bài viết và bài nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò của thế hệ trẻ
trong sự nghiệp cách mạng, tầm quan trọng cần thiết của việc giáo dục, đào
tạo thế hệ trẻ.
Thành Duy với công trình Tư tưởng Hồ Chí Minh với sự nghiệp xây
dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội,
2001. Tác giả đã đề cập đến bản chất con người trong tư tưởng Hồ Chí Minh
ở hai mặt tự nhiên và xã hội. Hai mặt đó luôn tác động biện chứng qua lại với
nhau, gắn liền với quá trình phát triển của xã hội.


5
Nghiên cứu, học tập và làm theo tư tưởng Hồ Chí Minh của Đại tướng
Võ Nguyên Giáp, Nxb Công an nhân dân, 2006. Tác phẩm đã làm nổi bật tầm
quan trọng tư tưởng của Hồ Chí Minh ở nhiều khía cạnh khác nhau. Đặc biệt
tầm quan trọng trong việc học tập tư tưởng của Người cũng như tư tưởng
quân sự cho giáo dục ý thức quốc phòng thế hệ trẻ.
Nguyễn Văn Tài với công trình “Tư tưởng Hồ Chí Minh về con người
và phát huy nhân tố con người”, Tạp chí triết học, số 2, tr11- 14,2004. Tác giả
đã phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về con người với tư cách là một thực thể
xã hội, bao hàm sự thống nhất giữa con người cá nhân và con người xã hội, sự
thống nhất giữa con người, dân tộc, giai cấp và nhân loại.
Lê Sĩ Thắng với công trình “Tư tưởng Hồ Chí Minh về con người và
chính sách xã hội”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội,1996. Tác giả đã đi sâu
phân tích quan niệm Hồ Chí Minh về con người. Con người trong tư tưởng
Hồ Chí Minh không phải con người chung chung, trừu tượng mà một con
người cụ thể, tồn tại và phát triển trong những điều kiện nhất định, con người

Minh vào việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại học
Tây Bắc hiện nay.
5. Giả thuyết khoa học
Nếu các giải pháp vận dụng tư tưởng về quân sự của Hồ Chí Minh vào
việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại học Tây Bắc hiện
nay được thực hiện đồng bộ, đạt hiệu quả cao sẽ đem lại sự chuyển biến tích
cực về nhận thức và hành động trong sinh viên của nhà trường đối với công
cuộc học tập và làm theo tư tưởng, tấm gương đạo đức, phong cách Hồ chí
Minh và nâng cao ý thức quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, đưa lại chất lượng và
hiệu quả cao trong việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại
học Tây Bắc nói riêng và sinh viên Việt Nam nói chung trong bối cảnh toàn
cầu hoá và hội nhập quốc tế ở nước ta với công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ
quốc ở bối cảnh hiện nay.


7
6. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt mục đích trên, luận văn thực hiện các nhiệm vụ sau:
Một là, Luận văn làm rõ cơ sở khoa học của việc vận dụng tư tưởng về
quân sự của Hồ Chí Minh đối với việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh
viên trường Đại học Tây Bắc hiện nay.
Hai là, Luận văn phân tích làm rõ thực trạng của việc vận dụng tư
tưởng về quân sự của Hồ Chí Minh trong giáo dục ý thức quốc phòng cho
sinh viên trường Đại học Tây Bắc hiện nay.
Ba là, Luận văn đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm vận dụng có
hiệu quả tư tưởng về quân sự của Hồ Chí Minh vào việc giáo dục ý thức quốc
phòng cho sinh viên trường Đại học Tây Bắc trong giai đoạn hiện nay.
7. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu sự vận dụng tư tưởng về quân sự của Hồ Chí Minh
vào việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường đại học Tây Bắc

Tây Bắc.
Luận văn đưa ra một số giải pháp cơ bản nhằm vận dụng tư tưởng về
quân sự của Hồ Chí Minh vào việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên
trường Đại học Tây Bắc trong giai đoạn hiện nay.
Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho việc học tập, nghiên cứu và
giảng dạy về các vấn đề: Tư tưởng Hồ Chí Minh về quân sự, sự vận dụng tư
tưởng Hồ Chí Minh về quân sự vào việc giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh
viên ở các trường đại học, cao đẳng; các học viên, giảng viên, cán bộ sỹ quan
ở các Học viện Quân sự, các đơn vị quân đội của Bộ Quốc phòng, trong toàn
quân và toàn dân Việt Nam.


