VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

VÕ TẤN BÌNH

CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN
CÁN BỘ, CÔNG CHỨC PHƢỜNG
TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Chuyên ngành:
Mã số
:

Chính sách công
60 34 04 02

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. HOÀNG VĂN TÚ

HÀ NỘI, năm 2017


LỜI CẢM ƠN
Công trình nghiên cứu “Chính sách phát triển cán bộ, công chức
phường từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng” được hoàn thành, cùng với sự nỗ
lực cố gắng, tìm tòi của bản thân, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến thầy giáo
hướng dẫn khoa học PGS.TS. Hoàng Văn Tú, người trực tiếp hướng dẫn đề
tài cho tôi với tất cả lòng nhiệt tình và sự quan tâm, chỉ bảo tôi trong quá trình


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
CHƢƠNG 1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT
TRIỂN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC PHƢỜNG................................................ 9
1.1. Lý luận chung về chính sách phát triển cán bộ, công chức phường .......... 9
1.2. Nội dung chính sách phát triển cán bộ, công chức phường ..................... 22
1.3. Vấn đề chính sách phát triển cán bộ, công chức phường ........................ 26
CHƢƠNG 2. THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT
TRIỂN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC PHƢỜNG TỪ THỰC TIỄN
THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG ............................................................................. 31
2.1. Những yếu tố ảnh hưởng đến chính sách phát triển cán bộ, công chức
phường tại thành phố Đà Nẵng ....................................................................... 31
2.2. Kết quả thực hiện chính sách phát triển cán bộ, công chức phường ở
thành phố Đà Nẵng.......................................................................................... 38
CHƢƠNG 3. HOÀN THIỆN CÁC GIẢI PHÁP CHÍNH SÁCH PHÁT
TRIỂN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC PHƢỜNG TRONG THỜI GIAN
TỚI.................................................................................................................. 46
3.1. Hoàn thiện chính sách phát triển cán bộ, công chức phường .................. 46
3.2. Các giải pháp tăng cường chính sách phát triển cán bộ, công chức
phường ............................................................................................................. 50
3.3. Một số kiến nghị....................................................................................... 59
KẾT LUẬN .................................................................................................... 62
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1. CBCC


2.3.

Thể chế chính sách phát triển cán bộ, công chức
phường
Trình độ chuyên môn của CBCC thành phố Đà Nẵng
Trình độ lý luận chính trị của CBCC thành phố Đà
Nẵng
Trình độ ngoại ngữ và tin học của CBCC thành phố
Đà Nẵng

Trang

18
35
36

37

Đánh giá về chính sách tuyển dụng cán bộ, công chức
2.4.

phường tại thành phố Đà Nẵng từ năm 2014 đến năm

39

2016
2.5.

Số liệu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức phường
tại thành phố Đà Nẵng từ năm 2014 đến năm 2016

1


dựng và củng cố bộ máy ở phường vững mạnh; đồng thời, muốn xây dựng
và củng cố bộ máy ở phường vững mạnh thì phải xây dựng đội ngũ CBCC
có đủ năng lực và phẩm chất để thực hiện sự nghiệp đổi mới mà Đảng ta đã
khởi xướng.
Vấn đề đặt ra đối với Đảng và Nhà nước ta là phải xây dựng đội ngũ
cán bộ, công chức có phẩm chất chính trị, năng lực, trình độ chuyên môn
nghiệp vụ, tinh thần trách nhiệm, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân và sự
phát triển của đất nước. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Vấn đề cán bộ là
một vấn đề rất trọng yếu, rất cần kíp”. Trong tác phẩm “Sửa đổi lối làm
việc” (viết tháng 10/1947), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định “Cán bộ là
cái gốc của mọi công việc”; “Muôn việc thành công hoặc thất bại, đều do
cán bộ tốt hay kém”. Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến việc thu hút,
trọng dụng nhân tài chính là “chiếc chìa khóa vàng”, là một trong những
định hướng cho toàn Đảng, toàn dân ta thực hiện thắng lợi sự nghiệp đổi
mới, vì mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.
Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII, khẳng
định: “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng gắn liền
với vận mệnh của Đảng, của đất nước, của chế độ, là khâu then chốt trong
công tác xây dựng Đảng”. Dưới sự lãnh đạo của Đảng và thực tiễn cách
mạng nước ta đã khẳng định một chân lý: Sau khi xác định đường lối cách
mạng đúng đắn, cán bộ là nhân tố quyết định đến sự thành công của cách
mạng. Việc sử dụng cán bộ, công chức hợp lý, đúng người, đúng việc sẽ phát
huy được tiềm năng, sáng tạo của cán bộ, công chức ở mức cao nhất, nguồn
lực con người được sử dụng một cách tối ưu nhất, tạo nên sự thành công của
tổ chức.
Chính sách là do con người tạo ra, nhưng đồng thời chính sách tác
động mạnh mẽ đến hoạt động con người và có thể khẳng định rằng chất

