ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
––––––––––––––––––––––––

NGUYỄN HỒNG UYÊN

GIÁO DỤC PHÁP LUẬT THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
HỌC SINH TRONG DẠY HỌC GIÁO DỤC CÔNG DÂN LỚP 12
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2018


ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
––––––––––––––––––––––––

NGUYỄN HỒNG UYÊN

GIÁO DỤC PHÁP LUẬT THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
HỌC SINH TRONG DẠY HỌC GIÁO DỤC CÔNG DÂN LỚP 12
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH

Ngành: LL&PPDH Bộ môn Lý luận Chính trị
Mã ngành: 8.14.01.11

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

góp ý cho tôi trong quá trình hoàn thành luận văn.
Tôi xin cảm ơn anh em, bạn bè đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ tôi
trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Thái Nguyên, tháng 4 năm 2018
Tác giả luận văn

Nguyễn Hồng Uyên

ii


MỤC LỤC
Lời cam đoan ........................................................................................................ i
Lời cảm ơn ........................................................................................................... ii
Mục lục ............................................................................................................... iii
Danh mục các bảng............................................................................................. iv
MỞ ĐẦU ............................................................................................................ iv
1. Lí do chọn đề tài .............................................................................................. 1
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài .................................................. 3
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................................................................... 3
4. Giả thuyết khoa học ......................................................................................... 4
5. Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu của đề tài ...................................... 4
6. Ý nghĩa thực tiễn và đóng góp của đề tài ........................................................ 5
7. Kết cấu của đề tài............................................................................................. 5
Chương 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ GIÁO DỤC PHÁP LUẬT THEO
HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH TRONG DẠY HỌC
GIÁO DỤC CÔNG DÂN LỚP 12 .................................................................... 6
1.1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề ............................................................................ 6
1.1.1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài ở trong nước................... 6
1.1.2. Các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài ở nước ngoài .................. 7

phổ thông thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh ................................................ 32
2.1.1. Khái quát về các trường Trung học phổ thông trên địa bàn thị xã
Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh ............................................................................ 32
2.1.2. Những kết quả đạt được của việc giáo dục pháp luật theo hướng phát
triển năng lực học sinh ở các trường Trung học phổ thông trên địa bàn thị
xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh ....................................................................... 37
2.1.3. Những hạn chế của việc giáo dục pháp luật theo hướng phát triển
năng lực học sinh ở các trường Trung học phổ thông trên địa bàn thị xã Đông
Triều, tỉnh Quảng Ninh........................................................................................ 43

iv


2.2. Đề xuất quy trình thực hiện giáo dục pháp luật theo hướng phát triển
năng lực người học trong dạy học môn Giáo dục công dân lớp 12 ở các
trường Trung học phổ thông, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh .................. 45
2.2.1. Quy trình thiết kế bài giảng trong dạy học Giáo dục công dân lớp 12 ... 45
2.2.2. Quy trình thực hiện bài giảng trên lớp .................................................... 48
2.2.3. Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh ..................................... 49
2.3. Đề xuất một số biện pháp cơ bản nhằm thực hiện giáo dục pháp luật theo
hướng phát triển năng lực học sinh trong dạy học Giáo dục công dân lớp 12 ở
các trường Trung học phổ thông, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh ............... 56
2.3.1. Nâng cao nhận thức cho các lực lượng giáo dục pháp luật ..................... 56
2.3.2. Đổi mới phương pháp giáo dục pháp luật ............................................... 58
2.3.3. Đa dạng hóa các hình thức giáo dục pháp luật ........................................ 59
2.3.4. Giáo dục pháp luật thông qua các hoạt động ngoài giờ lên lớp .............. 60
Kết luận chương 2.............................................................................................. 61
Chương 3: THỰC NGHIỆM QUY TRÌNH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT
THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH TRONG
DẠY HỌC GIÁO DỤC CÔNG DÂN LỚP 12 Ở CÁC TRƯỜNG

DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1. Đánh giá mức độ hiểu biết pháp luật của học sinh ở các trường
Trung học phổ thông trên địa bàn thị xã Đông Triều ........................ 37
Bảng 2.2. Bảng đánh giá mức độ vi phạm pháp luật của học sinh các
trường Trung học phổ thông trên địa bàn thị xã Đông Triều............. 38
Bảng 3.1. Nhận thức của học sinh về mục đích giáo dục pháp luật................... 88
Bảng 3.2. Năng lực được hình thành sau mỗi tiết giáo dục pháp luật ............... 90

iv


MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Trong đời sống xã hội, pháp luật giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là yếu tố
không thể thiếu để bảo đảm cho sự tồn tại, phát triển của xã hội. Giáo dục ý
thức pháp luật, giáo dục ý thức trách nhiệm, nghĩa vụ đối với bản thân, gia đình,
xã hội là nhiệm vụ cơ bản, thường xuyên của giáo dục con người.
Tuy nhiên, trong những năm gần đây tình trạng vi phạm pháp luật trong
học sinh có chiều hướng gia tăng cả về số vụ việc và tính chất nghiêm trọng,
hành vi phạm pháp của các em trở nên thường xuyên hơn, đa dạng hơn, tạo nên
những bức xúc trong dư luận và nhân dân..., nguyên nhân không chỉ là do thiếu
hiểu biết pháp luật, mà còn là thái độ bất chấp pháp luật,.. Thực trạng đó đang
đặt ra những yêu cầu, nhiệm vụ mới đòi hỏi những người làm công tác tuyên
truyền, phổ biến và giáo dục pháp luật cần có những thay đổi về quan điểm,
cách làm; đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương pháp giáo dục cho phù hợp với
những thay đổi nhanh chóng của xã hội và tâm sinh lý học sinh.
Trong nhiều năm qua, công tác giáo dục pháp luật cho học sinh Trung
học phổ thông đã được ngành giáo dục rất coi trọng; các hình thức giáo dục,
truyên truyền, phổ biến được thực hiện đa dạng, phong phú bằng nhiều hình
thức như đưa vào chương trình dạy học chính khóa, ngoại khóa, giáo dục lồng

Cũng như các địa phương khác trong cả nước, thị xã Đông Triều, tỉnh
Quảng Ninh đã tích cực nhằm tìm ra những biện pháp hữu hiệu để giáo dục ý
thức pháp luật cho học sinh nói chung và học sinh THPT nói riêng. Thực hiện
chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo về nâng cao ý thức pháp luật cho học
sinh - sinh viên, Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh đã phối hợp với các ban
ngành thực hiện thông qua giáo dục pháp luật bằng các hình thức như: dạy học
chính khóa, tổ chức các hoạt động ngoại khóa về pháp luật. Tuy nhiên, do nhiều
nguyên nhân, việc giáo dục ý thức pháp luật cho học sinh còn nhiều hạn chế.
Qua kết quả điều tra xã hội học cho thấy: vẫn còn một số học sinh vi phạm pháp
luật (chủ yếu là vi phạm hành chính và vi phạm kỷ luật), mức độ hiểu biết pháp
luật của một số học sinh còn nhiều hạn chế,… Vì vậy, một vấn đề cấp bách
được đặt ra là cần thiết phải thực hiện những biện pháp thiết thực nhằm giáo
dục nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh Trung học phổ thông trên địa bàn
thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh, đặc biệt là học sinh lớp 12. Nhằm góp
phần giải quyết vấn đề này, tác giả lựa chọn đề tài “Giáo dục pháp luật theo

