MỤC LỤC
STT
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
Nội dung
1. Mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài
1.2. Mục đích nghiên cứu
1.3. Đối tượng nghiên cứu
1.4. Phương pháp nghiên cứu
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.2. Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh
6
15
15
16
18
18
18
1. Mở đầu
1.1 Lý do chọn đề tài
Theo Nghị quyết số 29-NQTW ngày 04/11/2013 Hội nghị Trung ương 8
khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã xác định mục tiêu
“Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm
năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân”. Công cuộc đổi mới hiện nay đòi hỏi
giáo dục phổ thông phải đào tạo những con người toàn diện phục vụ sự nghiệp
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Hiện nay, dạy học theo hướng tích hợp
liên môn là một trong những quan điểm giáo dục đang được quan tâm. Thực
hiện tích hợp trong dạy học sẽ mang lại rất nhiều lợi ích cho việc góp phần hình
thành, phát triển năng lực hành động, năng lực giải quyết vấn đề cho học sinh.
Vấn đề giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc đang ngày càng trở thành vấn
đề đặc biệt quan trọng trong thời đại ngày nay. Trong các năm gần đây vấn đề
tích hợp giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc đã được quan tâm hơn, tuy nhiên
trên thực tế ở nhiều nơi, nhiều lúc vấn đề "chủ quyền dân tộc" chưa được quan
tâm, chú trọng vì nó chỉ dừng lại ở mức lồng ghép vào các bộ môn.
Vậy làm thế nào để thế hệ trẻ nhận định đúng, ý thức được trách nhiệm
trong bảo vệ chủ quyền đất nước nói chung và chủ quyền biên giới, biển đảo nói
riêng một cách đúng đắn nhất thì chúng ta phải có những biện pháp thiết thực và
gần gũi nhất với các em thông qua các môn học trong nhà trường trong đó có bộ
môn Địa lí. Việc giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc trong bài dạy Địa lí
nay học sinh tiếp cận được nhiều luồng thông tin về chủ quyền dân tộc nhưng
những thông tin nào đúng, sai cần phải có người chỉ ra cho các em.
Giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc nhằm giúp các em:
- Một ý thức trách nhiệm sâu sắc về bảo vệ chủ quyền dân tộc.
- Một nhân cách của con người được bắt đầu từ tình yêu cuộc sống, tình yêu
quê hương đất nước mình.
- Thấy rõ ý nghĩa thiêng liêng, cao quý và bất khả xâm phạm về chủ quyền
lãnh thổ, biên giới quốc gia của nước ta; xác định rõ vinh dự và trách nhiệm của
học sinh trong nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, xây dựng và bảo vệ chủ quyền lãnh
thổ, biên giới quốc gia của nước ta.
- Giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc mang lại cho các em cơ hội khám phá
cảnh quan thiên nhiên giàu đẹp của đất nước và những hiểu biết về con người
Việt Nam. Giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc cũng tạo cơ hội để hình
thành nhân cách, ý thức trong cuộc sống hôm nay và ngày mai của các em.
1.3 Đối tượng nghiên cứu
- Các bài học trong phần Địa lí Việt Nam chương trình Địa lí lớp 8 có kiến
thức liên quan đến bảo vệ chủ quyền dân tộc.
- Học sinh lớp 8 trường THCS Nga Trường, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa.
- Các quan điểm chỉ đạo hiện nay về vấn đề vận dụng kiến thức liên môn
trong các môn học trong chương trình giáo dục phổ thông.
1.4 Phương pháp nghiên cứu
1.4.1 Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết
Là phương pháp thu thập thông tin thông qua đọc sách báo, tài liệu nhằm
mục đích tìm chọn những khái niệm và tư tưởng cơ bản là cơ sở cho lý luận của
đề tài, hình thành giả thuyết khoa học, dự đoán về những thuộc tính của đối
tượng nghiên cứu, xây dựng những mô hình lý thuyết hay thực nghiệm ban đầu.
