i

LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình điều tra, nghiên cứu để hoàn thành luận văn, ngoài sự nỗ lực
của bản thân, tôi đã nhận được sự hướng dẫn nhiệt tình, chu đáo của các nhà khoa
học, các thầy cô giáo, các cơ quan, đồng nghiệp và nhân dân địa phương.
Tôi xin bày tỏ sự cảm ơn trân trọng nhất tới giáo viên hướng dẫn khoa học
TS. Nguyễn Quang Duệ đã tận tình hướng dẫn giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực
hiện đề tài và hoàn thành luận văn.
Tôi xin trân trọng cảm ơn sự góp ý chân thành của các thầy, cô giáo Khoa
Sau đại học, Trường Đại học Lâm nghiệp, Ban quản lý dự án Khu đô thị mới Văn
Phú, quận Hà Đông, tập thể phòng Tài nguyên và Môi trường quận Hà Đông,
Trung tâm phát triển quỹ đất quận, Ban Bồi thường GPMB quận, phòng Tài chính Kế hoạch quận, các phòng, ban, cán bộ và nhân dân phường Phú La của quận Hà
Đông đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này.
Ngoài ra, tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, cán bộ đồng nghiệp và bạn
bè đã động viên, khích lệ và tạo điều kiện về mọi mặt cho tôi trong quá trình thực
hiện đề tài này.
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết
quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được sử dụng để bảo vệ một học
vị nào.
Tôi cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được
cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc./.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày

tháng

năm 2013

Tác giả


2.1. Đặc điểm cơ bản của quận Hà Đông .............................................................43
2.1.1. Giới thiệu chung về quận Hà Đông .........................................................43
2.1.2. Các đặc điểm tự nhiên quận Hà Đông .....................................................43
2.1.3. Các đặc điểm kinh tế xã hội quận Hà Đông ............................................47
2.1.4. Khái quát tình hình và kết quả thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, giải
phóng mặt bằng trên địa bàn quận Hà Đông .....................................................49
2.1.4.6 Các chính sách hiện hành về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng,
chính sách Tái định cư trên địa bàn thành phố Hà Nội .....................................56


iii

2.1.5. Khái quát về dự án, quy mô, tiến đô thực hiện dự án Đô thị mới Văn Phú,
quận Hà Đông, thành phố Hà Nội .....................................................................60
2.2. Phương pháp nghiên cứu ...............................................................................65
2.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu, khảo sát ........................................65
2.2.2. Phương pháp điều tra thu thập số liệu, tài liệu: .......................................66
2.2.3. Phương pháp xử lý số liệu .......................................................................66
2.2.4. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu ...................................................................67
Chương 3.KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ......................................................................73
3.1. Phân tích thực trạng thực hiện chính sách về bồi thường, hỗ trợ giải phóng
mặt bằng tại dự án Đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông.......................................73
3.1.1. Phân tích đối tượng bị thu hồi đất thực hiện dự án ..................................74
3.1.2. Phân tích đối tượng thụ hưởng chính sách về bồi thường, hỗ trợ, GPMB
thực hiện dự án: .................................................................................................76
3.1.3. So sách chính sách về bồi thường, hỗ trợ GPMB tại dự án với thực trạng
phát triển kinh tế, xã hội trên địa bàn quận Hà Đông. .......................................81
3.1.4. Phân tích nhân tố ảnh hưởng đến tiến độ giải phóng mặt bằng tại dự án.
...........................................................................................................................89
3.1.5. Những tác động khi thực hiện các chính sách bồi thường, hỗ trợ GPMB

Giải phóng mặt bằng

BT, HT

Bồi thường, hỗ trợ

TĐC

Tái định cư

UBND

Ủy ban nhân dân

WB

Ngân hàng thế giới

ADB

Ngân hàng phát triển châu Á

QĐ-UBND

Quyết định- Ủy ban nhân dân

CP

Chính phủ


3.3

Xác định đối tượng được bồi thường và không được bồi thường
của dự án khu đô thị mới Văn Phú

