MỤC LỤC
STT
I
1
2
3
4
II
1
2
3
4
III
1
2
3
4
NỘI DUNG
MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài
Mục đích nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu
NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Cơ sở lý luận của nội dung sáng kiến kinh nghiệm
Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng nội dung sáng kiến
kinh nghiệm
Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
1
1
2
2
2
2
2
3
5
5
6
7
9
10
13
16
16
17
18
18
19
20
21
1
I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Hiện nay môi trường sống của chúng ta đang bị ô nhiễm và bị hủy hoại
trường. Do đó để bảo vệ môi trường chúng ta phải thực hiện nhiều biện pháp khác
nhau.
Việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường được lồng ghép vào các hoạt động
hằng ngày tạo điều kiện để trẻ được trải nghiệm những vốn sống của bản thân.
Việc chỉ đạo giáo viên giáo dục trẻ bảo vệ môi trường là bao gồm môi trường
vật chất và môi trường tâm lý. Trong đó môi trường vật chất là việc bố trí các góc
hoạt động trong không gian chung của lớp học, cách sắp xếp bố trí, chuẩn bị các
nguyên liệu, đồ dùng, dụng cụ, đồ chơi, các hình ảnh trực quan được sắp xếp gọn
gàng ngăn nắp, đảm bảo vệ sinh an toàn, thoáng mát. Phải gắn liền với vẻ đẹp của
thế giới xung quanh, gợi lên kinh nghiệm cảm xúc thẩm mỹ của trẻ.
2
Là một Phó hiệu trưởng chỉ đạo công tác chuyên môn, tôi luôn trăn trở tìm ra
các giải pháp để bồi dưỡng nhận thức cho đội ngũ giáo viên nhằm nâng cao hiệu
quả trong công tác giáo dục trẻ đặc biệt là giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho
trẻ. Vì vậy tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên
nâng cao hiệu quả giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua các hoạt
động hàng ngày ở trường mầm non Thiệu Tiến, Thiệu Hóa" làm đề tài nghiên
cứu.
2. Mục đích nghiên cứu đề tài
Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ nhằm đạt được những mục tiêu
chính đó là: Chỉ đạo giáo viên nâng cao hiệu quả giáo dục ý thức bảo vệ môi
trường cho trẻ, đồng thời “giúp giáo viên nắm được cách lồng ghép nội dung giáo
dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động giáo dục trẻ” [3]. Nhằm trang bị cho trẻ
một số hiểu biết về môi trường, về mối quan hệ giữa con người và môi trường
sống. Hình thành ở trẻ tình cảm, thái độ, hành vi tích cực đối với môi trường như:
Yêu quý, bảo vệ, chăm sóc giữ gìn môi trường, phản đối những việc làm gây ảnh
hưởng đến môi trường. Dạy trẻ một số kỹ năng đơn giản để bảo vệ, chăm sóc môi
quả với trẻ, giáo dục bảo vệ môi trường là cơ sở quan trọng của việc hình thành và
phát triển nhân cách cho trẻ một cách toàn diện, bởi ở lứa tuổi mầm mon đây là giai
đoạn đặc biệt nhạy cảm của đời người, những đặc trưng về nhân cách con người
mới như tính trung thực, nề nếp, kỷ luật, vệ sinh, nhân hậu, lễ phép, kính trên
nhường dưới, yêu thiên nhiên, từ đó trẻ hiểu biết về môi trường giúp trẻ có hành vi,
thái độ ứng xử phù hợp với môi trường để gìn giữ bảo vệ môi trường, biết sống hòa
nhập với môi trường nhằm đảm bảo phát triển lành mạnh. Trẻ biết môi trường xung
quanh trẻ bao gồm những gì? Trẻ biết phân biệt được môi trường xung quanh trẻ,
những việc làm tốt - xấu đối với môi trường và làm gì để bảo vệ môi trường? Giáo
dục trẻ cách chăm sóc giữ gìn sức khỏe cho bản thân trẻ, biết chăm sóc và bảo vệ
cây cối, bảo vệ con vật nơi mình ở. Biết về một số ngành nghề, văn hóa, phong tục
tập quán của địa phương, xây dựng cho trẻ niềm tự hào và ý thức giữ gìn và bảo tồn
văn hóa dân tộc.
