BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
--------------------------------------

HÀ ANH TUẤN

QUẢN LÝ XÂY DỰNG THEO QUY HOẠCH
VỚI SỰ THAM GIA CỦA CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN
PHƯỜNG LÁNG THƯỢNG, QUẬN ĐỐNG ĐA,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH

Hà Nội - 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
------------------------------------

HÀ ANH TUẤN
KHÓA 2014 - 2016

QUẢN LÝ XÂY DỰNG THEO QUY HOẠCH
VỚI SỰ THAM GIA CỦA CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN

Hà Nội, tháng 02 năm 2017
Học viên

Hà Anh Tuấn


LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ này là công trình nghiên cứu khoa
học độc lập của tôi. Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn
là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng.

Tác giả luận văn

Hà Anh Tuấn


MỤC LỤC

Lời cảm ơn
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục bảng, biểu
Danh mục hình, sơ đồ
MỞ ĐẦU ......................................................................................................... 1
Lý do chọn đề tài ............................................................................................ 1
Mục đích nghiên cứu ...................................................................................... 2
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.................................................................. 3
Phương pháp nghiên cứu ............................................................................... 3
Nội dung nghiên cứu ...................................................................................... 3

2.1.1. Các văn bản pháp luật ........................................................................... 41
2.1.2. Các quy chuẩn, tiêu chuẩn, quy định .................................................... 47
2.1.3. Văn bản liên quan về huy động cộng đồng dân cư tham gia quản lý
xây dựng theo quy hoạch ................................................................................ 48
2.2. Lý thuyết về sự tham gia của cộng đồng dân cư trong quản lý xây
dựng theo quy hoạch .................................................................................... 48
2.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý xây dựng ........................ 54
2.3.1. Yếu tố quy hoạch, kiến trúc .................................................................. 54
2.3.2. Yếu tố khoa học công nghệ................................................................... 55
2.3.3. Kinh tế, thị trường đất đai, bất động sản ............................................... 56
2.3.4. Cơ chế chính sách ................................................................................. 57
2.3.5. Cộng đồng, ý thức cộng đồng ............................................................... 58
2.4. Bài học kinh nghiệm .............................................................................. 60
2.4.1. Kinh nghiệm nước ngoài ...................................................................... 60
2.4.2. Kinh nghiệm trong nước ....................................................................... 68

CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP QUẢN LÝ XÂY DỰNG THEO QUY HOẠCH
VỚI SỰ THAM GIA CỦA CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN PHƯỜNG
LÁNG THƯỢNG, QUẬN ĐỐNG ĐA, THÀNH PHỐ HÀ NỘI ....................... 75


3.1. Quan điểm, mục tiêu và nguyên tắc ..................................................... 75
3.1.1. Quan điểm và mục tiêu ......................................................................... 75
3.1.2. Nguyên tắc ........................................................................................... 76
3.2. Giải pháp quản lý xây dựng theo quy hoạch trên địa bàn phường
Láng Thượng ................................................................................................ 78
3.2.1. Hoàn chỉnh cơ sở pháp lý ..................................................................... 78
3.2.2. Cải cách thủ tục hành chính về quản lý quy hoạch xây dựng ................ 80
3.2.3. Tăng cường quản lý quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch chi tiết ........ 80
3.2.4. Tăng cường công tác quản lý đầu tư xây dựng ...................................... 83

Sơ đồ 3.2
Sơ đồ 3.3
Hình 1.1
Hình 1.2
Hình 1.3
Hình 1.4
Hình 1.5
Hình 1.6
Hình 1.7
Hình 1.8
Hình 1.9
Hình 1.10
Hình 1.11
Hình 1.12
Hình 1.13
Hình 1.14
Hình 1.15
Hình 1.16
Hình 2.1
Hình 2.2
Hình 2.3