9
Chương 1
CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA SỰ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ QUÂN SỰ VÀO VIỆC GIÁO DỤC Ý THỨC QUỐC PHÒNG CHO
SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC HIỆN NAY
1.1. Cơ sở lí luận của sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về quân
sự vào giáo dục ý thức quốc phòng cho sinh viên trường Đại học Tây Bắc
1.1.1. Một số khái niệm cơ bản
1.1.1.1. Tư tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng Hồ Chí Minh là một bộ phận cấu thành nền tảng tư tưởng và
kim chỉ nam cho mọi hành động của Đảng và nhân dân ta. Tư tưởng Hồ Chí
Minh đã định hướng, soi đường cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc ta vượt
qua muôn vàn khó khăn để đi đến những thắng lợi có ý nghĩa lịch sử vĩ đại và
có tính thời đại sâu sắc.
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Đảng ta khẳng định: “Tư
tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những
vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, là kết quả của sự vận dụng và phát
triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa

trong một "xã hội tương lai".
Tư tưởng Hồ Chí Minh soi đường cho cuộc đấu tranh giành thắng lợi có ý
nghĩa lịch sử vĩ đại và tính thời đại sâu sắc, là tài sản tinh thần to lớn của Đảng
và dân tộc ta. Cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng của Người làm nền tảng
tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng và nhân dân Việt Nam.
1.1.1.2. Tư tưởng quân sự của Hồ Chí Minh
Tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh là bộ phận quan trọng trong tư tưởng
cách mạng của Người. Tư tưởng đó được hình thành phát triển trong quá trình
giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa đường lối cách mạng và phương pháp


11
cách mạng, xuất phát từ đặc điểm nổi bật của cách mạng Việt Nam là cách
mạng giải phóng dân tộc gắn liền với khởi nghĩa vũ trang và chiến tranh cách
mạng. Đứng trước kẻ thù là thực dân đế quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng
Cộng sản Việt Nam đã xác định: không có con đường nào khác là phải sử
dụng bạo lực cách mạng để giải phóng cho dân tộc, bảo vệ thành quả cách
mạng, bảo vệ đất nước. Vì vậy, khởi nghĩa vũ trang và chiến tranh cách mạng
là con đường duy nhất đúng đắn để giành thắng lợi cho cách mạng Việt Nam.
Tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh là kết quả hoạt động tư duy và thực
tiễn trong những điều kiện lịch sử nhất định của đất nước và thế giới. Người
đã tiếp thu, vận dụng sáng tạo di sản tư tưởng quân sự dân tộc, tinh hoa quân
sự nhân loại, trong đó đặc biệt là lý luận quân sự Mác - Lênin. Chính lý luận
quân sự Mác - Lênin là nguồn gốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quyết định
sự ra đời và phát triển tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh, quyết định bản chất
cách mạng và khoa học trong tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh.
Tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh là một bộ phận quan trọng trong tư
tưởng của Người về cách mạng Việt Nam, nền tảng đường lối quân sự của
Đảng Cộng sản Việt Nam. Tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh không chỉ được
phản ánh trong các bài nói, bài viết mà còn được thể hiện trong hoạt động

quan sát bắt chước, về sau giáo dục diễn ra một cách tự giác, có kế hoạch, có
tổ chức theo mục đích định trước và trở thành một hoạt động có ý thức. Ngày
nay, giáo dục trở thành hoạt động đặc biệt, đạt tới trình độ cao về tổ chức, nội
dung, phương pháp và trở thành động lực thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng
của xã hội loài người.
Giáo dục là phạm trù xã hội chỉ có ở con người. Vì ở động vật những
hành vi của chúng mang tính bản năng và được lưutrữ trong hệ thống ghen.
Những kinh nghiệm được loài người tích lũy trong quá trình phát triển của
lịch sử được lưu giữ ở nền văn hóa nhân loại, được tiếp nối qua các thế hệ.


13
Như vậy, giáo dục được hiểu là quá trình thống nhất của sự hình thành
tinh thần và thể chất của mỗi cá nhân trong xã hội. Với cách hiểu này, giáo
dục đóng vai trò như một mặt không thể tách rời của cuộc sống con người,
của xã hội, nó là hiện tượng của xã hội.
Giáo dục là một hiện tượng của xã hội thể hiện ở việc truyền những
kinh nghiệm mà loài người đã tích lũy được từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Ngày nay giáo dục trở thành một hoạt động được tổ chức đặc biệt, thiết
kếtheo một kế hoạch chặt chẽ có phương pháp, phương tiện hiện đại, góp
phần tạo ra động lực thúc đẩy sự phát triển của xã hội. Các mặt trong toàn bộ
đời sống xã hội như: đạo đức, trí tuệ, khoa học - kỹ thuật, văn hóa, tinh thần
và sự phát triểnkinh tế của bất cứ xã hội nào đều phụ thuộc vào mức độ phát
triển của giáo dục.
Quá trình giáo dục bao gồm sự thống nhất của hai quá trình bộ phận
là:quá trình dạy học và quá trình giáo dục. Như vậy, ta có thể hiểu giáo dục
theo các nghĩa như sau:
Theo nghĩa rộng, giáo dục là quá trình tác động có mục đích, có tổ
chức, có kế hoạch, có nội dung và bằng phương pháp khoa học của nhà giáo
dục tới người được giáo dục trong các cơ quan giáo dục, nhằm hình thành

bảo vệ”. Đó là bài học được rút ra một cách sâu sắc từ thực tiễn các cuộc cách
mạng trên thế giới. Trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ông cha ta
luôn chăm lo phòng giữ khi nước chưa nguy, lo trị nước từ khi chưa loạn,
luôn có phương án tốt để giữ gìn đất nước yên bình. Đó là truyền thống tốt
đẹp của dân tộc ta. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã kế thừa phát huy truyền thống
tốt đẹp đó.
Như vậy, ý thức quốc phòng là một bộ phận của ý thức chính trị gồm
tri thức, tình cảm, ý chí và niềm tin về chính trị xã hội… về phòng thủ và bảo
vệ đất nước của cộng đồng xã hội hình thành trong quá trình dựng nước và


