Phần 1. Thực trạng đề tài
Từ nhiều năm nay, phong trào xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an
toàn luôn được nhà trường quan tâm bởi việc làm ấy có ý nghĩa thiết thực trong công
tác giáo dục học sinh ý thức xây dựng và bảo vệ môi trường, hình thành kỹ năng sống
cho các em. Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh giáo dục ý thức xây dựng trường học xanh sạch - đẹp - an toàn vừa có ý nghĩa phát triển cơ sở vật chất, tôn tạo cảnh quan ngôi
trường, vừa góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện học sinh. Tuy nhiên, việc
thực hiện phong trào ấy của trường vẫn còn một số nội dung cần bổ sung, khắc phục
bởi khuôn viên nhà trường còn thiếu bóng mát của cây xanh, thiếu cây cảnh, việc trang
trí phòng học chưa đạt yêu cầu thẩm mĩ, vệ sinh trường lớp chưa được duy trì thường
xuyên, các em còn vứt rác bừa bãi, còn hiện tượng học sinh đánh nhau, chơi trò chơi
không an toàn,… Trước thực trạng trên, với chức năng của một Hiệu trưởng, trong
năm học 2017 - 2018 này, tôi quyết định chọn vấn đề: “Một vài kinh nghiệm Hiệu
trưởng tiểu học quản lý công tác xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an
toàn” làm đề tài nghiên cứu nhằm hình thành cho học sinh ý thức và thói quen bảo vệ
môi trường, góp phần xây dựng nếp sống văn minh trong trường học.
Phần 2: Nội dung cần giải quyết
Khi nắm bắt thực trạng, tôi đã tiến hành tìm hiểu nguyên nhân, suy nghĩ giải
pháp để thực hiện có hiệu quả việc xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn
gắn với tình hình thực tế của đơn vị. Trong đề tài này, tôi tập trung vào các nội dung
sau:
- Thành lập Ban chỉ đạo, phân công nhiệm vụ cụ thể của từng thành viên.
- Tăng cường các hoạt động tuyên truyền và chỉ đạo các hoạt động nhằm nâng
cao hiệu quả phong trào xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn.
- Cung cấp cho trẻ các kiến thức về bảo vệ môi trường, giáo dục lòng yêu thiên
nhiên. Giúp các em có kỹ năng chăm sóc sức khỏe.
- Hình thành cho học sinh những thói quen hành vi, thái độ ứng xử đúng đắn,
thân thiện với môi trường xung quanh.
- Nhà trường phối hợp với phụ huynh học sinh cùng chung tay xây dựng trường
học xanh - sạch - đẹp - an toàn.
Phần 3: Biện pháp giải quyết:
I. Những vấn đề chung:

- Chỉ đạo việc thực hiện lồng ghép giáo dục môi trường ở một số tiết học chính
khóa và các hoạt động ngoại khóa.
- Phát động phong trào thi đua trong toàn trường về xây dựng trường học xanh sạch - đẹp - an toàn.
* Đối với các đoàn thể và giáo viên:
- Chi bộ nhà trường, Ban chấp hành công đoàn, Đoàn thanh niên cùng với Ban
giám hiệu tuyên truyền, vận động đội ngũ thực hiện tốt kế hoạch đã đề ra và duy trì có
hiệu quả phong trào xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn.
- Giáo viên tập trung nghiên cứu các văn bản chỉ đạo của ngành, của nhà trường
về xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn; tổ chức triển khai cho học sinh
nắm và thực hiện, có sự giúp đỡ kịp thời đối với những em chưa thực hiện tốt; thực
hiện việc lồng ghép giáo dục môi trường ở một số tiết học có liên quan.
* Đối với các ban ngành đoàn thể địa phương và phụ huynh học sinh:
Ban giám hiệu yêu cầu sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban ngành với nhà trường
và phụ huynh học sinh trong việc giáo dục các em ý thức xây dựng, bảo vệ môi trường,
phòng tránh tai nạn thương tích.
2


