BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRẦN TRUNG LẬP

ĐÁNH GIÁ CÔNG CHỨC CẤP XÃ Ở HUYỆN
AN MINH, TỈNH KIÊN GIANG

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

TP. HỒ CHÍ MINH - 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRẦN TRUNG LẬP

ĐÁNH GIÁ CÔNG CHỨC CẤP XÃ Ở HUYỆN
AN MINH, TỈNH KIÊN GIANG

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
Mã số: 60 34 04 03

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:

Phòng Nội vụ huyện, Chi cục Thống kê huyện đã nhiệt tình cung cấp số liệu
giúp tôi hoàn thành luận văn.
Trong quá trình viết luận văn, bản thân đã cố gắng tìm hiểu tài liệu, học
hỏi kinh nghiệm để tổng hợp, phân tích, đánh giá. Tuy nhiên, do sự hiểu biết
còn hạn chế, kinh nghiệm thực tế chưa nhiều vì vậy không tránh khỏi những
thiếu sót, rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô giáo và độc giả.

TÁC GIẢ

Trần Trung Lập


DANH MỤC CÁC BẢNG

Trang
Bảng 2.1: Số lượng cán bộ cấp xã huyện An Minh năm 2016 theo
chức danh

34

Bảng 2.2: Số lượng công chức cấp xã huyện An Minh năm 2016 theo
chức danh

36

Bảng 2.3: Cơ cấu về giới tính, độ tuổi

37

Bảng 2.4: Trình độ đào tạo công chức cấp xã

1.2.1.1. Khái niệm đánh giá công chức cấp xã................................................12
1.2.1.2. Đặc điểm đánh giá công chức............................................................13


1.2.1.3. Vai trò đánh giá công chức cấp xã.....................................................14
1.2.2. Nguyên tắc đánh giá công chức cấp xã................................................17
1.2.3. Nội dung đánh giá công chức cấp xã.....................................................19
1.2.4. Quy trình đánh giá công chức cấp xã....................................................22
1.3. Kinh nghiệm của một số địa phƣơng về đánh giá công chức cấp xã và
bài học rút ra cho huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang ................................24
1.3.1. Kinh nghiệm của Đà Nẵng....................................................................25
1.3.2. Kinh nghiệm của Hải Dương................................................................26
1.3.3. Kinh nghiệm của Thành phố Hồ Chí Minh...........................................28
1.3.4. Bài học rút ra trong đánh giá công chức cấp xã cho huyện An Minh,
tỉnh Kiên Giang.............................................................................................29
Tiểu kết chƣơng 1..........................................................................................30
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG ĐÁNH GIÁ CÔNG CHỨC CẤP XÃ Ở
HUYỆN AN MINH, TỈNH KIÊN GIANG................................................31
2.1. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội và đội ngũ công chức cấp xã
huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang.................................................................31
2.1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế - xã hội huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang.
2.1.1.1. Vị trí địa lý........................................................................................31
2.1.1.2. Đặc điểm dân cư.................................................................................31
2.1.1.3. Đặc điểm kinh tế - xã hội...................................................................32
2.1.2. Thực trạng đội ngũ công chức cấp xã ở huyện An Minh tỉnh Kiên
Giang hiện nay................................................................................................33
2.1.3. Tác động của đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến việc
đánh giá công chức cấp xã ở huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang....................39



3.2.1. Đánh giá công chức dựa trên tiêu chuẩn vị trí việc làm.......................61
3.2.2. Đa dạng các chủ thể đánh giá................................................................63
3.2.3. Hoàn thiện các tiêu chí đánh giá............................................................64
3.2.4. Đa dạng các phương pháp, hình thức đánh giá....................................67
3.2.5. Đổi mới quy trình đánh giá...................................................................70
Tiểu kết chƣơng 3..........................................................................................73
KẾT LUẬN....................................................................................................74
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.....................................................75



PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Cán bộ, công chức luôn luôn có vai trò cực kỳ quan trọng, là cầu nối
giữa Đảng, chính quyền, đoàn thể với nhân dân; thực hiện hoạt động quản lý
nhà nước trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh trật tự, an toàn xã
hội ở địa phương theo thẩm quyền được phân cấp, đảm bảo cho các chủ
trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, được triển
khai thực hiện trong cuộc sống. Mọi chủ trương, đường lối, chính sách của
Đảng và Nhà nước được thực hiện có hiệu quả, thành công hay không có
phần đóng góp quan trọng của cán bộ, công chức. Bàn về vị trí, vai trò của
cán bộ, Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: Cán bộ là dây chuyền của bộ máy.
Nếu dây chuyền không tốt, không chạy thì động cơ dù có tốt, dù chạy, toàn bộ
máy cũng bị tê liệt. Cán bộ là những người đem đường lối, chính sách của
chính phủ, của đoàn thể thi hành trong nhân dân, nếu cán bộ dở thì chính sách
hay cũng không thể thực hiện được. Người kh ng định: Cán bộ là gốc mọi
công việc", Công việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém”.
Công chức cấp xã là bộ phận rất quan trọng trong toàn bộ cán bộ, công
chức của Đảng và Nhà nước. Có vai trò đặc biệt quan trọng trong xây dựng và
hoàn thiện bộ máy chính quyền cơ sở, trong hoạt động thi hành công vụ. Họ

- Nội dung liên quan đến đánh giá công chức được một số tác giả quan
tâm nghiên cứu như: Luận văn Hoàn thiện pháp luật về cán bộ công chức
cấp xã ở nước ta hiện nay” của tác giả Nguyễn Thị Thanh (2006), Trường Đại
học Luật Thành phố Hồ Chí Minh - Viện Nhà nước và Pháp luật. Luận văn đã
đề cập đến tiêu chuẩn cán bộ công chức cấp xã; quản lý; sử dụng; chế độ đãi
ngộ; khen thưởng, kỷ luật cán bộ công chức cấp xã và trình tự xây dựng và
hình thức các văn bản pháp luật điều chỉnh về cán bộ công chức cấp xã. Tuy
nhiên, công trình chưa đề cập đến tiêu chí và phương pháp về đánh giá công
chức cấp xã.
- Đề tài khoa học cấp cơ sở Mô hình quản lý thực thi công vụ theo
định hướng kết quả: Lý luận và thực tiễn” do tác giả Nsuyễn Thị Hồng Hải

2


chủ nhiệm năm 2011. Đề tài nghiên cứu mô hình quản lý thực thi công vụ
theo định hướng kết quả, các cấp độ quản lý thực thi theo định hướng kết quả,
quy trình thực hiện. Nghiên cứu thực tiễn áp dụng mô hình quản lý thực thi
công vụ theo định hướng kết quả ở một số nước trên thế giới, bao gồm các
nước phát triển và đang phát triển nhằm đưa ra những đánh giá khách quan
trong việc áp dụng mô hình làm cơ sở thực tiễn cho việc đề xuất giải pháp.
- Tác giả Trần Thị Minh Phương (2011), Đánh giá công chức theo kết
quả thực thi công vụ” Luận văn thạc sĩ Quản lý hành chính công. Luận văn đi
sâu vào công tác đánh giá theo kết quả thực thi công vụ của công chức.
- Tác giả Trần Ngọc Ánh (2015), Đánh giá công chức các phòng
chuyên môn thuộc ủy ban nhân dân huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định”, Luận
văn thạc sĩ Quản lý hành chính công. Tác giả đi sâu vào nghiên cứu vấn đề
đánh giá công chức các phòng chuyên môn tại một UBND cấp huyện.
- Tác giả Đào Thị Thanh Thủy: Đánh giá công chức theo kết quả thực
thi công vụ”, Luận án Tiến sĩ Quản lý hành chính công (2016). Luận án đã

tỉnh Kiên Giang hiện nay.
- Phạm vi nghiên cứu:
Về không gian: Luận văn tập trung nghiên cứu việc đánh giá công chức
tại Ủy ban nhân dân 10 xã, 01 thị trấn ở huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang.
Về thời gian: Nghiên cứu công tác đánh giá công chức cấp xã huyện An
Minh, tỉnh Kiên Giang từ năm 2011 đến nay.
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu của đề tài
5.1. Phương pháp luận:
Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ; quan điểm, đường lối,
chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước về đánh giá công
chức hành chính nhà nước...
5.2. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp thu thập thông tin và xử lý thông tin: Trên cơ sở số liệu
thu thập được, tác giả có được cái nhìn tổng thể về công tác đánh giá công