76

Kết quả điều tra đối với người bị thu hồi đất về sự đồng ý với
chính sách BT, HT, GPMB tại dự án khu đô thị mới Văn Phú

77

3.4

Giá đất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hà Tây năm 2007

78

3.5

Giá đất ở tại thành phố Hà Đông năm 2007

78

3.6

3.7

3.8



88

Tổng hợp phương thức sử dụng tiền BT, HT của các hộ dân
thuộc dự án khu đô thị mới Văn Phú

95

Tình trạng việc làm của số người dân trong độ tuổi lao động
trước và sau khi thu hồi đất tại dự án khu đô thị mới Văn Phú

98


vi

DANH MỤC CÁC HÌNH
TT

Tên hình

Trang

2.1

Bản đồ hiện trạng sử dụng đất quận Hà Đông năm 2010

44

2.2

thiểu đảm bảo cho quá trình tái sản xuất giúp xã hội không ngừng phát triển. Trong
quá trình đổi mới nền kinh tế - xã hội ở nước ta, cơ chế kinh tế thị trường đã từng
bước được hình thành, các thành phần kinh tế phát triển mạnh mẽ và một xu hướng
tất yếu về nguồn lực đầu vào cho sản xuất và sản phẩm đầu ra đều phải trở thành
hàng hoá, trong đó đất đai cũng không phải là ngoại lệ.
Hội nhập khu vực và toàn cầu với sự kiện Việt Nam trở thành thành viên
chính thức của tổ chức Thương Mại Thế Giới là vấn đề trọng điểm hiện nay, nhằm
thúc đẩy sự phát triển kinh tế của đất nước. Mặc dù đã đạt được một số thành tựu to
lớn làm biến đổi bộ mặt kinh tế, xã hội của đất nước nhưng kinh tế phát triển trên
nền tảng cơ sở hạ tầng còn nhiều thiếu thốn, chưa đồng bộ nên chưa phát huy được
hết tiềm năng vốn có. Để đáp ứng yêu cầu đó thì việc Nhà nước thu hồi đất để xây
dựng cơ sở hạ tầng, phục vụ lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, an ninh, quốc
phòng, phát triển kinh tế là hết sức cần thiết.
Trong điều kiện quỹ đất ngày càng hạn hẹp mà nhu cầu đầu tư ngày càng
tăng thì vấn đề lợi ích kinh tế của các tổ chức, cá nhân khi Nhà nước giao đất cũng
như thu hồi đất ngày càng được quan tâm. Vì vậy, công tác bồi thường, hỗ trợ giải
phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất đã và đang là một vấn đề mang tính thời
sự cấp bách. Trong những năm qua, chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng đã
đi vào cuộc sống, tạo mặt bằng cho các dự án xây dựng ở Việt Nam, tạo nguồn lực
sản xuất, chuyển đổi cơ cấu, phát triển đô thị và đổi mới diện mạo nông thôn. Trước
những đổi mới của chính sách đất đai và sự vận động của thị trường bất động sản
mà trong đó có thị trường quyền sử dụng đất, chính sách bồi thường thiệt hại khi
Nhà nước thu hồi đất hiện hành đã bộc lộ một số tồn tại ảnh hưởng đến công tác bồi
thường, giải phóng mặt bằng cho các dự án đầu tư ở Việt Nam. Thực tiễn đã khẳng định
công tác giải phóng mặt bằng là điều kiện tiên quyết để thực hiện thành công dự án. Mà
tiến độ giải phóng mặt bằng ra sao thì vấn đề chính sách bồi thường, hỗ trợ của Nhà