3


các chính sách khác, theo đó tạo nên tính hệ thống của chính sách công. Ví
dụ: cải cách hành chính là chính sách công, trong đó có các nội dung như:
cải cách thể chế; cải cách thủ tục hành chính; cải cách tổ chức bộ máy hành
chính nhà nước; xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công
chức, viên chức; cải cách tài chính công; hiện đại hoá hành chính. Thực hiện
các nội dung của cải cách hành chính có liên quan đến chính sách cải cách
tiền lương, chính sách tài chính - tiền tệ. Những ví dụ trên cho thấy tính hệ
thống của chính sách công.
+ Các chính sách liên quan đến quản lý, sử dụng nguồn nhân lực công
(chủ yếu là cán bộ, công chức, viên chức). Ví dụ: Kết luận của Hội nghị lần
thứ chín Ban Chấp hành Trung ương khóa X về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện
Chiến lược cán bộ từ nay đến năm 2020.
+ Các chính sách liên quan đến tiền lương và chế độ đãi ngộ đối với
cán bộ, công chức, viên chức. Ví dụ: Kết luận số 63-KL/TW ngày 27/5/2013
của Hội nghị lần thứ bảy Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XI về “Một
số vấn đề về cải cách chính sách tiền lương, bảo hiểm xã hội, trợ cấp ưu đãi
người có công và định hướng cải cách đến năm 2020”.
- GS.TS Nguyễn Phú Trọng và PGS.TS Trần Xuân Sầm chủ biên:
Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ
đẩy mạnh, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Nhà xuất bản Chính trị
quốc gia Hà Nội, 2001. Trên cơ sở các quan điểm lý luận, tổng kết thực tiễn
và kế thừa kết quả của nhiều công trình đi trước, tập thể các tác giả đã phân
tích, lý giải, hệ thống hóa các căn cứ khoa học của việc nâng cao chất lượng
đội ngũ cán bộ. Từ đó, đưa ra một hệ thống các quan điểm, phương hướng và
giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, trong đó có đội ngũ
công chức hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp
hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập kinh tế quốc tế trong những năm đầu

5


về nội dung và đối tượng, phạm vi nghiên cứu.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Mục đích của luận văn là xây dựng cơ sở khoa học để đánh giá thực
trạng và đề xuất các giải pháp nhằm góp phần hoàn thiện chính sách sử dụng
cán bộ, công chức phường ở thành phố Đà Nẵng nói riêng và nước ta hiện
nay nói chung.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích nghiên cứu trên, luận văn có nhiệm vụ sau đây:
Thứ nhất, làm rõ những vấn đề lý luận về chính sách phát triển cán bộ,
công chức phường;
Thứ hai, phân tích thực trạng thực hiện chính sách phát triển cán bộ,
công chức phường ở thành phố Đà Nẵng;
Thứ ba, đề xuất hoàn thiện các giải pháp chính sách phát triển cán bộ,
công chức phường trong thời gian tới.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là liên quan đến chính sách phát
triển CBCC phường tại thành phố Đà Nẵng.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: thành phố Đà Nẵng
- Về thời gian: từ năm 2014 đến 2016
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp luận
Luận văn sử dụng cách tiếp cận hệ thống đa ngành và liên ngành về
khoa học xã hội; tiếp cận dựa trên phương pháp quy phạm về chu trình chính
sách trong nghiên cứu xây dựng, đề xuất các giải pháp trong công cuộc cải

