BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

Công trình được hoàn thành tại
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

Người hướng dẫn khoa học:
1. PGS.TS. Trang Thị Tuyết
2. PGS. TS. Nguyễn Đình Long
THỊNH VĂN KHOA

Phản biện 1: ……………………………………………………
QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ NÔNG NGHIỆP

…………………………………………………… ...................

Ở VIỆT NAM

Phản biện 2: ……………………………………………………
…………………………………………………… ...................
Phản biện 3: ……………………………………………………
……………………………………………………. . . ..............

Luận án được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp cơ sở
họp tại Học viện Hành chính Quốc gia
TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ CÔNG

Vào hồi 15h ngày 15 tháng 2 năm 2017


2.1. Mục đích

Nam hiện nay. Có từ khá sớm trong nền kinh tế nước ta, HTX nông nghiệp

Luận án nhằm đạt 3 mục đích chính dưới đây:

không chỉ đóng góp cho tăng trưởng và phát triển kinh tế mà còn có đóng góp

- Xây dựng khung lý thuyết nghiên cứu quản lý nhà nước đối với HTX

quan trọng trong phát triển văn hóa, đảm bảo an ninh chính trị, trật tự an toàn

nông nghiệp trên cơ sở kế thừa và phát triển các công trình nghiên cứu trước

xã hội. Vì vậy, trong quá trình phát triển, Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn

đây cũng như kinh nghiệm của một số quốc gia trên thế giới.

quan tâm và có nhiều chính sách để phát triển HTX nông nghiệp và kinh tế
tập thể nói chung.

- Đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp ở
Việt Nam giai đoạn 2005 - 2015. Rút ra những bất cập và nguyên nhân cơ bản

Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển KTTT định hướng XHCN trong
điều kiện hội nhập quốc tế (HNQT) hiện nay, các HTX nông nghiệp ở Việt

của những bất cập trong thực hiện quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp.


- Xây dựng khung lý thuyết về quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp.
- Phân tích và đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp ở Việt Nam giai đoạn 2005 - 2015 trên cơ sở lý luận về quản lý nhà
nước đối với HTX nông nghiệp.

nông nghiệp ở nhiều nước đã chứng minh cho cộng đồng quốc tế thấy rằng,

- Xây dựng những quan điểm, mục tiêu và phương hướng để hoàn thiện

HTX nông nghiệp bảo đảm hài hòa cả hai trách nhiệm là phát triển kinh tế và

quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp giai đoạn tới trên cơ sở thực trạng

trách nhiệm với xã hội. Trong đó, trách nhiệm xã hội được đánh giá rất cao và

phát triển HTX nông nghiệp và quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp ở

là điều kiện cơ bản cho sự tồn tại và phát triển của các HTX nông nghiệp.

Việt Nam giai đoạn tới.

Hơn nữa, cho đến nay, hầu như chưa có một công trình khoa học nào
nghiên cứu một cách có hệ thống, bài bản liên quan trực tiếp đến quản lý nhà
nước đối với HTX nông nghiệp.

- Luận giải đề xuất các giải pháp tiếp tục hoàn thiện quản lý nhà nước
đối với HTX nông nghiệp ở Việt Nam giai đoạn tới.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu


máy quản lý nhà nước.

cách khoa học và phù hợp nhất cho sự ra đời và phát triển của HTX nông

- Về không gian: Quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp trên lãnh
thổ Việt Nam.

nghiệp kiểu mới trong giai đoạn hiện nay.
- Để nâng cao hiệu quả của HTX nông nghiệp ở Việt Nam hiện nay,

- Về thời gian: Từ năm 2005 đến năm 2015 và định hướng nghiên cứu
đến năm 2025.

cần phải xây dựng hệ thống tổ chức bộ máy nhà nước để quản lý HTX nông
nghiệp theo hướng thành lập cơ quan nhà nước chuyên trách quản lý HTX

4. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
4.1. Phương pháp luận

nông nghiệp.
6. Những đóng góp mới của luận án

Luận án được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa
Mác - Lênin về duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử; tư tưởng Hồ

- Luận án xây dựng và hoàn thiện lý luận về quản lý nhà nước đối với
HTX nông nghiệp, gồm:

Chí Minh và các quan điểm của Đảng, pháp luật của Nhà nước Việt Nam


cho loại hình kinh tế trong nền KTTT định hướng XHCN ở Việt Nam.

+ Phân tích, tổng hợp.

- Các phương hướng và giải pháp tiếp tục hoàn thiện quản lý nhà nước

5. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết khoa học

đối với HTX nông nghiệp mà luận án đưa ra là tài liệu tham khảo có giá trị

5.1. Câu hỏi nghiên cứu

đối với cơ quan hoạch định chính sách phát triển HTX nông nghiệp và các cơ

- Vì sao quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp ở Việt Nam chưa

quan nghiên cứu; làm tài liệu giảng dạy, học tập về quản lý công, về quản lý

phát huy được vai trò của HTX nông nghiệp trong điều kiện phát triển KTTT
và HNQT hiện nay?