2


hướng phát triển năng lực học sinh trong dạy học Giáo dục công dân lớp 12
ở các trường Trung học phổ thông thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh” làm
đề tài luận văn thạc sỹ chuyên ngành Lý luận và phương pháp dạy học bộ môn
Lý luận Chính trị.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
2.1. Mục đích nghiên cứu của đề tài
Trên cơ sở nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc giáo dục pháp
luật qua môn Giáo dục công dân 12 cho học sinh Trung học phổ thông trên địa
bàn thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển năng lực học
sinh, đề tài đề xuất quy trình và điều kiện thực hiện giáo dục pháp luật qua môn
Giáo dục công dân cho học sinh Trung học phổ thông trên địa bàn thị xã Đông

dân theo hướng phát triển năng lực người học thì sẽ đem lại hiệu quả cao trong
dạy học; nâng cao sự hiểu biết pháp luật và ý thức chấp hành pháp luật của học
sinh trong các trường Trung học phổ thông.
5. Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu của đề tài
5.1. Cơ sở lí luận của đề tài
Đề tài dựa trên:
- Vận dụng những quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà
nước Việt Nam về giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục pháp luật cho học
sinh trung học phổ thông nói riêng.
- Lí luận về phương pháp dạy học hiện đại.
- Kế thừa các công trình nghiên cứu về giáo dục pháp luật cho học sinh
Trung học phổ thông trong dạy học nói chung và dạy học môn Giáo dục công
dân nói riêng.
5.2. Phương pháp nghiên cứu của đề tài
Trên cơ sở xác định mục đích, đối tượng nghiên cứu của đề tài, tác giả đã
sử dụng một số phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết:
+ Phân tích và tổng hợp tài liệu.
+ Phân tích số liệu thống kê.
+ Phương pháp lịch sử và lôgíc.
+ Phương pháp điều tra xã hội học.

4


- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
+ Phương pháp thực nghiệm sư phạm.
+ Phương pháp trao đổi kinh nghiệm.
+ Phương pháp điều tra cơ bản.
6. Ý nghĩa thực tiễn và đóng góp của đề tài

2008); “Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường” của Đặng
Thị Thu Huyền (NXB Giáo dục Việt Nam, Hà Nội, 2008).
- Về đề tài khoa học có thể kể đến các công trình sau: Đề tài NCKH cấp
bộ “Giáo dục pháp luật trong các trường không chuyên về luật” (2000) của
Viện nghiên cứu khoa học pháp lý thuộc Bộ Tư pháp; đề tài “Đổi mới giáo dục
pháp luật trong hệ thống các nhà trường chính trị ở nước ta hiện nay” (1999)
của Khoa Nhà nước và Pháp luật - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
do Trần Ngọc Đường làm chủ nhiệm.
- Về các luận án, luận văn: luận án phó tiến sĩ của tác giả Đinh Xuân
Thảo (1996) nghiên cứu “Giáo dục pháp luật trong trường đại học, trung học
chuyên nghiệp và dạy nghề (không chuyên luật) ở nước ta hiện nay”; luận
án tiến sĩ giáo dục học của tác giả Nguyễn Khắc Hùng (2009) nghiên cứu
“Các biện pháp tổ chức giáo dục pháp luật cho học sinh Trung học phổ
thông (tại thành phố Hồ Chí Minh)”. Luận văn Thạc sĩ Khoa học Giáo dục
của tác giả Lê Thị Thu Hạnh, Trường Đại học Vinh (2009), nghiên cứu

6


“Giáo dục ý thức pháp luật cho học sinh thông qua dạy học phần “công dân
với pháp luật” chương trình GDCD lớp 12 ở các trường THPT dân lập trên
địa bàn thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An hiện nay”.
- Bài viết trên các tạp chí khoa học có bài “Đẩy mạnh việc dạy và học
pháp luật trong các trường theo tinh thần Chỉ thị 32-CT/TW của Ban Bí thư”
của Nguyễn Tất Viễn (dân chủ và pháp luật, số chuyên đề về thực hiện chỉ thị
32-CT/CT của Ban Bí thư Trung Ương Đảng khóa IX, tháng 4/2004); bài viết
“Giáo dục pháp luật trong nhà trường- những vấn đề đặt ra hiện nay” của tác giả
Phạm Kim Dung (Dân chủ và pháp luật, số chuyên đề Phổ biến, giáo dục pháp
luật, 2006). Bài viết “Giáo dục pháp luật cho học sinh phổ thông hiện nay là vấn
đề cấp bách” của tác giả Nguyễn Khắc Hùng (Tạp chí Tuyên giáo số 9/2008).