4


chức cấp xã ở huyện An Minh hiện nay, để từ đó đề xuất một số giải pháp
thực thi để lãnh đạo, quản lý, có thể tham khảo, quyết định các vấn đề về đánh
giá công chức.
- Phương pháp phân tích và tổng kết kinh nghiệm: Tác giả đã thực hiện
tổng kết kinh nghiệm thông qua nghiên cứu tài liệu về đánh giá công chức cấp
xã ở huyện An Minh thời gian từ năm 2011 – 2016 qua tài liệu được lưu trữ
tại phòng Nội vụ huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang.
- Phương pháp so sánh: So sánh số liệu báo cáo các năm (từ năm 2011
đến năm 2016).
Ngoài ra, luận văn còn sử dụng, kế thừa thành quả nghiên cứu của một
số công trình nghiên cứu, bài viết, báo cáo, tài liệu liên quan.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài

đó chỉ là các cơ quan tự quản của cộng đồng. Ở nước ta, các cơ quan thuộc
đơn vị hành chính cấp xã như Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân đều là
những cơ quan nhà nước. Vì vậy, công chức cấp xã là công chức nhà nước là
điều hợp lý. Tuy nhiên, do tính chất hoạt động của công chức cấp xã có những
đặc điểm riêng nên nhà nước cần phải có các qui định đối với công chức cấp
xã cho phù hợp.
Theo Luật cán bộ, công chức năm 2008, công chức cấp xã là công dân
Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc
Ủy ban nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà
nước.
Theo quy định tại khoản 3, Điều 4 của Luật cán bộ, công chức năm
2008, công chức cấp xã có các chức danh sau đây:

6


- Trưởng Công an (nơi chưa bố trí lực lượng công an chính quy);
- Chỉ huy trưởng Quân sự;
- Văn phòng - thống kê;
- Địa chính - xây dựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn)
hoặc địa chính - nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã);
- Tài chính - kế toán;
- Tư pháp - hộ tịch;
- Văn hóa - xã hội.
Thông tư số 06/2012/TT-BNV, ngày 30/10/2012 của Bộ Nội vụ hướng
dẫn về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm vụ và tuyển dụng công chức xã,
phường, thị trấn quy định chức trách của công chức cấp xã là làm công tác
chuyên môn thuộc biên chế của Ủy ban nhân dân cấp xã, có trách nhiệm tham
mưu, giúp Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện chức năng quản lý nhà nước về
lĩnh vực công tác được phân công và thực hiện các nhiệm vụ khác do Chủ tịch

30/10/2012 của Bộ Nội vụ, công chức cấp xã phải có trình độ chuyên môn
phù hợp từ trung cấp trở lên. Chính vì vậy, công chức xã có sự đồng nhất và
tương đối đạt chuẩn về trình độ chuyên môn nghiệp vụ. Như vậy có thể thấy
rằng do tính chất công việc, nhu cầu sử dụng và khả năng đáp ứng mà hiện
nay so với công chức chính quyền trung ương và cấp chính quyền địa phương
khác thì tiêu chuẩn đối với công chức cấp xã thường thấp hơn.
Thứ hai, về hoạt động thực thi công vụ. công chức cấp xã làm việc
trong Ủy ban nhân dân cấp xã là cấp cơ sở trong hệ thống cơ quan hành chính
nhà nước, gắn liền với cộng đồng làng xã và các tổ chức tự quản của dân cư.
Về chức năng, nhiệm vụ chủ yếu là quản lý hành chính nhà nước gắn với việc
giải quyết các công việc có tính tự quản ở cơ sở. Chính những dấu hiệu này đã
xác định đặc điểm về hoạt động của công chức cấp xã khác với cán bộ, công
chức cấp trên. công chức cấp xã gần dân nhất, trực tiếp tham gia tổ chức các
hoạt động quản lý, điều hành các công việc hành chính và trực tiếp tổ chức thi
hành pháp luật ở xã, phường, thị trấn. công chức cấp xã trực tiếp tham mưu
cho lãnh đạo Ủy ban nhân dân cấp xã trong việc điều hành, chỉ đạo công tác,

