1. Mở đầu.
- Lí do chọn đề tài:
Môn Ngữ Văn trước hết là một môn học thuộc nhóm khoa học xã hội,
điều đó nói lên tầm quan trọng của nó trong việc giáo dục quan điểm, tư tưởng,
tình cảm cho học sinh. Môn Ngữ Văn còn là một môn học thuộc nhóm công cụ.
Điều đó nói lên mối quan hệ giữa Ngữ Văn và các môn khác. Học môn Ngữ Văn
sẽ có tác động tích cực đến kết quả học tập các môn khác và các môn khác cũng
góp phần giúp học tốt môn Ngữ Văn. Cho nên tự nó cũng toát lên yêu cầu tăng
cường tính thực hành giảm lý thuyết gắn với đời sống.
Xuất phát từ những căn cứ đó, chương trình đã nêu mục tiêu tổng quát của
môn Ngữ Văn. Môn Ngữ Văn có vị trí đặc biệt trong việc thực hiện mục tiêu
chung của trường trung học: góp phần hình thành những con người có trình độ
học vấn phổ thông, chuẩn bị cho họ tiếp tục học lên bậc học cao hơn. Đó là
những con người có ý thức tự tu dưỡng, biết thương yêu quí trọng gia đình, bè
bạn, có lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, biết hướng tới những tư tưởng, tình
cảm cao đẹp như lòng nhân ái, tinh thần tôn trọng lẽ phải, sự công bằng, lòng
căm ghét cái xấu, cái ác. Đó là những con người biết rèn luyện để có tính tự lập,
có tư duy sáng tạo, bước đầu có năng lực cảm thụ các giá trị chân, thiện, mĩ, cho
nghệ thuật, trước hết là trong văn học, có năng lực thực hành và năng lực sử
dụng Tiếng Việt như một công cụ để tư duy và giao tiếp. Đó cũng là những
người có ham muốn đem tài trí của mình cống hiến cho sự nghiệp xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc trong tương lai.
Việc giảng dạy theo quan điểm tích hợp không phủ định việc dạy các tri thức,
kĩ năng riêng của từng phân môn, đồng thời đó còn là sự tích hợp liên môn giữa
Ngữ Văn và các môn học khác như Lịch sử, Địa lý, GDCD, Âm nhạc...Vấn đề là
làm thế nào phối hợp các tri thức, kĩ năng thuộc các môn học đó vào trong bài
dạy thật nhuần nhuyễn nhằm đạt tới mục tiêu chung của môn Ngữ Văn.
Tuy nhiên, việc dạy và học Ngữ văn trong trường Trung học cơ sở hiện còn
những tồn tại là nội dung của nhiều bài giảng Ngữ Văn chưa thực sự tạo được
hứng thú học đối với học sinh. Học sinh hiểu một cách rời rạc, hời hợt về kiến
thức Ngữ văn, không nắm được mối liên hệ hữu cơ giữa các tri thức thuộc lĩnh
học sinh nhằm đem lại hiệu quả tích hợp sâu sắc. Tập dượt cho học sinh vận
dụng những kiến thức liên môn để giải quyết tình huống thực tiễn trong đời sống
xã hội, nhằm phát triển năng lực sống tự lập để chuẩn bị làm người công dân có
trách nhiệm.
- Đối tượng nghiên cứu
Việc đổi mới phương pháp dạy học đã và đang có nhiều triển vọng và đạt kết
quả cao trong các tiết dạy, đặc biệt việc vận dụng kiến thức liên môn trong dạyhọc nói chung, môn Ngữ Văn nói riêng. Chính vì thế bản thân tôi chọn đối
tượng nghiên cứu "Nâng cao hiệu quả của phương pháp tích hợp kiến thức
liên môn trong dạy - học Ngữ Văn 6”.
- Phương pháp nghiên cứu:
Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lí thuyết: Phương pháp này, tôi
nghiên cứu lí thuyết làm cơ sở lí luận cho đề tài.
Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế: Giúp tôi lấy được nguồn thông tin
chính xác và nhanh nhất để qua đó nắm bắt được thực trạng của vấn đề.
Phương pháp thực nghiệm: Qua văn bản Thánh Gióng, giúp học sinh nắm
được kiến thức bài học và biết vận dụng tốt những kiến thức của môn học khác.
2. Nội dung.
2.1. Cơ sở lí luận.
* Quan điểm tích hợp trong dạy học nói chung.
Theo từ điển Tiếng Việt: “Tích hợp là sự kết hợp những hoạt động, chương
trình hoặc các thành phần khác nhau thành một khối chức năng. Tích
hợp có nghĩa là sự thống nhất, sự hòa hợp, sự kết hợp”.
Theo từ điển Giáo dục học: “Tích hợp là hành động liên kết các đối tượng
nghiên cứu, giảng dạy, học tập của cùng một lĩnh vực hoặc vài lĩnh vực khác
nhau trong cùng một kế hoạch dạy học”.
Trong dạy học (DH) các bộ môn, tích hợp được hiểu là sự kết hợp, tổ hợp
các nội dung từ các môn học, lĩnh vực học tập khác nhau (Theo cách hiểu truyền
thống từ trước tới nay) thành một “môn học” mới hoặc lồng ghép các nội dung
đem lại cũng chưa cao.
Chính vì lẽ đó, dạy học theo quan điểm tích hợp là một xu hướng tất yếu của
dạy học hiện đại, là biện pháp để tích cực hoá hoạt động nhận thức của học sinh.
Học sinh được rèn luyện thói quen tư duy, nhận thức vấn đề một cách có hệ
thống và lôgic. Qua đó học sinh cũng thấy được mối quan hệ biện chứng giữa
các kiến thức được học trong chương trình, vận dụng các kiến thức lí thuyết và
các kĩ năng thực hành, đưa được những kiến thức về văn, Tiếng Việt vào quá
trình tạo lập văn bản một cách hiệu quả.
Hình thức tích hợp được các giáo viên vận dụng và hiện đang được đẩy
mạnh là tích hợp liên môn ( gọi là tích hợp ngang). Đây là quan điểm tích hợp
mở rộng kiến thức trong bài học với các kiến thức của các bộ môn khác, các
ngành khoa học, nghệ thuật khác, cũng như các kiến thức đời sống mà học sinh
tích lũy được từ cuộc sống cộng đồng, qua đó làm giàu thêm vốn hiểu biết và
phát triển nhân cách cho học sinh.
Tích hợp bộ môn nói chung, môn Ngữ văn lớp 6 nói riêng, mặc dù quan
niệm dạy học tích hợp đã được vận dụng vào giảng dạy, song hiệu quả đạt được
là chưa cao. Do đó phần lớn học sinh hiện nay có thái độ bình thường, chưa phát
huy được tính tích cực trong học tập. Giáo viên trong các nhà trường chưa thực
sự hiểu hết ý nghĩa, tầm quan trọng của việc dạy học liên môn, đặc biệt là việc
dạy học liên môn trong môn Ngữ Văn. Quá trình vận dụng tích hợp liên môn
trong bài dạy còn gặp nhiều lúng túng nên trong quá trình giảng dạy thường chỉ
tập trung vào kiến thức đặc thù của bộ môn mà thiếu sự quan tâm, liên hệ với
các bộ môn khác. Về phía học sinh xuất hiện tâm lí coi nhẹ, chủ quan trong việc
học các môn xã hội. Các em thường cho rằng kiến thức của các môn xã hội
không có tác dụng nhiều nên chỉ học qua loa, học cho có cơ số điểm đủ yêu cầu.
*Khảo sát thực trạng: Để có cơ sở chính xác, tôi tiến hành điều tra khảo sát
thực tế ở khối 6 qua các năm học, đều cùng đối tượng học sinh như nhau, nội
dung bài dạy như nhau với cách dạy thông thường, xem khả năng ghi nhớ, tổng
Câu 6: Truyền thuyết Sơn Tinh - Thuỷ Tinh gắn với sự thật lịch sử nào ?