lĩnh vực hoạt động của xã hội nhằm truyền đạt những kinh nghiệm xã hội, lịch
sử, chuẩn bị cho thế hệ trẻ trở thành lực lượng tiếp nối sự phát triển của xã hội;
kế thừa và phát triển nền văn hóa của loài người và của dân tộc.
Giáo dục được hiểu theo nghĩa hẹp hơn là giáo dục nhà trường. Đó là quá
trình tác động có tổ chức, có kế hoạch, có quy trình chặt chẽ nhằm mục đích
cung cấp kiến thức, kỹ năng, hình thành thái độ, hành vi cho người học, xây
dựng và phát triển ở họ theo mô hình xã hội đương thời mong muốn.
Giáo dục theo nghĩa hẹp còn được xem là một trong năm mặt của giáo
dục nhà trường. Theo cách này, thì hoạt động giáo dục tác động đến hệ thống
giá trị, tư tưởng, tình cảm, đạo đức của đối tượng giáo dục.
1.2.2. Khái niệm “giáo dục pháp luật”
1.2.2.2.1. Khái niệm “pháp luật”
Cũng như nhà nước, pháp luật là một hiện tượng xã hội có vị trí đặc biệt
quan trọng trong đời sống chính trị của xã hội có giai cấp. Pháp luật là công cụ
sắc bén để thực hiện quyền lực Nhà nước, duy trì địa vị và bảo vệ lợi ích của
giai cấp cầm quyền. Theo học thuyết Mác - Lênin, pháp luật chỉ phát sinh, tồn
tại và phát triển trong xã hội có giai cấp.
Trong lịch sử phát triển của xã hội loài người, thời kỳ cộng sản
nguyên thủy là thời kỳ không có nhà nước và do vậy cũng không có pháp
luật. Ở thời kỳ này, con người sống chung và hưởng chung thành quả lao
động nên xã hội không có sự phân hóa giàu nghèo, không có sự phân biệt
giai cấp. Hoạt động quản lý cũng không mang tính giai cấp. Hành vi con
người và các thành viên trong xã hội được điều chỉnh bởi các quy phạm đạo
đức, phong tục, tập quán, tín ngưỡng.

8


Khi nhà nước ra đời, pháp luật cũng xuất hiện, giai cấp nắm quyền đã sử
dụng công cụ pháp luật để quản lý xã hội, bên cạnh việc sử dụng các quy phạm