nhà nước đối với HTX nông nghiệp.
7. Cấu trúc của luận án

5

6



tướng. Đề cập đến một số nội dung của quản lý nhà nước như: Các chính sách
hỗ trợ phát triển; Bộ máy và hoạt động của các cơ quan nhà nước chuyên
trách quản lý HTX các cấp; Công tác giám sát, kiểm tra, thanh tra và xử lý sai
phạm đối với các HTX.
1.3. Những vấn đề chưa được nghiên cứu trong các công trình đã
công bố và định hướng nghiên cứu chủ yếu của luận án
1.3.1. Những vấn đề chưa được nghiên cứu trong các công trình đã

1.1.1. Các công trình nghiên cứu trên thế giới

công bố - điểm khác biệt so với luận án

Các công trình trên thế giới nghiên cứu về HTX nông nghiệp rất phong

- Các công trình đã nghiên cứu về HTX khá toàn diện, nhưng chưa đi

phú đã chỉ ra, HTX nông nghiệp HTX là tổ chức tự chủ của những người tự

sâu nghiên cứu toàn diện về HTX nông nghiệp. Luận án sẽ đi sâu nghiên cứu

nguyện tập hợp nhau lại nhằm thỏa mãn những nhu cầu và nguyện vọng

toàn diện về HTX nông nghiệp.

chung về kinh tế, văn hóa và xã hội thông qua việc tham gia góp vốn và quản

- Các công trình đã nghiên cứu và chỉ ra một số nội dung của quản lý

lý dân chủ. HTX nông nghiệp có vai trò quan trọng nên, Chính phủ phải tăng


kinh tế - xã hội của đất nước.

và giải pháp tiếp tục hoàn thiện quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp

1.2. Các công trình nghiên cứu đã công bố liên quan đến quản lý
nhà nước đối với HTX nông nghiệp

theo Luật HTX năm 2012.
1.3.2. Định hướng nghiên cứu chủ yếu của luận án

1.2.1. Các công trình nghiên cứu trên thế giới
7

8


- Xây dựng luận cứ khoa học của quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp.

Theo lĩnh vực hoạt động, HTX nông nghiệp gồm 3 loại hình cơ bản:
HTX nông nghiệp chuyên ngành; HTX nông nghiệp dịch vụ; HTX nông

- Tìm kiếm những bài học kinh nghiệm về quản lý nhà nước đối với
HTX nông nghiệp của một số nước trên thế giới cho Việt Nam.

nghiệp sản xuất kinh doanh và dịch vụ tổng hợp.
HTX nông nghiệp có các đặc trưng cơ bản sau:

- Nghiên cứu thực trạng quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp ở



HTX là một loại hình kinh tế hợp tác - một hình thức tổ chức kinh tế

Thứ nhất, HTX nông nghiệp đóng vai trò“bà đỡ” cho các thành viên

đặc thù trong hệ thống các loại hình tổ chức kinh tế đa dạng, là tổ chức kinh tế

phát triển kinh tế, đồng thời có những đóng góp trực tiếp, quan trọng vào sự

tự chủ, có vốn, quỹ và tài sản chung, có cơ cấu tổ chức chặt chẽ, có tư cách

tăng trưởng, phát triển chung của nền kinh tế.

pháp nhân. HTX được thành lập trên tinh thần tự nguyện, tự trợ giúp, tự chịu
trách nhiệm, dân chủ, bình đẳng, công bằng và đoàn kết của các thành viên
tham gia.

Thứ hai, HTX nông nghiệp tham gia giải quyết việc làm, xóa đói, giảm
nghèo cho xã viên và cho người lao động.
Thứ ba, HTX nông nghiệp cung cấp và hỗ trợ các thành viên, cộng

2.1.1.2. Hợp tác xã nông nghiệp
HTX nông nghiệp là tổ chức kinh tế tự chủ, do nông dân và những
người có nhu cầu, lợi ích chung, tự nguyện cùng góp vốn, góp sức lập ra theo
quy định của pháp luật để phát huy sức mạnh của tập thể và từng thành viên
nhằm giúp nhau thực hiện có hiệu quả các hoạt động dịch vụ hỗ trợ cho kinh
tế hộ và kinh doanh trong lĩnh vực sản xuất, chế biến, tiêu thụ các sản phẩm

đồng dân cư tiếp cận các dịch vụ để an sinh xã hội.
Thứ tư, HTX nông nghiệp tham gia xây dựng các công trình kết cấu hạ


- Thu nhập bình quân đầu người.

Hai là, yếu tố kinh tế.

2.2. Lý luận về quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp

Ba là, yếu tố môi trường quốc tế.

2.2.1. Khái niệm quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp

Bốn là, yếu tố môi trường sinh thái.

2.2.1.1. Khái niệm quản lý nhà nước

2.1.3.2. Các yếu tố chủ quan

Quản lý nhà nước là hoạt động mang tính chất quyền lực nhà nước,

Một là, yếu tố khoa học và công nghệ.

được sử dụng quyền lực nhà nước để điều chỉnh các quan hệ xã hội. Quản lý

Hai là, yếu tố tâm lý - xã hội.

nhà nước được xem là một hoạt động chức năng của nhà nước trong quản lý

Ba là, yếu tố năng lực nội tại của HTX nông nghiệp, gồm: Lao động

xã hội và có thể xem là hoạt động chức năng đặc biệt. Quản lý nhà nước được


nghiệp như sau: Quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp là hoạt động

2.1.4.1. Về đánh giá về tổ chức và quản lý ở các hợp tác xã nông

thực thi quyền lực nhà nước do các cơ quan nhà nước tiến hành đối với HTX

nghiệp

nông nghiệp nhằm mục tiêu phát triển, nâng cao hiệu quả HTX nông nghiệp

- Việc thực hiện các nguyên tắc tổ chức và quản lý HTX nông nghiệp

và thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển theo một định hướng thống nhất của

- Mức độ hài lòng của xã viên HTX nông nghiệp

nhà nước.