* Đối với học sinh:
Tôi khuyến khích các em:
- Tham gia tốt các hoạt động vì môi trường xanh, sạch, đẹp, biết giữ an toàn
cho bản thân và những người xung quanh. Nhắc nhở và báo ngay với giáo viên chủ
nhiệm hoặc Tổng phụ trách khi phát hiện bạn vi phạm, biết nhìn nhận những sai phạm
của mình để khắc phục.
- Các em phải tìm hiểu, ghi nhớ và khắc sâu kiến thức qua các tiết học chính
khóa, hoạt động ngoại khóa nhằm hình thành ý thức và thói quen xây dựng trường học
xanh - sạch - đẹp - an toàn.
II. Biện pháp cụ thể
Nhằm thực hiện có hiệu quả phong trào xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp
- an toàn, tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài và đưa ra các giải pháp sau:

trường không trồng các loại cây ăn quả, cây có gai, cây có thân cành dễ gãy và không
trồng cây có hoa quả hấp dẫn ruồi nhặng, sâu bọ. Trên sân trường, tôi bố trí trồng: cây
phượng vĩ, cây bằng lăng, cây điệp vàng, cây xà cừ, cây muồng hoàng yến, cây lộc
vừng,… Các loại cây được trồng thành hàng trông rất đẹp mắt, đã tạo được bóng mát
trong sân trường cho các em vui chơi.
- Cây cảnh: được trồng trong các chậu hoa, bồn hoa và bố trí dọc theo hai bên
lối đi nội bộ, bồn hoa ven tường trước các phòng làm việc, phòng học gồm các loại
cây: cây cau cảnh, cây cọ ta, cây trạng nguyên, hoa kèn đỏ… Đặc biệt trồng cây lưỡi
hổ, cây lan ý, cây dây nhện, cây lưỡi mèo không những thanh lọc không khí mà còn
hút nhanh chất độc trong môi trường.
a.2. Vườn thuốc nam:
Vườn thuốc nam của trường được nhân viên y tế cùng với đoàn viên trồng nhiều
loại cây: đinh lăng, nghệ, dừa cạn, lá lốt, ngãi cứu, sả, rau tần dày lá… góp phần tạo
cảnh quan cho ngôi trường. Giáo viên tuyên truyền cho học sinh biết vai trò thiết thực
của cây thuốc nam trong việc sơ cứu, chữa trị một số bệnh thông thường. Qua đó,
khuyến khích mọi người trồng và sử dụng cây thuốc nam tại gia đình, việc làm đó tuy
đơn giản nhưng hữu ích.
* Tóm lại: Với phong trào “Xanh hóa trường học” nhà trường đã tìm những loại
cây phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng địa phương, ít tốn thời gian chăm sóc, dễ trồng và
đã thay đổi nhiều loại cây mới. Nhờ sự chung tay góp sức của tất cả các thành viên mà
nhà trường có được cảnh quan đẹp như hôm nay.
b. Trường học sạch:
- Sân trường sạch sẽ: Với phong trào “Trường em không có rác”, nội dung này
tôi giao nhiệm vụ cho tổng phụ trách và giáo viên chủ nhiệm thực hiện. Tôi đã chỉ đạo
triển khai công tác dọn dẹp toàn bộ khuôn viên của trường ngay từ đầu năm học. Tổng
phụ trách phân công khu vực làm vệ sinh mỗi ngày cho từng lớp từ khối 3 đến khối 5,
tổ chức cho toàn trường lao động làm vệ sinh trường, lớp sạch sẽ vào chiều thứ sáu
hàng tuần cuối buổi học. Tổng phụ trách, giáo viên chủ nhiệm kiểm tra nhắc nhở, có
đội cờ đỏ ghi nhận và đánh giá thi đua hàng tuần. Trên sân trường, nhiều thùng đựng
rác có nắp đậy được bố trí ở những nơi phù hợp, mỗi thùng đều có ghi nhãn “Thùng