dục chính trị tư tưởng và giáo dục đạo đức. Một khi giáo dục chính trị tư tưởng
và giáo dục đạo đức được tiến hành tốt thì hiển nhiên sẽ có sự tôn trọng pháp
luật ở mỗi công dân.
Tuyên truyền, phổ biến hay giải thích pháp luật là công việc, nhiệm vụ
của cơ quan chuyên trách, của các phương tiện thông tin đại chúng của bộ máy
tuyên truyền.
Bên cạnh đó, có ý kiến cho rằng giáo dục pháp luật đồng nghĩa với việc
dạy và học pháp luật ở trong các trường, còn việc tuyên truyền, phổ biến về
pháp luật ở ngoài xã hội không phải là giáo dục pháp luật.
Có quan niệm cho rằng không có khái niệm giáo dục pháp luật. Bởi vì
pháp luật là quy tắc có tính bắt buộc chung, mọi người phải có nghĩa vụ tuân
theo, dù muốn hay không muốn cũng phải làm theo. Do đó, không cần phải đề
cập đến khái niệm giáo dục pháp luật mà chỉ cần phổ biến pháp luật để mọi
người tự tìm hiểu và có cách xử sự cho đúng pháp luật của nhà nước đề ra.
Xuất phát từ nhận thức bản thân, pháp luật của nhà nước đã có vai trò
giáo dục thì chúng ta thấy mỗi quan niệm trên mới chỉ nhìn thấy giáo dục pháp
luật ở một khía cạnh nào đó, chưa thấy hết vai trò giáo dục chung của pháp luật
đối với nhận thức và hành vi xã hội của cá nhân.
Theo tôi, khái niệm giáo dục pháp luật trước tiên phải được hiểu theo
nghĩa chung nhất đó là vấn đề giáo dục và cả vấn đề pháp luật. Quá trình hình
thành ý thức con người là quá trình chịu ảnh hưởng thống nhất của các điều
kiện khách quan và các nhân tố chủ quan. Trong đó các điều kiện khách quan
đóng vai trò là những nhân tố ảnh hưởng, các nhân tố chủ quan đóng vai trò là
các nhân tố tác động. Giáo dục pháp luật là sự tác động của nhân tố chủ quan
do các chủ thể có năng lực làm công tác giáo dục tiến hành. Đó là các hoạt động
có định hướng, có tổ chức thông qua nội dung, chương trình, phương pháp cụ
thể của nhiều chủ thể (nhà trường, các tổ chức Đảng, chính quyền, cơ quan,
đoàn thể…) nhằm hình thành ở khách thể những yếu tố chủ quan trước hết là tri

ngữ, những nguyên tắc, những quy định pháp luật cụ thể. Nếu thiếu khả năng
này, chủ thể giáo dục mất đi ý nghĩa thực tiễn.
Xét về vị trí vai trò trong hệ thống giáo dục thì giáo dục pháp luật có vai
trò chi phối rất lớn đối với các dạng giáo dục chính trị - xã hội khác. Trong điều
kiện xã hội hiện nay, nó là một trong những tiêu chí đánh giá nội dung và một

11


số môn học trừu tượng như: giáo dục thẩm mĩ, giáo dục đạo đức, giáo dục tâm
lý… Chính vì vậy, giáo dục pháp luật có sức mạnh, khả năng tác động ưu thế
hơn so với ý thức, thái độ của đối tượng giáo dục. Điều này có ý nghĩa đối với
đối tượng giáo dục pháp luật ở mọi lứa tuổi giúp họ nhận thức đầy dủ về pháp
luật như : bản chất, giá trị, thuộc tính… Từ đó các đối tượng giáo dục pháp luật
sẽ có khả năng nhận thức (đúng - sai, cái lợi - cái hại) và tự kiềm chế hành vi để
thực hiện đúng các quy định của pháp luật mà nhà nước đã đề ra.
Từ những điều nêu trên, có thể quan niệm về giáo dục pháp luật như sau:
Giáo dục pháp luật là hoạt động có định hướng, có tổ chức, có chủ đích của chủ
thể giáo dục thông qua các hình thức, phương pháp khác nhau, tác động lên đối
tượng giáo dục một cách có hệ thống nhằm hình thành ở họ tri thức pháp lý,
tình cảm và hành vi phù hợp với pháp luật hiện hành, xây dựng lối sống và làm
việc theo pháp luật.
Với khái niệm nêu trên, giáo dục pháp luật không đơn thuần là sự tác
động đơn giản nhất thời mà là một hệ thống hoạt động có mục đích, có tổ chức
với cấu trúc đồng bộ của nó gồm: chủ thể, khách thể, đối tượng, nguyên tắc, mục
đích xác định.
1.2.3. Giáo dục theo hướng phát triển năng lực người học
Chương trình dạy học định hướng phát triển năng lực có thể coi là một
tên gọi khác hay một mô hình cụ thể hoá của chương trình định hướng kết quả
đầu ra, một công cụ để thực hiện giáo dục định hướng điều khiển đầu ra.