- Về mức độ đạt được mục tiêu hoạt động của HTX nông nghiệp, gồm:
+ Lợi ích của HTX nông nghiệp đối với xã viên.
+ Vai trò của HTX nông nghiệp đối với tạo việc làm và cung cấp các
dịch vụ.

Chủ thể của quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp là các cơ quan
nhà nước và cán bộ, công chức.
Đối tượng của quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp bao gồm tất
cả các HTX nông nghiệp trong phạm vi lãnh thổ quốc gia.

+ Năng lực hợp tác của HTX nông nghiệp với các tổ chức, hộ gia đình

với hợp tác xã nông nghiệp
Thứ nhất, xuất phát từ yêu cầu xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp
quyền XHCN Việt Nam.
Thứ hai, xuất phát từ yêu cầu phát triển kinh tế thị trường định hướng
xã hội chủ nghĩa.

2.2.2.3. Bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp của các hợp tác xã nông
nghiệp

Thứ ba, xuất phát từ yêu cầu hội nhập quốc tế hiện nay.
Thứ tư, xuất phát từ vai trò của HTX nông nghiệp trong phát triển kinh

2.2.3. Các nội dung của quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông

tế - xã hội ở Việt Nam hiện nay.
Thứ năm, xuất phát từ những hạn chế, tồn tại trong quản lý nhà nước

nghiệp
2.2.3.1. Xây dựng và thực thi chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát
triển hợp tác xã nông nghiệp

đối với HTX nông nghiệp ở Việt Nam thời gian qua.
2.3. Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp

2.2.3.2. Ban hành và thực thi pháp luật có liên quan đến phát triển hợp
tác xã nông nghiệp

của một số nước và bài học cho Việt Nam
- Về xác định đúng vị trí, vai trò và lĩnh vực hoạt động của HTX nông


Chương 3
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM

- Tư duy quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp.

3.1. Thực trạng phát triển hợp tác xã nông nghiệp

- Phương thức, cách thức quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp.

3.1.1. Khái quát quá trình hình thành và phát triển của hợp tác xã

- Năng lực quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp.

nông nghiệp ở Việt Nam
3.1.1.1. Tình hình phát triển giai đoạn 1955-1986

13

14


Phát triển HTX nông nghiệp ở Việt Nam thời kỳ 1955-1986 mang tính
áp đặt cao, các nguyên tắc cơ bản của HTX như tự nguyện, tự chủ, công bằng
và minh bạch chưa được thực hiện đầy đủ.

- Quy mô giá trị gia tăng phản ánh kinh tế HTX là khu vực kinh tế đang
bị tụt hậu so với các khu vực kinh tế khác.
- Quy mô xã viên và sự biến động về quy mô xã viên trong toàn khu vực


3.1.1.4. Tình hình phát triển giai đoạn 2004-2012
Giai đoạn 2004 đến nay đánh dấu sự phục hồi của kinh tế HTX cả về
chất và lượng, phản ánh xu thế phát triển tất yếu của kinh tế hợp tác trong giai
đoạn mới.

- Chậm tổ chức lại HTX hoạt động theo Luật.
- Đa số các HTX nông nghiệp hiện nay mới chỉ tập trung hoạt động đối
với các dịch vụ đầu vào trong sản xuất nông nghiệp.
- Nhiều HTX nông nghiệp còn lúng túng trong hoạt động.

3.1.1.5. Tình hình phát triển giai đoạn 2013 - nay
Đây là giai đoạn phát triển của HTX nông nghiệp "kiểu mới" theo Luật

- Việc hình thành các chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm giữa
nông dân, các tổ chức của nông dân, các doanh nghiệp hạn chế.

HTX năm 2012. Nhưng chuyển đổi theo Luật rất chậm, hiệu quả hoạt động

3.1.3.2. Nguyên nhân cơ bản của những hạn chế, bất cập

chưa cao.

- Nhận thức về HTX nông nghiệp của các cấp, các ngành và chính bản

3.1.2. Thực trạng kết quả hoạt động của hợp tác xã nông nghiệp

thân nông dân về vai trò của HTX nông nghiệp chưa đúng với bản chất.

3.1.2.1. Thực trạng tổ chức và quản lý ở các hợp tác xã nông nghiệp



Phát triển HTX mà chủ yếu là HTX nông nghiệp là một chủ trương lớn
của Đảng và Nhà nước ta.