Vì vậy “Giáo dục bảo vệ môi trường là quá trình hình thành và phát triển ở
trẻ ý thức và những hiếu biết về môi trường, giúp trẻ có thái độ tích cực đối với môi
trường xung quanh trẻ, đồng thời bước đầu hình thành những năng lực cần thiết để
trẻ tham gia vào các hoạt động thực tế tìm hiểu và giữ môi trường phù hợp với lứa
tuổi”[5].
2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
a. Thuận lợi:
Trường mầm non Thiệu Tiến nằm trên địa bàn xã Thiệu Tiến cách trung tâm
Huyện Thiệu Hóa 4 km về phía Tây là một xã thuần nông, nhân dân chủ yếu làm
nghề nông nghiệp. Nhưng được sự quan tâm của phòng giáo dục, Đảng uỷ, UBND
xã Thiệu Tiến cùng các ban, ngành, đoàn thể đóng trên địa bàn tạo điều kiện thuận
lợi giúp đỡ nhà trường trong mọi hoạt động. Tập thể nhà trường luôn đoàn kết yêu
thương giúp đỡ lẫn nhau trong công tác cũng như trong cuộc sống.
Nhà trường có đội ngũ giáo viên có trình độ chuyên môn đạt chuẩn và trên
chuẩn, đội ngũ giáo viên đa số trẻ, nhiệt tình, chịu khó, yêu nghề mến trẻ.
Năm học 2016-2017, nhà trường có tổng số 26 CBGV, NV. Trong đó, Ban
môi trường, bỏ rác không đúng nơi quy định.
+ Vẫn còn một số trẻ chưa biết chia sẻ, hợp tác với bạn bè và những người
xung quanh trong việc bảo vệ môi trường do các bậc phụ huynh còn chưa thường
xuyên nhắc nhở và giáo dục trẻ bảo vệ môi trường tại gia đình cũng như cộng đồng.
Xuất phát từ những vấn đề thực tế trên để chỉ đạo nâng cao chất lượng thực
hiện chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ trong trường mầm non đạt kết
quả tốt tôi đã tiến hành khảo sát thực tế chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường như
sau:
BẢNG KHẢO SÁT ĐẦU NĂM HỌC
* Đối với giáo viên:
STT
Nội dung tiêu chí khảo sát
Kết quả
Tỉ lệ
Chưa
%
đạt
Tỉ lệ
%
7
41%
10
59%
Xây dựng môi trường hoạt động
Tổ chức môi trường hoạt động
Công tác tuyên truyền.
* Đối với trẻ:
Khả năng của trẻ
Trẻ có thói quen sống gọn gàng
ngăn nắp, vệ sinh cá nhân, vệ sinh
môi trường sạch sẽ.
Tích cực tham gia các hoạt động,
gần gũi bảo vệ môi trường.
Trẻ biết chia sẻ và hợp tác với bạn
bè và những người xung quanh.
Có khả năng phản ứng với các
hành vi của con người làm bẩn môi
trường và phá hoại môi trường.
Tổng
số
Mức độ % trên trẻ
Chưa
Đạt
%
%
đạt
347
252
69%
108
31%
5
Qua bảng khảo sát cho thấy kết qủa chung chưa cao.
Từ thực trạng trên, để nâng cao chất lượng chỉ đạo thực hiện nâng cao hiệu
quả giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua các hoạt động hàng ngày,
tôi đã nghiên cứu tìm tòi và áp dụng một số giải pháp.
3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
* Giải pháp 1. Khảo sát, đánh giá thực trạng việc thực hiện chuyên đề
giáo dục bảo vệ môi trường của từng giáo viên
Đây là một việc làm rất cần thiết nên công tác đánh giá phải được tiến hành
một cách khách quan, chính xác và cụ thể, từ đó có cơ sở để xây dựng kế hoạch chỉ
đạo sát, đúng với điều kiện thực tế. Đồng thời cũng phát hiện được những sai lệch
trong quá trình tổ chức thực hiện chuyên đề.