A. Hùng Vương kén rể
C. Công cuộc trị thuỷ của người dân Việt thời cổ
B. Tục thách cưới
D. Không có yếu tố lịch sử nào.
Câu 7 : Tên gọi Hội khoẻ phù đổng có liên quan đến chi tiết trong truyện nào?
A. Sọ Dừa.
C. Thánh gióng.
B. Sơn Tinh Thuỷ Tinh.
D. Sự tích hồ gươm.
Câu 8 : Chủ đề chính của truyện “ Buổi học cuối cùng” là gì?
A. Ca ngợi lòng yêu nước của trò Phrăng
B. Yêu nước là phải yêu và bảo vệ tiếng nói của dân tộc
C. Tầm quan trọng của tiếng mẹ đẻ
D. Ca ngợi lòng yêu nước của thấy Ha-men.
Câu 9: Bối cảnh ra đời của bài "Lòng yêu nước" ?
A. Chiến tranh lạnh
B. Cách mạng tháng Mười Nga
C. Chiến tranh vệ quốc của nhân dân Liên Xô chống Pháp xít Đức
D. Chiến tranh thế giới thứ nhất
Câu 10 : Danh lam động Phong Nha thuộc tỉnh nào?
A. Nghệ An
B. Quảng Bình
C. Đà Nẵng
D. Huế
- Kết quả thu được như sau:
Năm học
Sĩ số
SL
%
4
8,5
3
6,4
Sau khi điều tra cơ bản, tôi thấy tỉ lệ học sinh khá giỏi ít, học sinh yếu kém
còn tồn đọng. Tôi mạnh dạn thực hiện đề tài:“Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả
của phương pháp tích hợp kiến thức liên môn trong dạy - học Ngữ Văn 6”.
Từ những băn khoăn, trăn trở của mình về thực trạng học Văn qua các năm,
tôi muốn được trao đổi kinh nghiệm cùng bạn bè đồng nghiệp để từng bước
nâng cao hiệu quả dạy và học, giáo dục thế hệ trẻ của mình được tốt hơn, đáp
ứng yêu cầu hội nhập của quốc gia. Trong phạm vi đề tài này, tôi xin đi sâu vào
thực nghiệm với văn bản Thánh Gióng.
*Nguyên nhân của thực trạng:
Thứ nhất, giáo viên dạy bộ môn chưa thực sự tâm huyết với bộ môn của
mình giảng dạy, còn truyền thụ kiến thức theo một chiều mà không đặt học sinh
vào đối tượng trung tâm, không phát huy được tinh thần tự học của học sinh.
Mặt khác việc kiểm tra đánh giá của giáo viên chưa thực sự chặt chẽ, nhiều câu
hỏi mới mang tính nhận biết, thông hiểu, vận dụng ở mức độ thấp mà chưa có
câu hỏi liên hệ với các bộ môn để giải quyết vấn đề đặt ra.
Thứ hai, về phía học sinh khi học tập chưa xác định được tầm quan trọng
của môn học, chưa có tư duy sáng tạo, chưa nắm bắt được mối liên hệ giữa thời
đại thông qua các môn học khác. Một thực tế đang tồn tại ở trường THCS nữa là
học sinh bị hổng kiến thức từ các cấp, lớp học dưới, các em học trước quên sau.
Vì vậy, khi kiểm tra đánh giá thì sao chép tài liệu một cách máy móc, không xác
định dược kiến thức trọng tâm trong từng đơn vị bài học hay làm cho có bài và
* Tích hợp kiến thức Lịch sử: Trong quá trình giảng dạy, để giúp học sinh
hiểu được thời đại lịch sử buổi đầu dựng nước thì giáo viên đặt câu hỏi tích hợp
với kiến thức môn Lịch sử lớp 6 bài 12 tiết 13 Nước Văn Lang
- Giáo viên hỏi: Hãy cho biết truyền thuyết mà chúng ta đang tìm hiểu nói
về thời đại nào của nước ta?