Về Thông tư trực tiếp hướng dẫn HTX có Thông tư 03/2014/TTBKHĐT hướng dẫn về đăng ký HTX và chế độ báo cáo tình hình hoạt động

Ngay sau khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và cải cách ruộng
đất thắng lợi, Nghị quyết lần thứ 8 của Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá
II tháng 8 năm 1955 đã đề ra chủ trương phát triển các tổ đổi công và xây
dựng thí điểm một số HTX nông nghiệp.
Tháng 4 năm 1959, Hội nghị TW lần thứ 16 khoá II đã chính thức
quyết định đường lối, phương châm, chính sách HTX nông nghiệp.
Hội nghị TW 6 khoá IV tháng 9 năm 1979, Chỉ thị 100 của Ban Bí thư
TW ngày 03/01/ 1981 đã giải quyết một cách cơ bản những mâu thuẫn, những
vấn đề đặt ra từ thực tiễn đối với phong trào hợp tác hoá.
Đường lối đổi mới do Đại hội VI đề xướng đã khẳng định phát triển kinh
tế hàng hoá nhiều thành phần, trong đó kinh tế tập thể mà bộ phận chủ yếu, là
HTX được khẳng định cùng với kinh tế nhà nước dần dần trở thành nền tảng
của nền kinh tế quốc dân.

của HTX do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành và các thông tư khác có liên
quan.
Quyết định trực tiếp đối với HTX của cấp trung ương đang có giá trị
hiện hành: Quyết định 2261/QĐ-TTg năm 2014 phê duyệt chương trình hỗ trợ
phát triển hợp tác xã giai đoạn 2015-2020.
3.2.3. Ban hành và thực thi các chính sách phát triển hợp tác xã
nông nghiệp
3.3.3.1. Chính sách hỗ trợ đối với các hợp tác xã quy định tại Luật Hợp
tác xã 2012 và các văn bản hướng dẫn thi hành
Điều 6 Luật HTX năm 2012 quy định, Nhà nước có chính sách hỗ trợ

Trong Luật này đã quy định khá đầy đủ, giúp cho các chủ thể tham gia quan

- Chính sách giao đất, cho thuê đất.

hệ HTX nắm rõ quyền và lợi ích.

- Chính sách ưu đãi về tín dụng.

Khi HTX tham gia các hoạt động kinh tế - xã hội (nhất là hoạt động

- Chính sách hỗ trợ vốn, giống.

kinh doanh và quyền lợi người lao động) thì có nhiều đạo luật tham gia điều

- Chính sách hỗ trợ chế biến sản phẩm.

chỉnh.

- Chính sách ưu đãi riêng về thuế.
Nghị định trực tiếp điều chỉnh HTX là Nghị định số 193/2013/NĐ-CP

hướng dẫn Luật HTX năm 2012.
17

18


3.2.3.3. Chính sách hỗ trợ đối với hợp tác xã được quy định tại Quyết

Theo đó, ở địa phương cũng có bố trí các cơ quan theo dõi, tham mưu


- Hỗ trợ đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng.
- Hỗ trợ vốn, giống khi gặp khó khăn do thiên tai, dịch bệnh.

- Đường lối, chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển HTX nông
nghiệp ngày càng được định hình rõ nét.

- Hỗ trợ chế biến sản phẩm.

- Việc xây dựng và hoàn thiện thể chế đã tạo khung khổ pháp lý quan

3.2.4. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong

trọng cho sự ra đời và tổ chức hoạt động của HTX nông nghiệp.
- Việc ban hành và thực hiện các chính sách hỗ trợ phát triển HTX

hoạt động của HTX nông nghiệp
Việc thanh tra, kiểm tra việc thực hiện pháp luật của HTX nông nghiệp
và các văn bản pháp luật có liên quan được chú trọng và tiến hành thường

nông nghiệp đã góp phần thúc đẩy sự ra đời và phát triển của HTX nông
nghiệp qua các giai đoạn.

xuyên, định kỳ nhằm kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp
luật.

- Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong hoạt
động của HTX nông nghiệp đã góp phần đảm bảo cho HTX nông nghiệp hoạt

Tuy vậy, công tác kiểm tra, giám sát chưa được triển khai toàn diện,


- Việc xây dựng và thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế tập thể, HTX
nông nghiệp ở nhiều địa phương chưa được quan tâm đúng mức, hoặc chưa
đưa nội dung cụ thể, xác thực, chặt chẽ.
- Hệ thống văn bản hướng dẫn thực hiện Luật HTX của Chính phủ và
các bộ, ngành, địa phương còn chậm và thiếu.

Bộ Công thương, Bộ Giáo dục - Đào tạo, Ngân hàng Nhà nước…
19

20


- Tác động của các chính sách đến sự phát triển của HTX nông nghiệp,
còn tương đối hạn chế. Nhiều chính sách đã được ban hành nhưng chưa đi vào

4.1.1.3. Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp
để thúc đẩy sự ra đời và phát triển của hợp tác xã nông nghiệp.
4.1.1.4. Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác nông nghiệp để

thực tế.
- Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong hoạt
động của HTX nông nghiệp chưa được tiến hành một các bài bản, hiệu quả.
- Chưa có cơ quan nhà nước chuyên trách quản lý HTX từ Trung ương

nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý hành chính nhà nước về kinh tế nói
chung, về nông nghiệp và hợp tác xã nông nghiệp nói riêng.
4.1.1.5. Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp
phải trên cơ sở tham khảo, vận dụng các kinh nghiệm trong công tác quản lý


hướng, đúng quy định pháp luật và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động
thanh tra, kiểm tra, giám sát đối với tổ chức và hoạt động của hợp tác xã
nông nghiệp