Qua việc đánh giá còn một số lớp xây dựng môi trường giáo dục dập khuôn
chưa phù hợp với nhóm lớp mình, chưa tạo môi trường mở để trẻ hoạt động mà sử
dụng các mảng kín cứng nhắc, chưa chú ý đến việc làm đồ dùng, đồ chơi từ phế
liệu sẵn có ở địa phương, đồng thời chưa biết cách lồng ghép tích hợp các nội dung
giáo dục bảo vệ môi trường phù hợp với nhóm, lớp mình ở các hoạt động.
Ví dụ:
- Trong các nhóm lớp, một số giáo viên tạo môi trường chưa phù hợp với lớp
mình. Cụ thể ở góc học tập chỉ làm tranh, trang trí có nội dung về số, nội dung các
câu truyện, thơ. Không có nội dung về môi trường xung quanh. Ở góc nghệ thuật
các tranh ảnh, đồ dùng, đồ chơi chủ yếu là dụng cụ âm nhạc chưa có các tranh ảnh,
làm được. Từ đó xây dựng kế hoạch bồi dưỡng nâng cao chất lượng nội dung
chuyên đề phù hợp với từng nhóm, lớp trong nhà trường.
Khi xây dựng kế hoạch bồi dưỡng và nâng cao, tôi đã căn cứ vào nội dung
của chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường được tiếp thu qua chuyên đề phòng giáo
dục tổ chức. Căn cứ vào hướng dẫn chỉ đạo của lãnh đạo phòng giáo dục về các nội
dung thực hiện chuyên đề. Đồng thời căn cứ vào nhiệm vụ thực hiện năm học của
nhà trường và điều kiện thực tế ở địa phương để xây dựng kế hoạch bồi dưỡng phù
hợp đạt hiệu quả cao.
Cần phải nắm vững nội dung trọng tâm để xây dựng nội dung giáo dục bảo
vệ môi trường phù hợp với từng chủ đề, trong tháng, trong năm.
Tôi lập kế hoạch chỉ đạo và gợi ý để giáo viên chủ động, sáng tạo trang trí,
sắp xếp đồ dùng, đồ chơi ở lớp phù hợp với chủ đề, phù hợp với trẻ ở nhóm lớp
mình. Lên kế hoạch tháng, chủ đề, kế hoạch hoạt động trong ngày lồng ghép nội
dung giáo dục bảo vệ môi trường phù hợp.
Ví dụ: Trang trí ở các góc:
Góc xây dựng cần trang trí tranh ảnh về trường mầm non, các hành vi giữ gìn
môi trường trong trường mầm non như: Quét dọn, trồng và chăm sóc cây cối, hoa
quả… Sắp xếp các đồ dùng, đồ chơi của trẻ phù hợp với chủ đề như: Đu quay, cầu
trượt, bập bênh…
Góc phân vai trang trí các loại tranh ảnh có hình ảnh giáo dục trẻ bảo vệ môi
trường: quét nhà, đánh răng, rửa tay, chải tóc…
Góc nghệ thuật trang trí các loại tranh ảnh, đồ dùng đồ chơi về trường mầm
non thân yêu của trẻ, trưng bầy các sản phẩm do trẻ tự tạo…
Góc thiên nhiên bổ sung các loại cây, đặc biệt là tạo điều kiện để trẻ được
gieo trồng các loại hạt.
Ví dụ: Khi lên kế hoạch tháng tôi chỉ đạo giáo viên đưa nội dung giáo dục
bảo vệ môi trường vào mục tiêu của chủ đề phù hợp với chủ đề trường mầm non
như: Trẻ biết giữ gìn trường lớp sạch sẽ, biết cất đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy
định…
Tôi chỉ đạo giáo viên lập kế hoạch dạy trẻ với nội dung: Con người và môi
rất thích thú khi được làm quen, khám phá môi trường xung quanh. Đặc biệt, đối
với trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo đã có một vốn kiến thức phong phú về môi trường xung
quanh, điều này tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên dễ dàng hơn khi thực hiện
nhiệm vụ giáo dục môi trường cho trẻ. Tuy nhiên, để hệ thống hóa các khái niệm
mang tính trừu tượng về môi trường xung quanh đòi hỏi giáo viên phải linh hoạt,
nhạy bén trong các phương pháp giáo dục trẻ.