Sử dụng phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết, cần hướng vào
thu thập và xử lý những thông tin sau:
+ Cơ sở lý thuyết liên quan đến chủ đề nghiên cứu của mình
+ Thành tựu lý thuyết đã đạt được liên quan trực tiếp đến chủ đề nghiên cứu
thiêng liêng và cao quý của công dân. Công dân phải làm nghĩa vụ quân sự và
tham gia xây dựng quốc phòng toàn dân”. Điều 10, Luật biên giới quốc gia
cũng xác định: “Xây dựng, quản lí, bảo vệ biên giới quốc gia, khu vực biên giới
là sự nghiệp của toàn dân do Nhà nước thống nhất quản lí”.
- Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là sự khẳng định chủ quyền của Nhà
nước Việt Nam, bao gồm cả quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp trong phạm
vi lãnh thổ, gồm cả vùng đất, vùng trời, nội thuỷ, lãnh hải và lãnh thổ đặc biệt
của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
- Lãnh thổ quốc gia Việt Nam là nơi sinh ra và lưu giữ, phát triển con người
và những giá trị tinh thần của dân tộc Việt Nam. Chủ quyền lãnh thổ, biên giới
quốc gia là kết quả đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam suốt
chiều dài hàng ngàn năm lịch sử. Từ thủa Hùng Vương dựng nước đến thời đại
Hồ Chí Minh, đứng trước những kẻ thù to lớn và hung bạo, dân tộc Việt Nam
luôn có ý thức và quyết tâm bảo vệ. Dù phải trải qua hàng chục cuộc chiến tranh
lớn nhỏ, phải chịu dưới ách đô hộ của các thế lực phong kiến, thực dân, đế quốc
người Việt Nam luôn phất cao hào khí anh hùng, lòng tự hào, tự tôn dân tộc
trong dựng nước và giữ nước, xây dựng và giữ gìn biên cương lãnh thổ quốc gia,
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tư tưởng “Sông núi nước Nam vua Nam ở”, của
ông cha ta được tiếp nối, khẳng định và nâng lên tầm cao mới trong thời đại Hồ
Chí Minh. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dạy: “Các vua Hùng đã có công dựng
nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”.
2.1.2 Tại sao phải giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc thông qua việc tích
hợp liên môn trong dạy học Địa lý 8 phần Địa lí Việt Nam?
Dạy học tích hợp là một trong những nguyên tắc quan trọng trong dạy học
nói chung và dạy học Địa lý nói riêng, đây được coi là một quan điểm dạy học
hiện đại nhằm phát huy tính tích cực của học sinh, đồng thời nâng cao chất
4
lượng giáo dục. Dạy học tích hợp giúp học sinh thấy được mối liên hệ hữu cơ
giới quốc gia của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khẳng định: “Biên
giới quốc gia của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thiêng liêng, bất
khả xâm phạm. Xây dựng, quản lí, bảo vệ biên giới quốc gia có ý nghĩa đặc biệt
quan trọng đối với sự toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền quốc gia, góp phần giữ vững
ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường quốc phòng và an ninh
của đất nước”.
Xây dựng biên giới hoà bình, hữu nghị, ổn định là vấn đề đặc biệt quan trọng
của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đó là quan điểm nhất quán của
Đảng và Nhà nước ta. Quan điểm này phù hợp với lợi ích và luật pháp của Việt
Nam, phù hợp với công ước và luật pháp quốc tế, cũng như lợi ích của các quốc
5
gia có liên quan. Đảng và Nhà nước ta coi việc giữ vững môi trường hoà bình,
ổn định để phát triển kinh tế - xã hội, thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá
theo định hướng xã hội chủ nghĩa là lợi ích cao nhất của đất nước.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, bên cạnh những thuận lợi, Việt
Nam cũng đang phải đối mặt với những nguy cơ, thách thức. Các thế lực thù
địch chưa từ bỏ âm mưu can thiệp vào công việc nội bộ, gây mất ổn định chính
trị - xã hội, xâm phạm chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước ta.
Nâng cao nhận thức về bảo vệ chủ quyền đất nước nói chung và học sinh lớp
8 trường THCS Nga Trường nói riêng nhằm tạo nên một thế hệ con người mai
sau biết bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ tổ quốc thiêng liêng, để mỗi con người Việt
Nam dù ở cương vị nào cũng là một chiến sĩ "quyết tử cho tổ quốc quyết sinh".
