5BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

ĐỖ THANH HUYỀN

HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ XÃ HỘI CHO NGƯỜI SAU CAI
NGHIỆN MA TÚY TẠI THÀNH PHỐ HÒA BÌNH TỈNH HÒA BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ CÔNG TÁC XÃ HỘI

HÀ NỘI - 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

ĐỖ THANH HUYỀN

HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ XÃ HỘI CHO NGƯỜI SAU CAI
NGHIỆN MA TÚY TẠI THÀNH PHỐ HÒA BÌNH –
TỈNH HÒA BÌNH
Chuyên ngành:

Công tác xã hội


Đặc biệt, tôi cũng xin được gửi lời cảm ơn và lòng biết ơn chân thành
đến PGS.TS Lê Thanh Hà – người trực tiếp hướng dẫn tôi hoàn thành luận
văn này và những sự giúp đỡ, động viên to lớn cũng như sự chỉ dạy tận tình
của thầy.
Tôi xin được cảm ơn các thầy cô khoa sau đại học đã tạo điều kiện
thuận lợi nhất trong quá trình học tập và hoàn thiện nghiên cứu của mình.
Đồng thời, xin cảm ơn đến cơ quan, đoàn thể tại địa phương nghiên cứu
cũng như gia đình và bạn bè đã động viên, khích lệ, giúp đỡ trong quá trình
học tập, nghiên cứu.
Mặc dù đã rất cố gắng nghiên cứu hoàn thành luận văn nhưng cũng
không tránh khỏi những thiếu sót. Tôi rất mong được góp ý của các thầy cô và
các chuyên gia.
Tôi xin chân thành cảm ơn!


i

MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ............................................................. iv
DANH MỤC BẢNG ..................................................................................... v
DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH ẢNH ......................................................... vi
MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài ...................................................................................... 1
2. Tổng quan nghiên cứu.............................................................................. 4
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ......................................................... 11
4. Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu ....................................... 12
5. Ý nghĩa lý luận và ý nghĩa thực tiễn ...................................................... 13
6. Phương pháp nghiên cứu ....................................................................... 14
7. Câu hỏi nghiên cứu................................................................................. 15
8. Giả thuyết nghiên cứu ............................................................................ 15

2.1. Khái quát về địa bàn nghiên cứu và hệ thống hỗ trợ cho người sau
cai nghiện ma túy ở Tỉnh Hòa Bình .......................................................... 46
2.1.1. Tổng quan về địa bàn nghiên cứu ....................................................... 46
2.1.2. Tình hình của người sau cai nghiện ma túy tại Thành phố Hòa Bình .. 50
2.1.3. Hệ thống các cơ quan và tổ chức hỗ trợ người sau cai nghiện ma túy ở
Tỉnh Hòa Bình .............................................................................................. 53
2.2. Thực trạng hoạt động hỗ trợ xã hội cho người sau cai nghiện ma túy
tại thành phố Hòa Bình – tỉnh Hòa Bình .................................................. 55
2.2.1. Thực trạng tham gia các hoạt động hỗ trợ xã hội cho người sau cai
nghiện ma túy ............................................................................................... 55
2.2.2. Hoạt động hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng ......................................... 62
2.2.3. Hoạt động hỗ trợ phòng, chống tái nghiện .......................................... 65
2.2.4. Hoạt động hỗ trợ đào tạo nghề và học nghề ........................................ 68
2.2.5. Hoạt động hỗ trợ tìm kiếm việc làm và có việc làm ............................ 71
2.3. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động hỗ trợ xã
hội cho người sau cai nghiện ma túy ......................................................... 78
2.3.1. Chính sách của Nhà nước đối với người sau cai nghiện ma túy .......... 78


iii

2.3.2. Sự quan tâm của chính quyền Tp Hòa Bình, Tỉnh Hòa Bình đến hoạt
động hỗ trợ cho người sau cai nghiện ma túy ............................................... 81
2.3.3. Yếu tố cộng đồng, các tổ chức xã hội, doanh nghiệp tại địa phương ... 83
2.3.4. Yếu tố bản thân người sau cai nghiện ma túy và gia đình ................... 84
2.3.5. Vai trò của nhân viên công tác xã hội ................................................. 87
2.4. Đánh giá việc thực hiện các hoạt động hỗ trợ cho người sau cai
nghiện ma túy tại TP Hòa Bình – Tỉnh Hòa Bình .................................... 93
2.4.1. Ưu điểm.............................................................................................. 93
2.4.2. Hạn chế và nguyên nhân ..................................................................... 94


Dự án Phòng, chống HIV/AIDS khu vực Châu Á tại Việt
Nam

HTVL

Hỗ trợ việc làm

LĐTB & XH

Lao động Thương binh và Xã hội

NNMT SCN

Người nghiện ma túy sau cai nghiện

NSCNMT

Người sau cai nghiện ma túy

NSDMT

Người sử dụng ma túy

PVS

Phỏng vấn sâu

THCS


Bảng 2.12: Mức độ hiệu quả của các hoạt động hỗ trợ tìm kiếm việc làm và
có việc làm ................................................................................................... 76


vi

DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH ẢNH
Biểu 2.1: Mức độ ảnh hưởng của Chính sách của Nhà nước với người sau cai
nghiện ma túy ............................................................................................... 78
Biểu 2.2: Sự quan tâm của chính quyền Tp Hòa Bình, Tỉnh Hòa Bình ......... 81
Biểu 2.3: Mức độ ảnh hưởng của yếu tố cộng đồng, các tổ chức xã hội, doanh
nghiệp tại địa phương ................................................................................... 83
Hình 1.1: Thuyết nhu cầu của Maslow……………………………………....33