- Giáo viên phải giúp trẻ hiểu và phân biệt được đâu là môi trường sạch, môi
trường bẩn và các tác hại khi sống trong môi trường bẩn để từ đó trẻ có các nhận
thức bảo vệ môi trường và bảo vệ sức khỏe của trẻ.
Ví dụ: Cô giáo tạo tình huống làm môi trường lớp học bừa bộn có nhiều rác,
đồ dùng đồ chơi không ngăn nắp. Cô cho trẻ nhận xét môi trường sạch hay bẩn. Trẻ
đưa ra cách giải quyết: Trẻ tự phân công cho từng tổ, nhóm, cá nhân trực nhật và
thực hiện công việc. Sau khi lao động xong cho trẻ nhận xét, so sánh môi trường
của lớp học trước khi lao động với sau khi lao động.
- Hình thành các thói quen lao động tự phục vụ: Lau dọn, sắp xếp gọn gàng
đồ dùng, đồ chơi, không vứt rác, vứt đồ chơi bừa bãi. Đi vệ sinh đúng nơi quy định,
biết giữ gìn nhà vệ sinh sạch sẽ, biết rửa tay bằng xà phòng trước và sau khi đi vệ
sinh. Biết tiết kiệm nước trong sinh hoạt hàng ngày, không để vòi nước chảy liên
tục, thấy nước chảy tràn biết khóa vòi lại…
Cô hướng dẫn trẻ làm một số đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu thiên nhiên
và vật liệu đã qua sử dụng: Lấy lá chuối làm con vật, làm kèn, nhặt lá cây làm con
vật....lấy hột hạt, vỏ hến, sỏi.. để xếp hoa, quả, con vật, ô tô ... thông qua đó tôi giáo
dục trẻ ý thức tiết kiệm và ý thức lao động sáng tạo.
Thường vào các buổi chiều thứ 6 cuối tuần tôi chỉ đạo giáo viên mẫu giáo
cho trẻ lao động vệ sinh môi trường xunh quanh trường lớp như:
+ Tổ 1: Thu gom rác, lá cây xung quanh trường (nhặt giấy vụn, vỏ bim bim,
vỏ hộp sữa, thu gom lá cây bỏ vào thùng rác)
8
làm sạch đẹp môi trường, có thái độ phản đối trước những hành vi không tốt với
môi trường, trẻ biết tiết kiệm trong sinh hoạt, ăn uống và sử dụng trang phục phù
hợp với thời tiết ở thời điểm đón trẻ: Cô đến sớm thông thoáng phòng, không để
phòng bị gió lùa, cô quan sát và nhắc nhở trẻ cất nhấc đồ dùng đúng nơi qui định
ngay ngắn gọn gàng, nhắc nhở trẻ đi giầy, đi tất, mặc áo giữ ấm cho đôi chân và cơ
thể trong mùa đông, bỏ rác vào đúng nơi qui định.
Trước giờ thể dục sáng dựa vào chủ đề mà trò chuyện với trẻ.
Ví dụ: Cô dành thời gian ít phút trò chuyện cùng trẻ về sự ô nhiễm của môi trường
và nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường là do bụi bẩn, phương tiện giao thông đi
lại nhiều gây nên, tiếng động cơ cũng gây nên ô nhiễm môi trường; rồi rác thải, vỏ
sữa, giấy kẹo, túi ni lông do mọi người vứt bừa bãi, không bỏ đúng nơi qui định ...
Cô cùng với trẻ nhặt rác ở bồn cây, bồn hoa ở xung quanh sân trường trước khi tập
thể dục sáng. Cô nhắc nhở và hướng dẫn trẻ thường xuyên nhổ cỏ, bắt sâu, tưới cho
cây ở góc thiên nhiên của lớp và bồn hoa, cây xanh ở sân trường. Cho trẻ mô phỏng
9
các động tác có lợi cho sức khoẻ và môi trường như: Cuốc đất bắt sâu, trồng cây,
tưới cây...