Kết luận chương 3
Chương 4
PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP
TIẾP TỤC HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM
4.1. Quan điểm, mục tiêu, phương hướng hoàn thiện quản lý nhà
nước đối với hợp tác xã nông nghiệp

4.1.2.5. Để hợp tác xã nông nghiệp thích ứng với việc phát triển kinh tế
thị trường và hội nhập quốc tế hiện nay.
4.1.3. Phương hướng
4.1.3.1. Chuyển mạnh sang kiến tạo và hỗ trợ các hợp tác xã nông
nghiệp phát triển
4.1.3.2. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả của các cơ quan nhà nước từ
Trung ương tới cơ sở trong quản lý hợp tác xã nông nghiệp

4.1.1. Quan điểm
4.1.1.1. Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp
phải dựa trên nền tảng của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về
hợp tác xã

4.2. Giải pháp tiếp tục hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác
xã nông nghiệp
4.2.1. Đổi mới công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch

4.1.1.2. Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã nông nghiệp


- Sửa đổi, bổ sung Nghị định số 193/2013/NĐ-CP về quy định chi tiết
một số điều của Luật HTX. Trong đó, phải có quy định riêng đối với HTX
nông nghiệp.

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra và xử lý sai phạm đối
với các HTX nông nghiệp trên các phương diện.
4.2.5. Giải pháp hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với

- Quy định cụ thể về kiểm toán HTX, liên hiệp HTX (theo Khoản 3,
Điều 61 Luật HTX năm 2012).

hợp tác xã nông nghiệp
Trên cơ sở bộ máy quản lý nhà nước đối với HTX hiện hành và những

- Hướng dẫn chi tiết việc thực hiện chế độ kế toán đối với HTX, liên
hiệp HTX.

tồn tại, hạn chế của nó, thành lập bộ máy mới để quản lý thống nhất kinh tế
hợp tác mà trong đó chủ yếu là HTX nông nghiệp.

- Quy định bổ sung nhiệm vụ cho Quỹ hỗ trợ phát triển HTX để thực
hiện nhiệm vụ bảo lãnh tín dụng và hỗ trợ lãi suất đối với HTX, liên hiệp
HTX.

4.3. Một số kiến nghị
4.3.1. Đối với Liên minh Hợp tác xã Việt Nam
- Xây dựng Đề án giới thiệu các mô hình HTX nông nghiệp mới, HTX

4.2.3. Giải pháp hoàn thiện các chính sách phát triển hợp tác xã


tác, HTX nông nghiệp.
- Tổ chức xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm, mở rộng thị trường
tiêu thụ sản phẩm, xây dựng thương hiệu cho nông sản.

4.2.3.4. Chính sách thị trường

4.3.3. Đối với Bảo hiểm xã hội Việt Nam
23

24


Sửa đổi, bổ sung chính sách bảo hiểm xã hội cho cán bộ HTX nông
nghiệp.

thiện các chính sách phát triển HTX nông nghiệp; Tăng cường công tác thanh
tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong hoạt động của HTX nông

4.3.4. Đối với các học viện, các trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,

nghiệp; Hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp. Trong đó, giải pháp về thành lập bộ máy nhà nước chuyên trách quản

công chức
Đưa nội dung về đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà
nước đối với HTX nông nghiệp vào các chương trình đào tạo, bồi dưỡng.

lý kinh tế hợp tác mà nòng cốt là HTX nông nghiệp là một giải pháp cơ bản
và quan trọng nhằm thúc đẩy sự ra đời và phát triển của HTX nông nghiệp

Việc hoàn thiện quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp phải dựa
trên nền tảng của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về HTX;
phải dựa trên đường lối của Đảng, Nhà nước về phát triển HTX; tham khảo,
vận dụng các kinh nghiệm trong công tác quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp trên thế giới và trong nước để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý
hành chính nhà nước về kinh tế nói chung, về nông nghiệp và HTX nông
nghiệp nói riêng nhằm mục tiêu thúc đẩy sự ra đời và phát triển bền vững của
HTX nông nghiệp đáp ứng yêu cầu phát triển KTTT và HNQT của Việt Nam
hiện nay.
Trên cơ sở thực trạng công tác quản lý nhà nước đối với HTX nông
nghiệp, các quan điểm, mục tiêu và phương hướng hoàn thiện quản lý nhà
nước đối với HTX nông nghiệp, luận án đề xuất hệ thống giải pháp tiếp tục
hoàn thiện quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp ở Việt Nam hiện nay,
gồm: Xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển HTX nông nghiệp;
Hoàn thiện pháp luật có liên quan đến phát triển HTX nông nghiệp; Hoàn
25

26


DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ
MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING

MINISTRY OF HOME AFFAIRS

1. Thịnh Văn Khoa (2016), "Phát triển hợp tác xã và công tác quản lý
nhà nước đối với hợp tác xã hiện nay", Tạp chí Quản lý nhà nước, số tháng

NATIONAL ACADEMY OF PUBLIC ADMINISTRATION


HA NOI - 2017

27

28


INTRODUCTION
The dissertation completed at
NATIONAL ACADEMY OF PUBLIC ADMINISTRATION

1. Rationale
Co-operatives, mainly agricultural co-operatives, are the basic economic
organization of the collective economy - an important economic component of
the socialist-oriented market economy in Vietnam today. It is quite early in our
economy, agricultural cooperatives have contributed not only to the economic

Supervisors: 1. Associate Prof. Dr. Trang Thi Tuyet
2. Associate Prof. Dr. Nguyen Dinh Long

growth and development, but also significantly to the cultural development; have
ensured political security, social order and safety. Therefore, in the developing
process, the Party and State of Vietnam always pay attention and have many
policies to develop agricultural cooperatives and collective economy in general.