2




3

2.2. Mục tiêu cụ thể:
- Hệ thống cơ sở lý luận có liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ, giải
phóng mặt bằng
- Đánh giá thực trạng việc tổ chức thực hiện công tác bồi thường hỗ trợ khi
nhà nước thu hồi đất thực hiện dự án; Rút ra những ưu điểm, vướng mắc và những
tồn tại trong việc thực hiện chính sách GPMB khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn
quận Hà Đông.
- Đề xuất ý kiến, giải pháp với các ban, ngành chuyên môn có liên quan để
công tác GPMB khi Nhà Nước thu hồi đất được tiến hành, thực hiện nhanh chóng
và đúng pháp luật.
* Yêu cầu:
- Nắm vững chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng cũng như các
văn bản pháp lý có liên quan.
- Các số liệu, tài liệu, khảo sát, điều tra phải đảm bảo tính trung thực, chính
xác, phản ánh đúng hiện trạng và tình hình thực tế của các dự án đã lựa chọn để
nghiên cứu.
- Tổ chức trao đổi, tọa đàm về tình hình thực hiện công tác bồi thường, hỗ
trợ GPMB với một số cơ quan nhà nước trực tiếp thực hiện.
- Nghiên cứu vững chắc các đối tượng, mục đích và phạm vi cần nghiên cứu
từ đó đánh giá được những tồn tại, khó khăn do nguyên nhân từ đâu để đưa ra
những giải pháp nhằm tháo gỡ những khó khăn và đẩy nhanh tiến độ thực hiện công
tác giải phóng mặt bằng ở một số dự án nghiên cứu nói riêng và cả quận Hà Đông,
thành phố Hà Nội nói chung.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
3.1. Đối tượng nghiên cứu của đề tài:
- Đối tượng về nội dung: Đề tài nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số giải

4. Nội dung nghiên cứu
- Cơ sở lý luâ ̣n về vấ n đề bồi thường, hỗ trợ GPMB.
- Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của quận Hà Đông.
- Thực trạng quản lý Nhà nước về đất đai.
- Tình hình chung về công tác bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất
trên địa bàn quận Hà Đông.


5

- Đánh giá thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ GPMB và tác động của
việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ của dự án khu đô thị mới Văn Phú,
quận Hà Đông.
- Những thuận lợi, khó khăn trong công tác bồi thường, hỗ trợ GPMB tại dự án.
- Đề xuất một số giải pháp về chính sách bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu
hồi đất.
5. Bố cục của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, bố cục của luận
văn gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của công tác bồi thường, hỗ trợ,
giải phóng mặt bằng.
Chương 2: Đặc điểm quận Hà Đông và phương pháp nghiên cứu.
Chương 3: Kết quả nghiên cứu.


6

Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG,
HỖ TRỢ, GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG

1.1.1.2. Đặc điểm của đất đai
- Diện tích đất đai có hạn. Sự giới hạn đó là do toàn bộ diện tích bề mặt của
trái đất cũng như diện tích đất đai của mỗi quốc gia, mỗi lãnh thổ bị giới hạn. Sự
giới hạn đó còn thể hiện ở chổ nhu cầu sử dụng đất đai của các ngành kinh tế quốc
dân trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội ngày càng tăng. Do diện tích đất đai
có hạn nên người ta không thể tùy ý muốn của mình tăng diện tích đất đai lên bao
nhiêu cũng được. Đặc điểm này đặc ra yêu cầu quản lý đất đai phải chặt chẽ, quản
lý về số lượng, chất lượng đất, cơ cấu đất đai theo mục đích sử dụng cũng như cơ
cấu sử dụng đất đai theo các thành phần kinh tế,...và xu hướng biến động của chúng để
có kế hoạch phân bố và sử dụng đất đai có cơ sở khoa học. Đối với nước ta diện tích bình
quân đầu người vào loại thấp so với các quốc gia trên thế giới. Vấn đề quản lý và sử
dụng đất đai tiết kiệm, hiệu quả và bền vững lại càng đặc biệt quan trọng.
- Đất đai được sử dụng cho các ngành, các lĩnh vực của đời sống kinh tế, xã
hội. Việc mở rộng các khu công nghiệp, các khu chế xuất, việc mở rộng các dô thị,
xây dựng kết cấu hạ tầng, phát triển nông lâm ngư nghiệp,...đều phải sử dụng đất
đai. Để đảm bảo cân đối trong việc phân bổ đất đai cho các ngành, các lĩnh vực,
tránh sự chồng chéo và lãng phí, cần coi trọng công tác quy hoạch và kế hoạch hóa
sử dụng đất đai và có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ngành trong công tác quy hoạch
và kế hoạch hóa đất đai.
- Đất đai có vị trí cố định, tính chất cơ học, vật lý, hóa học và sinh học trong
đất cũng không đồng nhất. Đất đai được phân bổ trên một diện rộng và cố định ở
từng nơi nhất định. Do vị trí cố định và gắn liền với các điều kiện tự nhiên (thổ
nhưỡng, thời tiết, khí hậu, nước, cây trồng,...) và các điều kiện kinh tế như kết cấu
hạ tầng, kinh tế, công nghiệp trên các vùng và các khu vực nên tính chất của đất có
khác nhau. Vì vậy việc sử dụng đất đai vào các quá trình sản xuất của mỗi ngành
kinh tế cần phải nghiên cứu kỹ lưỡng tính chất của đất cho phù hợp. Trong sản xuất
nông nghiệp, việc sử dụng đất đai phải phù hợp với các điều kiện tự nhiên, kinh tế
và chất lượng ruộng đất của từng vùng để mang lại hiệu quả kinh tế cao. Để kích