Hoạt động học tập tuy không phải là hoạt động chủ đạo ở trường mầm non
nhưng thông qua các môn học: Khám phá khoa học, văn học, tạo hình, âm
nhạc...cũng có nhiều cơ hội để thực hiện việc giáo dục môi trường cho trẻ, nhất là
môn học khám phá khoa học về môi trường xung quanh trẻ, ở chủ điểm thực vật cô
giáo dục trẻ cách chăm sóc bảo vệ rau: Nhổ cỏ, bắt sâu cho rau, tưới rau, khi chăm
sóc rau các con nhớ đi cẩn thận không dẫm nát rau, không làm rau gẫy lá như tiết
học làm quen một số loại rau. Trẻ biết giữ gìn vệ sinh môi trường sạch sẽ, khi ăn
các loại rau phải rửa sạch sẽ, với loại rau ăn lá phải nhặt lá vàng và cuống già bỏ
vào thùng rác.
Với hoạt động tạo hình cô hướng dẫn trẻ cách cầm bút, tô mầu các loại rau,
* Ở thời điểm đón, trả trẻ:
10
Tôi chỉ đạo giáo viên giáo dục trẻ có ý
thức bảo vệ môi trường: Biết chào hỏi lễ
phép khi đến lớp và khi ra về, cất đồ dùng
đồ chơi đúng nơi quy định, không mang
quà đến lớp, nhắc nhở trẻ vệ sinh cá nhân
sạch sẽ, trò chuyện với trẻ về nội dung
bảo vệ môi trường theo chủ đề, đồng thời
cho trẻ đọc các bài thơ, câu truyện, bài
hát, tổ chức các trò chơi có nội dung giáo
dục bảo vệ môi trường. Trao đổi với phụ
huynh để phối hợp giáo dục trẻ viết bảo vệ môi trường ở gia đình và cộng đồng.
Ở hoạt động có chủ định:
Tôi đã chỉ đạo giáo viên lựa chọn nội dung tích hợp giáo dục bảo vệ môi
trường cho phù hợp với từng đối tượng trẻ, phù hợp với chủ đề, phù hợp với nội
dung trọng tâm của bài dạy và tích hợp một cách nhẹ nhàng, thoải mái không ôm
đồm. Từ đó giúp trẻ có thêm kiến thức và hành vi tốt bảo vệ môi trường.
Ví dụ: Với hoạt động cho trẻ khám phá về “Các loại cây” cô và trẻ trò
chuyện về các loại cây: Tên gọi, đăc điểm của từng loại cây giúp trẻ phát triển kỹ
năng nghe, kỹ năng nói, trẻ biết tác dụng của cây ngoài cho hoa, quả, gỗ, bóng mát
cây còn làm cho không khí trong lành… từ đó trẻ có hành vi đúng, biết cách chăm
sóc cây, trồng cây, tưới nước, nhổ cỏ, không bẻ cành ngắt lá…
* Ở hoạt động ngoài trời:
Tôi chỉ đạo giáo viên hàng ngày tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ cũng
phải lồng ghép được các nội dung giáo dục bảo vệ môi trường như: Cách chăm sóc
cây cối, con vật… Ở thời điểm này giáo viên cần tạo cơ hội tốt nhất để trẻ được
có ý thức hơn trong việc thực hiện ở lớp, ở nhà cũng như nơi công cộng. Bằng cách
tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi, hát, đọc thơ, kể truyện có nội dung về giáo dục
bảo vệ môi trường như: Bài thơ “ăn”, “chổi ngoan”, “không vứt rác ra đường”….
câu truyện “nỗi đau của lá”, “ai có lỗi”… Bài hát “ra vườn hoa em chơi”, “dậy đi
thôi”… Trò chơi “nhặt lá vào thùng”, “chọn hành vi đúng, sai về bảo vệ môi
trường”……Ở thời điểm này cô giáo còn có thể tổ chức để trẻ được tham gia lao
12
động chung vệ sinh trường, lớp từ đó tạo cơ hội cho trẻ được trải nghiệm.