7


phường từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng để tìm ra các vấn đề tồn tại, hạn chế,
nguyên nhân trong thực thi chính sách của Đảng, Nhà nước để có biện pháp
khắc phục. Kết quả nghiên cứu có thể làm tài liệu tham khảo giúp lãnh đạo
thành phố Đà Nẵng, các cơ quan liên quan, các tổ chức đoàn thể có cơ sở
khoa học và thực tiễn để điều chỉnh chính sách, tổ chức thực hiện chính sách
phát triển cán bộ, công chức phường ở thành phố Đà Nẵng đạt hiệu quả hơn
trong thời gian tới.
7. Cơ cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, Luận văn
được chia làm 03 chương:
Chương 1. Những vấn đề lý luận về chính sách phát triển cán bộ, công
chức phường.
Chương 2. Thực trạng thực hiện chính sách phát triển cán bộ, công
chức phường từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng.
Chương 3. Hoàn thiện các giải pháp chính sách phát triển cán bộ,
công chức phường trong thời gian tới.

8


CHƢƠNG 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN
CÁN BỘ, CÔNG CHỨC PHƢỜNG
1.1. Lý luận chung về chính sách phát triển cán bộ, công chức
phƣờng
1.1.1. Các khái niệm cơ bản có liên quan
- Khái niệm về chính sách

- Theo từ điển Tiếng việt thông dụng “Chính sách là chủ trương và
các biện pháp của một đảng phái, một chính phủ trong các lĩnh vực chính trị
- xã hội”;
- Từ điển bách khoa Việt Nam đã đưa ra khái niệm về chính sách như
sau: “Chính sách là những chuẩn tắc cụ thể để thực hiện đường lối, nhiệm
vụ. Chính sách được thực hiện trong một thời gian nhất định, trên những
lĩnh vực cụ thể nào đó”;
Các chính sách có thể được đề ra và thực hiện ở những tầng nấc khác
nhau: Chính sách của Liên Hiệp quốc, chính sách của một đảng, chính sách
của Chính phủ, chính sách của chính quyền địa phương, chính sách của một
bộ, chính sách của một tổ chức, đoàn thể, hiệp hội, chính sách của một doanh
nghiệp...
Tóm lại, Chính sách là tập hợp các chủ trương và hành động về
phương diện nào đó của Chính phủ nó bao gồm các mục tiêu mà Chính phủ
muốn đạt được và cách làm để thực hiện các mục tiêu đó. Những mục tiêu
này bao gồm sự phát triển toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế - văn hóa - xã
hội - môi trường.
Chủ thể ban hành chính sách CBCC phường là Nhà nước thông qua
các cơ quan quyền lực Quốc hội, Chính phủ, các Bộ, HĐND và UBND các
10


cấp thực hiện chức năng quản lý nhà nước. Chính sách được biểu hiện bằng
nhiều cấp độ khác nhau: Hiến pháp, Luật, Nghị quyết, Nghị định, Thông tư,
Quyết định... Cấu trúc của chính sách gồm 3 bộ phận:
- Một là: Những đường hướng hành động ứng xử (là quan điểm và
định hướng chính sách).
- Hai là: Biện pháp thực hiện chính sách, các công cụ của chính sách.
- Ba là: Mục tiêu mà chính sách hướng tới.
- Khái niệm về cán bộ, công chức