Commentator 1: ……………………………………………..

However, facing the requirements for the development of the socialist

………… …………………………………………………….

Board

the state management for agricultural co-operatives contributing to improve

At 15:00 PM, 15 February 2017

the institutions of socialist oriented market economy in conditions of
international integration in Viet Nam nowadays.
On the other hand, in the context of the current world, the development
of agricultural co-operatives in many countries has proven to the international
community that agricultural cooperatives harmoniously ensure both
responsibilities for economic and society development in which social
responsibility is highly appreciated and is a basic condition for the existence

The dissertation can be found at:
- National Library of VietNam
- Library of National Academy of Public Administration

and development of agricultural cooperatives.
Moreover, until now, almost no scientific work has studied
systematicly and methodically,which is directly related to the state
management for agricultural cooperatives.

29

30


From the above theoretical and practical basis, I decided to select the
topic "State management for agricultural cooperatives in Vietnam" to study

- Time: From 2005 to 2015 and research orientation to 2025.

draw up the shortcomings and their basic causes to perform the state

4. Methodology and Research Methods

management for agricultural cooperatives.

4.1. Methodology

- To propose opinions, objectives, directions and solutions to complete

The thesis was studied on the basis of Marxist-Leninist methodology of

the state management for agricultural cooperatives in the coming period

dialectical materialism and historical materialism; Ho Chi Minh's thought and

contributing to improving the efficiency of the economy and perfecting the

the Party’s views, Vietnamese State’s laws in the state management for

institutions of the socialist oriented market economy in Vietnam.

agricultural cooperatives.

2.2. Research tasks

4.2. Research Methods


5. Research questions and hypotheses

management for agricultural cooperatives in Vietnam in the following period.

5.1. Research questions

- Explain the proposed solutions to complete the state management for
agricultural cooperatives in Vietnam in the coming period.
3. 3. Research object and scope

- Why hasn’t the state management for agricultural cooperatives in
Vietnam promoted the role of agricultural cooperatives in the current
condition of market economic development and international integration yet?
- What are the solutions to continue improving the state management

3.1. Research object

for agricultural co-operatives in Vietnam in the coming period?
31

32


Besides the Introduction, Conclusion, Reference List and Appendix, the

5.2. Hypotheses
- The State plays a very important role in orienting, regulating and
supporting agricultural cooperatives in order to develop in the right direction
and to achieve high efficiency.


The plentiful studies in the world on agricultural cooperatives indicated

+ Identify the contents of the state management for agricultural

that agricultural cooperatives are self-reliant organizations of volunteers

cooperatives.

gathering together to satisfy common needs and aspirations of economy,

+ Create a theoretical framework to perfect the state management for
agricultural cooperatives.
-

culture and society through capital contribution and democratic governance.
Agricultural cooperatives play an important role, so the government has to

By scientificly analysising and evaluating the status of the

agricultural cooperative development and the state management for

increase its interest in agriculture and agricultural co-operatives.
1.1.2. The studies in the country

agricultural cooperatives in Vietnam, the dissertation can be used as the

An agricultural cooperative is a collective economic organization

documents to implement the state management for agricultural cooperatives;


7. Structure of the thesis
33

34


Works in the world have addressed the role of the state in agricultural
co-operatives, such as developing regulations; certificating state's activities
and management and inspection; refering to eight lessons that are more or less
related to the role and content of state management for agricultural cooperatives.

- Develop the scientific argument of state management for agricultural
cooperatives.
- Look for experienced lessons about state management for agricultural
cooperatives of some countries in the world for Vietnam.
- Study the current status of the state management for agricultural

1.2.2. The studies in the country

cooperatives in Vietnam to provide a practical basis for improving the state

Confirmatively, without the state management for cooperatives, the

management for agricultural cooperatives in Vietnam in the coming time.

activities of cooperatives will be difficult to keep true nature and principles

- Propose viewpoints, objectives, directions and main solutions to

and to create value. There is even the management of the state, in many places


don’t still deeply research on comprehensive agricultural cooperatives. The

organizations, is a self-governing economic organization with capital, funds,

dissertation will be a comprehensive research on agricultural cooperatives.

common property, tight organizational structure and legal entity. Co-

- The studied works have pointed out some contents of state

operatives are formed in the spirit of volunteerism, self-help, self-

management for agricultural cooperatives, but these contents have not been

responsibility, democracy, equality, fairness and solidarity among the

developed on a scientific theory. The dissertation focuses on the basic

participants.

contents of state management for agricultural cooperatives based on the

2.1.1.2. Agricultural cooperatives

functional approach of state management.

Agricultural cooperatives are self-governing economic organizations in

- The researches in the country on agricultural cooperatives and the

36


cooperatives;

agricultural cooperatives of business production and general

service.