* Thông qua hoạt động nêu
gương.
Hoạt động nêu gương cũng là một
trong những hoạt động để tôi chỉ đạo thực
hiện nhiệm vụ giáo dục bảo vệ môi trường
cho trẻ một cách có chiều sâu, giúp cho trẻ
có ý thức bảo vệ môi trường một cách hiệu
quả nhất. Vào những buổi nêu gương cô
cho trẻ kể những việc làm tốt giúp cô giáo
và các bạn như: Biết kê bàn ăn, biết gấp
khăn, biết nhặt cơm rơi vào đĩa, biết nhặt
rác bỏ vào thùng, xếp ghế; có kỹ năng sống
(Hình ảnh hoạt động nêu gương)
như biết chào hỏi, khi mắc lỗi với cô hoặc bạn thì biết xin lỗi, khi có người khác
giúp đỡ hay cho quà thì biết cảm ơn...Trong những buổi nêu gương như vậy đã giúp
trẻ làm tốt hơn những công việc hàng ngày như trẻ lao động giúp cô. Giáo viên đã
tuyên dương trẻ, khích lệ trẻ kịp thời và cho trẻ được cắm cờ, trong đó cô rất chú
trọng đến vấn đề giáo dục bảo vệ môi trường bằng cách tuyên dương, khen ngợi
những trẻ đã làm giúp cô như: Nhặt lá rụng, quét lớp, cất gối, tiết kiệm nước khi
rửa tay, rửa chân....
được môi trường sạch, môi trường bẩn trong gia đình. Biết quý trọng giữ gìn đồ
dùng trong gia đình, cất đồ dùng, đồ chơi đúng chỗ, bỏ rác đúng nơi quy định,
không khạc nhổ bừa bãi...có ý thức về những điều nên làm như: khoá vòi nước
không sử dụng, tắt điện khi ra khỏi phòng....
Hoạt động Khám phá khoa học: “Đồ dùng sử dụng bằng điện trong gia
đình bé”
Trẻ biết một số đồ dùng sử dụng bằng điện trong gia đình như: Bóng điện để
thắp sáng, quạt, tivi, đài, tủ lạnh,... Cô giáo dục trẻ những kỹ năng sử dụng đồ dùng
bằng điện đúng cách vừa tiết kiệm lại có thể bảo quản đồ dùng, tránh được những
vấn đề gây cháy nổ hay nguy hiểm khác. Cô đưa ra các tình huống nhằm lồng ghép
nội dung “sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả” như khi ra khỏi phòng các con
phải làm gì? (Tắt đèn, tắt tivi, quạt...)
Kết quả: Trẻ có ý thức giữ gìn nhà cửa sạch sẽ, có ý thức về những điều nên
làm như: Tắt điện khi ra khỏi phòng, cất đồ dùng, đồ chơi đúng nơi quy đinh, khoá
vòi nước khi rửa tay xong.
* Chủ đề: Bản thân bé:
Mục đích là giáo dục trẻ biết ích lợi của việc giữ gìn vệ sinh thân thể, vệ
sinh môi trường đối với sức khoẻ con người. Trẻ có hành vi và thói quen tốt trong
ăn uống: Mời cô, mời bạn, không ăn quà vặt ngoài đường...Nhận biết ký hiệu thông
thường: Nhà vệ sinh nam, nữ, thùng đựng rác… và biết tranh về một số đồ vật dụng
cụ, nơi nguy hiểm đối với bản thân như: Dao, kéo, ổ cắm điện, ao, hồ... thông qua
hoạt động “Khám phá khoa học”.
(Hình ảnh cô và trẻ trong hoạt động Khám phá khoa học)
14
Giờ học khám phá khoa học: “Năm giác quan của bé”. Cho trẻ khám phá
thực hành trải nghiệm các giác quan và qua đó giáo dục trẻ biết chăm sóc giữ gìn
Cô còn giáo dục trẻ yêu quý các con vật nuôi, mong muốn và thực hiện những hành
động tốt để chăm sóc bảo vệ những con vật gần gũi.