- Học sinh trả lời: Thời đại Hùng Vương
- Giáo viên hỏi: Đất nước ta thời ấy có tên gọi là gì?
- Học sinh trả lời: Hùng Vương lên ngôi đặt tên nước là Văn Lang.
* Tích hợp kiến thức Địa lí:
- Giáo viên hỏi: Kinh đô thời ấy đặt ở đâu? Địa danh ấy ngày nay là
phường, thành phố nào?
- Học sinh trả lời: Đóng đô ở Phong Châu ngày nay là phường Bạch Hạc,
thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.
* Tích hợp môn kiến thức GDCD lớp 6 tuần 7 tiết 7 bài 6 (Biết ơn):
-Giáo viên hỏi: Hằng năm nhân dân ta vẫn nhớ đến ngày giỗ Tổ Hùng
Vương
và rất nhiều người đã hành hương về với đất Tổ, về thăm Đền Hùng. Ngày giỗ
Tổ Hùng Vương là ngày nào? Câu ca nào nói đến điều này?
- Học sinh trả lời:
Dù ai đi ngược về xuôi
Nhớ ngày giỗ Tổ mùng 10 tháng 3
Hay câu ca dao :
Ai về Phú Thọ cùng ta
Nhớ ngày giỗ Tổ tháng ba mồng mười.
Chính vì vậy, ngày nay Quốc hội quyết định lấy ngày 10/03 hàng năm là ngày
quốc giỗ, nhằm nhắc nhở thế hệ sau luôn nhớ đến người sáng lập ra nhà nước sơ
khai đầu tiên của nước ta.
* Tích hợp học tập tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh:
sử nào của nước ta?
-Học sinh trả lời: Thời đại Hùng Vương, chiến tranh tự vệ đã huy động sức
mạnh của cả cộng đồng cư dân Việt cổ tuy nhỏ nhưng kiên quyết chống mọi đạo
quân xâm lược lớn để bảo vệ cộng đồng. Hiện còn đền thờ Thánh Gióng tại Gia
Lâm, Hà Nội, hàng năm có lễ hội Gióng.
- Giáo viên hỏi : Việc nhân dân lập đền thờ và hàng năm mở hội Gióng thể
hiện điều gì? ( Tích hợp môn GDCD )
- Học sinh trả lời: Thể hiện lòng biết ơn của nhân dân dành cho người anh
hùng đã xả thân đánh giặc cứu nước.
- Giáo viên hỏi : Là một học sinh, em thể hiện lòng biết ơn với Thánh Gióng
nói riêng và các anh hùng liệt sĩ nói chung như thế nào? (Tích hợp môn GDCD)
- Học sinh trả lời: Học tập tốt; kêu gọi mọi người bảo vệ các di tích lịch sử,
các đền thờ; giúp đỡ các gia đình thương binh, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, làm
tốt công tác đền ơn đáp nghĩa…
- Giáo viên tích hợp môn Địa lí hỏi : Làng Gióng hay làng Phù Đổng hiện nay
ở đâu?
- Học sinh trả lời: Làng Gióng nay thuộc huyện Gia Lâm, Hà Nội. Gia Lâm là
một huyện ngoại thành phía đông của thành phố Hà Nội. Đây là cửa ngõ phía
đông của thủ đô.
Ví dụ 4: Dạy bài “Bài học đường đời đầu tiên”, giáo viên tích hợp với
môn GDCD tuần 10 tiết 10 bài Sống chan hòa với mọi người để giáo dục học
sinh về sự chan hòa, yêu thương với mọi người xung quanh, điều đó vừa giúp ta
có được niềm vui, có được nhiều bạn bè vừa có thể nhờ vả khi gặp phải bất trắc,
tai ương trong cuộc sống.