2.2.2 Thực trạng tích hợp giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc cho học
sinh trường THCS Nga Trường, huyện Nga Sơn, Thanh Hóa
* Thuận lợi:
- Ðược các cấp Ðảng, lãnh đạo ngành và chính quyền quan tâm ủng hộ; đặc
biệt được huyện ủy, ngành và Ðảng ủy xã tổ chức các lớp chính trị dành cho
Ðảng viên, CBGV đã cung cấp nhiều vấn đề thực sự bổ ích, những chủ trương
còn coi đó chỉ là công việc của người lớn...
2.2.3 Kết quả của thực trạng
Tôi đã sử dụng một số câu hỏi trắc nghiệm khách quan những hiểu biết về
bảo vệ chủ quyền dân tộc tại thời điểm đầu năm học 2016-2017 (tháng 9 năm
2016) đối với học sinh lớp 8 trường THCS Nga Trường (lớp 8B không được
thực nghiệm những giải pháp được nêu trong sáng kiến), kết quả thu được như
sau:
Giỏi
Khá
Trung bình
Yếu
Sĩ
Lớp
số
SL
%
SL
%
SL
%
SL
%
8A 30
3
10,0
10
33,33
14
46,67
3
Giải pháp 3: Linh hoạt hướng dẫn học sinh tích cực hoạt động có hiệu quả.
- Tích hợp liên môn giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc qua kiểm tra bài cũ.
- Tích hợp liên môn giáo dụcbảo vệ chủ quyền dân tộc trong quá trình học bài
mới.
- Tích hợp liên môn giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc qua bài tập về nhà.
2.3.4 Thực hiện giải pháp
2.3.4.1 Xác định nội dung có thể tích hợp liên môn nhằm giáo dục bảo vệ chủ
quyền dân tộc trong môn Địa lý 8 phần Địa lí Việt Nam
Kiến thức được khai thác cho giáo
Bài
Tên bài
dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc
22 Việt Nam đất nước, con - Việt Nam có chung biên giới trên đất
người
liền, trên biển với nhiều quốc gia.
- Vị trí Việt Nam trên bản đồ thế giới
7
23
Vị trí, giới hạn, hình dạng
lãnh thổ Việt Nam
24
Vùng biển Việt Nam
và khu vực Đông Nam Á.
- Lãnh thổ nước ta kéo dài trên 15 vĩ
lược về an ninh và quốc phòng của nước ta, từ đó nói lên vai trò qua trọng của
việc bảo vệ chủ quyền dân tộc. Ví dụ sử dụng lược đồ sau:
26
8
Hay một số bức ảnh sưu tầm:
Hình ảnh các điểm cực Việt Nam (Nguồn Internet)
- Tìm hiểu kiến thức các bộ môn Địa lí, Lịch sử, Giáo dục công dân,… để
nhấn mạnh vị trí chiến lược quan trọng của nước ta.
2.3.4.3 Linh hoạt hướng dẫn học sinh tích cực hoạt động có hiệu quả
* Tích hợp liên môn giáo dục bảo vệ chủ quyền dân tộc qua kiểm tra bài cũ
Ví dụ 1:
Khi học xong Bài 23: Vị trí, giới hạn, hình dạng lãnh thổ Việt Nam (Địa
lý 8), giáo viên có thể đặt câu hỏi kiểm tra bài cũ như:
Vị trí địa lí và hình dạng lãnh thổ Việt Nam có những thuận lợi và khó khăn
gì cho công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước hiện nay?
Ví dụ 2:
Khi học xong Bài 24: Vùng biển Việt Nam (Địa lý 8), giáo viên có thể đặt
câu hỏi như sau:
Hãy xác định phần Biển Đông thuộc chủ quyền Việt Nam trên bản đồ thế
giới? Ý nghĩa lớn lao của biển đối với bảo vệ chủ quyền dân tộc Việt Nam?
Ví dụ 3.