Ví dụ: Trong chủ đề nhánh: Một số động vật sống dưới nước” Cô cho trẻ
cùng quan sát thí nghiệm với 2 con cá ở 2 bình nước khác nhau (bình nước sạch và
bình nước bẩn) cho trẻ nhận xét về sự tồn tại của hai con cá đó. Cô mở rộng về một
số động vật đang sống trong lòng Đại Dương, biển, đảo để trẻ biết thêm về thế giới
động vật nhưng chúng đang có nguy cơ tuyệt chủng do ý thức con người ....
Cô cần nhấn mạnh trong tự nhiên có rất nhiều con vật, chúng có tên gọi, đặc
điểm, hình dáng và môi trường sống khác nhau nhưng chúng đều cần được chăm
sóc và bảo vệ.
15
Kết quả: Trẻ biết yêu quý các loại động vật, biết chăm sóc bảo vệ động vật
quý hiếm và tránh những động vật hung dữ.
Như vậy việc chỉ đạo giáo viên lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ
thông qua các chủ đề khác nhau quả thật rất phong phú, đa dạng khi giáo viên biết
lồng ghép tích hợp để giúp trẻ có những kiến thức hiểu biết về chăm sóc cho bản
thân, về môi trường xung quanh gần gũi với bản thân, biết sử dụng và giữ gìn đồ
dùng luôn sạch sẽ gọn gàng, ngăn nắp.... biết sống vì môi trường, bảo vệ và giữ gìn
môi trường, có thái độ đúng với môi trường một cách tích cực và hiệu quả.
* Giải pháp 7. Chỉ đạo giáo viên sưu tầm, tìm kiếm, lựa chọn làm những
mẫu đồ dùng, đồ chơi đơn giản từ nguyên vật liệu thải bỏ.
Bên cạnh những biện pháp vừa kể trên, tôi chỉ đạo giáo viên sưu tầm, tìm
kiếm, lựa chọn những mẫu đồ dùng, đồ chơi đơn giản được tận dụng từ nguyên vật
liệu thải bỏ để hướng dẫn trẻ cùng thực hiện. Tôi nhận thấy, có rất nhiều sản phẩm
được tạo ra từ nguồn nguyên vật liệu này và trẻ đã hào hứng chơi với những đồ
chơi ấy vì yếu tố mới lạ luôn hấp dẫn trẻ để làm phong phú hơn ngân hàng đồ chơi
tại lớp cho trẻ. Nhằm kích thích sự tìm tòi, khám phá của trẻ vào các hoạt động một
trú, vận động phụ huynh thu gom phế liệu để cô và trẻ làm đồ dùng đồ chơi.
4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với
bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
Bằng những kinh nghiệm chỉ đạo và sử dụng các biện pháp trên, qua một
năm theo dõi, đánh giá kết qủa giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ ở trường mầm
non có những chuyển biến rõ rệt. Khẳng định chất lượng thực hiện chuyên đề giáo
dục bảo vệ môi trường của giáo viên ngày càng có chiều sâu, qua đó góp phần làm
thay đổi nhận thức của các bậc phụ huynh và cộng đồng về tầm quan trọng của môi
trường với sự sống của con người.
Kết quả như sau:
BẢNG KHẢO SÁT CUỐI NĂM HỌC
* Đối với giáo viên:
STT
Nội dung tiêu chí khảo sát
Kết quả
Đạt
1
2
3
4
TT
1
2
Lập kế hoạch tổ chức thực hiện chuyên
đề giáo dục bảo vệ môi trường
Xây dựng môi trường hoạt động
Tổ chức môi trường hoạt động
0
0
0
0
0
0
Kết quả
Đạt
%
Chưa đạt
%
340
98%
7
2%
338
97.4%
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Trẻ em là nguồn hạnh phúc của mỗi gia đình, là tương lai của đất nước.
Chăm sóc giáo dục trẻ là chăm sóc đến tương lai của cả một dân tộc. Bởi vậy giáo
dục bảo vệ môi trường cần được quan tâm đúng mức ngay từ lứa tuổi mầm non vì
trẻ ở lứa tuổi này rất thích tiếp xúc với thế giới tự nhiên và cuộc sống xung quanh.