Năng lực mô tả việc giải quyết những đòi hỏi về nội dung trong các tình
huống... Các năng lực chung cùng với các năng lực chuyên môn tạo thành nền
tảng chung cho công việc giáo dục và dạy học;
Mức độ đối với sự phát triển năng lực có thể được xác định trong các tiêu
chuẩn nghề; Đến một thời điểm nhất định nào đó, học sinh có thể/ phải đạt được
những gì?
Năng lực là khả năng vận dụng những kiến thức, kinh nghiệm, kĩ năng
thái độ và hứng thú để hành động một cách phù hợp và có hiệu quả trong các
tình huống đa dạng của việc học tập và cuộc sống.
Giáo dục định hướng năng lực nhằm đảm bảo chất lượng đầu ra của việc
dạy học, thực hiện mục tiêu phát triển toàn diện các phẩm chất nhân cách, chú
trọng năng lực vận dụng tri thức trong tình huống thực tiễn nhằm chuẩn bị cho

13


con người năng lực giải quyết các tình huống của cuộc sống và nghề nghiệp.
Chương trình này nhấn mạnh vai trò của người học với tư cách chủ thể của quá
trình nhận thức.
Các nhà lý luận và phương pháp dạy học cho rằng: Dạy học phát triển
năng lực là phương pháp tích tụ dần dần các yếu tố của phẩm chất, năng lực
người học để chuyển hóa và góp phần cho việc hình thành và phát triển nhân
cách. Điều quan trọng hơn nếu so sánh với các quan niệm dạy học trước đây,
việc dạy học phát triển phẩm chất, năng lực sẽ làm cho việc dạy và việc học
được tiếp cận gần hơn, sát hơn với mục tiêu hình thành và phát triển nhân cách
con người.
1.3. Giáo dục pháp luật cho học sinh trung học phổ thông theo hướng phát
triển năng lực người học
1.3.1. Các quan điểm về giáo dục pháp luật trong trường THPT
1.3.1.1. Quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về giáo dục

Ngày 14/1/1993, Đảng ta ban hành Nghị quyết số 04-NQ/HNTW, “Về
tiếp tục đổi mới sự nghiệp giáo dục và đào tạo”. Nghị quyết đã xác định bốn
quan điểm chỉ đạo đối với sự nghiệp giáo dục và đào tạo, đó là: Cùng với khoa
học và công nghệ, giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu; Phát triển giáo
dục nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đào tạo những
con người có kiến thức văn hóa, khoa học, có kỹ năng nghề nghiệp; Giáo dục
phải vừa gắn chặt với yêu cầu phát triển đất nước, vừa phù hợp với xu thế tiến
bộ của thời đại; Đa dạng hóa các hình thức đào tạo, thực hiện công bằng xã hội
trong giáo dục.
Đến Đại hội VIII, về giáo dục và đào tạo, Nghị quyết nhấn mạnh với những
nội dung chủ yếu cùng với khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo là quốc
sách hàng đầu nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài. Coi
trọng cả ba mặt: mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng và phát huy hiệu quả.
Tại Đại hội IX, về vấn đề giáo dục và đào tạo, Nghị quyết nêu rõ: “...
Tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung, phương
pháp dạy và học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục, thực hiện
“chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa” [14, tr.30]. Phát huy tinh thần độc lập
suy nghĩ và sáng tạo của học sinh, sinh viên, đề cao năng lực tự học, tự hoàn
thiện học vấn và tay nghề, đẩy mạnh phong trào tự học tập trong nhân dân bằng
những hình thức giáo dục chính quy và không chính quy, thực hiện “giáo dục

15


cho mọi người”, “cả nước trở thành một xã hội học tập”. Thực hiện phương
châm “học đi đối với hành, giáo dục kết hợp với lao động sản xuất, nhà trường
gắn với xã hội”... coi trọng công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh trung
học, chuẩn bị cho thanh niên, thiếu niên đi vào lao động nghề nghiệp phù hợp.
Năm 2002, tại Hội nghị Trung ương 6 (khóa IX), Đảng ta ban hành Kết
luận về việc tiếp tục thực hiện nghị quyết Trung ương 2 khóa VIII về giáo dục đào tạo.