Khi dạy Bài 22: Việt Nam - Đất nước, con người
Vị trí: Phần 2: Việt Nam trên con đường xây dựng và phát triển, giáo
viên giảng về hậu quả của chiến tranh và nền kinh tế của Việt Nam trước và sau
khi đổi mới. Trong nội dung này giáo viên khai thác kiến thức về tình hình trong
nước từ sau 1975 đến trước khi tiến hành đổi mới, nội dung của Đại hội Đảng
? Xác định trên bản đồ vị trí các điểm cực:
Bắc, Nam, Đông, Tây và tọa độ địa lí các điểm
cực của phần đất liền của nước ta?
? Xác định từ Bắc đến Nam nước ta dài bao
nhiêu vĩ độ? Từ Tây sang Đông nước ta rộng
bao nhiêu kinh độ? Diện tích là bao nhiêu?
* Sau khi học sinh đã nắm được vị trí, giới hạn
- Các điểm cực: (Bảng 23.2
sgk/84)
- Giới hạn:
+ Từ Bắc ->Nam: Kéo dài
trên 150 vĩ độ
+ Từ Tây -> Đông: Rộng
10
của đất nước ta trên đất liền. GV lồng ghép
giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc vào
nội dung.
? Nước ta có chung biên giới với nước nào?
- Nước ta có hơn 4600km đường biên giới trên
đất liền với Trung Quốc, Lào, Campuchua
+ Đường biên giới trên đất liền Việt Nam Trung Quốc dài hơn 1449 km
+ Đường biên giới quốc gia giữa Việt Nam và
Lào dài gần 2100 km
+ Đường biên giới trên đất liền Việt NamCampuchia dài hơn 1100 km
Giáo viên tiếp tục lồng ghép bằng cách liên hệ
thực tế địa phương.
? Tỉnh ta giáp biên giới với các quốc gia nào?
5014/ kinh độ
- Diện tích phần đất liền:
331.212km2
b. Phần biển
- Diện tích trên 1 triệu km2
- Có hàng nghìn đảo lớn nhỏ
và 2 quần đảo lớn là Hoàng
Sa và Trường Sa.
11
là thuộc chủ quyền Việt Nam. Không chỉ được
quốc tế công nhận mà nó còn là bao công sức,
máu thịt của cha anh đã gìn giữ từ bao đời.
?- Lãnh thổ nước ta nằm trong múi giờ thứ
mấy?
- HS báo cáo, GV chuẩn kiến thức.
Hoạt động 2:
GV chiếu H23.2, sự hiểu biết và thông tin
SGK hãy: (Xem phụ lục ảnh màu - Hình 1)
?- Nêu đặc điểm vị trí địa lí Việt Nam về mặt
tự nhiên ?
?- Hãy phân tích ảnh hưởng của vị trí địa lí
với môi trường tự nhiên?
- HS báo cáo. Nhận xét, bổ xung.
- GV chuẩn kiến thức.
+Vị trí nội chí tuyến =>Thiên nhiên Việt Nam
- Lãnh thổ nước ta nằm trong
2 múi giờ: Múi giờ số 7 và
số 8.
c.Vùng trời
d. Đặc điểm của vị trí địa lí
Việt Nam về mặt tự nhiên
- Nước ta nằm trong miền
nhiệt đới gió mùa, thiên
nhiên đa dạng, phong phú,
nhưng cúng gặp không ít khó
khăn về thiên tai( bão, lũ lụt,
hạn hán,...)
- Nằm gần trung tâm khu
vực Đông Nam Á nên thuận
lợi trong việc giao lưu và
hợp tác phát triển kinh tế.
2. Đặc điểm lãnh thổ
a. Phần đất liền
- Hình dạng lãnh thổ cong
hình chữ S
+ Kéo dài từ Bắc ->Nam dài
1650km (15 vĩ độ)
+ Đường bờ biển hình chữ S:
dài 3260km
+ Đường biên giới dài
4550km
b. Phần biển
- Phần Biển Đông thuộc chủ
quyền Việt Nam mở rộng về
phía đông và đông nam.
lập những Trấn, Thời Lê (1426) đã đặt Tuần
Kiểm ở các xứ cửa biển, cồn, đảo,… để quản
lý vùng biển nước ta. Đặc biệt từ thời Nguyễn
(thế kỉ XVII) đến triều Nguyễn (nửa đầu thế kỉ
XIX) đã thúc đẩy mạnh mẽ quá trình xác lập
và thực thi chủ quyền biển đảo Tổ quốc một
cách hòa bình và liên tục.
