gĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
----------------------

VƢƠNG QUYẾT TIẾN
Tên đề tài:
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG NÔNG THÔN
MỚI TẠI XÃ PHÚC SEN, HUYỆN QUẢNG UYÊN,
TỈNH CAO BẰNG GIAI ĐOẠN 2013 - 2015

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Hệ đào tạo

: Chính quy

Chuyên ngành

: Phát triển nông thôn

Khoa

: Kinh tế & PTNT

Khóa học

: 2012 - 2016

Thái Nguyên - 2016




Giảng viên hƣớng dẫn : Th.S Hồ Lƣơng Xinh

Thái Nguyên - 2016


i

LỜI CAM ĐOAN
Luận văn tốt nghiệp “Thực trạng và giải pháp xây dựng nông thôn
mới tại xã Phúc Sen, huyện Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2013 2015’’, chuyên ngành Phát triển nông thôn là công trình nghiên cứu của riêng
tôi, luận văn đã sử dụng thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, các thông tin có
sẵn đã được trích rõ nguồn gốc.
Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu đã đưa trong luận
văn này là trung thực và chưa được sử dụng trong bất cứ một công trình nghiên
cứu khoa học nào. Khóa luận đã được giảng viên hướng dẫn xem và sửa.
Thái Nguyên, ngày tháng 06 năm 2016
Giảng viên hƣớng dẫn

Sinh viên thực hiện đề tài

Th.S Hồ Lƣơng Xinh

Vƣơng Quyết Tiến

XÁC NHẬN CỦA GIẢNG VIÊN CHẤM PHẢN BIỆN
Xác nhận sinh viên đã sửa theo yêu cầu
Của hội đồng chấm khóa luận tốt nghiệp
(Ký, ghi rõ họ tên)


Trang
Bảng 4.1: Hiện trạng sử dụng đất xã Phúc Sen năm 2015 .....................................21
Bảng 4.2: Diện tích, năng suất, sản lượng 1 số cây trồng chính của xã Phúc Sen
qua các năm ...........................................................................................25
Bảng 4.3:

Ý kiến của người nông dân về sản xuất nông nghiệp tại xã Phúc Sen ......... 26

Bảng 4.4: Kết quả chăn nuôi của xã Phúc Sen 3 năm qua .....................................27
Bảng 4.5: Hiện trạng dân số - lao động xã Phúc Sen năm 2015 ............................30
Bảng 4.6: Kết quả thực hiện 19 tiêu chí xây dựng NTM xã Phúc Sen ..................33
Bảng 4.7: Danh mục các trạm hạ thế .....................................................................41
Bảng 4.8: Đánh giá diện tích xây dựng cơ sở vật chất văn hóa trên địa bàn xã
năm 2015................................................................................................43
Bảng 4.9: Hiện trạng nhà ở dân cư xã Phúc Sen năm 2015 ...................................45
Bảng 4.10: Kết quả thực hiện công tác khám, chữa bệnh ........................................48
Bảng 4.11: Tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội năm 2015 của xã
Phúc Sen ................................................................................................51
Bảng 4.12: Số hộ dân được tiếp cận thông tin về chương trình NTM .....................52
Bảng 4.13: Ý kiến của người nông dân về chương trình XD NTM tại xã Phúc
Sen .........................................................................................................52
Bảng 4.14: Những công việc người dân tham gia vào xây dựng NTM ...................53
Bảng 4.15: Ý kiến của người dân về chất lượng điều kiện cơ sở hạ tầng tại địa
phương ...................................................................................................54