xuyên. Cây cảnh được nhân viên bảo vệ cắt tỉa tạo hình phù hợp trông rất đẹp mắt,
những khoảng đất trống sân trường giờ đây là thảm cỏ xanh.
Sân trường được vệ sinh sạch sẽ hàng ngày cùng với những hình ảnh thân thiện
được giáo viên Mĩ thuật cùng với học sinh có năng khiếu vẽ trang trí lên tường các
phòng học làm cho cảnh quang của trường thêm đẹp.
Việc làm đẹp ngôi trường luôn gắn liền với việc làm đẹp của mỗi thành viên đó
là: đẹp trong cách trang phục (trang phục phải phù hợp với môi trường trường học),
đẹp trong từng lời nói, cử chỉ, hành động. Bởi thế, tôi luôn coi trọng việc tu dưỡng
phẩm chất đạo đức, lối sống nhà giáo và rèn luyện phẩm chất, nhân cách cho học sinh,
đẩy mạnh xây dựng môi trường văn hóa trong trường học thông qua việc thiết lập quy
tắc giao tiếp ứng xử để mỗi cá nhân lấy đó làm mục tiêu phấn đấu.
d. Trường học an toàn:
Tôi thiết nghĩ: Trường học an toàn trước tiên đó là ngôi trường không có bạo lực
học đường. Bởi thế, tôi luôn nhắc nhở giáo viên thực hiện nghiêm túc việc không xúc
phạm thân thể, nhân phẩm học sinh. Ban giám hiệu kết hợp với công đoàn thường
xuyên vận động giáo viên chấp hành tốt quy định của nhà trường, mỗi giáo viên viết
cam kết không vi phạm đạo đức nhà giáo và có biện pháp ngăn chặn ngay khi giáo
viên có dấu hiệu vi phạm.
5


Phòng chống tai nạn thương tích là trách nhiệm của nhà trường đối với phụ
huynh và học sinh. Vì trước cổng trường, số lượng người tham gia giao thông rất đông,
do đó tôi xác định nội dung quan trọng hàng đầu là thực hiện an toàn khu vực cổng
trường nhất là giờ tan học. Vì thế, nhà trường qui định cụ thể khu vực đón học sinh,
cấm đậu xe trước cổng trường, cấm bán hàng rong khu vực gần cổng trường, đảm bảo
cổng trường thông thoáng, không gây ách tắc giao thông. Nhà trường phân công nhân
viên bảo vệ, giáo viên chủ nhiệm, Đoàn thanh niên cùng với đội trực an toàn giao
thông đưa học sinh qua lộ an toàn. Nhờ thực hiện biện pháp trên mà khu vực cổng
trường luôn an toàn. Bên cạnh đó, tôi thường xuyên nhắc nhở đội ngũ giáo viên và học


trang trí những hình ảnh thân thiện với lứa tuổi, phù hợp với chức năng của mỗi phòng
học và mang tính giáo dục cao.
* Tóm lại: Phong trào lớp em sạch, đẹp đã rèn luyện tinh thần tập thể cho học
sinh. Các em cùng nhau xây dựng lớp học gọn gàng, sạch đẹp như chính ngôi nhà của
mình.
f. Tổ chức lao động thường xuyên, định kì:
Ngay từ đầu năm học, nhà trường xây dựng kế hoạch lao động thường xuyên,
phân công khu vực vệ sinh hàng ngày cho các lớp. Ngoài ra, mỗi tháng ít nhất một lần,
các lớp tổng vệ sinh phòng học, tất cả học sinh tham gia tổng vệ sinh toàn trường, nhặt
cỏ bồn hoa.
Các phòng hành chính, phòng chức năng được vệ sinh sạch sẽ hàng ngày, tủ,
bàn, ghế được sắp xếp hợp lí. Các phòng được trang trí bằng những chậu hoa nhỏ, cây
kiểng tạo môi trường thoải mái cho giáo viên, học sinh học tập và làm việc.
* Tóm lại: Tổ chức lao động thường xuyên, định kỳ, kiểm tra, đôn đốc đảm bảo
cho khuôn viên trường học, phòng học, phòng làm việc luôn sạch, đẹp.
3. Giáo dục môi trường cho học sinh thông qua các tiết học:
Trong chương trình giáo dục bậc Tiểu học hiện nay, việc tích hợp lồng ghép giáo
dục ý thức bảo vệ môi trường trong một số tiết học ở các môn như: Tiếng Việt, Đạo
đức, Tự nhiên và xã hội, Khoa học, Lịch sử và Địa lí, Âm nhạc, Mĩ thuật là bắt buộc.
Nhằm thực hiện hiệu quả nội dung này, ngay từ đầu năm học nhà trường tổ chức cho
giáo viên tập huấn chuyên môn, sinh hoạt chuyên đề về việc thực hiện tích hợp lồng
ghép giáo dục ý thức bảo vệ môi trường và triển khai thực hiện. Bên cạnh đó, Ban
giám hiệu chỉ đạo thực hiện tốt công tác soạn giảng, thao giảng, dự giờ của giáo viên,
cùng nhau bàn bạc đưa ra những phương pháp giảng dạy phù hợp để đạt mục tiêu đề
ra, tìm cách tháo gỡ những vấn đề còn vướng mắc trong giảng dạy và giáo dục ý thức
bảo vệ môi trường, xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn. Đặc biệt, tôi lưu
ý giáo viên về việc giáo dục bằng tình huống cụ thể, tránh nói lý thuyết suông. Hiệu
trưởng phân công cán bộ phụ trách thư viện - thiết bị thường xuyên bổ sung, thiết bị đồ
dùng dạy học, tài liệu về giáo dục môi trường để giáo viên nghiên cứu, mở rộng tầm