Vận dụng kiến thức môn Âm nhạc: Những
bài hát về biển đảo Việt Nam, người lính hải
quân như: “Gần lắm Trường Sa”, "Nơi đảo
xa”,“Lính đảo đợi mưa”,“Bâng khuâng
Trường Sa”, “Tổ quốc nhìn từ biển”, “Tổ
quốc gọi tên mình”…và về tổ quốc Việt Nam:
Ca ngợi Tổ quốc, Việt Nam quê hương tôi,...
Vận dụng kiến thức môn Mĩ thuật: Nhiều
bức tranh về biển đảo và chiến sỹ hải quân.
Vận dụng kiến thức môn Giáo dục công
dân: Rèn luyện thể chất và ý thức bảo vệ Tổ
quốc.
Vận dụng kiến thức về kỹ năng sống: Kỹ
năng tự nhận thức bản thân, kĩ năng xử lí tình
huống, kĩ năng giải quyết vấn đề, kỹ năng giao
tiếp…
Ví dụ 2:
13
Tiết 26 - Bài 24
VÙNG BIỂN VIỆT NAM
Vị trí tích hợp liên môn: Phần 1-Mục a: Đặc điểm chung của vùng
ngoài khu vực. Vì thế, các vấn đề của Biển Đông
cần được các nước trong khu vực đàm phán trên
tinh thần cầu thị, tôn trọng chủ quyền và lợi ích
của nhau, tuân thủ pháp luật quốc tế, cùng nhau
tìm một giải pháp công bằng, mà các bên cùng có
thể chấp nhận. Các yêu sách biển vô lý và đi
ngược lại các quy định của luật biển quốc tế như
“đường lưỡi bò” sẽ không thể có chỗ đứng trong
thế giới hiện đại.
?- Cho biết biển Việt Nam tiếp giáp với vùng biển
của những quốc gia nào?
- Trung Quốc, Philippin, Malaixia, Inđônêxia,
Đông Timo, Campuchia...
?- Nước ta có đường bờ biển dài bao nhiều km?
?- Có bao nhiều tỉnh, thành giáp biển?
- Cả nước có 28 tỉnh thành phổ giáp biển. Có bờ
biển dài 3.260 km, vùng biển rộng trên 1 triệu
km2,...
- GV giới thiệu sơ đồ lát cắt ngang vùng biển Việt
Nam (Xem phụ lục ảnh màu – Hình 7 )
- Dựa vào lát cắt kể tên các bộ phận của vùng
biển nước ta?
- Bao gồm: Vùng nội thủy; Vùng lãnh hải; Vùng
14
tiếp giáp; Vùng đặc quyền kinh tế; Thềm lục địa
Vận dụng kiến thức môn Lịch sử: Các triều đại
phong kiến Việt Nam kể từ khi giành quyền tự chủ
lâu dài đã xác định hải giới và chú trọng bảo vệ
Nam
Giáo viên giao bài tập 3 (Trang 86 sách giáo khoa): Vị trí địa lí và hình dạng
lãnh thổ Việt Nam có những thuận lợi và khó khăn gì cho công cuộc xây dựng
và bảo vệ tổ quốc ta hiện nay?
Học sinh: Dựa vào kiến thức môn Lịch sử, Giáo dục công dân, Kỹ năng sống,
để giải thích thêm về vị trí gần trung tâm khu vực Đông Nam Á- vị trí chiến
lược quan trọngtrong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Ví dụ 3: Sau khi học xong Bài 24: Vùng biển Việt Nam
15
Giáo viên giao bài tập 3 (Trang 91 sách giáo khoa): Sưu tầm tranh ảnh về hải
sản và cảnh đẹp của biển Việt Nam.
Học sinh: Dựa vào kiến thức môn Mĩ thuật, Ngữ văn, Kỹ năng sống để giải
thích thêm về lợi ích của biển và vai trò to lớn của vùng biển Việt Nam.