- Đất sông, ngòi, kênh, rạch, suối và mặt nước chuyên dùng;


9

- Đất phi nông nghiệp khác theo quy định của Chính phủ;
* Nhóm đất chưa sử dụng bao gồm các loại đất chưa xác định mục đích sử dụng.
Tầm quan trọng của đất đai trong đời sống là không thể nói hết, nhất là ở các
đô thị lớn, khi mà “tấc đất, tấc vàng”. Để đáp ứng nhu cầu khách quan của sự phát
triển nói chung và sự phát triển của đô thị nói riêng, cần phải xây dựng các khu đô
thị, các dự án phát triển nhà, giải tỏa các đầu nút giao thông, mở rộng không gian
thành phố…Như vậy, cần một diện tích mặt bằng đất đai đáng kể. Việc giải phóng
mặt bằng là công việc quan trọng và hoàn toàn không đơn giản, động chạm đến
nhiều con người, liên quan đến nhiều lĩnh vực.
1.1.1.3 Một số khái niệm chung
a. Thu hồi đất
Thu hồi đất là việc Nhà nước ra quyết định hành chính để thu lại quyền sử
dụng đất hoặc thu lại đất đã giao cho tổ chức, Uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn
quản lý theo quy định của Luật đất đai. [17]
b. Bồi thường
Bồi thường là đền bù những tổn hại đã gây ra. Đền bù là trả lại tương xứng
với giá trị hoặc công lao [12]. Như vậy, bồi thường là trả lại tương xứng với giá trị
hoặc công lao cho một chủ thể nào đó bị thiệt hại do hành vi của chủ thể khác.
Bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước trả lại giá trị quyền sử
dụng đất đối với diện tích đất bị thu hồi cho người bị thu hồi đất [17].
c. Hỗ trợ
Hỗ trợ là giúp đỡ nhau, giúp thêm vào [12].
Hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước giúp đỡ người bị thu hồi
đất thông qua các hình thức như: đào tạo nghề mới, bố trí việc làm mới, cấp kinh
phí để di dời đến địa điểm mới [17].

Ví dụ: Có 2 tư bản trong nông nghiệp và trong công nghiệp có cấu tạo hữu cơ
như sau:


Trong công nghiệp: 80c + 20v + 20m = 120



Trong nông nghiệp: 60c + 40v + 40m = 140

Giá trị thặng dư dội ra trong nông nghiệp so với công nghiệp là 20. Số chênh
lệch này là lợi nhuận siêu ngạch không bị bình quân hóa và chuyển thành địa tô
tuyệt đối.