Tên hình
Mô hình tổ chức bộ máy hành chính phường Láng
Thượng
Sơ đồ trình tự thực hiện theo quy hoạch
Nội dung chủ yếu quản lý nhà nước về quy hoạch xây
dựng đô thị
Mô hình về sự tham gia quản lý quy hoạch
và đầu tư xây dựng của cộng đồng

Một góc thành phố Bundang, Hàn Quốc
Toàn cảnh Phố Đông - Thượng Hải


Số hiệu hình
Hình 2.4
Hình 2.5
Hình 2.6

Tên hình
Một số hình ảnh Khu đô thị Phú Mỹ Hưng
Tổng thể Khu đô thị Phú Mỹ Hưng
Phối cảnh tổng thể khu đô thị Nam Thăng Long


1

MỞ ĐẦU

Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua, được sự quan tâm của Trung ương, bộ mặt kiến
trúc đô thị đã được chỉnh trang, vị trí các đô thị ngày càng được khẳng định
trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội.
Do sức hút của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đô thị với tốc
độ cao, cũng giống như các quận khác của Thủ đô, quận Đống Đa đang phải
đối mặt với những dòng nhập cư của các địa phương khác của cả nước, tốc độ
tăng dân số cơ học cao đang gây sức ép lớn đối với vấn đề quản lý xã hội và
các vấn đề khác trong quá trình phát triển
Phường Láng Thượng nằm ở phía Tây Bắc Quận Đống Đa có diện tích
122,87ha, địa bàn phường tiếp giáp với phường Láng Hạ (Quận Đống Đa),

hỏi phải có các giải pháp, cơ chế chính sách và mô hình tổ chức quản lý phù
hợp để khuyến kích thu hút các thành phần tham gia.
Vì vậy, việc nghiên cứu đề tài “Quản lý xây dựng theo quy hoạch với
sự tham gia của cộng đồng trên địa bàn phường Láng Thượng, quận Đống
Đa, thành phố Hà Nội” là hết sức cần thiết.
Mục đích nghiên cứu
- Đề xuất các giải pháp quản lý xây dựng theo quy hoạch nhằm quản lý
xây dựng theo quy hoạch đảm bảo hiệu quả, đồng bộ và theo đúng quy định
của pháp luật.
- Đề xuất các giải pháp về cơ chế, chính sách và các giải pháp huy động
cộng đồng tham gia quản lý xây dựng theo quy hoạch trên địa bàn phường
Láng Thượng, góp phần tăng cường trật tự xây dựng, nâng cao chất lượng
phát triển đô thị trên địa bàn phường Láng Thượng. Từ những kết quả đề xuất
của đề tài, làm cơ sở lý luận khoa học để triển khai thực hiện trên các phường
còn lại của quận Đống Đa, thành phố Hà Nội.


3

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Các hoạt động quản lý xây dựng theo quy
hoạch tại phường Láng Thượng với sự tham gia của cộng đồng dân cư.
- Phạm vi nghiên cứu: Bao gồm toàn bộ ranh giới hành chính phường
Láng Thượng với diện tích 122,87ha và dân số là hơn 33.338 người.
Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp điều tra khảo sát thu thập số liệu, chụp ảnh hiện trạng.
- Phương pháp tiếp cận hệ thống.
- Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu.
- Phương pháp điều tra xã hội học.
Nội dung nghiên cứu