iv
DANH MỤC CÁC CỤM TỪ VIẾT TẮT

BHYT


MTTQ

Mặt trận tổ quốc

NN&PTNT

Nông nghiệp và phát triển nông thôn

NTM

Nông thôn mới

NVH

Nhà văn hóa

PT – TH

Phát thanh – truyền hình

PTNT

Phát triển nông thôn

SX – KD

Sản xuất – kinh doanh

TDTT

1.3. Ý nghĩa của đề tài ....................................................................................... 3
1.3.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu ...................................................... 3
1.3.2. Ý nghĩa trong thực tiễn ........................................................................... 3
Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU ................................................................. 4
2.1. Cơ sở khoa học của đề tài .......................................................................... 4
2.1.1. Các khái niệm về nông thôn .................................................................... 4
2.1.2. Các vấn đề về nông thôn ........................................................................... 6
2.1.3. Mô hình nông thôn mới ............................................................................. 8
2.1.4. Lý luận về phát triển nông thôn .............................................................. 9
2.1.5. Các bước xây dựng nông thôn mới ....................................................... 10
2.1.6. Tiêu chí về nông thôn mới .................................................................... 10
2.2. Cơ sở thực tiễn về xây dựng nông thôn mới ............................................ 12
2.2.1. Kinh nghiệm xây dựng nông thôn ở một số nước trên thế giới ............ 12
2.2.2. Tình hình xây dựng nông thôn mới ở Việt Nam ................................... 13
Phần 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ....18
3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu............................................................ 18
3.1.1. Đối tượng nghiên cứu............................................................................ 18
3.1.2. Phạm vi nghiên cứu ............................................................................... 18
3.2. Nội dung nghiên cứu ................................................................................ 18


vi

3.3. Phương pháp nghiên cứu.......................................................................... 18
3.3.1. Chọn điểm nghiên cứu .......................................................................... 18
3.3.2. Phương pháp thu thập thông tin ............................................................ 19
3.3.3. Phương pháp xử lý, phân tích số liệu ..................................................... 19
Phần 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN ............................. 19
4.1. Điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên và môi trường ...................... 20
4.1.1. Điều kiện tự nhiên ................................................................................. 20

5.2.4. Đối với người dân ................................................................................. 64
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 66
I. Tài liệu Tiếng Việt ....................................................................................... 66
II. Tài liệu từ Internet ...................................................................................... 66


1
Phần 1
MỞ ĐẦU
1.1. Tính cấp thiết của đề tài
Phát triển nông thôn là lĩnh vực rất quan trọng và cấp thiết trong chiến lược
kinh tế, xã hội và hiện đại hóa đất nước. Trong những năm gần đây cùng với sự phát
triển chung của đất nước, nông thôn đã có sự phát triển và đổi mới đáng kể. Đây là
những vẫn đề đang được Đảng và Nhà nước rất quan tâm cả về tổng kết lý luận,
thực tiễn và đầu tư cho phát triển. Để phát triển nông thôn theo đúng hướng, có cơ
sở khoa học, đảm bảo phát triển bền vững thì phải tiến hành quy hoạch phát triển
nông thôn, đây là một vấn đề hết sức quan trọng. Nhưng trước khi tiến hành quy
hoạch thì trước mắt ta phải tiến hành nghiên cứu, đánh giá nông thôn để tìm ra những
điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và những thách thức ở vùng nghiên cứu để từ đó mới đưa
ra được những định hướng cho sự phát triển. Sự phát triển của nông thôn sẽ tạo điều
kiện cho đất nước bước vào giai đoạn CNH - HĐH, ổn định về KT – CT – XH.
Vì vậy để phát triển các vùng nông thôn một cách toàn diện và bền vững, nhà
nước ta đã đưa ra chương trình xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2011 – 2020
trong phạm vi cả nước về tất cả các mặt với mục đích thay đổi bộ mặt của các vùng
nông thôn. Nông thôn mới có 5 nội dung cơ bản: Thứ nhất nông thôn có làng xã văn
minh, sạch đẹp, hạ tầng hiện đại; Hai là sản xuất bền vững, theo hướng hàng hóa;
Ba là đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao; Bốn là
bản sắc văn hóa dân tộc được giữ gìn và phát triển; Năm là xã hội nông thôn được
quản lý tốt và dân chủ.
Để xây dựng nông thôn với năm nội dung đó, Thủ tướng Chính phủ đã ký