11

* Chênh lệch địa tô sau khi nhà nước đầu tư xây dựng hạ tầng:
Ở Việt Nam, địa tô chênh lệch bị chiếm dụng một cách phi lý làm gia tăng
gấp bội khó khăn và chi phí trong giải phóng mặt bằng. Hàng trăm ngàn tỷ đồng có
thể thu vào ngân sách đã bị thất thoát và nhiều ngàn tỷ đồng phải chi từ ngân sách
để đền bù giải phóng mặt bằng trong phát triển và chỉnh trang đô thị, là một nghịch
lý đang tồn tại. Việt Nam hiện nay đang có tốc độ đô thị hóa rất nhanh. Vào năm
2008, dân số đô thị chiếm 28% dân số cả nước, đến 2010, con số này là gần 30% và
dự báo tỷ lệ đô thị hóa ở Việt Nam đến năm 2020 khoảng 50%. Quá trình đô thị hóa
đòi hỏi nhu cầu phát triển cơ sở hạ tầng giao thông và chỉnh trang đô thị. Tuy nhiên,
nguồn lực tài chính của Nhà nước có hạn, thậm chí giảm dần trong bối cảnh thực
hiện các cam kết thương mại quốc tế. Trong lĩnh vực đầu tư, vốn đầu tư phát triển
đô thị rất lớn, đặc biệt các công trình đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông nhưng giá trị
gia tăng của đất từ các công trình giao thông này mang lại vẫn chưa được phân bổ

đầu tư xã hội đáng lẽ tập trung cho mục tiêu phát triển và an ninh xã hội thì lại tốn
kém cho giải phóng mặt bằng và không thể tự cân đối được.
Giả thiết, nếu xã hội không mất mát, tốn kém trong giải phóng mặt bằng và không
thất thoát địa tô từ chênh lệch giá đất dự án thì có thể huy động thêm nguồn lực
đáng kể cho phát triển, dù chưa tính toán kỹ về mặt số học nhưng ước tính có thể
chi phí giải phóng mặt bằng tương đương nguồn FDI và nâng mức tăng trưởng hiện
tại thêm vài % là hoàn toàn hiện thực.
Nhiều ý kiến cho rằng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành hàng năm quá thấp so
với giá thị trường nên không có ý nghĩa hướng dẫn thị trường bất động sản. Sự
buông lỏng quản lý nhà nước về đất đai khiến hiệu quả sử dụng đất thấp, hiện tượng
đất đai bị bỏ hoang cũng như các dự án bất động sản chậm triển khai còn phổ biến.
Điều này cùng với chênh lệch địa tô (cấp 1) chưa được Nhà nước tính đến không
những gây lãng phí quỹ đất, mất công bằng xã hội, gây khiếu kiện kéo dài mà còn
gây thất thu ngân sách nhà nước, ước tính nhiều chục tỷ USD.
1.1.2. Tính tất yếu của việc thu hồi đất và đền bù thiệt hại về đất đai cho thực
hiện các dự án
1.1.2.1.Bản chất của công tác bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng.
- Bồi thường có nghĩa là trả lại tương xứng giá trị hoặc công lao cho một chủ
thể nào đó bị thiệt hại vì một hành vi của chủ thể khác. Bồi thường khi Nhà nước


13

thu hồi đất là việc Nhà nước trả lại giá trị quyền sử dụng đất đối với diện tích đất bị
thu hồi cho người bị thu hồi đất [12].
- Hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất: Là việc Nhà nước giúp đỡ người bị thu hồi
đất thông qua đào tạo nghề mới, bố trí việc làm mới, cấp kinh phí để di dời đến địa
điểm mới [12].
- Giải phóng mặt bằng là quá trình tổ chức thực hiện các công việc liên quan
đến di dời nhà cửa, cây cối và các công trình xây dựng trên phần đất nhất định được