First, political and legal factors.
Second, economic factors.

An agricultural cooperative has the following basic characteristics:

Third, international environmental factors.

- It is an economic organization gathering a large number of farmers in

Fourth, ecological environmental factors.

rural areas and is the labor force making up the largest proportion of society

2.1.3.2. Subjective factors

in developing countries

First, science and technology factors.

- The main objective of an agricultural cooperative is that its members
assist and help each other to develop.

works in residential areas, especially in rural areas.
Fifth, agricultural cooperatives contribute to environmental protection.
Sixth, agricultural cooperatives contribute to building a new cultural
life in residential areas, especially in rural areas.
Seventh, agricultural cooperatives contribute to gender equality.
Eighth, agricultural cooperatives contribute to ensuring success of

2.1.4. Criteria for appreciating agricultural cooperative operation
2.1.4.1. About appreciation of agricultural cooperative organization
and management
- Implement principles of agricultural cooperative organization and
management
- Satisfaction level of agricultural cooperative members
- Level to achieve operating objectives of agricultural cooperatives
includings :
+ Benefits of cooperative agricultures for cooperative members.
+ Roles of agricultural cooperatives in creating jobs and providing
services.
+ Cooperative capacity of agricultural cooperatives with organizations,
households and cooperatives
2.1.4.2. About appreciation of scale and efficiency

socio-economic development programs and projects in locality through

- Added value scale.

developing and implementing participation of these programs and projects.

- Scale of cooperative members


2.2.2.3. Protect the legitimate rights and interests of agricultural
cooperatives
2.2.3. Contents of state management for agricultural cooperatives
2.2.3.1. Establish and implement strategies, projects and plans for the
development of agricultural cooperatives
2.2.3.2. Enact and enforce laws relaing to the development of
agricultural cooperatives

activity.
"State management" mentioned in this thesis is the concept of state

2.2.3.3. Enact and enforce policies for the development of agricultural
cooperatives

management in a broad sense.
2.2.1.2. Concept of state management for agricultural cooperatives
From the analysis of the concept of state management and agricultural
cooperatives, the concept of state management for agricultural cooperatives

2.2.3.4. Inspection, checking, supervision and handling violations in
the operations of agricultural cooperatives
2.2.3.5. Organize the state management apparatus for agricultural

can be drawn as following: State management for agricultural cooperatives is

cooperatives

the implementation of the state power by state agencies for agricultural co-

2.2.4.

and improve the efficiency of agricultural cooperatives.
necessity of

2.2.4.2. Subjective factors
- State management thoughts of agricultural cooperatives.

laws, policies, projects and plans.

The

integration.
- Responsibility of agricultural cooperatives.

Subjects of state management for agricultural cooperatives include all

2.2.2.

Factors

state management

cooperatives

- Effectiveness of inspection, checking, supervision activities and
handling violations in the operations of agricultural cooperatives.

for agricultural

2.2.5. Objective necessity of completing state management for
agricultural cooperatives


3.1.1.3. The period from 1997 to 2003
The development characteristics of the cooperatives in the period from
1997 to 2003 affirms that cooperatives which were not established on the
basis of the voluntary spirit of cooperative members and incapable of selfcontrol (not up innovation) have many difficulties in conditions of market
economy.
3.1.1.4. The period from 2004 to 2012

agricultural cooperatives.
- About the role of the state to establish legal framework and issue
policies of agricultural cooperative development.
- About organizing the argricultural cooperatives with voluntary and

The period from 2004 till now marked the revival of cooperative
economy both in quality and quantity, reflected the inevitable development
trend of cooperation economic in the new period.
3.1.1.5. The period from 2013 till now

tight assurance.
- About the activities of cooperatives meeting the necessary conditions.

This is the development stage of the "new type" agricultural

- About the necessity to highlight the issue of education and training of

cooperative under the Cooperative Law in 2012. But the conversion under

human resources for agricultural cooperatives.
- Organize the state management agencies of cooperatives; establish a
unified state management body of cooperatives.

economic sector which is lagging behind other economic sectors.
- The scale of cooperative members with turnover in the whole sector

3.1.1.2. The period from 1987 to1996
41

of cooperative economy and the average number of cooperative members are
42


at the high level, which reflects the increasing role of the socio-economic of
agricultural cooperatives.

Immediately, after the war against the French colonialists and the land
reform won, the 8th Resolution of the Party's Central Committee, plenum II in

- The average capital scale of agricultural cooperatives is too low
compared to other types of economy.

August 1955 set out the policy of developing the exchanging labour groups
and building some pilot agricultural cooperatives.

- The effectiveness of production and business of cooperatives is
relatively low. Therefore, if co-operatives are considered as for-profit
organizations, they are unlikely to survive.
- The per capita income of one cooperative is now much lower than in
other regions.

In April 1959, 16th Central Conference, plenum II was officially
decided the way, guideline and policy of agricultural cooperatives.