1

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Theo Liên Hiệp Quốc, ma túy là các chất hóa học có nguồn gốc tự
nhiên và nhân tạo khi xâm nhập cơ thể con người sẽ có tác dụng làm thay đổi
tâm trạng, ý thức và trí tuệ, làm cho con người bị lệ thuộc vào chúng gây nên
những tổn thương cho từng cá nhân và cộng đồng. Sự lệ thuộc của con người,
cụ thể đối với các chất ma túy tác động lên hệ thần kinh trung ương tạo nên
những phản xạ có điều kiện không thể quên hoặc từ bỏ được dẫn đến nghiện
ma tuý. Người thường xuyên lệ thuộc vào thuốc gây nghiện (được gọi chung
là ma túy như: heroin, cocain, moocfine, thuốc phiện, cần sa…) có sự thèm
muốn mãnh liệt khó cưỡng lại được gọi là người nghiện ma túy.
Theo Báo cáo tình hình ma túy thế giới năm 2015 của UNODC, tình
hình sử dụng ma túy trên toàn thế giới vẫn tiếp diễn, không có nhiều xáo trộn.

Lao động - Thương binh và Xã hội cho thấy những đối tượng có việc làm ổn
định thì tỷ lệ tái nghiện là 25%, đối tượng có việc làm không ổn định tỷ lệ tái
nghiện là 28,5% và không có việc làm là 38,9%.
Trên thực tế, việc thực hiện các hoạt động hỗ trợ cho người nghiện ma
tuý sau khi được chữa trị, phục hồi còn nhiều hạn chế. Hàng năm, số đối
tượng được tạo việc làm ở cộng đồng chỉ chiếm khoảng 10% số đối tượng
được chữa trị, phục hồi. Ngoài những khó khăn khách quan của nền kinh tế
thị trường, nguyên nhân của tình trạng này còn do nhận thức, trách nhiệm của
chính quyền, đoàn thể ở các cấp chưa cao, đặc biệt là chính quyền cấp xã,
cộng đồng, khu phố, thôn xóm ít quan tâm. Bản thân đối tượng và gia đình họ
còn có tư tưởng ỷ lại xã hội hoặc cảm thấy thiếu tự tin, bản thân đã trở nên vô


3

dụng với xã hội, không nỗ lực tìm kiếm việc làm. Mặt khác, Nhà nước ta cũng
chưa có cơ chế chính sách phù hợp để khuyến khích, huy động nhiều thành
phần kinh tế - xã hội tham gia hỗ trợ giải quyết việc làm cho đối tượng, hỗ trợ
công tác xã hội như hỗ trợ chống tái nghiện, hỗ trợ tâm lý cho họ v.v... Ngoài
ra, những nghề mà đối tượng học trong trung tâm nhiều khi chưa thực sự phù
hợp với nền mỗi sự thay đổi của nền kinh tế thị trường. Do vậy, hỗ trợ chống
tái nghiện, hỗ trợ tâm lý để người sau cai nghiện hòa nhập cộng đồng, dạy
nghề, tổ chức lao động sản xuất, tạo việc làm có thu nhập ổn định không
những là một nội dung quan trọng của quy trình cai nghiện mà còn là yêu cầu
thiết yếu, tạo điều kiện cho đối tượng tái hoà nhập cộng đồng, qua đó giúp
người sau cai nghiện không tái nghiện và thực sự có ích cho xã hội và có một
cuộc sống tốt.
Tại Thành phố Hoà Bình – Tỉnh Hoà Bình, chính quyền địa phương
luôn tạo điều kiện cho những người đã từng lầm lỡ bằng việc hỗ trợ cho họ
khi cai nghiện và hỗ trợ tái hoà nhập cộng đồng, tạo việc làm, dạy nghề cho

một quốc gia nào, dân tộc nào có thể thoát khỏi vòng xoáy khủng khiếp của
nó, ma túy làm gia tăng bạo lực, tham nhũng làm cạn kiệt nguồn nhân lực, tài
lực, hủy diệt những nguồn tiềm năng quý báu khác mà lẽ ra phải được huy
động để phát triển kinh tế - xã hội, mang lại ấm no hạnh phúc cho toàn
dân”.[10]
Qua tìm hiểu ở các tài liệu nước ngoài, những nghiên cứu nhằm hỗ trợ
về tái hòa nhập cộng đồng, việc làm, phòng, chống tái nghiện cho NSCNMT
còn hạn chế. Vì vậy những nghiên cứu sau đây sẽ là bước đệm trong hỗ trợ xã
hội cho người sau cai nghiện ma túy.


Luận văn đầy đủ ở file: Luận văn full