trọng nhất của công tác quản lý đô thị nhằm quản lý quá trình hình thành và
phát triển môi trường vật thể của đô thị, đảm bảo cho đô thị phát triển hiệu
quả, phục vụ tốt nhất cho nhu cầu vật chất và tinh thần của con người.
- Quản lý xây dựng theo quy hoạch: [21]
Quá trình quản lý triển khai đầu tư xây dựng các công trình theo đúng
đồ án quy hoạch đã được phê duyệt.
- Cộng đồng dân cư và sự tham gia của cộng đồng dân cư: [16]
+ Cộng đồng: cộng đồng là tập hợp dân cư sống trên cùng một lãnh thổ
do vậy họ thường có ý thức tình cảm và sự thống nhất trong một địa phương
và một khả năng tham gia những hoạt động mang tính tập thể vì quyền lợi của
địa phương đó.
+ Sự tham gia của cộng đồng: là một quá trình mà Chính phủ và cộng
đồng cùng nhận một số trách nhiệm cụ thể và tiến hành các hoạt động để cung
cấp các dịch vụ đô thị cho tất cả cộng đồng.
Cấu trúc luận văn
Luận văn được trình bày theo cấu trúc sau:
Mở đầu: Giới thiệu lý do chọn đề tài, mục đích nghiên cứu, đối tượng


5

và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa khoa học và thực
tiễn, một số khái niệm sử dụng trong luận văn.
Nội dung: bao gồm 3 chương.
Chương 1. Thực trạng về quản lý xây dựng theo quy hoạch trên địa bàn
phường Láng Thượng, quận Đống Đa, thành phố Hà Nội.
Chương 2. Cơ sở khoa học quản lý xây dựng theo quy hoạch với sự
tham gia của cộng đồng trên địa bàn phường Láng Thượng, quận Đống Đa,
thành phố Hà Nội.
Chương 3. Giải pháp quản lý xây dựng theo quy hoạch với sự tham gia

thành phố Hà Nội nói chung và của phường Láng Thượng nói riêng vẫn chưa
được quy định cụ thể, chưa có sự quan tâm đúng mức và vẫn còn tình trạng
xây dựng tự phát thiếu kiểm soát về quy hoạch, kiến trúc cảnh quan đã tạo
nên sự một diện mạo đô thị không đồng bộ. Việc huy động sự tham gia của
cộng đồng dân cư trong việc quản lý xây dựng theo quy hoạch chưa được
quan tâm thích đáng.
Trên cơ sở đánh giá thực trạng công tác quản lý thực hiện xây dựng
theo quy hoạch tại phường Láng Thượng, luận văn đề xuất các giải pháp quản
lý xây dựng theo quy hoạch đảm bảo hiệu quả, đồng bộ và theo đúng quy
định của pháp luật. Đề xuất các giải pháp về cơ chế, chính sách và các giải
pháp huy động cộng đồng tham gia quản lý xây dựng theo quy hoạch trên địa
bàn phường Láng Thượng, góp phần tăng cường trật tự xây dựng, nâng cao
chất lượng phát triển đô thị trên địa bàn phường. Từ đó, làm cơ sở lý luận
khoa học để triển khai thực hiện trên các phường khác trên địa bàn quận, cụ
thể gồm các giải pháp sau:


101

- Bổ sung và hoàn thiện cơ sở pháp lý và hệ thống văn bản pháp luật
- Cải cách thủ tục hành chính về quản lý quy hoạch xây dựng
- Tăng cường quản lý quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch chi tiết
- Tăng cường công tác quản lý đầu tư xây dựng
- Quản lý không gian kiến trúc cảnh quan
- Quản lý hạ tầng kỹ thuật
- Đổi mới và tăng cường công tác giám sát, kiểm tra và thanh tra
- Cùng với nhóm các giải pháp chung, luận văn đưa ra giải pháp huy
động cộng đồng dân cư tham gia quản lý xây dựng theo quy hoạch bao gồm:
uy động cộng đồng dân cư tham gia quản lý khai thác sử dụng và đề xuất mô
hình tổ chức của cộng đồng dân cư tham gia quản lý xây dựng theo quy