hưởng lương từ ngân sách nhà nước (Khoản 1 Điều 4). {23}
Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào
ngạch, chức vụ, chức danh trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà
nước, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ
quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân
chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an
nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp và trong bộ
máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập của Đảng Cộng sản
Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội (sau đây gọi chung là đơn vị
sự nghiệp công lập), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước;
đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công
lập thì lương được bảo đảm từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo
quy định của pháp luật (Khoản 2 Điều 4). {23}
Cán bộ phường là công dân Việt Nam, được bầu cử giữ chức vụ theo
nhiệm kỳ trong Thường trực Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Bí thư,
Phó Bí thư Đảng ủy, người đứng đầu tổ chức chính trị - xã hội; công chức
phường là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên
môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dân cấp phường, trong biên chế và hưởng
lương từ ngân sách nhà nước (Khoản 3 Điều 4) {23}.
12


Theo quy định tại Điều 61: Chức vụ, chức danh cán bộ, công chức
phường có các chức vụ sau đây:
a) Bí thư, Phó Bí thư Đảng uỷ;
b) Chủ tịch, Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân;
c) Chủ tịch, Phó Chủ tịch Uỷ ban nhân dân;
d) Chủ tịch Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam;
đ) Bí thư Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh;
e) Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam;

nước. Là cấp trực tiếp thực hiện quản lý nhà nước ở địa phương có chức
năng quản lý, điều hành các lĩnh vực đời sống xã hội theo hiến pháp và pháp
luật, là nơi trực tiếp thực hiện đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của
Nhà nước, nâng cao mọi mặt đời sống tinh thần của nhân dân.
- Khái niệm chính sách phát triển cán bộ, công chức phường
Để phát triển cán bộ, công chức nói chung và cán bộ, công chức
phường nói riêng có đủ về số lượng, chất lượng phải trải qua nhiều công
đoạn khác nhau, từ công đoạn xác định chủ trương, mục tiêu đến xây dựng
tiêu chuẩn, tuyển dụng, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí
xây dựng và thực hiện chính sách cán bộ. Quá trình đó được coi là việc
hoạch định chính sách phát triển cán bộ, công chức.
Xuất phát từ quan niệm về chính sách, cũng như vai trò đặc biệt quan
trọng của đội ngũ cán bộ, công chức phường có thể quan niệm như sau:
Chính sách phát triển cán bộ, công chức phường là tổng thể các hoạt động
nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức đủ về số lượng, đảm bảo về chất
lượng đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của mỗi địa phương nói
riêng và của đất nước nói chung thông qua các chủ trương, chính sách của
Đảng và Nhà nước.
Như vậy, có thể hiểu chính sách phát triển cán bộ, công chức phường
14


là toàn bộ các mặt công tác, hoạt động, từ việc xác định mục tiêu đến xây
dựng và thực hiện chính sách cán bộ, công chức được tiến hành bởi các cơ
quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền, nhằm tạo nên một đội ngũ cán bộ,
công chức phường đồng bộ, có số lượng và cơ cấu hợp lý, có phẩm chất đạo
đức, năng lực đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ chính trị ở cơ sở trong từng
giai đoạn cách mạng.
Từ khái niệm này, ta có thể thấy việc hoạch định chính sách phát triển
cán bộ, công chức phường có một số đặc điểm sau:

đặc biệt quan trọng, mang tầm chiến lược quốc gia, trực tiếp tác động đến sự
ổn định phát triển về mọi mặt ở cấp phường của Việt Nam hiện nay.
1.1.2. Chủ thể chính sách phát triển cán bộ, công chức phường
Chính sách là một trong những công cụ quản lý được Nhà nước dùng
để điều hành hoạt động kinh tế - xã hội. Vì vậy, chủ thể ban hành chính sách
là Nhà nước, cụ thể là các cơ quan có thẩm quyền trong bộ máy nhà nước.
Chủ thể ban hành chính sách phát triển cán bộ, công chức gồm các cơ
quan Nhà nước có thẩm quyền như: Quốc hội, Chính phủ, Bộ Nội vụ,...
ngoài ra, các Bộ, ban ngành Trung ương và địa phương các thành phố cũng
ban hành các chính sách và hướng dẫn thực hiện chính sách phục vụ cho việc
phát triển cán bộ, công chức phường. Trong số các cơ quan kể trên thì Bộ
Nội vụ là cơ quan đóng vai trò chính trong việc tham mưu và trực tiếp xây
dựng chính sách; các địa phương cũng đóng vai trò quan trọng trong việc
ban hành các chính sách cụ thể.
* Bộ Nội vụ
Theo Nghị định số 58/2014/NĐ-CP ngày 16/6/2014 của Chính phủ
quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Nội vụ;
Bộ Nội vụ là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước
về các ngành, lĩnh vực: tổ chức hành chính, sự nghiệp nhà nước chính quyền
16


địa phương, địa giới hành chính; cán bộ, công chức, viên chức nhà nước; đào
tạo, bồi dưỡng, quản lý hành chính nhà nước, cải cách hành chính, thi đua
khen thưởng, tôn giáo, văn thư lưu trữ...
Bộ Nội vụ có nhiệm vụ trình Chính phủ dự án Luật, dự thảo Nghị
quyết của Quốc hội, dự thảo Pháp lệnh, dự thảo Nghị quyết, Nghị định của
Chính phủ theo chương trình, kế hoạch xây dựng pháp luật hàng năm của Bộ
đã được phê duyệt và các dự án, đề án theo sự phân công của Chính phủ,
Thủ tướng Chính phủ; trình Thủ tướng Chính phủ dự thảo Quyết định, Chỉ

kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; Nghị định số
92/2009/NĐ-CP ngày 22/10/2009 của Chính phủ về chức danh, số lượng
một số chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức xã, phường, thị trấn và
những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã {12}, {10}, {17}.
- Nghị định 112/2011/NĐ-CP ngày 05/12/2011 của Chính phủ về công
chức xã, phường, thị trấn; Nghị định số 29/2013/NĐ-CP của Chính phủ về
sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 92/2009/NĐ-CP ngày
22/10/2009 của Chính phủ; Thông tư số 06/2012/TT-BNV ngày 30/10/2012
của Bộ Nội vụ hướng dẫn chức trách, tiêu chuẩn, nhiệm vụ và tuyển dụng
công chức xã, phường, thị trấn... {13}, {18}, {35}.
Bảng 1.1. Thể chế chính sách phát triển cán bộ, công chức phường
Hệ thống
thể chế

Chủ thể ban hành

- Hiến pháp

Quốc hội
Cấp Trung ương

Thẩm quyền ban hành

- Luật
- Nghị định

Chính phủ

- Nghị quyết


- Nghị quyết

UBND các thành phố

- Quyết định

trực thuộc Trung ương

- Chỉ thị

Sở Nội vụ thành phố

- Quyết định

1.1.4. Những yếu tố tác động đến chính sách phát triển cán bộ, công
chức phường
Có rất nhiều yếu tố tác động đến chính sách phát triển cán bộ, công
chức phường, dưới đây là một số yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng trực tiếp
tới bộ máy hoạt động của phường.
1.1.4.1. Hệ thống chính trị
Hệ thống chính trị ở nước ta hiện nay là một thể thống nhất, gắn bó
hữu cơ bao gồm: Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, đặc biệt là Mặt trận Tổ
quốc Việt Nam và 5 đoàn thể chính trị - xã hội: Đoàn Thanh niên Cộng sản
Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam,
Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam.
Hệ thống chính trị ở Việt Nam là thể chế nhất nguyên chính trị, không
tồn tại các đảng chính trị đối lập. Trước hết là nhất nguyên về tổ chức. Hệ
19