Để giúp trẻ có những kiến thức và kỹ năng thực hành bảo vệ môi trường phù hợp
với khả năng của trẻ, điều quan trọng là giáo viên phải luôn gương mẫu cho trẻ làm
theo, luôn có ý thức hướng dẫn trẻ, kiên trì không được đốt cháy giai đoạn.
Giáo viên phải nhận thức đầy đủ đúng đắn về nội dung giáo dục bảo vệ môi
trường và môi trường đối với sự phát triển của trẻ. Vì thế đòi hỏi giáo viên phải
nghiên cứu và hiểu đặc điểm tâm sinh lý của trẻ để từ đó có những biện pháp tích
hợp giáo dục bảo vệ môi trường mọi lúc, mọi nơi không ngại khó, ngại khổ, ngại
bẩn...
Tích cực tìm tòi, sáng tạo áp dụng linh hoạt các phương pháp giảng dạy để áp
dụng nội dung chuyên đề một cách phù hợp với khả năng của trẻ và tình hình thực
tế ở trường và các nhóm, lớp. Tích cực sưu tầm tranh đẹp, hấp dẫn đảm bảo tính
thẩm mỹ có nội dung giáo dục bảo vệ môi trường.
Luôn phối kết hợp chặt chẽ cùng phụ huynh học sinh, gia đình và nhà trường
để giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ.
Tích cực ứng dụng công nghệ thông tin, bài giảng điện tử, sưu tầm băng hình
để lưu giữ và sử dụng trên các hoạt động lồng ghép bảo vệ môi trường.
Trên cơ sở đó giáo dục trẻ biết yêu quý, gần gũi môi trường và đánh giá các
hành vi tốt, xấu của con người trong việc chăm sóc, bảo vệ môi trường. Từ đó biết
cách sống tích cực với môi trường nhằm đảm bảo sự phát triển lành mạnh của cơ
thể và trí tuệ. Đặc biệt qua giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ còn để nhắc nhở
người lớn và đánh thức ở họ biết bảo vệ môi trường sống cho trẻ em cũng như bảo
vệ cho một môi trường sống an toàn, sạch sẽ, lành mạnh và phong phú. Vì vậy giáo
dục bảo vệ môi trường cho trẻ là vấn đề quan trọng và vô cùng cần thiết.
2. Kiến nghị:
.................................................................
Thanh Hóa, ngày 18 tháng 03 năm 2017
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người
khác.
NGƯỜI VIẾT SÁNG KIẾN
Mai Thị An
19
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Báo người lao động viết về “Toàn cảnh vụ cá chết hàng loạt ở miền Trung” ra
ngày 30/06/2016.
[2]. Tài liệu tập huấn Giáo dục bảo vệ môi trường cho giáo viên mầm non - NXB
Hà Nội tháng 02/2008. Tr.03
[3]. Tài liệu Bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên Module 27 “Thiết kế các hoạt
động giáo dục lồng ghép nội dung Bảo vệ môi trường, giáo dục sư dụng năng
lượng tiết kiệm và giáo dục an toàn giao thông”. Tr 112, 113
[4]. Chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường trong trường mầm non tháng 8/2007.
Tr.01.
[5]. Hướng dẫn thực hiện hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non.
NXB Giáo dục Việt Nam 2003. Tr.12
20
DANH MỤC
2010-2011
lượng phong trào “Xây dựng trường
GD&ĐT
học thân thiện, học sinh tích cực”
cho trẻ 5-6 tuổi
Một số biện pháp tổ chức hoạt động
Phòng
A
2013-2014
góc cho mẫu giáo trẻ 5-6 tuổi ở
GD&ĐT
trường mầm non Thiệu Thành
Một số biện pháp tổ chức hoạt động
Sở
C
2013-2014
góc cho mẫu giáo trẻ 5-6 tuổi ở
GD&ĐT
trường mầm non Thiệu Thành
Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên
Phòng
A
2016-2017
nâng cao hiệu quả giáo dục ý thức
GD&ĐT
bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua
các hoạt động hàng ngày ở trường
mầm non Thiệu Tiến, Thiệu Hóa
Tác giả