8


chất lượng của công chức cấp xã sẽ góp phần quyết định đến hiệu lực, hiệu
quả quản lý hành chính nhà nước ở cấp xã.
Thứ ba, công chức cấp xã hoạt động liên tục, ổn định, thường xuyên,
giải quyết các công việc hàng ngày ở cấp xã. Tuy nhiên so với với công chức
hành chính nhà nước nói chung công chức cấp xã là lực lượng mang tính
thiếu ổn định hơn do thường có sự luân chuyển, điều động, sắp xếp lại công
việc nhất là sau mỗi kỳ bầu cử. công chức cấp xã tuy là công chức thừa hành
nhưng cũng chính là nguồn của cán bộ lãnh đạo quản lý ở cơ sở nên sau các
kỳ bầu cử thường có nhiều biến động, thay đổi.
Thứ tư, công chức cấp xã phải kiêm nhiệm nhiều việc. Mặc dù được

riêng, chi phối các hoạt động công vụ của họ, nhất là trong việc giải quyết
những vấn đề có liên quan đến mối quan hệ giữa các lợi ích cá nhân - cộng
đồng - nhà nước.
Thứ sáu, công chức cấp xã gồm công chức ở xã, thị trấn và phường có
sự khác nhau về hoạt động. Chính quyền và công chức xã, thị trấn đóng vai
trò quan trọng trong quản lý nhà nước trên tất cả các lĩnh vực; quyết định việc
phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống của nhân dân xã, thị trấn. Còn
chính quyền phường và công chức phường đóng vai trò quan trọng trong việc
chỉ đạo các phong trào văn hóa, xã hội, đảm bảo trật tự trị an đường phố và tổ
chức thực hiện các nhiệm vụ cấp trên giao.
Tất cả các đặc điểm trên có ảnh hưởng và chi phối đến năng lực thực
thi công vụ, đến chất lượng và hiệu quả công việc của người công chức cấp xã
đòi hỏi phải xem xét đầy đủ, nghiêm túc khi tiến hành nghiên cứu hoàn thiện
các tiêu chí, phương pháp đánh giá đối với công chức cấp xã trong thực tiễn.
1.1.1.3. Vai trò công chức cấp xã
Thứ nhất, công chức cấp xã là lực lượng trực tiếp triển khai các chiến
lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, cơ sở; triển khai
thực hiện quy định pháp luật nhằm quản lý toàn diện, mọi mặt đời sống kinh
tế - xã hội ở cơ sở. Chính vì vậy có thể nói rằng chất lượng của công chức cấp
xã quyết định trực tiếp đến hiệu lực, hiệu quả quản lý hành chính nhà nước ở

10


cơ sở. công chức cấp xã có phẩm chất và năng lực tốt mới có thể cụ thể hóa,
bổ sung hoàn chỉnh chính sách và tổ chức thực hiện tốt pháp luật. Nếu công
chức cấp xã không vững mạnh thì cho dù chính sách, quy định có đúng đắn
cũng khó đi vào cuộc sống, hoặc áp dụng cũng không đạt mục tiêu, hiệu quả
quản lý hành chính như mong muốn.
Thứ hai, công chức cấp xã là cầu nối trong mối quan hệ giữa người dân