Cũng bài học này ta có thể tích hợp với môn GDCD tuần 29,30 tiết 28,29
“Quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, thân thể, sức khỏe, danh dự và
nhân phẩm” đến đoạn văn Dế Mèn trêu chọc chị Cốc để dẫn đến cái chết của Dế
Choắt, giáo viên có thể giáo dục học sinh ý thức về việc bảo vệ bản thân mình
chưa đủ mà còn phải biết yêu quý tính mạng, thân thể, sức khỏe, danh dự và
nhân phẩm của những người xung quanh, tránh làm tổn thương đồng loại.
khổ thơ:
"Ôi sức trẻ xưa trai Phù Đổng
Vươn vai lớn bỗng dậy ngàn cân
Cưỡi lưng ngựa sắt bay phun lửa
Nhổ bụi tre làng đuổi giặc Ân"
Nhân vật Thánh Gióng hay gọi là Phù Đổng Thiên Vương, là một trong bốn
vị Thánh bất tử trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam (tứ bất tử). Người có công
dẹp giặc Ân đem lại thái bình cho đất nước. Đây là một câu chuyện hay và hấp
dẫn, lôi cuốn biết bao thế hệ người Việt Nam. Điều gì đã làm nên sức hấp dẫn,
lôi cuốn của câu chuyện như vậy? Bài học hôm nay sẽ trả lời cho câu hỏi đó.
2.Hoạt động dạy học bài mới.
Hoạt động của thầy và trò
Yêu cầu cần đạt
Hoạt động 1 : Tìm hiểu chung văn bản
GV đọc mẫu và gọi 3 HS lần lượt đọc I. Tìm hiểu chung
từng đoạn của văn bản. Yêu cầu:
1. Đọc
+ Đọc đúng ngôn ngữ VB.
+ Đọc đúng ngôn ngữ người kể chuyện.
GV Hướng dẫn HS tìm hiểu chú thích ở 2.Chú thích
sgk. Văn bản có nhiều từ mượn như:Sứ
giả, thụ thai, hoảng hốt, lẫm liệt, trượng,
tráng sĩ...các em đọc kĩ để hiểu ý nghĩa
của nó và dễ tìm hiểu văn bản hơn.
HS tìm hiểu chú thích trong SGK
GV yêu cầu: Em hãy kể tóm tắt những sự 3. Kể tóm tắt
việc chính ?
HS kể tóm tắt cần đảm bảo các sự việc
chính:
+Sự ra đời của Thánh Gióng
HS trả lời:
GV chốt ý:
- Bà mẹ ướm chân - thụ thai 12
tháng mới sinh.
- Cậu bé lên 3 không nói, không
GV hỏi: Sự ra đời của Gióng có bình cười, không biết đi;
thường không? Điều đó có ý nghĩa gì?
HS trả lời
GV chốt ý:
-> Sự ra đời kì lạ=>dự báo về sau
GV giảng: Theo quan niệm của dân gian, Gióng sẽ thành người anh hùng.
đã là bậc anh hùng thì phi thường, kì lạ
trong mọi biểu hiện, kể cả lúc mới được
sinh ra. Thể hiện sự kì vọng vào những
việc làm có ý nghĩa của người đó.
GV hỏi: Ra đời kì lạ, nhưng Gióng là con
của một bà mẹ nông dân chăm chỉ làm ăn
và phúc đức. Em nghĩ gì về nguồn gốc của
Gióng?
HS trả lời:
GV chốt ý:
=>Xuất thân bình dị nhưng rất
khác thường, kì lạ, mang sức
mạnh của thần thánh
Hoạt động 3 : Hướng dẫn luyện tập
* Luyện tập
Sự ra đời của nhân vật Thánh Gióng gợi cho Sự ra đời của nhân vật Thánh gióng
em nghĩ tới những nhân vật nào trong các gợi nghĩ tới những nhân vật như Sọ
truyện cổ tích đã được học, đọc?
Dừa, Thạch Sanh....
2.Học sinh:- Đọc SGK, soạn bài theo định hướng SGK và sự hướng dẫn của GV
- Sưu tầm tranh ảnh, tài liệu liên quan đến bài học.
III.Tổ chức các hoạt động :
1. Hoạt động khởi động
* Ổn định, kiểm tra bài cũ
GV hỏi: Kể tóm tắt truyền thuyết Thánh Gióng? Em có nhận xét gì về sự ra
đời của Thánh Gióng?