phục vụ cho mục đích an ninh, quốc phòng, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng. Đó
là việc Nhà nước đảm bảo cho họ có một cuộc sống mới ổn định, một điều kiện
sống tốt hơn hoặc bằng điều kiện sống nơi ở cũ, hỗ trợ ổn định đời sống và ổn định
sản xuất, hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm…để họ yên tâm sản xuất,
làm việc và cống hiến cho xã hội góp phần đưa đất nước phát triển trên những cơ sở
vững chắc, ổn định và tiến vững trên con đường hội nhập toàn cầu.
1.1.2.2. Chính sách bồi thường thiệt hại khi nhà nước thu hồi đất là một trong
những công tác hết sức cần thiết, không thể thiếu được và nó luôn luôn đi đôi với sự
phát triển kinh tế - xã hội
Sự phát triển kinh tế bao gồm sự gia tăng cả về số lượng và chất lượng mọi
mặt của nền kinh tế quốc dân. Hiện nay, Việt Nam đang trong quá trình CNH HĐH đất nước, sự dịch chuyển cơ cấu kinh tế theo hướng giảm tỷ trọng ngành nông
nghiệp, tăng tỷ trọng ngành công nghiệp và ngành dịch vụ diễn ra mạnh mẽ. Mặt
khác, chính sự phát triển của các ngành công nghiệp và dịch vụ đã làm cho cơ cấu
sử dụng đất có sự chuyển biến mạnh mẽ.
Những chủ sử dụng đất của những mảnh đất bị thu hồi để lấy đất xây dựng
các khu công nghiệp, xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng, xây dựng khu giải
trí,… dù ít hay nhiều cuộc sống hiện tại họ đều bị ảnh hưởng. Để đảm bảo được
cuộc sống của người dân nằm trong những dự án xây dựng và đảm bản có đất để
thực hiện dự án phát triển đất nước, Nhà nước tất yếu phải có những chính sách đền
bù thiệt hại cho chủ sử dụng đất.
Nếu công tác này được thực hiện tốt thì các dự án mới có thể đẩy nhanh tiến
độ hoàn thành và không chỉ người dân nằm trong diện được bồi thường được hưởng
lợi ích từ dự án mà toàn thể người dân của đất nước sẽ được cuộc sống thịnh vượng.
Chính vì vậy mà chính sách bồi thường sẽ góp một phần lớn làm cho đất nước ta ổn


15

định về xã hội và phát triển về kinh tế.
1.1.2.3. Chính sách bồi thường thiệt hại đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của


thường thiệt hại cho người sở hữu nhà là một tất yếu khách quan.
Thực chất, bồi thường thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất là việc giải quyết
mối quan hệ kinh tế giữa Nhà nước, người được giao đất, người thuê đất và người
bị thu hồi đất. Chính sách bồi thường thiệt hại sẽ vừa phải đảm bảo lợi ích của
người bị thu hồi đất nhưng cũng đồng thời phải đảm bảo lợi ích của Nhà nước, của
người nhận quyền sử dụng đất thu hồi. Có nghĩa là sẽ giải quyết một cách hài hòa
giữa các đối tượng tham gia.
1.1.2.4. Đền bù thiệt hại là một trong những công tác quan trọng để thực hiện quy
hoạch, kế hoạch sử dụng đất đai, xây dựng và phát triển nhà ở
Quy hoạch đất đai và nhà ở là việc Nhà nước bố trí, sắp xếp các loại đất đai
và nhà ở cho các đối tượng sử dụng theo phạm vi không gian và trong từng thời
gian nhất định, với mục đích phục vụ tốt nhất cho chiến lược phát triển kinh tế - xã
hội của đất nước và giúp cho việc sử dụng đất đai và nhà ở hợp lý, có hiệu quả.
Quy hoạch sử dụng đất đai và nhà ở căn cứ vào quy hoạch tổng thể phát triển
kinh tế - xã hội của từng vùng cụ thể và được cụ thể hóa bằng các kế hoạch trong
từng thời gian bao gồm việc xác định phương hướng, mục tiêu, các chỉ tiêu về sử
dụng đất đai, chỉ tiêu xây dựng và phát triển nhà ở, việc bố trí sử dụng các loại đất
sao cho hợp lý nhất. Trong quá trình thực hiện quy hoạch chắc chắn sẽ dẫn đến việc
thay đổi mục đích sử dụng của các loại đất mà người dân đang sử dụng. Khi đó
công tác BTGPMB và bồi thường thiệt hại sẽ là một khâu quan trọng trong quá
trình quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và nhà ở.
1.1.2.5. Chính sách bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất là một khâu quan trọng
trong quá trình thực hiện các dự án phát triển kinh tế - xã hội liên quan đến việc sử
dụng đất đai, xây dựng phát triển nhà ở
Đối với những dự án cần đến quỹ đất để xây dựng thì sau khi xin được giấy
phép giao đất hay cho thuê đất, việc làm đầu tiên đối với các dự án là tiến hành
GPMB để tiến hành các bước tiếp theo. Bởi vì, không phải lúc nào Nhà nước cũng
có sẵn quỹ đất để giao cho dự án mà không cần phải GPMB. Bồi thường thiệt hại là
một khâu quan trọng trong công tác GPMB. Nó không những ảnh hưởng đến tiến