phương pháp giảng dạy và giáo dục thích hợp để hình thành cho học sinh ý thức, hành
động bảo vệ môi trường, giữ gìn trường, lớp xanh - sạch - đẹp.
Thông qua các biện pháp giáo dục, học sinh biết chăm sóc, giữ gìn sức khỏe cho
bản thân, biết giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinh lớp học, vệ sinh sân trường, đi vệ sinh đúng
cách... Các em đã có thói quen tốt: bỏ rác đúng nơi qui định, đi vệ sinh đúng qui định,
tham gia giao thông đúng luật, vui chơi đúng cách nên không xảy ra tai nạn thương
tích. Các em không gây gổ, đánh nhau biết cách cư xử với nhau bằng tình thương.
Trong trường không xảy ra tình trạng bạo lực học đường.
Với phong trào trên đã hình thành cho học sinh ý thức và thói quen hành động
đúng đối với việc bảo vệ môi trường nói chung và công tác xây dựng trường học xanh
- sạch - đẹp - an toàn toàn nói riêng. Mỗi em đã trở thành một tuyên truyền viên để
vận động mọi người xung quanh cùng chung tay bảo vệ môi trường.
Việc thực hiện phong trào xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn của
nhà trường trong năm học 2017 - 2018 đã đạt được kết quả tốt đã góp phần làm nên sự
thành công trong phong trào thi đua: “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích
cực” và đơn vị được công nhận “Trường duy trì đạt chuẩn quốc gia mức độ 2” vào
tháng 3 năm 2018.
Phần 5: Kết luận
1. Tóm lược giải pháp:
8


Qua quá trình nghiên cứu và áp dụng đề tài: “Một vài kinh nghiệm Hiệu trưởng
tiểu học quản lý công tác xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn” bản
thân tôi nhận thấy:
Việc xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn toàn tạo ra môi trường
học tập, sinh hoạt, vui chơi hấp dẫn. Các em thực sự cảm nhận “Mỗi ngày đến trường
là một ngày vui”, góp phần giáo dục ý thức cho học sinh trong việc bảo vệ môi trường
trường học, nhà ở, môi trường xung quanh, biết giữ an toàn cho bản thân và mọi người.
Từ đó khích lệ, động viên các em phấn đấu vươn lên trong học tập, rèn luyện và hành



* Tóm lại: Mỗi chúng ta ai cũng mong muốn được sinh hoạt, học tập và làm việc
trong một ngôi trường xanh - sạch - đẹp - an toàn. Việc tạo ra một môi trường học tập
sinh hoạt và vui chơi đầy thú vị, hấp dẫn làm cho chúng ta càng thêm yêu trường, yêu
lớp. Chính ngôi trường ấy đã để lại dấu ấn tốt đẹp trong lòng mỗi người. Phong trào
xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn có ý nghĩa rất thiết thực trong việc
giáo dục mọi người về ý thức, thói thói quen giữ gìn bảo vệ môi trường nói chung, môi
trường trường học nói riêng, giúp trẻ có kỹ năng sống tốt và góp phần giáo dục các em
trở thành một học sinh toàn diện.
2. Phạm vi, đối tượng áp dụng đề tài:
Qua việc nghiên cứu đề tài: “Một vài kinh nghiệm Hiệu trưởng tiểu học quản
lý công tác xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp - an toàn” và áp dụng tại Trường
Tiểu học Huỳnh Văn Đảnh đã đạt hiệu quả cao. Tôi nhận thấy sáng kiến này có thể áp
dụng rộng rãi cho tất cả các trường, các lớp bậc Tiểu học.
Thị trấn Tân Trụ, ngày 21 tháng 4 năm 2018.
Người thực hiện

Phùng Ngọc Ẩn

10