* Giới thiệu bài: Ở tiết học trước, các em đã được biết về sự ra đời kì lạ của
Thánh Gióng. Sự ra đời kì lạ, mang màu sắc thần thánh ấy được thể hiện như thế
nào nữa, chúng ta tiếp tục tìm hiểu ở tiết học này.
2.Hoạt động dạy học bài mới
Hoạt động của thầy và trò
Yêu cầu cần đạt
Hoạt động 1 : Hướng dẫn tìm hiểu chi tiết phần 2
2. Gióng lớn lên và ra trận đánh
GV hỏi: Thánh Gióng cất tiếng nói khi giặc.
nào?
HS trả lời: Khi sứ giả tìm người cứu - Tiếng nói đầu tiên của Thánh
nước.
Gióng là tiếng nói đòi đánh giặc.
GV hỏi: Tiếng nói đầu tiên của Gióng là
tiếng nói đòi đi đánh giặc. Phân tích ý
nghĩa của sự việc này?
GV cho HS thảo luận 3 phút, GV gọi bất
kì đại diện của các nhóm trình bày.
GV chốt ý
(GV giảng: - Ban đầu là lời nói quan
trọng, lời yêu nước. Lòng yêu nước là
sức mạnh kịp đi đánh giặc. Hơn nữa,
ngày xưa nhân dân ta quan niệm rằng,
người anh hùng phải khổng lồ về thể xác,
=> Đây là chi tiết thần kì có nhiều ý
nghĩa:
+ Ca ngợi ý thức đánh giặc cứu
nước, là lời nói của 1 DT non trẻ
trong buổi đầu dựng nước
+Gióng là hình ảnh của nhân dân.
- Gióng lớn nhanh như thổi, vươn
vai thành tráng sĩ:
+ Đáp ứng nhiệm vụ cứu nước.
+Là tượng đài bất hủ về sự trưởng
thành vượt bậc, về hùng khí, tinh
sức mạnh. Cái vươn vai của Gióng để đạt
đến độ phi thường ấy.
GV hỏi: Chi tiết bà con ai cũng vui lòng
góp gạo nuôi Gióng có ý nghĩa gì?
HS trả lời: Gióng lớn lên bằng cơm gạo
của nhân dân. Gióng đâu chỉ là con của
một bà mẹ mà là con của cả làng, của
nhân dân.
GV bổ sung bằng tranh ảnh: Ngày nay ở
làng Gióng người ta vẫn tổ chức cuộc thi
nấu cơm, hái cà nuôi Gióng. Đây là hình
thức tái hiện quá khứ rất giàu ý nghĩa
cùng Gióng đánh giặc. Tre là sản vật của
quê hương, cả quê hương sát cánh cùng
Gióng đánh giặc.Các em sẽ được học một
bài về cây tre Việt Nam ở học kỳ II lớp 6.
GV tích hợp kiến thức môn Lịch sử lớp
9, tiết 30 bài 25: Chủ Tịch Hồ Chí Minh
ra lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến
ngày19/12/1946,đã nói:“Ai có súng dùng
súng, ai có gươm dùng gươm, không có
gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy, gộc”.
GVhỏi: Câu chuyện kết thúc bằng sự
việc gì?
HS trả lời:
-> Gióng đánh giặc bằng cả vũ khí
bình thường nhất.
=> Tinh thần tiến công mãnh liệt
luôn luôn thường trực của người
anh hùng.
3. Thánh Gióng bay về trời:
- Đánh giặc xong, Gióng cùng với
ngựa sắt bay về trời.
Hình ảnh Thánh gióng bay về trời
GV hỏi: Vì sao tan giặc Gióng không về
triều để nhận tước lộc mà lại bay về trời?
GV cho HS thảo luận 3 phút, gọi học
sinh trả lời
GV bình chốt ý: Chi tiết này thể hiện
Lễ hội làng Gióng
GV hỏi: Việc nhân dân lập đền thờ và
hàng năm mở hội Gióng thể hiện điều gì?