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm với hoạt động giáo dục, với bản
thân, đồng nghiệp và nhà trường
2.4.1 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm với hoạt động giáo dục
- Trong một thời gian thực hiện các giải pháp tích hợp giáo dục bảo vệ
biển đảo, tôi nhận thấy rằng nếu được tích cực áp dụng trong giảng dạy cũng
như trong các hoạt động sinh hoạt chuyên đề và các giờ ngoại khóa thì hiệu quả
giáo dục đem lại sẽ rất cao. Với những biện pháp này nó không chỉ làm cho tiết
dạy sinh động, học sinh hứng thú học tập và đặc biệt là học sinh được trải
nghiệm, được tiếp cận với những vấn đề mới, được phát huy hết khả năng tư
duy, sáng tạo của các em.Các tiết dạy địa lí thêm phần hấp dẫn, thu hút được sự
chú ý của học sinh
- Học sinh đã tích cực hơn trong tìm hiểu về cảnh quan thiên nhiên, biển,
đảo...cũng như các hoạt động tuyên truyền ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc
thông qua các hoạt động của Đội như: vẽ tranh về Anh bộ đội Cụ Hồ, về bảo vệ
biên giới trên đất liền, trên biển...
em đã thể hiện được tình yêu biển đảo của mình trong các hoạt động chung,
bằng cách đưa ra các khẩu hiệu thể hiện quyết tâm của mình trong việc bảo vệ
chủ quyền biển, đảo trong các bài thi tìm hiểu hay cuộc thi “Dạ hội hóa trang” ví
dụ như: “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam” hay “Bảo vệ môi trường biển
ngày càng xanh, sạch, đẹp”... các biện pháp giáo dục đã tác động trực tiếp đến
tình cảm của các em dù đó là những hành động nhỏ nhất nhưng nó điều thể hiện
được ý thức bảo vệ biển đảo, bảo vệ chủ quyên thiêng liêng của đất nước.
- Qua giảng dạy tích hợp liên môn và đi sâu nghiên cứu các nội dung về giáo
dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc có liên quan đến môn Địa lí ở trường
THCS Nga Trường tôi đã rút ra nhiều kinh nghiệm, năng lực chuyên môn được
nâng lên rõ rệt:
+ Muốn nâng cao hiệu quả, chất lượng dạy môn Địa lí giáo viên phải không
ngừng đầu tư trí tuệ vào vấn đề cần truyền thụ kiến thức cho học sinh.
+ Giáo viên phải nắm chắc nội dung chương trình, đối tượng giảng dạy,
phương pháp bộ môn phù hợp với vấn đề tích hợp liên môn giáo dục ý thức bảo
vệ chủ quyền dân tộc. Nắm rõ nguyên tắc tích hợp các vấn đề bảo vệ chủ quyền
dân tộc có liên quan phải đảm bảo tính hợp lí, đảm bảo khoa học, đảm bảo tính
khả thi,...
+ Cần phát huy tối đa khả năng vận dụng kiến thức liên môn của học sinh
trong giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc.
Tháng 3 năm 2017, tôi thực hiện khảo sát những hiểu biết về bảo vệ chủ
quyền dân tộc đối với 30 học sinh lớp 8A (lớp được thực nghiệm các giải pháp
nêu trong sáng kiến), kết quả như sau:
Giỏi
Khá
Trung bình
Yếu
Sĩ
số
SL
3. Kết luận và kiến nghị
3.1 Kết luận
- Qua những kết quả đã đạt được, tôi nhận thấy rằng việc đưa nội dung giáo
dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc vào chương trình địa lý và các môn học ở
bậc THCS là một vấn đề hết sức cần thiết nhất là biển - đảo đã trở thành vấn đề
rất phức tạp, đặc biệt là vấn đề chủ quyền quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
Những giải pháp mà tôi nêu ra trong sáng kiến kinh nghiệm này đã phần nào
khắc phục được những hạn chế đó, đặc biệt là nâng cao được ý thức bảo vệ chủ
quyền dân tộc cho học sinh.