loại bỏ được hủ tục lạc hậu, yếu tố cục bộ địa phương trong quá trình quản lý
hành chính nhà nước, điều mà công chức chính quyền cấp huyện và cấp tỉnh
và trung ương khó nắm bắt và thực hiện hiệu quả.
1.2. Đánh giá công chức cấp xã
1.2.1. Khái niệm, đặc điểm, vai trò đánh giá công chức cấp xã
1.2.1.1. Khái niệm đánh giá công chức cấp xã
Đánh giá công chức là một nội dung quan trọng trong quản lý nhân sự
hành chính nhà nước. Đánh giá công chức bao gồm đánh giá con người (chính
bản thân công chức) và đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ của họ. Nếu đánh
giá con người bao gồm các nội dung như: trình độ, quá trình đào tạo, kinh
nghiệm, tính cách, thói quen, phẩm chất, tiềm năng phát triển...thì đánh giá
việc thực hiện nhiệm vụ tập trung vào kết quả công việc mà người công chức
đảm nhiệm (công vụ), lấy kết quả thực hiện làm căn cứ chính để đánh giá, tập
trung vào kết quả đầu ra của quá trình (sản phẩm cụ thể) chứ không phải là
các hoạt động. Có nhiều nội dung đánh giá khác nhau đối với công chức như:
Đánh giá hiệu quả làm việc; Đánh giá trình độ chuyên môn nghiệp vụ; Đánh
giá kỹ năng; Đánh giá tiềm năng: Đánh giá động cơ làm việc; Đánh giá phẩm
chất, đạo đức công vụ.
Đánh giá công chức có mối quan hệ rất chặt chẽ và là cơ sở của hầu hết
các nội dung trong quản lý công chức. Đánh giá chính xác, khách quan giúp
cải tiến công tác lập kế hoạch, là cơ sở để kế hoạch hoá nguồn nhân lực nhằm
hạn chế tình trạng thiếu nâng lực cần thiết để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ hoặc
lãng phí năng lực trong các cơ quan hành chính nhà nước. Đánh giá là công
cụ phản hồi về quá trình thực thi công vụ của công chức cung cấp thông tin về

12


kết quả, thời gian, chất lượng hoàn thành công việc của công chức giúp tổ
chức điều chỉnh quá trình thực thi công vụ nhằm đạt mục tiêu đề ra. Đánh giá

cán bộ và Quyết định số 286- QĐ/TW ngày 8/02/2010 về việc ban hành qui
chế đánh giá cán bộ, công chức.
Muốn đánh giá, lựa chọn, bố trí một cách đúng đắn phù họp với thực
trạng năng lực, sở trường của công chức cấp xã cần chú ý những vấn đề chủ
yếu sau đây:
- Phải nắm vững và dựa vào tiêu chuẩn công chức được quy định trong
Luật, Nghị định, Thông tư do Trung ương quy định và những hướng dẫn cụ
thể của địa phương.
- Phải lấy hiệu quả công tác và sự đóng góp thực tế làm thước đo phẩm
chất và năng lực; phải dựa vào dân và phong trào cách mạng của quần chúng
để phát hiện, đánh giá, kiểm tra công chức.
- Phải đặt công chức trong môi trường và điều kiện cụ thể để xem xét
toàn diện cả quá trình phát triển của công chức.
- Đánh giá công chức phải đảm bảo dân chủ, khách quan, trung thực.
Việc đánh giá công chức phải do tập thể có thẩm quyền quyết định sau khi
nghe ý kiến của các cơ quan có liên quan và ý kiến đóng góp của nhân dân.
Kết hợp đúng đắn giữa chế độ tập thể và trách nhiệm cá nhân của người đứng
đầu trong các tổ chức của hệ thống chính trị ở cơ sở. Đánh giá công chức phải
đảm bảo đúng nội dung, quy trình và phương pháp đánh giá theo quy định
pháp luật.
1.2.1.3. Vai trò đánh giá công chức cấp xã
Đánh giá công chức có vai trò quan trọng trong việc sử dụng và quản lý
công chức, là cơ sở để nghiên cứu, đưa ra các quyết định và biện pháp phù
hợp trong việc sử dụng, đãi ngộ, bố trí, đề bạt, đào tạo, bồi dưỡng, kỷ luật,
khen thưởng đối với công chức. Đánh giá công chức nếu được thực hiện một
cách bài bản và khoa học, khách quan sẽ mang lại nhiều ý nghĩa đối với công
tác sử dụng và quản lý công chức.
Đối với bản thân người công chức: Việc đánh giá là nhìn nhận lại quá

14


15