( Tích hợp môn GDCD tuần 7 tiết 7 bài
6, biết ơn để giáo dục học sinh về lòng
biết ơn, tinh thần đánh giặc cứu nước)
HS trả lời: Để tưởng nhớ đến những
công lao của Ngài với nhân dân và mọi
người thường truyền nhau câu ca dao:
Ai ơi mùng chín tháng tư
Không đi Hội gióng cũng hư mất người
GV hỏi: Làng Gióng hay làng Phù Đổng
hiện nay ở đâu?(Tích hợp môn Địa lí).
HS trả lời: Làng Gióng nay thuộc huyện
Gia Lâm là một huyện ngoại thành phía
đông của thành phố Hà Nội. Đây là cửa
ngõ phía đông của thủ đô.
GV hỏi: Hình tượng Thánh Gióng trong
4. Ý nghĩa hình tượng Thánh
truyện có ý nghĩa gì?
Gióng
HS trả lời:
GV chốt ý:
- Thánh Gióng là hình ảnh cao đẹp
của người anh hùng đánh giặc; là
ước mơ của nhân dân về sức mạnh
tự cường dân tộc; là sự phản ánh về
lịch sử chống giặc ngoại xâm thời
- Hình ảnh Thánh Gióng bay về trời
phù hợp với sự ra đời thần kì của
nhân vật : Gióng là thần được trời
cử xuống giúp vua Hùng đuổi giặc,
xong việc Gióng lại trở về trời.
?2. Tại sao hội thi thể thao trong nhà * Hội thi thể thao mang tên Hội
trường lại mang tên “Hội khỏe Phù khỏe Phù Đổng vì đây là hội thao
Đổng”?
dành cho lứa tuổi thiếu niên, mục
đích của cuộc thi là học tập tốt, lao
động tốt góp phần vào sự nghiệp
xây dựng và bảo vệ đất nước.
V. Hướng dẫn về nhà:
*Bài cũ: - Học bài, thuộc ghi nhớ. Hoàn thiện bài tập.
- Sưu tầm một số đoạn thơ, văn nói về Thánh Gióng
- Vẽ tranh Gióng theo tưởng tượng của em.
* Bài mới:- Chuẩn bị bài: Từ mượn
2.4. Kết quả việc vận dụng phương pháp dạy học liên môn để giảng dạy
Các tiết dạy được thực hiện ở hai lớp: 6A, 6B trường THCS, qua thực tế
dạy học, tôi thấy rằng việc kết hợp kiến thức liên môn vào để giải quyết một vấn
đề nào đó trong một môn học là việc làm hết sức cần thiết, hữu ích. Điều đó đòi
hỏi người giáo viên bộ môn không chỉ nắm chắc môn mình dạy mà còn phải
không ngừng trau dồi kiến thức các môn học khác để tổ chức, hướng dẫn các em
giải quyết các tình huống, các vấn đề đặt ra trong môn học một cách nhanh nhất,
hiệu quả nhất.
Khi thực hiện tiết dạy tích hợp với công nghệ thông tin như cho học sinh
xem hình ảnh, phóng sự về những địa danh, sự kiện, thông tin liên quan đến bài
học thì học sinh đã rất hào hứng, phấn khởi và tự các em đã có thêm những cảm
23
24
Giỏi
SL
2
1
Khá
%
8,7
4,2
SL
7
7
%
30,5
29,1
Trung bình
SL
%
13
56,5
15
62,5
Yếu- kém
số học sinh điểm yếu kém giảm hẳn (thậm chí không còn). Kết quả này đã tạo
niềm tin và cơ sở để tôi tiếp tục tìm tòi, đổi mới và áp dụng vào các dạng bài
khác nhau. Quan trọng là các em xác định được đúng động cơ học tập và yêu
thích môn Ngữ Văn.