15
giữ nước của dân tộc ta, thể hiện sâu sắc về ý thức bảo vệ Tổ quốc Việt Nam
XHCN, ý thức về xây dựng nền QPTD, ý thức về xây dựng lực lượng vũ
trang nhân dân. Ý thức quốc phòng thuộc phạm trù ý thức chính trị nhưng
không đồng nhất với ý thức bảo vệ Tổ quốc. Từ cách tiếp cận của triết học có
thể hiểu ý thức quốc phòng là ý thứcbảo vệ Tổ quốc, khả năng phòng thủ đất
nước, bảo vệ an ninh quốc gia, giữ chắc khu vực phòng thủ địa phương.
 Giáo dục ý thức quốc phòng
Giáo dục ý thức quốc phòng là giáo dục tình yêu quê hương đất nước
nồng nàn, lòng tự tôn, tự hào dân tộc, luôn cảnh giác trước mọi âm mưu, thủ
đoạn chống phá cách mạng Việt Nam của các thế lực thù địch nhằm xây
dựng, củng cố niềm tin của nhân dân vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ
quốc dưới sự lãnh đạo của Đảng. Đó là tinh thần kiên cường, bất khuất, dũng
cảm, tự lực, tự cường, không bao giờ khuất phục trước kẻ thù, không để mọi
kẻ thù lợi dụng, phân biệt, nhận dạng “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong
nội bộ.
Giáo dục ý thức quốc phòng phản ánh tri thức quân sự, nghệ thuật đánh
giặc, cũng như bản lĩnh của mỗi công dân trong bảo vệ nền tảng tinh thần độc
lập dân tộc, tự chủ của mỗi người. Đó là sự giác ngộ về quyền lợi, nghĩa vụ và

nhất quy định hình thành tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh, bảo đảm cho tư
tưởng quân sự Hồ Chí Minh có sự nhảy vọt về chất, mang tính cách mạng,
khoa học. Mặt khác, tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh đã góp phần làm phong
phú học thuyết quân sự của chủ nghĩa Mác - Lênin.
1.1.2.2.Ảnh hưởng của tinh hoa quân sự nhân loại
Hồ Chí Minh đã nghiên cứu nhiều vấn đề quân sự của các nước văn
minh đương thời ở phương Tây, nhất là của các nước Pháp, Anh. Người đã
đánh giá “Dân Pháp tuy lương thực ít, súng ống thiếu, nhưng chỉ nhờ gan


17
cách mệnh mà trong dẹp nổi loạn, ngoài phá cường quyền. Hồi ấy lính cách
mệnh gọi là “lính không quần, người không có nón, kẻ không có giày, áo rách
quần tua, mặt gầy, bụng đói. Thế mà lính ấy đến đâu, thì lính ngoại quốc thua
đến đấy, vì họ gan liều hy sinh quá, không ai chống nổi” [34,tr.272]. Đến
nước Pháp Người nghiên cứu danh tướng Napôlêông với đặc điểm đánh mạnh
như vũ bão, đánh nhanh như chớp nhoáng, rút ngắn thời gian tác chiến giành
thắng lợi. Nghiên cứa thuỷ sư đô đốc người Anh là Nelson, Người đánh giá
Nelson đã biết quý trọng thời gian tác chiến từng phút. Từ đó, Người đánhgiá
tầm quan trọng của yếu tố thời gian tác chiến, mối quan hệ giữa thời gian với
mưu lược, phải vừa nhanh, vừa có mưu mới giành được thắng lợi. Khi nghiên
cứu Hồng quân Xô Viết Người đánh giá đây là một quân đội có tổ chức chặt
chẽ, huấn luyện chu đáo, vũ khí tối tân; biết phép chiến đấu; được hưởng một
nền văn hóa giáo dục tốt đẹp; có mối quan hệ đặc biệt với dân, quân dân nhất
trí; có những người chỉ huy tối cao sáng suốt, đủ đức tài.
Trong thời gian hoạt động cách mạng ở Trung Quốc, Người tìm hiểu
quân giải phóng nhân dân Trung Quốc, kể cả quân đội Quốc dân Đảng và có
nghiên cứu một số tài liệu quân sự đương thời, Hồ Chí Minh đã tiếp thu thêm
kinh nghiệm về xây dựng quân đội chính quy như: tổ chức biên chế, chỉ huy,
kỷ luật, sinh hoạt, huấn luyện quân sự, giáo dục tư tưởng. Cùng với việc