- Về phía học sinh, các em đã nâng cao nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng
của vấn đề bảo vệ chủ quyền dân tộc. Từ đó có thái độ, cách ứng xử đúng đắn
trước các vấn đề về bảo vệ chủ quyền dân tộc, xây dựng thái độ và quan niệm
đúng về ý thức trách nhiệm, về giá trị nhân cách để dần hình thành các kĩ năng
sống phù hợp.
Với đề tài này, tôi đang tiến hành áp dụng ở tất cả các khối lớp 6,7,8,9 tại
trường THCS Nga Trường và có thể áp dụng rộng rãi ở các bộ môn Lịch sử,
Ngữ văn, Âm nhạc, Mĩ thuật,... trong trường cũng như đối với tất cả các cấp
học, tùy theo bộ môn của mình mà giáo viên có thể áp dụng linh hoạt một cách
khác nhau.
3.2 Kiến nghị
- Một số phương pháp nêu ra và áp dụng trong nhà trường phần lớn là mang
tính chất chủ quan của cá nhân tôi. Nên tôi rất mong vấn đề giáo dục ý thức bảo
vệ chủ quyền dân tộc được thực hiện rộng rãi vì hiện nay nó là vấn đề rất cấp
thiết nên tôi mạnh dạn đưa ra một số kiến nghị như sau:
+ Vấn đề giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền dân tộc cần được sự chỉ đạo thực
hiện rõ ràng trong chương trình Sách giáo khoa, ví dụ tích hợp vào địa chỉ bài
nào, tiết nào và có tài liệu hướng dẫn cụ thể để thực hiện chung.
+ Trong chương trình Địa lí địa phương cần đưa vào nội dung này, đặc biệt là
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trong quá trình thực hiện sáng kiến kinh nghiệm này, tôi đã nghiên cứu
một số tài liệu sau:
1. Sách giáo khoa, sách giáo viên Địa lý 8.
2. Thông tin trên mạng Internet.
3. Sách giáo khoa môn Giáo dục công dân, Ngữ văn, Âm nhạc, Mĩ thuật, Lịch
sử,…
4. Tài liệu về luật bảo vệ chủ quyền dân tộc của Nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam.
5. Lý luận dạy học Địa lý. Tác giả Nguyễn Dược - Nguyễn Đức Vũ.
6. Tài liệu chuẩn kiến thức - kỹ năng Địa lý - NXB Giáo dục
7. Tài liệu: Biển, đảo và các vấn đề liên quan đến chủ quyền của Việt Nam ở
Biển Đông (Tài liệu tập huấn về chủ quyền biển, đảo Việt Nam trong các cơ sở
giáo dục) của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
21
DANH MỤC
CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG
ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI CẤP PHÒNG GD&ĐT, CẤP SỞ GD&ĐT VÀ CÁC
CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN
Họ và tên tác giả:
Trần Thị Thủy
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên trường THCS Nga Trường, huyện Nga
Sơn, tỉnh Thanh Hóa
TT
1
Việt Nam lớp 8 nhằm nâng
cao ý thức, trách nhiệm của
HS trường THCS Nga
TRường đối với quê hương,
đất nước mình.
Giáo dục tư tưởng, chính trị
trong giảng dạy địa lí tự nhiên
Việt Nam lớp 8 và bài 38, 39
lớp 9 nhằm nâng cao ý thức
trách nhiệm của HS trường
THCS Nga Trường đối với
quê hương đất nước .
Cấp đánh
Kết quả
giá xếp loại đánh giá
(Phòng, Sở, xếp loại (A,
Tỉnh)
B, hoặc C)
Năm học
đánh giá
xếp loại
Phòng Giáo
dục và Đào
tạo
B
B
2013-2014
Phòng Giáo
dục và Đào
tạo
A
2014-2015
22
7
Giáo dục tư tưởng, chính trị
trong giảng dạy địa lí tự nhiên
Việt Nam lớp 8 và bài 38,39
Sở Giáo
lớp 9 nhằm nâng cao ý thức dục và Đào
trách nhiệm của HS trường
tạo
THCS Nga Trường đối với
quê hương đất nước.
C
2014-2015