việc bồi thường hỗ trợ và Tái định cư.
+ Bộ Kế hoạch đầu tư: Hướng dẫn kiểm tra việc lập và thực hiện dự án tái
định cư theo quy định của pháp luật về quản lý, đầu tư và xây dựng.


18

+ Bộ Xây dựng: Hướng dẫn, kiểm tra UBND các cấp trong việc xác định
tính hợp pháp của các công trình xây dựng để tính bồi thường, lập quy hoạch xây
dựng khu tái định cư. Hướng dẫn, kiểm tra việc xác định giá nhà, công trình để bồi
thường, hỗ trợ và tái định cư theo phạm vi quyền hạn được giao.
+ Bộ Tài nguyên và Môi trường: Giúp chính quyền địa phương xác định
giá đất các khu đất quy hoạch sẽ bị thu hồi phục vụ công tác giải phóng mặt bằng,
hướng dẫn kiểm tra việc quy hoạch đất cụ thể của từng dự án đầu tư, xác định chủ
sử dụng đất được bồi thường, được hỗ trợ hoặc không được bồi thường, không được
hỗ trợ. Thực hiện các nhiệm vụ về quản lý đất đai trong việc bồi thường và lập khu
tái định cư.
* Ở cấp tỉnh, thành phố:
Thành lập các cơ quan chức năng thực hiện công tác giải phóng mặt bằng từ
cấp tỉnh, thành phố đến địa phương. Cụ thể:
- Kiểm tra, hướng dẫn, giám sát việc áp dụng chính sách khi lập phương án
bồi thường thiệt hại và tái định cư của chủ dự án, việc xét duyệt phương án bồi
thường thiệt hại và tái định cư của chủ dự án, việc xét duyệt phương án bồi thường
thiệt hại và tái định cư của Hội đồng GPMB, chỉ đạo và phối hợp với UBND các
quận, huyện tháo những vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện.
- Tham gia Hội đồng thẩm định cấp tỉnh, thành phố để kiểm tra, giám sát việc
thẩm định đúng chính sách, đúng chế độ, kịp thời báo cáo UBND tỉnh, thành phố để
kịp thời chỉ đạo tháo những vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện.
- Thành lập Hội đồng thẩm định GPMB cấp tỉnh, thành phố: Hội đồng thẩm
định do Sở Tài chính chủ trì, căn cứ chính sách, quy định của pháp luật, chủ trì phối

* Các cơ quan hữu quan:
+ Sở Tài chính:
- Giúp UBND cấp tỉnh xác định giá đất, giá tài sản bồi thường, chính sách hỗ
trợ và tái định cư tại địa phương.
- Chủ trì việc thẩm định, kiểm tra, giám sát việc chi trả đền bù, trợ cấp và chi
phí cho công tác giải phóng mặt bằng.
+ Sở Xây dựng:
- Xác định giá nhà và các công trń h xây dựng gắn liền với đất để tính bồi
thường.