sang nhượng, mua bán trái phép.
- Xiết chặt công tác quản lý, từ khâu lập hồ sơ dự án, tuyển chọn các
phương án đạt hình thức và công năng tối ưu cho các công trình. Lựa chọn
các nhà thầu thi công có kinh nghiệm và uy tín, khuyến khích áp dụng các
công nghệ thi công hiện đại, rút ngắn thời gian thi công, giảm giá thành.
- Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ thực thi quy hoạch đô thị, đây
chính là đội ngũ nòng cốt trong công tác quản lý xây dựng theo quy hoạch
hiện tại và sau này.
- Tuyên truyền giáo dục nâng cao trình độ dân trí, tổ chức cộng đồng
tham gia vào thực hiện thiết kế quy hoạch và thiết kế đô thị. Quy trình tham
gia cộng đồng vào quản lý xây dựng và quản lý kiến trúc cảnh quan cần được
cụ thể hóa bằng văn bản để khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong
quản lý xây dựng đô thị.
- Phân cấp quản lý và xác định rõ chức năng và quyền hạn của từng
đơn vị và từng cá nhân, trách nhiệm trong lĩnh vực quản lý được giao cụ thể
đến từng sở chuyên ngành, Ủy ban nhân dân các cấp .


103

- Đẩy mạnh việc thanh tra và giám sát liên ngành, sự phối hợp quản lý
giữa các cơ quan chức năng cũng như khuyến khích sự tham gia của cộng
đồng trong công tác giám sát, kiểm tra.
- Có chế tài mạnh làm cơ sở xử lý các trường hợp vi phạm trong công
tác triển khai xây dựng, quản lý xây dựng theo quy hoạch cũng như môi
trường kiến trúc cảnh quan đô thị.


TÀI LIỆU THAM KHẢO



Chính phủ nước cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2010), Nghị định

số 37/2010/NĐ-CP ngày 07/4/2010 về lập, thẩm định, phê duyệt và quản lý quy
hoạch đô thị.
7.

Chính phủ nước cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2013), Nghị định

số 15/2013/NĐ-CP ngày 06/02/2013 về quản lý dự án đầu tư xây dựng công
trình.
8.

Chính phủ nước cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2009), Nghị định

số 42/2009/NĐ-CP ngày 07/5/2009 của Chính phủ về việc phân loại đô thị.
9.

Chính phủ nước cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2010), Nghị định


số 38/2010/NĐ-CP, ngày 7/4/2010 về Quản lý không gian, kiến trúc, cảnh quan
đô thị.
10.

Nghiêm Quốc Cường (2008), Quản lý quy hoạch xây dựng khu đô thị

Thượng Thanh, quận Long Biên, Hà Nội, Luận văn thạc sỹ, Trường đại học kiến
trúc Hà Nội.
11.

đồng, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội.
17.

Đỗ Hậu (2012), Bài giảng Quản lý kiến trúc và cảnh quan đô thị, Trường

đại học Kiến trúc Hà Nội.
18.

Đỗ Hậu (2010), Xã hội học đô thị, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội.

19.

Đỗ Hậu (1998), Kinh nghiệm một số nước trên thế giới về sự tham gia

cộng đồng trong quá trình quy hoạch, xây dựng và quản lý đô thị, Dự án
VIE/95/050, Hà Nội.


20.

Laquian, Aprodicio (1998), Mô hình và các công cụ quy hoạch có sự tham

gia cộng đồng, Dự án VIE/95/050, Hà Nội.
21.

Phạm Trọng Mạnh (2005), Quản lý đô thị, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà

Nội.
22.


28.

Ủy ban nhân dân phường Láng Thượng, Các tài liệu và bản đồ hiện trạng

phường Láng Thượng.
29.

Viện Quy hoạch Đô thị và Nông thôn Quốc gia, Đồ án Quy hoạch chung

xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2050.
30.

Viện Quy hoạch Đô thị và Nông thôn Quốc gia, Đồ án Quy hoạch chung

Thủ đô Hà Nội năm 1992.


31.

Viện Quy hoạch Đô thị và Nông thôn Quốc gia, Đồ án Quy hoạch chung

Thủ đô Hà Nội năm 1998.
WEBSITE
32.

www.moc.gov.vn

33.

www.qhkt.hanoi.gov.vn