Resolution No.13-NQ/TW at 5th plenum of the Party Central
Committee (plenum IX) has created a favorable environment for the
cooperative economy and the agricultural cooperative development.
Congress X, XI and XII confirmed: continue to renew the content and
operation mode of the collective economy and the agricultural cooperative

- The awareness of agricultural cooperatives and their roles at all levels,
branches and farmers themselves is not true to nature.
- The situation of capital and funds is still difficult.
- The quality of human resources is low.
- The legal framework and policy system supporting the development
of agricultural co-operative is not appropriate and lacking in synchronism.
3.1.3.3. Some orientations and solutions to develop agricultural

development.
Concretizing that strategic direction, the State has issued projects and
plans relating to the development of agricultural co-operatives.
3.2.2. Promulgate and implement laws relating to the development of
agricultural cooperatives
The Cooperative Law was first promulgated in 1996 and amended in
2003. The Cooperative Law was issued the most recently on 20 November
2012 and became effective on 1st July 2013. This law is quite sufficient to

cooperatives in the present period
3.2. Status of state management for agricultural cooperatives
3.2.1. Develop and implement strategies, projects and plans of the
agricultural cooperative development
Cooperative development, which is mainly agricultural cooperatives, is
a major policy of our Party and State.


agricultural cooperatives
3.3.3.1. Supporting policy for the cooperatives as provided in the 2012
Cooperative Law and the executing guidelines
Article 6 of 2012 Cooperative Law stipulates that the State has a policy
of supporting cooperatives and cooperative unions.

epidemics.
- Support to process products
3.2.4. Inspection, testing, supervision and handling violations in of
agricultural cooperative operation

For cooperatives, cooperative unions operating in the fields of

The inspection and checking of Law implementation and relevant legal

agriculture, forestry, fishery and salt industry; besides enjoying the above

documents are paid attention to and carried out regularly and periodically in

policies of support and incentives, they also receive policies of support and

order to promptly detect and handle illegal violations.

incentives.

However, the inspection and supervision work has not been fully

3.2.3.2. Decree No. 193/2013/ND-CP dated 21 November 2013 of the
Government stipulates the support policies for cooperatives
- Policy of training and retraining human resources.


- Policy of supporting seed.

for cooperatives engaged in production and business activities in various

- Support policy of processing products.

fields such as the Ministry of Agriculture and Rural Development, the

- Preferential tax policy.

Ministry of Transport, the Ministry of Industry and Trade, Ministry of

3.2.3.3. The supporting policy for cooperatives is stipulated in the

Education and Training, State Bank in Vietnam today.

Decision No.2261/QD-TTg dated on15 December 2014 of the Prime Minister
about approving the cooperative development in the period from 2015 to 2020
- Fostering capacity.

Accordingly, the local authorities also have agencies to monitor and
advise on the state management of cooperatives, but mainly at the provincial
and district level.

- Trade promotion, market expansion.
45

46


- The inspection, testing, supervision and handling violations in the
operations of agricultural cooperatives have contributed to ensuring the
operations of agricultural cooperatives.
- The organizational structure and duty performance of the State
management of agricultural cooperatives, on the one hand, ensured the

- There is not enough attention of the political system to the agricultural
cooperative development.
- Cooperative economy zones in general, agricultural cooperatives in
particular have fallen into long-lasting weakness due to the influence of the
old cooperative model which is very serious and very difficult to change.
- Lack of resources, especially financial resource to support the
development of agricultural cooperatives
- The capacity and experience of the state management agencies and
service providers for agricultural cooperatives have not met the requirements.
- The task assignment between the state management agencies and the
agricultural cooperatives is not really clear.
Conclusion Chapter 3

effectiveness and efficiency of the state management in general, and on the
other hand, improved the efficiency of agricultural cooperatives.
In addition, the work of training and fostering officers of agricultural
co-operatives has been also directed to implement.
3.3.2. The main limitations

Chapter 4
DIRECTIONS AND SOLUTIONS CONTINUING TO
COMPLETE THE STATE MANAGEMENT FOR AGRICULTURAL
COOPERATIVES IN VIETNAM
4.1. Viewpoints, goals and directions to complete the state

develop agricultural cooperatives
In the strategies, projects and plans, it is necessary to identify: to

4.1.1.4. Completing the state management for agricultural co-

develop

agricultural

co-operatives

is

to

serve

the

socio-economic

operatives to improve efficiency and effectiveness of the state administrative

development of the country in order to meet the needs of the people, so that it

management of agricultural cooperatives in general, of agriculture and

should be expanded in all fields, branches and diversify forms of activities

agricultural co-operatives in particular.

- Detailed guidance on the implementation of the accounting system
for agricultural co-operatives, co-operative unions.
- Regulation on adding tasks for the Assistance Fund of the cooperative
development to perform tasks of credit guarantee and interest rate support for
cooperatives, Cooperative Union .
4.2.3. Solutions to complete the development for agricultural cooperatives

4.1.2.5. Co-operative agricultures can adapt to the market economy
and international integration development today

4.2.3.1. Finance - credit policy
Renovate credit policies towards creating favorable conditions for
agricultural cooperatives to access credit sources easily.

4.1.3. Directions
4.1.3.1. Strongly convert into tectonic and support agricultural
cooperative development

4.2.3.2. Land policy
Speed up the land allocation process, issuing "certificates of land and

4.1.3.2. Improve the efficiency and effectiveness of the state agencies
from the central to grassroots in the agricultural co-operatives management
4.2. Solutions continuing to complete the state management for

house ownership and other assets attached with land" for agricultural
cooperatives.
4.2.3.3. Policy of supporting the transfer of scientific and technological
progress