Với đề tài này, bản thân tôi đã tiếp cận được với phương pháp đổi mới dạy
học Ngữ Văn có hiệu quả hơn. Đặc biệt đã tạo được hứng thú, niềm say mê cho
các em trong giờ học Ngữ Văn. Phát triển được khả năng tư duy, chủ động sáng
tạo của học sinh trong học tập. Các em được tìm tòi, khám phá, được nhận xét
nên hứng thú học tập hơn. Đây là thành công mà bản thân tôi đã rút ra trong
thực tế giảng dạy.
3. Kết luận, kiến nghị.
3.1. Kết luận:
Việc áp dụng kiến thức liên môn là một nội dung phong phú, để sử dụng
được phương pháp này cho phù hợp với đặc điểm từng môn học đòi hỏi người
giáo viên cần có kiến thức và thời gian nghiên của bài dạy để phù hợp với nội
dung của bài.
Với học sinh, các kiến thức liên môn áp dụng trong bài học sẽ tạo hứng thú
cho các em để các em vừa hiểu được nội dung bài học lại vừa hiểu thêm những
kiến thức của các môn học khác, đồng thời có thể vận dụng các kiến thức đó để
giải quyết các vấn đề trong thực tiễn, từ đó các em phát triển toàn diện hơn về
mọi mặt: đức- trí- thể- mĩ.
Phương pháp dạy học tích hợp liên môn không phải là mới, nhưng nếu biết
vận dụng hợp lý, người giáo viên sẽ làm cho bài giảng thêm sinh động, có tính
hấp dẫn với học sinh. Qua kết quả thực nghiệm của bản thân, tôi thấy vận dụng
nguyên tắc liên môn trong dạy học Ngữ văn theo phương pháp tích hợp đã kích
thích hứng thú học tập trong học sinh, giúp các em lĩnh hội bài tốt nhằm nâng
cao hiệu quả của bài học. Việc vận dụng phương pháp trên kết hợp với các hình
thức dạy học tích cực khác sẽ làm học sinh thêm yêu thích môn Ngữ văn, truyền
1969.
2. Bùi Mạnh Nhị (Chủ biên), Văn học dân gian- những công trình nghiên cứu,
NXB Giáo dục, Hà Nội, 1999.
3. Nhiều tác giả, Văn học 6, tập một, SGV, NXB Giáo dục, Hà Nội, 1998.
4.Nhiều tác giả, Kho tàng lễ hội cổ truyền Việt Nam, NXB Văn hóa- Thông tinTạp chí Văn hóa nghệ thuật, Hà Nội, 2000.
Tư liệu:
Cây xuân núi vẽ phủ mây ngàn
Muôn toả ngàn hồng rạng thế gian
Ngựa sắt về trời tên tạc mãi
Anh hùng một thuở với thế gian
(Ngô Chi Lan - thời Lê)
Đảng ta vĩ đại thật. Một ví dụ: Trong LS ta có ghi truyện vị anh hùng dân tộc
là Thánh Gióng đã dùng gốc tre đuổi giặc Ân. Trong những ngày đầu kháng
chiến, Đảng ta đã lãnh đạo hàng nghìn, vạn anh hùng noi gương Thánh Gióng
dùng gậy tầm vông đấu tranh với thực dân Pháp.
(Hồ Chí Minh - Đảng ta thật vĩ đại)
Đại Nam quốc sử diễn ca (lịch sử Việt Nam dưới dạng các bài hát) có bài:
Sáu đời Hùng vận vừa suy
Vũ Ninh có giặc mới đi cầu tài.
Làng Phù Đổng có một người
Sinh ra chẳng nói, chẳng cười trơ trơ.
Những ngờ oan trái bao giờ,
Nào hay thần tướng đợi chờ phong vân.
Nghe vua cầu tướng ra quân,
Thoắt ngồi, thoắt nói muôn phần khích ngang.
Lời thưa mẹ, dạ cần vương,
Lấy trung làm hiếu một đường phân minh.
Sứ về tâu trước thiên đình,
Gươm vàng, ngựa sắt đề binh tiến vào.
Trận mây theo ngọn cờ đào,